… معلّمینتان چه کسانی هستند؟ ما در رشتههای دیگر الگو داریم؛ مثلاً در ورزش، قهرمانها الگویند؛ در هنر، مثلاً هنرمندهای برجسته الگویند؛ در عالم تعلیم دینی و روحانیّت، یک گروهی برجستهاند و الگوی برای دیگران هستند؛ طلبه نگاه میکند به مرجع تقلید، به آن مدرّس بزرگ. در جامعهی معلّمین، الگوها چه کسانی هستند؟ باید معرّفی بشوند. نهاد آموزشوپرورش نگاه کنند معلّمینی را که از لحاظ شاخصهای معلّمی یک برجستگیای دارند، در سراسر کشور پیدا کنند. مثلاً فرض بفرمایید معلّمی هست که خوب تدریس میکند، تدریس برجستهای دارد. معلّمی هست که زمان طولانیای از عمر خودش را در تعلیم صرف کرده؛ ما معلّمینی را سراغ داشتیم ــ تعداد کمی، تعداد انگشتشماری ــ که پنجاه سال معلّمی کرده بودند، شصت سال معلّمی کرده بودند! …
معرفی معلمان پایدار در تعلیم بهعنوان قهرمان و اعطای امتیاز به آنان
معلّمی که با انواع و اقسام ناراحتیهای درونی و داخلی و جسمی و روحی کار تعلیم و تربیت را رها نمیکند و برای آن اهمّیّت قائل است؛ اینها قهرمانند؛ این افراد را در سراسر کشور پیدا کنند، به عنوان قهرمان معرّفی کنند. از هر استانی به نوبت، به ترتیب، سه نفر، پنج نفر، ده نفر انتخاب بشوند، [به عنوان] قهرمان [معرّفی] بشوند و امتیازاتی به عنوان قهرمانی در نظر گرفته بشود. این کار هم یکی از کارهای لازم است؛ خب این کاری که عرض کردم برای معلّمین شوقآفرین است؛ ما به این شوقآفرینی نیاز داریم.
الگوسازی پیامبر اکرم (ص) از حمزه برای همهٔ تاریخ و همهٔ مسلمانان
… این خبر به گوش زنهای مدینه رسید و همه گفتند که قبل از اینکه برای شهید خودمان گریه کنیم بر حمزه گریه خواهیم کرد.[9] پیغمبر وادارشان کرد دیگر؛ یعنی وادار کرد همهی مدینه را [بر او گریه کنند]؛ پیغمبر غوغا درست کرد همهی مدینه را برای جناب حمزه. معنای این چیست؟ این [یعنی] پیغمبر میخواهد حمزه را برجسته کند. او سیّدالشّهدا است، و کسی است که همه باید بر او گریه کنند. این الگوسازی است و برای آن روز هم فقط نیست؛ برای همیشهی تاریخ است و برای همهی مسلمین است؛ بنابراین کار شما [تنها] مربوط به داخل کشور و ایران نیست؛ کاری دارید میکنید که اگر انشاءالله خوب از آب دربیاورید ــ که من امیدوار هم هستم که کارتان خوب از آب دربیاید ــ آن وقت خدمتی خواهد بود به همهی کشورهای اسلامی؛ کشورهای عربی، کشورهای با زبانهای دیگر که …
شهدا هزاران الگو برای جوانان و لزوم برجسته کردن آنان
… مراسم ازدواج، بعد نوع رفتار با خانوادهها، اینها همه قلّههای اخلاق اسلامی است. امروز ما گرفتاریم؛ ما امروز به این چیزها احتیاج داریم. امروز جوان ما برای ازدواج، برای گزینش همسر چهجوری فکر میکند و چهجوری باید فکر کند؟ آن الگو را باید در مقابل او نگه داشت؛ اینها الگو هستند، شهدای ما الگو هستند. گاهی بعضیها پیش ما شکایت میکنند که ما الگو به جوانهایمان نشان نمیدهیم؛ خب، این هزاران الگو؛ ۳۰۰۰ الگو در این استان، ۱۸۰۰ الگو در این استان، و هزاران الگو در استانهای گوناگون، اینها را برجسته کنید؛ سیمای منوّر اینها را درست در مقابل چشم جوانها نگه دارید. من البتّه با این آلبوم و مانند اینها مخالفتی ندارم امّا کار [اصلی] اینها نیست؛ بیان آنچه اینها در زندگیشان عمل میکردند، چهجوری عمل میکردند، چهجوری رفتار میکردند، چهجوری خرج میکردند، به وظیفه چهجوری …
معرفی دانشمندان برجستهٔ خودی به نسل جوان بهجای شخصیتهای اروپایی
… و تربیت و پرورش افکار و استعدادها هستند، به این نکته توجّه کنند که [در] اینجا یک استعداد بیپایانی از لحاظ اسلامی وجود دارد. حالا همین قطب شیرازی، ایشان علّامهی شیرازی است، یعنی بهعنوان علاّمه شناخته میشود، بهخاطر همین که در فنون مختلف [متخصّص بوده]؛ به هر حال سعی کنید این شخصیّتهای برجسته را بهعنوان الگوهایی برای نسل جوانِ امروزِ ما معرفی کنید که جوان امروز بداند که میتواند الگویش این باشد. هیچ لزومی ندارد که ما یک شخصیّت را از اعماق تاریکیهای قرون وسطای اروپا بکشیم بیرون، او را بهعنوان یک شخصیّت معرّفی کنیم. اینها [الگو] هستند.
معرفی جوانان برجسته و چهرههای نورانی معاصر بهعنوان الگو برای نسل امروز
… لحاظ اخلاقی جلو نمیرویم. البته این درست است، ما هم قبول داریم که باید در زمینهی اخلاقی جلوتر رفت؛ منتها یکی از شرائطش این است که ما برای جوانهامان الگو داشته باشیم. بعضیها با رفتارهای خود، با عملکرد خود، با اظهارات خود، الگوهای بدی برای جوانهای ما میشوند. الگوسازی، یکی از اساسیترین کارهاست. ما الگوهای خوب خیلی داریم. اینقدر جوانهای خوب، اینقدر چهرههای نورانی - در تاریخ که بماند - در زمان خودمان داریم که همین قدر کافی است با تعریف هر کدام از اینها - تعریف به معنای معرفی کردن - یک چهرهی برجسته و یک الگو جلوی جوانانمان بگذاریم. اینها جوانهائی بودند که از پیشروان خودشان جلو افتادند؛ جوانهائی که پای درس بنده و امثال بنده نشستند، اما صد پله از ما جلو رفتند؛ ما وعده کردیم، آنها عمل کردند؛ ما یاد دادیم، آنها عمل کردند؛ ولی خودمان عمل نکردیم. چقدر از این جوانها، چقدر از این شهدا کسانی …
الگوسازی هدفمند غرب برای منحرف کردن نسلهای بشری
امروز سعی میشود در زمینههای گوناگون برای جوامع مختلف الگو تراشیده بشود. حقیقتاً سیاستهائی این را دنبال میکنند. وقتی شما میبینید فرضاً یک موجود منحرف دوجنسی بدون اینکه یک هنر فوقالعاده برجستهای داشته باشد، یکهو اول در تمام رسانههای آمریکائی و بعد غربی، اسم و رسم پیدا میکند و مجلات معتبر و پرتیراژ غربی عکسهای او را، زندگینامهی او را، سنین مختلف او را، شکلهای گوناگون زنانه و مردانهی او را منعکس میکنند، این را نمیشود حمل بر یک امر تصادفی کرد؛ این، فکرشده است. اینها الگوسازیهائی است برای منحرف کردن نسلهای بشری. آماج حمله هم فقط ایران نیست. با مشاهدهی این چیزها، در ذهن انسان تأیید میشود آن چیزی که سالها قبل به عنوان پروتکلهای صهیونیستی در دنیا منتشر شد و به زبانهای مختلف ترجمه شد؛ که یکی از مواد آن پروتکلها این بود که باید نسلهای بشری از رویّهها و روشهای انسانىِ …
لزوم معرفی الگوهای شایسته برای جوانان در رشتههای گوناگون
ما نیاز داریم برای جوان خودمان، برای نسل نونهال خودمان، الگوهائی را از بخشهای مختلف مشخص کنیم؛ آن کس که علاقهی به علم دارد، آن کس که علاقهی به هنر دارد، آن کس که علاقهی به ادبیات دارد، آن کس که علاقهی به تاریخ دارد، آن کس که علاقهی به کارهای عملی دارد، آن کس که علاقهی به کشاورزی یا صنعت یا فناوری دارد، هر کدام بتوانند الگوهای شایستهی خودشان را پیدا کنند. این یکی از کارهای لازم ماست، که تشکیل این جلسات به ما کمک میکند.
الگوسازی برای جوامع اسلامی، از خاصیتهای بزرگ انقلاب
… کردم - هیچ وقت در قرنهای اخیر در کشور سابقه نداشته. البته در گذشتهها و در تاریخ چرا؛ مواردی به حسب زمان، شبیه اینها بوده؛ اما در قرون اخیر سابقه نداشته. کشور را شما به اینجا رساندید. کشور باید پیش برود. ما هنوز در قدمهای اوّلیم، در آغاز راهیم. من گفتم؛ یکی از خاصیتهای بزرگ انقلاب، الگوسازی است. شما میتوانید این هدف را دنبال کنید که برای جوامع اسلامی یک الگو درست کنید؛ بگوئید آقا اینجوری میشود حرکت کرد، اینجوری میشود رسید؛ این ممکن است.
شناخت منش بزرگان مایهٔ محبت جوانان و مردم به آنان و ضرورت این کار
واقعاً جوانان ما و خیلی از مردم ما، خصوصیّات اخلاقی، منشها و رفتارهای این بزرگان را میشناسند، [اگر] بشناسند، محبّت اینها در دلشان جاگیر میشود و خیلی لازم است که این کار انجام بگیرد.
نقد چهرهپردازی از افراد کمارزش و الگو شدن آنان برای جوانان
… میشوند؛ چرا؟ البته من نمیخواهم خیلی مطلب را باز کنم؛ اما میبینم کسیکه در رشتهی خودش اینقدر ارزشمند نیست و انسان متوسطی است، او را میآورند و یکی دو ساعت از وقت تلویزیون را به زندگی او، به خانوادهی او و به گذشتهی سرتاپا کمارزش او مصروف میکنند؛ چرا؟ بهنظر من علاوه بر اینکه این «چرا» وجود دارد، «منفی» هم هست. این کار، الگوسازی است؛ ما چه کسی را میخواهیم الگوی جوانها قرار دهیم؟ اینطور آدمهایی را!؟
الگوسازی دستگاههای تبلیغاتی دنیا برای گمراه کردن نسلها
امروز دستگاه های تبلیغاتی دنیا برای گمراه کردن انسانها دائم الگو جلوی چشم نسلهای بشر در همهی دنیا می آورند. البته الگوها کم جاذبه و ناموفق است، اما دست بردار نیستند؛ هنرپیشه می آورند، نویسنده می آورند، آدمهای پرهیاهوی خوش ظاهرِ بدون باطن می آورند، هیکلهای پوچ و بی معنا را می آورند و مرتب نمایش می دهند، تا بتوانند به وسیلهی این الگوها، انسانها را به سمتی حرکت بدهند و به راهی بکشند. آنها برای این کار، پولها خرج می کنند و فیلمهای هالیوودی و چیزهایی از این دست که می بینید و می شنوید و می دانید، اغلبش جهت دار است. با این که می گویند هنر بایستی فارغ از سیاست و جهتگیری سیاسی باشد، رفتار خودشان بعکس است و این جوری نیست؛ مستکبران عالم هنر، …
الگو شدن ناخواستهٔ دانشمندان گفتوگوکننده در رادیو
منتها اینکه شما گفتید که ما میخواهیم از جنبهى علمى الگو بدهیم، این دست شماها نیست دیگر. شما دارید الگو را الان میدهید. چه بخواهید، چه نخواهید، آن که دارد حرف میزند، او میشود الگو؛ یعنى ببینید ما داریم یکى را برمیکشیم از جامعهى دانشمندان گمنام کشور. اینها گمنامند دیگر، اینها همیشه گمنام بودهاند؛ نه اینکه حالا امروز که انقلاب شده گمنامند؛ نه، انقلاب اینها را یک خُردهاى رو مىآورد؛ اینها قبل از انقلاب گمنامتر بودند. آن که میخواست یک …
خطر الگو شدن دانشمند مادیگرا و اثر سخنش بر جوان شنونده
… اینجور بودید ــ من در بین گفتگوها موارد اینجورى را گاهى شنیدهام ــ و او را احترام میکند. پس این به طور طبیعى شد الگو. حالا هر کار کرده باشد الگو است یعنى شما دیگر نمیتوانید مرزى قائل بشوید بین تلاش علمى او و صبغهى فکرى او. ممکن است یک آدم مادّى باشد؛ این آدم اصلاً در گزارشى که میدهد، نشان بدهد که اصلاً جنبههاى معنوى در پیشرفت آدم مؤثّر نیست. این را اگر چنانچه آنجا گفت، شما از دستتان دررفته دیگر؛ هیچ کارى نمیتوانید بکنید. این منعکس هم میشود و این جوان هم که نشسته آنجا و دارد گوش میکند، جذب میکند. بنابراین این را توجّه کنید.
شخصیتهای برجستهٔ شهید، سرمایه و الگوی نسل جوان
… دلواری، همهی آن کسانی که در هر منطقهای از کشور هستند بدانند که این آدم کیست و بشناسند؟ این جور چیزی نیست؛ مثلاً اسم فلان بازیکن فوتبالِ فلان کشور را همهی بچّهها میدانند، اسم رئیسعلی دلواری را نمیدانند، اسم نادر مهدوی اصلاً به گوششان نرسیده، خبر ندارند؛ کاری باید کرد تا این نامها زنده بمانند؛ اینها الگو هستند.
سپاه بهعنوان الگوی معنویت و تدبیر درست برای جوانان و مردم
… کنار هم انجام بگیرد. یک مجموعهی زندهی پرنشاطِ همیشهجوان که فرسودگی و پیری در آن راه ندارد، آن وقت از سپاه به وجود خواهد آمد که خوشبختانه امروز زمینههایش آماده است، زیرساختهایش آماده است، تجربیاتش موجود است، انگیزههایش بحمدالله هست. این میشود حرکت درونی. این مجموعه به عنوان یک مجموعهی شاخص، یک خط الگوی روشن وجود خواهد داشت. ممکن است کسانی از جوانهای ما، از مردم ما وارد سپاه هم نشوند، اما این الگو را برای زندگی خودشان انتخاب کنند؛ الگوی معنویت درست، و الگوی فکر و تدبیر و راه درست و حرکت صحیح در زمینههای سازندگی.
اهمیت توان ملت یا فرد در ساختن الگویی که تکثیر شود
… آمدند توی میدان، تبریز بود؛ که کمر استعمار را در یک دورهای، در یک برههای شکست. در قضیهی مشروطیت همین جور، در قضایای بعد از دورهی استبداد صغیر همین جور، در قضایای بعدی تا دورهی انقلاب اسلامی همین جور؛ که این ۲۹ بهمن شد یک پرچم، شد الگوساز؛ مهم این است. مهم این است که یک ملتی، یک جماعتی، یک مجموعهای، یا یک فردی بتواند الگو درست کند، تا این الگو تولید مثل کند. کار تبریزیها در قضیهی ۲۹ بهمن این بود؛ والّا قضیهی ۱۹ دی قم ممکن بود فراموش شود. تبریزیها نگذاشتند آن حادثهی مهم و خونین قمیها به وسیلهی تبلیغات، به وسیلهی غفلتها یا غرضورزیها از یاد برود؛ یعنی کار حضرت زینب را کردند. اگر زینب نبود، کربلا نبود. اگر زینب …
آسان شدن حرکتها و برانگیخته شدن استعدادها با وجود الگو
… هم همین جور است. با همت عمومی ملت ایران، این انقلاب الگوسازی کرده است. عزیزان من! فشارهائی که در طول این سی و سه سال بر ایران اسلامی، بر جمهوری اسلامی وارد شد، شاید بشود گفت علت اصلی همین بود که نگذارند یک الگو در مقابل چشم مردم مسلمان منطقه به وجود بیاید؛ چون بدون الگو، حرکتها دشوار است؛ با وجود الگو، حرکتها آسان است. وقتی یک ملتی الگو شد، یک حرکتی الگو شد، تشویق میکند، استعدادها را به حرکت درمیآورد. میخواستند این نشود.
تلاش دشمن برای شکستن الگوهای ایثار و جایگزینی الگوهای جعلی
… سبیل الله امواتا بل احیاء»؛[1] اینها زندهاند؛ هم پیش خدا زندهاند، هم در دل ما و در فضای زندگی و ذهنیّت ما زندهاند. پدر شهیدی از همین شهرهای گیلانِ شما، وقتی جوانش را با گلوی بریده از جبهه برگرداندند، گلوی بریده بچهاش را بوسید؛ اما آه نکشید! اینها الگوست. این الگوها را از من و شما بگیرند و قدر این چهرهها را در چشم من و شما بشکنند، بعد به جایش الگوهای دروغین و جعلىِ خودشان را بیاورند؛ ارزشهای ما را بگیرند، ارزشهای خودشان را جایگزین کنند.
پرهیز از ترویج زرنگی و بیدینی از زبان دانشمندان مهمان
… سختى گذرانده، بیان کند براى مردم و تشویق بشود. این تشویق عملى است. شما این کار را باید بکنید و بسیار کار خوبى است. منتها توجّه بکنید که این کار به زیان شما تمام نشود، یعنى نسبت به این اهدافى که ذکر کردید ــ که همهى این اهداف هم خوب است ــ بعکس عمل نکند. یعنى فرض بفرمایید که یک نفرى بیاید در خلال گزارشهایش نشان بدهد که خلاصه باید زرنگى کرد در جامعه تا یک چیزى دست آورد؛ که این واقعاً براى آن روح علمى که شما میخواهید بدهید کاملاً مضر است. در حالى که بین دانشمندهاى ما هستند کسانى که با زرنگى پیش مىافتند؛ التفات میکنید؟ اگر همین مطلب در سخن او که دارد بیان میکند، یک جورى منعکس شد، شما نتیجهى عکس گرفتهاید؛ یا بىدینى یا بىاعتقادى نسبت به کشور.
الگوسازی، انگیزهٔ دوم تشکیل دیدار با برگزیدگان
… مؤلف را هم نشنیدهام؛ تعجب کردم. این نشاندهندهی این است که ما ذخائر و گنجینههای فراوانی داریم که پنهان است؛ باید اینها را آشکار کنیم، چهرههای برجستهمان را باید بشناسیم، باید مردم بدانند. نفس این اطلاع و آگاهی و آشنائی، اولین مرتبهی تقدیر از اینهاست. علاوه بر این، آن نکتهی دومِ مورد نظر ما به وجود میآید؛ که انگیزهی دوم من از تشکیل این جلسات، الگوسازی است.