رفتن به محتوای اصلی

استقلال

نام‌های دیگر: استقلال‌طلبی، استقلال تمدنی

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

رهایی کشور و ملت از سلطه و وابستگی به قدرت‌های بیگانه در سیاست، اقتصاد و فرهنگ.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:سخنرانی در جمع علما و طلاب و اهالی قم (شرایط اسفبار سیاسی- اجتماعی)— ۱۳۴۱/۰۹/۱۱

سیر زمانی

از ۱۳۴۱ تا ۱۳۶۷
۱۳۴۱۱۳۶۷

فقط سال ۱۳۵۹همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

خوب، مهمتر از همه، که ایشان خیلی به آن- مثلًا- می‌نازند، قضیه ارتش است که یک ارتشی است که گاهی ایشان تعبیر می‌کند که دیگر ما در مقابل همه ممالک و ابرقدرتها خودمان قدرتِ [فائقه‌] هستیم! و اینکه یکی از [قدرت‌] هایی که در یک مملکتی هست و باید مستقل باشد و دنباله غیر نباشد و دست غیر در آن نباشد عبارت از ارتش است. استقلال ارتش به این است که ارتش در تحت نظام خود مملکت باشد و اجانب و کسانی که خارج از مملکت هستند در آن دخالت نداشته باشند، پیوند به آنها نباشد. مستقل مقابل این است که پیوند به یک جای دیگری باشد، تحت نفوذ یک قدرت دیگری باشد. [آیا] ارتش ما مستقل است؟ یعنی تحت نفوذ نیست؟! یا ارتش ما را الآن به قولی چهل و پنج هزار مستشار امریکایی در ایران دارد اداره می‌کند. الآن ما یک ارتشی داریم که همه تحت فرمان حکومت ایران باشند؟! ما حالا یک حکومت مستقلی [فرضاً داریم‌]، ما فرض می‌کنیم خود حکومت یک حکومتی است که اداره‌اش مستقل است، می‌خواهیم حالا ارتشش را حساب بکنیم. ارتش ایران جوری است که مال خود ایران است و برای خود ایران است و برای این ملت است و خدمتگزار این ملت است؟! ارتش مال ملت است؛ یک ارتشی است برای حفاظت مملکت و برای خدمت به ملت؛ چنانکه هر حکومتی در هر مملکتی باشد خدمتگزار ملت است و از ملت؛ خوب ما این ارتش ایران را حساب می‌کنیم ببینیم که یک ارتش مستقلی است و ارتش ملی است و برای ملت است و به نفع ملت است، یا یک ارتش بسته به غیر است و در خدمت غیر است و بر خلاف مصلحت مملکت و ملت است.
خداوند تایید کند شما را، و مهم این است که ایرانیها بفهمند که خودشان می‌توانند کار بکنند. در این طول زمان، این معنا را همچو کرده بودند که ایرانیها چیزی نیستند و باید همه، همه چیز را بروند از خارج بیاورند، از اروپا بیاورند، از امریکا بیاورند. این شد که اسباب این شد که مغزهای ایرانی به کار نیفتاد و نگذاشتند به کار بیفتد. ایران افرادش، مردمش از سایر افراد، کمتر نیستند بلکه از بسیاری از نژادها بالاترند. لکن نگذاشتند که این استعدادها به کار بیفتد. باید استعدادها را به کار بیندازند، و دولت و ملت تایید کنند از این کسانی که اختراع و ابداع می‌کنند تا- ان شاء الله- ایران خودش همه چیز را بسازد و مستقل بشود. به هر صورت می‌گویم- ان شاء الله- که به دولت تذکر بدهند که همراهی کنند. و ملت هم البته موظف است که با شما همراهی کند تا- ان شاء الله- کارها را راه بیندازند. و ایران- ان شاء الله- مستقل بشود، و استقلال وقتی است که با شما دیگر احتیاج به اینکه دستتان را دراز بکنید به خارج، چیزی بگیرید نداشته باشید. مادامی که ما محتاجیم از دیگران چیز بگیریم مستقل نیستیم. مادامی که ما زراعتمان به اندازه‌ای نشود که دستمان پیش دیگران دراز نباشد وابسته هستیم. تا ما نتوانیم صنعت خودمان را برسانیم به آنجایی که دیگر محتاج به دیگران نباشیم وابسته‌ایم. باید همه کوشش کنیم. آنهایی که مخترع هستند، آنهایی که متفکر هستند، زارعین، کارخانه دارها، همه کوشش کنند که خودشان کار خودشان را انجام بدهند. من دعا می‌کنم- ان شاء الله- موفق و موید باشید. و می‌گویم سفارش هم کنند که همراهی کنند با شما و کمک کنند تا- ان شاء الله- کارها را بخوبی انجام بدهید. خداوند همه‌تان را حفظ کند موفق و موید باشید. ان شاء الله.

شاهدها (۴۴ پاراگراف)

بی‌نیازی از دیگران در زراعت و صنعت، معیار استقلال

… کنند از این کسانی که اختراع و ابداع می‌کنند تا- ان شاء الله- ایران خودش همه چیز را بسازد و مستقل بشود. به هر صورت می‌گویم- ان شاء الله- که به دولت تذکر بدهند که همراهی کنند. و ملت هم البته موظف است که با شما همراهی کند تا- ان شاء الله- کارها را راه بیندازند. و ایران- ان شاء الله- مستقل بشود، و استقلال وقتی است که با شما دیگر احتیاج به اینکه دستتان را دراز بکنید به خارج، چیزی بگیرید نداشته باشید. مادامی که ما محتاجیم از دیگران چیز بگیریم مستقل نیستیم. مادامی که ما زراعتمان به اندازه‌ای نشود که دستمان پیش دیگران دراز نباشد وابسته هستیم. تا ما نتوانیم صنعت خودمان را برسانیم به آنجایی که دیگر محتاج به دیگران نباشیم وابسته‌ایم. باید همه کوشش کنیم. آنهایی که مخترع هستند، آنهایی که متفکر هستند، زارعین، کارخانه دارها، همه کوشش کنند که خودشان کار خودشان را انجام بدهند. من دعا می‌کنم- ان شاء الله- موفق و موید باشید. و می‌گویم سفارش هم کنند که همراهی کنند با شما و کمک کنند تا- ان شاء …

ارزش ده‌پانزده سال رنج برای استقلال کشور از بیگانگان

ما سالهای طولانی مبتلا هستیم. و خودتان را مهیا کنید برای ساختن کشورتان. و ارزش دارد که ما یک ده سال- پانزده سال زحمت بکشیم و رنج ببریم، و کشورمان مستقل بشود و از دست و چنگال این گرگهای آدمخوار بیرون کشیده بشود.

شرط استقلال همه‌جانبه: بیرون کردن فکر واردات از خارج

… معنا را حالیشان بشود، باورشان بشود که خارج به ما چیزی نمی‌دهند، خود کشاورزها کار را انجام می‌دهند؛ خود ملت انجام می‌دهند. از قراری که شنیدم در چین یک وقتی در پشت بامهایشان هم گندم می‌کاشتند. علاوه بر زمینهایشان، توی حیاطهاشان، در پشت بام هم گندم می‌کاشتند. یک مملکت اگر بخواهد خودش به پای خودش بایستد، مستقل بشود در همه ابعاد، چاره ندارد جز این تفکر که «ما باید از خارج چیز وارد کنیم» از کله‌اش بیرون کند. مغزش توجه به این بکند که ما از خارج نباید وارد بکنیم. اگر یک چیزی نداریم، از خارج برایمان نمی‌آورند آن [را] فلان کار را انجام نمی‌دهیم، تا خودمان درست کنیم. اگر یک وقت دیدیم که ما چنانچه یک کارخانه‌ای را نمی‌توانیم راه بیندازیم، اتکال به این نکنیم که برویم از خارج بیاوریم.

وابسته نبودن ایران به هیچ جا، بهترین آوردهٔ جمهوری اسلامی

… نیست. وابستگی آن بود که ما در زمان شاه داشتیم که همه چیزمان را باید آنها بیایند اداره بکنند. مستشار بیاید و لشکر ما را آن طور بکند که کردند و آن طور خرابکاری. این مبادلات و باب خرید و فروش که متقابل یک اشخاصی با هم خرید و فروش دارند این وابستگی اسمش نیست. الآن ایران وابسته به هیچ جا نیست. و این بهترین چیزی است که جمهوری اسلامی آورده و آزادی هم هست.

بی‌نظیر بودن استقلال و آزادی ایران و زحمت حفظ آن

… آنهاست. جنگ این معانی را دارد و شما که می‌خواهید کشور خودتان را نجات بدهید، شمایی که قیام کردید و قریب صد هزار کشته دادید و قریب بیشتر از صد هزار، بیشتر از صد هزار، معلول داشتید تا پیروز شدید و به اینجا رسیدید، باید استقامت داشته باشید. پایداری داشته باشید. این متاعی که گیر شما افتاده است در دنیا نظیر ندارد، دیگران به این متاع نرسیدند. استقلالی که شما پیدا کردید دیگران به آن نرسیدند. آزادی که شما پیدا کردید دیگران به آن نرسیدند. این آزادی، حفظش و نگهداری‌اش، این استقلال، حفظ و نگهداری‌اش زحمت دارد. خداوند می‌فرماید: استقامت کنید، پایدار باشید. از اینکه بنزین کم است نباید بلرزید. ارتش ما دارند جان می‌دهند، شما برای بنزین سست می‌شوید. جوانهای ما، پاسدارهای ما، ارتش ما، ژاندارمری ما، بسیج ما، همه اینها در سرحدّات دارند فداکاری می‌کنند، جانفشانی کردند و …

همراه نگه داشتن مردم شرط حفظ استقلال کشور

در هر صورت ما برای خاطر حفظ یک کشوری، برای خاطر استقلال یک کشوری که باز یک قدرتهایی نیایند دوباره در کشور ما و بخواهند چه بکنند؛ باید مردم را نگه دارید. هر کدام در هرجا که هستید مردم را همراه خودتان نگه دارید. و مردم را با هم جوش بدهید؛ یعنی صحبتهایی که می‌کنید، در مجالسی که مردم دارند، بروید صحبت کنید برای مردم و مردم را آگاه کنید که این بساطی که- فرض کنید- بعضی از روشنفکرها می‌خواهند درست بکنند، این بساط، بساطی است که اگر اشتباه کرده‌اند خوب، اشتباه. و اگر یک …

رد باور ناگزیری قرار گرفتن در بلوک شرق یا غرب

از جمله چیزهایی که خیلی به آن دامن‌زده بودند و می‌ترساندند همه را، این معنا بود که این دو تا قدرت بزرگی که الآن در عالَم هست، از این دو قدرت نمی‌شود اصلًا کسی احتمال بدهد که کنار برود و خودش مستقل باشد؛ حتماً یا باید در بلوک شرق باشد یا در بلوک غرب، از این دو حال هیچ نمی‌شود خارج شد؛ اگر یک وقتی کسی بخواهد خیال این معنا را بکند که خودش هم یک آدمی است، خودش هم مستقل است، این یک خیال غلطی است که همان تصورات است، واقعیت نمی‌تواند داشته باشد، لکن وقتی که کم کم ملتها به خود آمدند، فهمیدند که نه، به آن طورها نیست. ما دیدیم که مداخله نظامی شوروی در افغانستان، که یک ملت ضعیفی ولی زنده‌ای است و با قدرت ایمان مقابله کرد، در عین حالی که حکومت افغانستان، حکومت غاصب افغانستان با شوروی و حزبها- بعضی از حزبهای چپی همه با هم هستند، مع ذلک- جوانهای برومند افغانستان در مقابل آنها …

نبود استقلال اقتصادی، نظامی و اجتماعی با اتکا به غیر

… جور حاضریم، چطور. ما می‌دانیم شیطنت است این. البته اگر همه احترام به همه بگذارند، همه، همه دنیا با هم باید برادر باشند. اما مساله این نیست. ما از این انزوا نمی‌ترسیم. ما استقبال می‌کنیم یک همچو انزوایی را که ما را وادار می‌کند که خودمان به فکر خودمان بیفتیم. وقتی این انزوا نباشد ما متّکل به غیریم. هر چی می‌خواهیم، دستمان پیش غیر دراز است، گندم هم می‌خواهیم از آنها بگیریم و ارزاقمان را از آنها بگیریم و صنایعمان را آنها برایمان بیایند درست بکنند؛ همه چیزمان دست آنها باشد. ملت تا این طور باشد، نمی‌تواند خودش دارای یک چیزی باشد، در اقتصاد مستقل باشد، در جنگ مستقل باشد، در اجتماع مستقل باشد. وقتی شما منزوی باشید، می‌توانید این کارها را بکنید. شمای منزوی می‌توانید که فکر بکنید که باید کشاورزیمان را خودمان اداره کنیم، محتاج نشویم به دیگران؛ برای اینکه ما منزوی هستیم، دیگران نمی‌دهند به ما.

قطع ارتباطِ منجر به انزوای حقیقی، شرط صنعت و استقلال

تا ارتباطتان را از دنیا قطع نکنید- این ارتباطی که شما را به انزوای حقیقی می‌کشد- نمی‌توانید خودتان اهل صنعت بشوید و نمی‌تواند مملکتتان صنعتی بشود، نمی‌توانید مستقل باشید و نمی‌توانید آزاد باشید. این انزوا از نعمتهای بزرگ خداست.

انزوا از قدرت‌ها، شرط استقلال و آزادی

… همه ملتهای ضعیف حتی ملتهای غیر اسلامی که جزء مستضعفین شدند با ما هستند. چطور ما منزوی هستیم؟ بله دولتهایی که هستند، دولتهایی که ملتهایشان هم با آنها موافق نیستند، آنها با ما مخالفند و ما باکی نداریم از این معنا. ما این انزوا را با آغوش باز استقبال می‌کنیم؛ برای اینکه ما تا منزوی نشویم و تا دستمان از پیش ابرقدرتها و قدرتهای دیگر کوتاه نشود، خودمان نمی‌توانیم کار خودمان را انجام بدهیم و سر پای خودمان بایستیم. ما باید منزوی بشویم تا مستقل بشویم. باید منزوی بشویم تا آزاد بشویم. انزوا برای ما هیچ طرح نیست و ما از انزوای اقتصادی و سیاسی و اجتماعی ابداً باک نداریم؛ برای اینکه میزان ملتها هستند و ملتها با ما هستند. شما اگر رادیوها را ملاحظه کنید در سطح جهان، تمام جهان با ما اظهار موافقت کردند و با ما خواسته‌اند که در جبهه جنگ حاضر بشوند …

ریشهٔ مصایب در کنار نیامدن با قدرت‌ها و ترجیح مرگ سرخ بر ذلت

… را با حصر اقتصادی از پای درآورد؛ مع الاسف اکثر کشورهای آسیایی هم با ما سر ستیز برداشته. ملتهای مسلمان‌ باید بدانند که ایران کشوری است که رسماً با امریکا می‌جنگد، و شهدای ما، این جوانان و دلاوران ارتش و سپاه از ایران و اسلام عزیز در مقابل امریکا دفاع می‌کنند. پس ذکر این مساله ضروری است که درگیریهای غرب کشور عزیز ما درگیریهایی است از جانب امریکا که گروههای از خدا بی‌خبر وابسته، هر روز ما را با آن مواجه کرده‌اند، و این به محتوای انقلاب اسلامی ما مربوط می‌شود که بر پایه استقلال واقعی بنا گشته است. چه اگر ما با امریکا و یا سایر ابرقدرتها و قدرتها کنار آمده بودیم، گرفتار این مصایب نبودیم؛ ولی مردم ما دیگر به هیچ وجه حاضر نیستند تن به خواری و ذلت دهند و مرگ سرخ را به زندگی ننگین ترجیح می‌دهند.

پشت کردن به شرق و غرب برای ادارهٔ کشور به‌دست خود

… دولت عراق بیرون آمده است و به امید خدا این ستیز تا استقلال واقعی ادامه دارد که بارها گفته‌ام ما مرد جنگیم و تسلیم برای مسلمان معنا ندارد. ای کشورهای بی‌طرف! شما را به شهادت می‌طلبیم که امریکا قصد نابودی ما را دارد. کمی به خود آیید و ما را در هدفمان کمک کنید. ما به شرق و غرب و به شوروی و امریکا پشت کرده‌ایم تا خود، کشور خود را اداره کنیم. آیا حق است تا این چنین مورد هجوم شرق و غرب واقع شویم؟

آزادی و استقلال کشور در گرو کار کردن خود ملت

… نشود، محافظت صحیح نشود، همه‌اش را آتش می‌زنند. ما دشمن نهضت و انقلاب را از این می‌فهمیم که آنهایی که با این انقلاب راه دارند می‌روند، با این ملت راه دارند می‌روند، با این کشاورز و کارگر دارند راه می‌روند و می‌خواهند کشور را از قید و بند خارجیها آزاد کنند. آزاد کردن هم به کار کردن است و کشاورزی کردن است و کار در کارخانه‌ها کردن است و کار در سایر جاها کردن. کشور ما اگر بخواهد آزاد باشد، اگر بخواهد مستقل باشد، وابسته به خارج نباشد، باید خودش کار کند. آنهایی که می‌آیند در بین شماها و مانع از کارتان می‌شوند یا یک دسته‌ای درست می‌کنند مانع از کارتان می‌شود یا اینکه پولها را از خارج به ایشان می‌دهند که بیایند بدهند به بعضی از این کارگرهای غافل تا اعتصاب بکنند و آنهایی که در کشاورزی می‌روند ایجاد زحمت می‌کنند …

استقلال و آزادی هدیهٔ الهی و تکلیف حفظ آن به هر بها

… است که رابطه چپاولگر و چپاول بشو است؟ برای چه ما می‌خواهیم این را؟ درها را همه را ببندند و ما را محاصره اقتصادی بکنند. ما خودمان در اینجا مملکت وسیعی داریم، آب هم داریم، خدا باران هم به ما می‌دهد، خودمان می‌کاریم و می‌خوریم و هیچ احتیاجی به این مسائل نداریم. آنها نترسانند یک ملتی را که می‌خواهد خودش را به کشتن بدهد تا استقلالش را حفظ بکند. این استقلالی که ما پیدا کردیم و این آزادی که ما پیدا کردیم یک هدیه آسمانی است، یک هدیه الهی است به ما رسیده، و ما مکلفیم این را حفظش کنیم. اگر ما این را حفظش نکنیم به نعمت خدا، قدردانی از نعمت خدا نکرده‌ایم، کفران کرده‌ایم نعمت خدا را، ما باید این را حفظش بکنیم. ما از این تهدیدهایی که می‌کنند و کشتیهایشان را می‌آورند در مثلًا خلیج و امثال اینجا، و از این طرف و از آن طرف و اینها، حالا دیگر این حرفها کهنه شده. پیشتر بله، زمان سابق این طور بود که تا یک قراردادی را می‌خواستند تحمیل کنند، و یکی یک مثلًا ناله‌ای می‌زد، یک …

دست برداشتن از مناقشات شرط استقلال و آزادی کشور

… برای از بین رفتن جمهوری، همه مسئولند ما مسئولیم. و ما اسلام، امانت است پیشِمان. احکام اسلام امانت است پیشِمان. و نباید با سر قلمها خیانت کنیم بر این امانت. و نباید با زبانها خیانت کنیم به این امانت. و نباید با قلمها و قدمها به این امانت بخواهید خیانت کنیم. اگر بخواهید کشورتان مستقل باشد، اگر بخواهید کشورتان روی پای خودش بایستد و بخواهید آزاد باشید، باید از این طور مناقشات دست بردارید. و همه نظر حَسَن بکنید. و برادروار همه با هم کمک بکنید تا این کشور به مقصد خودش برسد.

منع قدرت‌ها از دخالت در کشور با تکیه بر معنویت

من امید این را دارم که همان طوری که در صدر اسلام، قدرت ایمان آن امپراتوریهای بزرگی که بر- تقریباً- همه دنیای آن وقت سلطه داشتند و همه قدرتها دست آنها بود، و ارتش اسلام با ایمان خودش و با اعتقاد به مبدا و معاد غلبه کرد بر آنها، شما هم در عین حالی که مقابل سلطه‌های بزرگ و قدرتهای بزرگ، همه ماها با حساب دنیایی ناچیز هستیم. با حساب معنویت به همه مقدم بشوید- ان شاء الله- و همه قدرتها را منع کنید از دخالت در کشور خودتان. و ان شاء الله این نظام فاسد بعثی را که در حال احتضار است آن را هم به قبرستان بفرستید. لکن توجه به این معنا که باید این ایمان را حفظ کنید و آن وحدتی که به تبع ایمان برای شما حاصل شده است آن را هم حفظ کنید. ما اگر شهید دادیم زیاد، معلول دادیم زیاد و خیلی از …

از دست دادن جوانان و ضایعات برای ملت خواهان استقلال و آزادی

… به این زودی‌ها ما آرام بگیریم. ممکن است یک جای دیگر یک فسادی بکنند. لکن شما و ما باید مصمّم باشیم. ملت ما باید مصمّم باشد به اینکه آن چیزی را که به دست آورده از دست ندهد. ما الآن آن چیزی که به دست آوردیم، ارزشش بیشتر [از] آن مقداری است که ما از دست دادیم. با اینکه جوانهایی که ما از دست دادیم، ارزششان خیلی زیاد است، لکن برای ملتی که می‌خواهد مستقل و آزاد باشد، این طور ضایعات هست. و چون ملت ما همه با هم هستند، دولت را علی‌ حدّه از خودشان نمی‌دانند، و کشور را کشور خودشان می‌دانند، و دولت را دولت خودشان می‌دانند. از این جهت، کم می‌شود که بتواند آنهایی که بخواهند آسیب بزنند، آسیب بزنند، اگر ملت را آشنا کنید، باز نگذارید که آشنا نباشند به …

تصمیم بر شبیه غرب نبودن، وابسته نبودن و آزاد بودن

… شما گمان نکنید که چنانچه به طور ساده عمل بکنید و سفارتخانه شما یک امر، یک جای ساده‌ای باشد، یک مرکزی باشد که از آنجا علم و دانش و اخلاق صادر بشود، شما تحقیر خواهید شد. خیر، این حرف، حرف غربزده‌هاست که خیال می‌کنند که ما اگر مثل غرب نباشیم، ما تحقیر می‌شویم. ما الآن بنا داریم که مثل غرب نباشیم، و بنا داریم وابسته نباشیم، و بنا داریم مستقل باشیم و آزاد باشیم. و الآن می‌بینید که آنهایی که، ملتهایی که تحت تاثیر تبلیغات امریکا و شوروی و سایر اذناب آنها واقع نشدند، همه آنها به نظر اعجاب و عظمت به شما نگاه می‌کنند.

خطر کشیده شدن ملت به دامن آمریکا یا شوروی به‌دست افراد منحرف

… [وظایف‌] کسانی است که می‌خواهند یک خدمتی بکنند، و مجله‌ای بیرون بدهند، یا روزنامه‌ای بنویسند. اوّل مساله این است که افراد را انتخاب بکنند. افرادند که می‌توانند اگر یک اشخاص منحرف باشند، بدون اینکه شما توجه داشته باشید، یک وقت توجه کنید که انحراف پیدا شد. و اشخاص‌اند که می‌توانند که انسان را یا به دامن امریکا بکشند یا به دامن شوروی. و این ملتی که آن قدر مجاهده کرده، و آن قدر جوان داده، و آن قدر زحمت کشیده است برای اینکه خارج بشود از این سلطه‌ها، یک وقت می‌بینید راه مجله، راه مطبوعات، راه رادیو و تلویزیون، نطقها و همه چیزهایی که الآن هست، یک وقت می‌بینید که اشخاصی بر خلاف آن چیزی که مسیر ملت است وارد شدند در این راهها و راه را منحرف کردند، و شما بعد ملتفت بشوید. این از مسائل مهمی است که توجه به آنها لازم است و اغماض[2] از آنها جایز نیست. و من امیدوارم که این مجله‌ای که شما دارید، و حالا آمدید اینجا با من صحبت می‌کنید توجه در آن در راس همه توجهات باشد. و نوشته‌هایی که می‌خواهد طبع بشود، یک چند نفری که می‌دانید، یقین …

حکومت نکردن هیچ قدرتی بر کشور در صورت آموختن علم جهت‌دار

… از روایات فَریضَهٌ عَلی‌ کُلِّ مُسْلِمٍ وَ مُسْلِمَهٍ[6] برای همه زنها و مردها فریضه است. با علم است که انسان می‌تواند تامین سعادت دنیا و آخرت را بکند. با آموزش است که انسان می‌تواند تربیت کند جوانها را به طوری که مصالح دنیا و آخرت خودشان را خودشان حفظ کنند. اگر کشور ما علم را بیاموزد، ادب بیاموزد، جهتیابی علم و عمل را بیاموزد، هیچ قدرتی نمی‌تواند بر او حکومت کند.

حفظ استقلال و آزادی و کشیده نشدن به شرق و غرب، شرط کار سیاستمداران

مساله‌ این نیست. مساله این است که اگر سیاستمدارانی باشند که همان معنایی را که مسلمین می‌خواهند و لو در همین یک بعدش، و لو در همین بعد دنیایی‌اش. آنها طوری سیاست را انجام بدهند که ما استقلالمان و آزادیمان محفوظ بماند، و ما به طرف شرق یا به طرف غرب کشیده نشویم، البته آنها بکنند، هیچ مانعی ندارد و علما هم می‌روند.

نگه داشتن گرمی ملت شرط از آن خود ماندن کشور

خوب اگر بخواهید که برنگردد این اوضاع، من چند روز دیگر بیشتر نیستم، امّا مملکت، مملکت شماست، مملکت، مملکت ایران است. اگر ایرانیها از آن صدر تا آن ذیل بخواهند که این مملکتشان این طوری که حالا پیش خودشان هست، و ان شاء الله این غائله‌ها هم ختم می‌شود، به خیر ختم می‌شود- ان شاء الله- اگر بخواهید مملکتتان مال خودتان باشد و مال خود این ملت باشد، باید این ملت را به همان گرمیی که هست نگه دارید. و تخیّل اینکه ما یا به شرق متمایل باشیم یا به غرب متمایل باشیم، این در ذهنتان اصلًا دیگر وارد نشود. و نگذارید در ذهن کسانی دیگری که با شما تماس دارند یا ملت وارد بشود. اینها را همین طور منسجم نگه دارید. یک ملت [است که‌] اصلًا نظیر ندارد این. اگر زمان محمد رضا …

کوشش برای دراز نکردن دست نیاز به سوی دشمن

ان شاء الله خداوند همه شما را تایید کند و توفیق بدهد. موفق و مویّد باشید، و برای مملکت خودتان خدمت بکنید. و در ذهنتان همیشه این باشد که این شرق و غرب دشمن ماست. و هر چیزی که او به ما بدهد دشمنی است که برای هلاک ما به ما می‌دهد. و ما باید کاری بکنیم که دستمان پیش دشمنمان دراز نباشد.

پرهیز از پیوستن دوبارهٔ وابستگی گسسته‌شده

… گرفته بشوند و مردم از آنها گرفته بشوند، آن روزی است که ابرقدرتها جشن می‌گیرند. روشنفکرهایی که عامل ابَرقدرتها نیستند، لکن اعمالی می‌کنند، صحبتهایی می‌کنند که در نتیجه، همان نتیجه عُمّال آنها را می‌دهد، بیدار بشوند. توجه بکنند به اینکه یک مملکت اسلامی است. یک مملکتی است که مال خودتان شده است. مستقل است. وابسته به هیچ جا نیست. کاری نکنید که این وابستگی که گسسته شده است دوباره پیوسته بشود. دعوت به اسلام بکنید. دعوت به صلاح بکنید. دعوت به تجهیزات سلاحی بکنید. دعوت به فرهنگ اسلامی بکنید. این فرهنگهای غربی را بیش از پنجاه سال است که شما دیدید، و هر چه به سر این ملت آمد از این فرهنگ غربی آمد. هر انحرافی که برای جوانهای عزیز ما پیدا شد به واسطه این …

لزوم توجه تا بازگشت دوباره به قید و بندها رخ ندهد

و الآن که به خواست خدای تبارک و تعالی، و به برکت اسلام ما از این قید و بندها خارج شدیم، باید خیلی متوجه باشیم به اینکه مبادا ما را دوباره در این قید و بندها قرار بدهند. باید ما عبرت بگیریم از آن پلیسِ زمان محمد رضا و از آن ارتشِ زمان محمد رضا و از آن ژاندارمریِ زمان او، و ببینیم که مردم با آنها چه جور بودند و آنها با مردم چه جور بودند، و نتیجه‌اش چه شد. مردم با آنها مخالف بودند، آنها هم با مردم مخالف. مثل دو تا دشمن با هم …

آزاد و مستقل نگه داشتن کشور، مقصد مشترک نیروها

مهم این است که ما با هم منسجم باشیم. مهم این است که قوای مسلّح ما، که خداوند ان شاء الله نصرت به آنها بدهد، منسجم باشند با هم. سپاه پاسداران و قوای انتظامی دیگری خودشان را یک بدانند. همه‌تان برای یک مقصد دارید عمل می‌کنید و آن مقصد این است که کشور خودتان را آزاد نگه دارید و مستقل؛ نوکر نباشید، شرافت خودتان را حفظ بکنید.

مستقل بودن و نبود زور بر مردم در دوران انزوا

… و چند نفر جاسوسها را گرفته‌اند و نگه داشته‌اند. البته انسانی هم با آنها رفتار کرده‌اند. آن طوری که به من دائماً رسیده این است که خیلی خوب با اینها رفتار کرده‌اند و اخلاق اسلامی هم همین است. حالا که منزوی هستیم اینکه بازارمان سر جایش هست با عزّت و احترام. هیچ کس به ما نمی‌تواند ظلم کند. هیچ کس نمی‌تواند بگوید بازارتان را ببندید یا با الزام بازار را ببندند. هیچ کس نمی‌تواند بیاید بگوید چهارم آبان است بیرقها را همه جا بزنید و باید همچو بشوید، هیچ. حالا که منزوی نیستیم خودمانیم، مستقلیم. انزوا اگر پیدا شد، انسان خودش را بهتر پیدا می‌کند. دیروز چند تا، دو- سه تا جوان آمدند و یک تفنگی را، که من خوب نمی‌شناسم‌ تفنگ چه هست، آوردند نشان دادند، گفتند: این را ما خودمان درست کردیم. وقتی هم به ارتش نشان دادیم گفتند صحیح است و خوب است و وسایل را فراهم …

مستقل نشدن بدون انزوا و ترس نداشتن از آن

… ترقّی کند، مترقّی می‌شود. ملتی که منزوی نیست نمی‌تواند به ترقّی، راه خودش را برود. ملت غیر منزوی؛ یعنی، ملتی که اتّکالش به دیگران است، خوراکش را از دیگران می‌گیرد، اتومبیلش هم از دیگران می‌گیرد، برقش هم از دیگران می‌گیرد. این ملت تا آخر باید اسیر باشد. تا منزوی نشوید نمی‌توانید مستقل بشوید. از انزوا ما چه ترسی داریم. ما آن روزی که منزوی نبودیم همه گرفتاریها را داشتیم. حالایی که منزوی هستیم مستقل هم هستیم. الآن هر کسی آقای خودش هست، هی زیر بار دیگری نیست.

کوتاه شدن دست اجانب از کشور با همت ملت و مرزنشینان

بحمد الله، با همّت والای ملت و خصوصاً شما مرزنشینها، دست اجانب را از این کشور کوتاه کردید. و مملکت مال خود شماست. دولت از خود شماست، مجلس از خود شماست، رئیس جمهور از خود شماست و همه خدمتگزار به این ملت هستند، و من هم، که چند روزی بیشتر تا آخر عمرم نمانده است، در خدمت شما هستم. خداوند شماها را عزّت و عافیت عنایت کند. آن چیزی که همه سختیها را آسان …

پرورش جوانان برای خود، نه در خدمت روس و انگلیس و آمریکا

… که افرادش، خصوصاً معلمینش یک معلمینی باشند که متعهد باشند و آن وقت هم در سر کلاسها آن مقداری که صلاح است اشخاصی، معلمینی، باشند که برای آنها صحبتهای اخلاقی بکنند؛ صحبتهای اسلامی بکنند که این جوان از حالا پرورش پیدا بکند. این بیشتر در دبیرستانها باید بشود؛ پرورش‌ پیدا کند به یک پرورش صحیحی که برای خودش باشد؛ نه بعد از اینکه پرورش شد، یکی برای روسها عمل کند، یکی برای انگلیسها عمل کند، یکی برای امریکایی‌ها.