بروز استعدادهای ناگهانی چون حسن باقری و صیاد شیرازی در دفاع مقدس
بعد، در این حرکت دستهجمعی چه استعدادهایی ناگهان پیدا بشود. فرض کنید فلان جوان از روستایی در فلان نقطهی کشور -مثلاً روستایی در کرمان- بیاید داخل شهر و بپیوندد به اینها، بعد بشود مثلاً حاج قاسم سلیمانی؛ یعنی یک چنین حرکت عظیمی [بوده]. فلان جوان دانشجو بدون اینکه حتّی یک بار تفنگ به دست گرفته باشد، داوطلبانه برود جبهه، در کوران حوادث جبهه، مثلاً در طول یک سال و نیم، بشود عضو برجسته و مؤثّر یک قرارگاه نظامی سطح بالا. فرض بفرمایید که جوانی از مجموعهی یک روزنامه، که مشغول فعّالیّت مطبوعاتی است، برود جبهه و بعد از مدّت کوتاهی بشود مثلاً شهید حسن باقری، نابغهی اطّلاعات جنگ؛ و از این قبیل موارد عجیبی و بروز [چنین] استعدادهایی مشاهده شد و چهرههای ماندگار جنگ و شهدای بزرگی از جنگ از این قبیلند. بعضی از افسران جوان را ما دیدیم ،مثلاً فرض کنید شهید صیّاد که من از اوایل انقلاب ایشان را میشناختم و میدیدم، به نظرم آن وقت یک افسر جوانی بود یا ستوانیک بود یا سروان بود -که میآمد پیش ما و میرفت؛ رفت و آمد داشت- این تبدیل بشود به یک فرمانده مجرّب توانایی که مدّتها توانست نیروی زمینی ارتش را آن جور هدایت کند و آن جور پیش ببرد و در بزرگترین کارها شرکت کند. شهید بابایی [هم] از این قبیل است، و دیگرانی که بودند. این مدل ابتکاری از حضور مردم همیشه میتواند …
بروز عجیب استعدادهای نهفتهٔ انسانها در دفاع مقدس
… بود برای ملت ایران، آزمونی هم بود برای بروز استعدادها، هم استعداد اشخاص، هم استعداد مناطق کشور؛ حالا در مورد استعداد اشخاص به نظر من این نکتهی مهم و قابل توجهی است که به آن توجه نمیشود؛ یعنی از بس واضح است مورد غفلت قرار میگیرد، از کثرت وضوح مخفی میماند؛ و آن این است که این دفاع مقدس وسیلهای شد برای اینکه استعدادهای مکنون[3] در انسانها، به شکل عجیبی بروز کند. مثلا در سپاه، شما ملاحظه میکنید یک جوانی وارد میدان جنگ میشود و در حالی که از مسائل نظامی هیچ اطلاعی ندارد و وارد نیست، در ظرف یک سال، یک سال و نیم، دو سال تبدیل میشود به یک استراتژیست نظامی؛ این خیلی مهم است. خب، شما الان در حالات شهدا و سرداران بزرگ و مانند اینها که نگاه میکنید، مثلا فرض کنید شهید حسن باقری منباب مثال، بلاشک یک طراح جنگی است. هرکس منکر این معنا باشد، اطلاع ندارد؛ والا کسی اطلاع داشته باشد، خواهد دید که واقعا این جوان بیست و چند …
برتری طراحی جوانان رزمنده بر ارتش مجهز مورد حمایت قدرتهای جهانی
… کار تحقیقی انجام بگیرد؟ اینها شوخی است؟ یا در عملیات بیتالمقدس دو سه لشکر مجهز دشمن ناگهان احساس میکنند در محاصره قرار گرفتند؛ در این صحرای منطقهی خوزستان از شمال دارد به آنها حمله میشود، از شرق دارد به آنها حمله میشود، از این طرف دارد به آنها حمله میشود. پس اهمیت و صحت طراحیهای جوانهای ما، این استعدادهای برجسته، از جمله اینجا معلوم شد که یک لشکر مجهز، یک نیروی مسلح از همه جهت مجهز که هم ژنرالهای کارکشته و قدیمی و افسران برجسته به قول خودشان داشتند، هم از طرف دشمنان ما در سطح جهانی به اینها کمک میشد، به اینها دستور داده میشد، روش یاد داده میشد، حتی تاکتیک به اینها تعلیم داده میشد؛ این ارتش آنچنانی در مقابل طراحیهای جوانهای ما دست و پایشان بسته میشد، کم میآوردند و مغلوب میشدند؛ این دلیل چیست؟ این دلیل این است که کار در اینجا دارای یکچنین عظمت و اهمیتی است. [بنابراین] این استعدادها بروز کرد. این در مورد اشخاص.
وجود استعدادهای پنهان، متفاوت و ارزشمند در هر انسان
… دارد - و ظاهر کار، سنگ است، خاک است، زمین است، چیزی محسوس نیست، اما اگر بکاوید، اگر بشناسید، اگر قدر بدانید، در زیر همین سنگ و خاک معمولی، یک عنصر گرانبها پیدا خواهید کرد که ارزش آن با ارزش آنچه که در ظاهر دیده میشود، قابل مقایسه نیست، انسانها هم همین جورند؛ یک ظاهری وجود دارد که در حرکات و سکنات و گفتار و رفتار و کردار انسانها، آدم اینها را میبیند؛ اما یک باطنی هم وجود دارد که آن عبارت است از استعدادهای متراکمی که خدای متعال در وجود انسان گذاشته است. البته این استعدادها یکسان نیستند - همچنان که معادن یکسان نیستند - اما همه در این جهت شبیه همند که آنچه در کمون است و آنچه در باطن وجود انسان است، بسی ارزشمندتر است از آنچه که شما در ظاهر مشاهده میکنید. همچنان که اگر روی معدن کار کردید، تلاش کردید، زحمت کشیدید، میتوانید به آن مادهی ذیقیمتی که در آن هست، برسید، در انسان هم همین جور است؛ احتیاج به تلاش دارد؛ باید کسانی سعی کنند این استعدادها را به فعلیت برسانند. شرط لازم هم این است که شما این ماده را بشناسید. …
جلوگیری از جذب آنها با زمینهسازی، تشویق و به کار گرفتنشان
نباید اجازه بدهیم، نباید بگذاریم، «نگذاشتن» هم به این شکل منطقی است که ما زمینه را فراهم کنیم، آماده کنیم، تشویق کنیم، دستگیری کنیم، آنها را وادار کنیم، آنها را وارد میدان کنیم که مشغول بشوند، دلگرم بشوند؛ آن وقت در آن صورت، این همان چشمهی جوشانِ تمامنشدنی خواهد بود که پیش میآید.
فراهم بودن زمینه و فضای رشد استعدادها در کشور امروز
… این همت، این انگیزه و این زمینه وجود دارد؛ اما یک روزی نبود. در دوران رژیم طاغوت، زمینه برای رشد استعدادهای گوناگون واقعاً وجود نداشت. آن کسانی که در خودشان به صورت شخصی انگیزههائی وجود داشت، دنبال انگیزههای شخصی حرکت کرده بودند؛ همیشه هم همین جور است. یک وقت هست یک کاروان به راه میافتد، یک کاروان ملی حرکت میکند؛ این، زمینه لازم دارد، فضا لازم دارد. امروز این زمینه و فضا هست، اما دیروز نبود. لذا آنچه که ما از مفاخر علمی و ادبی و هنری و دینی و غیره در گذشته داریم، میتوانیم امیدوار باشیم که در آینده انشاءالله به همت و توان و تلاش و کوشش جوانان ما و مردان و زنان مؤمن ما و به توفیق الهی، چندین برابرِ آنها موجودی خواهیم داشت.
شکوفایی استعدادها از نعمتهای بزرگ امروز کشور
نعمت بزرگ دیگری که امروز در کشور ما وجود دارد، شکوفایی استعدادهاست. آن روز این جوانهای فعالِ در انرژی هستهای به همین حسینیه آمده بودند و یک نمایشگاه درست کرده بودند؛ یک عرصهی مینیاتوری از یک حرکت و واقعیت عظیم، که انسان از دیدن این همه پیشرفت لذت میبرد؛ اما من بیشتر از دیدن این جوانها لذت بردم. یک جوان کمسال، متدین و …
نیاز شکوفایی استعداد به تشویق، شناخت، اعتماد و امید
توانایی و استعدادی که امروز در شماها هست، در همه ی دوره ها در نسل جوان و مردان و زنان کشور ما وجود داشته؛ اما استعداد انسانی احتیاج به تشویق، شناخت و تزریق روح اعتماد و امید دارد تا بتواند شکوفا شود.
استعداد شرط لازم و نه کافی؛ لزوم تلاش عالمان و استادان
آنچه ما را تشجیع میکند که این فکر را دنبال کنیم، وجود استعدادها در داخل کشور است. اما دوستان! استعداد به تنهایی کافی نیست. تأکید بنده این است: استعداد شرط لازم است، نه شرط کافی. در کنار استعداد، تلاش و مجاهدت عالمان، اندیشمندان و استادان هم لازم است. این به معنای نفی وظیفه دستگاههای دولتی در زمینههایی که وظیفه دارند نیست؛ به معنای نادیده گرفتن مشکلات اساتید هم نیست. این خود یک حقیقت و توقّع بجایی است که باید اهل علم در محیط دانشگاه به تولید علم، به نگاه مبتکرانه و سازنده در زمینه علم - به همان چیزی که …
استعداد بیپایان انسان برای تعالی تا فراتر از فرشتگان
چهارمین نقطه اصلی این جهانبینی، عبارت است از استعداد بیپایان انسان در دارا بودن تمام چیزهایی که برای تعالی کامل انسان لازم است. انسان استعداد دارد که تا آخرین نقطه تعالی حیاتِ ممکنات بالا برود؛ اما بقیه موجودات این امکان را ندارند. در آیه شریفه «لقد خلقنا الأنسان فی احسن تقویم»[6] ، «احسنتقویم» معنایش این نیست که ما جسم انسان را طوری آفریدهایم که مثلاً سرش با دستش با چشمش با تنش تناسب دارد؛ اینکه مخصوص انسان نیست؛ هر حیوانی نیز همینطور است. در بهترین تقویم، یعنی در بهترین …
احیای استعدادهای انسانی و طبیعی بهعنوان دستور اسلام
… خوبى هم دارید، در مسابقات علمى و در کنکورها همیشه رتبههاى بالایى را آوردهاند. استعدادهاى انسانى این منطقه بالاست؛ استعدادهاى طبیعى هم در این منطقه فراوان است. معادن غنى و سرزمینهاى بالقوّه حاصلخیز، امکانات فراوانى را براى این منطقه به وجود آورده است. دستور اسلام، احیاى این استعدادهاست. هر جا انسانى هست - بخصوص نسل جوان - باید بتواند در راه تعالى زندگى عمومى تلاش مناسب خودش را بکند. همّتهاى عالى - همّتهایى که در حدّ متوسّط متوقّف نمىشوند - مىتوانند ملتها و منطقهها را نجات دهند. در دوران جنگ تحمیلى - حتّى قبل از شروع جنگ، و بعد از جنگ تا کنون - شما مردم جنوب خراسان و شما مردم بیرجند و نواحى اطراف آن، نشان دادید که با همّتید. سرداران …
کشف استعداد خود و رفتن به همان سمت بیکوچک شمردن هیچ کاری
… حقیقت این است که استعداد در وجود جوان و نوجوان خودش را به هر شکلى نشان میدهد. بعید است که یک انسان بااستعدادى، خودش تا سنین مثلاً هجده نوزده سالگى، بیست سالگى حس نکند که به کدام سَمت، شوق و گرایش و علاقهى بیشترى دارد و توانایى بیشترى، براى کدام کار دارد. وقتى که فهمیدید استعدادتان در کدام طرف است ــ حالا یا خودتان کشف کردید، یا معلّم، مدرسه، پدر و مادر به یک نحوى کشف کردند ــ آن وقت بروید به آن سمت، هر چه میخواهد باشد. نگویید این کوچک است، این کم است؛ نه، کشور به همهچیز احتیاج دارد. شما گفتید رئیسجمهور؛ کشور به رئیسجمهور احتیاج دارد، به صنعتگر هم احتیاج دارد، به وزیر هم احتیاج دارد، به طبیب هم احتیاج دارد؛ کشور به همهجور انسانى احتیاج دارد. اینجور هم نیست که ما فرض کنیم که اگر ما آن شغل را گرفتیم، زندگى ما بهتر خواهد شد و به اهداف …
فراوانی استعداد و روح خلاقیت در ملت ایران
در میان ملّت ما استعدادها زیاد است، روح خلّاقیّت زیاد است. این همان ملّتى است که تا چند قرن پیش مشعلدار علم در دنیا بوده است. ما که از لحاظ استعداد و توان علمى بالقوّه چیزى کم نداریم، چرا باید از کاروان علم و صنعت عقب بمانیم تا آنجایى که کوچکترین چیزها را هم براى ما آنها درست کنند؟
لزوم جستجو و بهکارگیری استعدادها و نیروهای خلاق در سازمان نظامی
یکى از چیزهایى که در کار یک سازمان نظامى حائز اهمّیّت است، نشاط براى استفادهى بهتر از استعدادها و قدرتها و موجودىهاى مادّى و انسانى است. استعدادها را جستجو کنید، آنها را به جوشش و درخشش دربیاورید، از دستهاى ماهر، مغزهاى نافذ و خلّاق و چشمهاى دقیق در پیشرفت کار مسئولیّت بزرگ خودتان بهره بگیرید. اینها همان تصمیمگیرىهاى بهجا و شناختن تکلیف لحظهها است.
تشبیه انسان به معدنی سرشار که تا استخراج نشود بیحاصل مینماید
… همۀ شما حالا توجه پیدا کردید و تصدیق میکنید، میبینید که انسان دائماً در حال کاملشدن است؛ یعنی در حال فراهمآوردن و دارا شدن چیزهایی که قبلاً آنها برایش فراهم نبود و دارای آن چیزها نبود. در معنویات و روحیات و فضایل انسانی هم مطلب عیناً به همین قرار است. یک دنیا استعداد در انسان نهفته است، انسان را میشود به یک معدن بسیار قوی و عمیق و سرشار تشبیه کرد که این معدن را وقتی استخراج کنید، در آن بسیاری از چیزها میبینید، تا استخراج نکردید، یک موجودیست، یک زمینیست خشک و بیحاصل و بدون هیچ جلوۀ زیبای زندگی.
تشبیه استعدادهای درونی انسان به نقشهای پنهان موزاییک پیش از سابیدن
… نبود از زیباییِ آن بهره ببرید، ممکن نبود که با آن وسیلۀ تجمّلی فراهم کنید؛ حالا که ساییده شد، همۀ این سنگها درآمد. یک قطعه موزاییکِ ساییدۀ قشنگ را وقتی جلویتان میگذارید، میبینید یک نقشونگار زیباست، قشنگ است واقعاً، درحالیکه قبل از ساییدن هیچی نبود. استعدادهای درونی انسان را تشبیه کنید به همان ذرات درخشندۀ جالبِ زیبایی که در متنِ بطن این موزاییک تیره وجود دارد.
امکان تبدیل پژوهشگران به محققان برجسته با ورود به میدان
… هم همین جور بود؛ مثلاً فرض کنید شهید باقری را که یک جوانی بود در مثلاً یک روزنامهای، در یک مجموعهای مشغول کار و تلاش معمولی بود؛ وقتی که پای او به جنگ، به دفاع مقدّس باز شد، تبدیل شد به یک فرمانده و طرّاح برجستهی نظامی؛ یعنی آن استعداد در او بُروز کرد؛ اینجا هم همین جور است؛ ممکن است کسانی که در کارهای تحقیقاتی هستند، وقتی وارد این میدان میشوند، تبدیل بشوند به یک برجستگان و محقّقین بزرگی که کارهای بزرگی را انشاءالله انجام بدهند. خب این راجع به مسئلهی خدمت.
فراوانی استعدادهای انسانی باکیفیت از ویژگیهای کمنظیر کشور
اوّلاً نخبگان -جوانها، بخصوص جوانان نخبه- هدایای نفیس الهی هستند به یک ملّت و یک کشور. همهی کشورها از چنین هدایایی، با این حجم، با این گستردگی، با این عدد فراوان برخوردار نیستند. این یکی از خصوصیّات کشور ما است که در آن استعدادهای انسانی، با کیفیّت خوب و کمّیّت فراوان وجود دارد؛ این جزو خصوصیّات کمنظیر کشور ما است؛ این یک هدیهی الهی است، هدیهی بسیار نفیس و باارزشی است. نتیجه این است که مسئولان کشور بایستی این امانتها را گرامی بدارند، حفظ کنند، چون این هدیه امانتی است در دست مسئولان؛ از بنیاد نخبگان و آقای دکتر ستّاری و شورای عالی انقلاب فرهنگی بگیرید، تا وزارت آموزش …
دعوت از استعدادها به خدمت پیشرفت کشور و استقبال مسئولان از آنها
… است. اینکه گفتیم جوانهای مؤمن و حزباللّهی و انقلابی کارهای فرهنگی خودجوش را رها نکنند و دنبال بکنند، و همهی دستگاههای فرهنگی کشور را دعوت کردیم و میکنیم که در این جهت حرکت کنند، این، بخش فرهنگیِ این عدم تبعیّت است، این جهاد بزرگ است، جهاد کبیر است. اینکه از همهی استعدادهای موجود کشور دعوت میکنیم که استعدادهای خودشان را در خدمت پیشرفت این کشور به کار بیندازند و به صحنه بیاورند و به میدان بیاورند و از مسئولان دولتی و سایر مسئولان دعوت میکنیم که از این استعدادها استقبال بکنند، این آن بخشِ فعّالِ اجتماعیِ این جهاد کبیر است. این جهاد کبیر ابعادی دارد: جٰهِدهُم بِه جِهادًا کَبیرًا.[12]
تنوع استعدادها و لزوم شناسایی و پرورش آنها
… که به من گزارش دادهاند، میگویند دوازده هزار نوع شغل وجود دارد؛ آیا برای همهی این دوازده هزار نوع شغل، همین درسها و همین مسیر و رفتن به دانشگاه لازم است؟ یا نه، باید آنچه هدف است، مهارتافزایی باشد، کارآمدی باشد برای کارهای مختلف، برای استعدادهای گوناگون؛ بعضیها نخبه هستند در کار هنر، که [اگر] یک چیز صنعتی دستش بدهی درمیمانَد؛ بعضیها بعکس، نخبه هستند در کار صنعت؛ یکی نخبه است در کار فکر و فلسفه، یکی نخبه است در کار مسائل اجتماعی، یکی نخبه است در کارهای خدماتی. ببینیم، پیدا کنیم استعدادها را، شناسایی کنیم و ورز بدهیم این استعدادها را تا اینکه ورزیده بشوند، تا اینکه بتوانند کار کنند، تا بتوانند ابتکار کنند. این همه ما روی ابتکار تکیه میکنیم، خب ابتکار را چه کسی میتواند انجام بدهد؟ هر آدم معمولیای که نمیتواند ابتکار انجام بدهد، بایستی ورزیده بشود تا بتواند در یک زمینهای ابتکار انجام بدهد.
رصد و جذب استعدادهای کشور به دست خارجیها؛ نیروی انسانی ارزشمندترین موجودی کشور
… تا آنها بتوانند بیایند در ایجاد یک شرکت دانشبنیان در آن بخش مورد نظر سهیم شوند. دستگاههای ما ننشینند که مخترعان به آنها مراجعه کنند، کار بیفتد توی پیچ و خمهای اداری و بوروکراسی و مشکلاتی که وجود دارد؛ اینها یقیناً شوقها و استعدادها را تضعیف خواهد کرد. آنطور که من گزارش دارم، خارجیها دارند استعدادهای موجود کشور ما را رصد میکنند؛ هر جائی که به دردشان میخورد، میآیند سرمایهگذاری میکنند و میبرند. خب، استعداد انسانی، نیروی انسانی، ارزشمندترین موجودی یک کشور است.
استعداد و هوش خوب، نعمت بزرگ الهی نیازمند شکر
یک توصیه این است که نعمت استعداد خوب که شماها دارید، یک نعمت بزرگ است، مثل نعمت سلامتی، مثل خودِ نعمت حیات، که شکر لازم دارد. نعمتها از خداست؛ باید این نعمت را شکر کنید. این توصیه را از من در ذهنتان داشته باشید. خیلی از نعمتها را ما نمیشناسیم، وقتی به خلافش، به ضدش مبتلا شدیم، آنوقت آن را میشناسیم. جوانی، نعمت است؛ در پیری آدم بیشتر میفهمد چقدر نعمت بزرگی است. استعدادِ خوب، هوش خوب، نعمت بزرگی است، باید این نعمت را شکر کرد. …
لزوم توجه مسئولان و جوانان به استعدادهای جوشان فارس
پس در گذشتهی تاریخ، در جنبهی دین و عمق ایمان مذهبی، در جنبهی تلاش علمی، در جنبهی مبارزات، در جنبهی دفاع از دستاورد عظیم انقلابِ ملت ایران و در جنبههای گوناگون دیگر، این استان و این شهر یک استعدادی را از خود بُروز داده است که درخور تحسین و ستایش است. این، هم باید مورد توجه مسئولین کشور قرار بگیرد که بدانند اینجا منبع عظیم و جوشان استعدادهای انسانی است، و هم از ناحیهی خود مردم - و بخصوص جوانان و مربیان جوانان - مورد توجه قرار بگیرد که بدانند هر کدام از آنها مثل یک چشمهی جوشانی، میتوانند این سرزمین و سراسر کشور را با وجود خود و با فیضان خود سیراب کنند. این شرح برای خاطر این است.
لزوم بهکارگیری ظرفیت انسانی فارس برای آیندهٔ کشور و انقلاب
مسئولین کشور اعم از دولت و قوهی مجریه یا مجلس شورای اسلامی و قوهی مقننه یا قوهی قضائیه، هرکدام یک مسئولیتی دارند. مردم هم به نوبهی خود مسئولیت دارند. آنچه که من از لحاظ ظرفیت انسانی استان شما و شهر شما گفتم، معنا و نتیجهاش این است که این ظرفیتِ استعداد انسانی این استان، باید برای آیندهی کشور و آیندهی انقلاب، مفید واقع بشود و احساس مسئولیت کند. ما هر کداممان در هر جائی که هستیم، باید برای سرنوشت کشور و برای آیندهی کشور، احساس مسئولیت و تعهد کنیم و بدانیم که میتوانیم نقش ایفا کنیم. یک دانشجو، یک استاد، یک معلم، یک دانشآموز، یک کشاورز، یک فعال صنعتی و یک سرمایهگذار در بخشهای گوناگون کشاورزی یا …
وظیفهٔ استخراج خرد، حکمت، دانش و تواناییهای نهفته در وجود انسان
عین همین مطلب در مورد انسانهاست؛ یعنی انسان در این نگاه دوم، وظیفه دارد استعدادهای درونی انسان را استخراج کند؛ خرد انسانی، حکمت انسانی، دانش انسانی و توانائیهای عجیبی که در وجود انسان و در روان انسان گذاشته شده، که انسان را به یک موجود مقتدر تبدیل میکند. این هم نگاه کلان است. در این نگاه کلان، مخاطب کیست؟ مخاطب، همهی افرادند. استقرار عدالت و روابط صحیح، خواسته شده است. از چه کسانی؟ از همهی افراد. یکایک افراد جامعهی بشری در همین نگاه کلان، مخاطبند؛ یعنی وظیفه و مسئولیت دارند. ایجاد عدالت، ایجاد حکومت حق، …
لزوم گشودن میدان و تحقق آن در نیروهای علمی، اداری و مسلح
شما وقتی یک میدان فوتبال را جلوی یک جوان قوىِ توانا گذاشتید، مشغول فوتبال میشود و هنرنمایی میکند؛ اما وقتی این میدان جلویش نبود، یا خمود میشود، یا میرود دنبال یک میدان فوتبال میگردد که آنجا بدود. باید میدان را باز کرد؛ و این کار شده است - البته ما وظایفی داریم که حالا بعد عرض خواهم کرد - این شکوفایی استعدادها یکی از نعمتهای بزرگ است که انسان آن را در همه جا؛ در نیروهای علمی ما، در نیروهای اداری ما، در نیروهای مسلح ما مشاهده میکند.
تقصیر اصلی حکومتها در جلوگیری از شکوفایی استعدادهای ملت
… داشته باشیم. در طول زمان، حقیقتاً به ملت ما ظلم شده است. توانایی و استعدادی که امروز در شماها هست، در همه ی دوره ها در نسل جوان و مردان و زنان کشور ما وجود داشته؛ اما استعداد انسانی احتیاج به تشویق، شناخت و تزریق روح اعتماد و امید دارد تا بتواند شکوفا شود. درست عکس این سیاست در دوره های مختلف عمل شده. مقصر اصلی هم در این زمینه، حکومت ها و سیاست ها بودند؛ در این موضوع اصلاً نباید تردید کرد. بعضی می فهمیدند دارند چه کار می کنند؛ مثل اغلب مسؤولان در دوران پهلوی، که دانسته و شناخته این راه را رفتند؛ یعنی از بروز استعدادها جلوگیری می کردند. علت هم معلوم است؛ عقیده ی راسخ آنها این بود که ایرانی باید وابسته بماند. …
وجود استعدادهای بسیار خوب در دانشگاهها
اعتقاد دیگر من درباره وجود استعدادهای بسیار خوب در دانشگاههاست. من چند روز قبل در همینجا و در جمع مسؤولان گفتم گزارشهایی که انسانهای وارد از وضع دانشگاهها برای من آوردهاند، گزارشهای بسیار خوبی است. نه اینکه کمبودها و نقصها نادیده گرفته شده باشد؛ نه، بلکه غالب آنها را میدانیم و تلاش هم میشود که انشاءاللَّه برطرف گردد؛ …
استعدادهای خداداد امانت است و کوتاهی دولت عذر به کار نبردن آن نیست
نکته دوم این است که خودِ آنها این ضریب هوشی و حافظه و استعدادشان را ملی بدانند؛ اینها ثروتهای ملی است؛ ثروتهای شخصی که نیست. از آن برای کشور و ملت و خانوادهشان استفاده کنند؛ اینها امانت و سرمایههای خداداد است؛ ملک خصوصی نیست. نگویند دولت به ما نرسید. اگر هم دولت نرسیده باشد، این عذر نمیشود. این را گفتم تا این جوانانِ خوبی که انشاءاللَّه پانزده سال، بیست سال دیگر چهرههای علمىِ برجستهای خواهند شد، حرف امروز ما یادشان باشد.
لزوم فراهم کردن امکانات برای به کار افتادن استعداد عشایر در آبادانی
… در سفر ما به شهرکرد و استان چهارمحال و بختیاری تصمیمهای خوبی برای عشایر و بقیهی بخشهای این استان گرفته شده، که اجرا خواهد شد. آنچه مهم است، این است که بچههای شما انشاءالله به مدرسه بروند و بزرگها هم تا آنجا که میتوانند، سواد آموزی را جدی بگیرند. بحمدالله استعدادهای شما خوب است؛ بنابراین باید برای شما امکانات فراهم شود و از این استعدادهای خوب بهرهبرداری گردد؛ یعنی استعدادتان را به کار بیندازید و به کمک فکر خودتان این سرزمین را آباد کنید.