… مختلف است. با مطالعه به مکتبهایی که در دنیاست و به مسلکهایی که در دنیاست، میتوانیم بفهمیم که ارزشها در مکتبها اختلاف دارد و در ایدهها هم اختلاف دارند. شما اگر قطع نظر کنید از مکتبهای توحیدی و الهی و به مکتبهای مادی و به ایدههایی که دنبال مادیات هستند. مراجعه کنید و مطالعه در آن بکنید، میبینید که این دو مکتب متقابل با هم و مختلف هم هستند. مکتب الهیین و موحدین ارزشهایش یک چیزهایی است، یک عناوین است و مکتبهای مادیگری، چه مادیگری کمونیستی و چه مادیگری سرمایه داری و بالاخره، تمام مکتبهایی که ماورای مکتب الهی است، ارزشها با هم فرق دارد.
راه انبیا و راه طغات، دو راه در ارزشگذاری
… ارزش انسانی نیست. و همه مسائل همین طور است، منتها من بعضیهایش را عرض کردم. شما خودتان مطالعه کنید ببینید که در رژیم سابق، در هر جا ارزش چه بود. ارزش شعر چه بود. ارزش روشنفکر چه بود. روشنفکر آن وقت ارزش را به چه میدانست. ارزش انسانها به چه بود در آن وقت. آن وقت خواهید فهمید که مساله دو راه است: یک راه انبیاست و یک راه شیاطین؛ یک راه طغات[6] است و یک راه انبیاست. راه انبیا ارزشها را طور دیگری میداند. انسان را صاحب ارزش میداند و ارزشش را به حیوان نمیدانند، به جماد نمیدانند، به دارایی نمیدانند؛ به آن چیزهایی که در باطن خودش هست میدانند، به علم میدانند، به تقوا میدانند، به مکارم اخلاق میدانند. و این قشر از جمعیت بشر تمام ارزشها را به غیر آن چیزی که …
باور نداشتن اهل ارزشهای مادی به ارزشهای انبیا
… میگذرند. وقتی بنا شد ارزش انسان به این مسائل باشد، آن وقت هیچ یک از معنویات دیگر ارزش ندارد. شما اگر گمان بکنید در پیش این طایفههایی که ارزش را به این معانی میدانند، ارزشی که پیش انبیا هست، اینها اصلًا ارزش بدانند؟ باور نکنید که بدانند. ممکن است بگویند. و لیکن باور ندارند. اگر باور داشتند، میرفتند دنبال آن ارزش. حالا که ندارند و نمیروند دنبال آن ارزش، معلوم میشود باور ندارند. ارزش در لسان انبیا و در لسان اولیای خدا و در راس آنها، قرآن کریم و رسول اکرم،- صلی الله علیه و آله و سلم- ارزش به علم و تقواست. میزان، ارزش این دو خاصه است: علم و تقوا تواماً. علم تنها ارزش ندارد یا ضعیف است ارزشش. تقوای تنها یا ارزش ندارد یا ضعیف است ارزشش.