رفتن به محتوای اصلی

احساس حقارت

نام‌های دیگر: احساس عقب‌ماندگی

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

احساس کوچکی و ناتوانی فرد یا ملت در برابر دیگران.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در دانشگاه تربیت مدرّس‌— ۱۳۷۷/۰۶/۱۲

سیر زمانی

از ۱۳۷۷ تا ۱۳۸۳
۱۳۷۷۱۳۸۳

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

القای احساس عقب‌ماندگی و ناتوانی، شگرد دشمن

امروز یکی از شگردهای مهم دشمن، تزریق و القاء احساس عقب‌ماندگی و ناتوانی است. ما در کشور سیوپنج میلیون جوان داریم. نخیر؛ بدانند ما به‌هیچ‌وجه عقب نمانده‌ایم. آن روز آقای رئیس جمهور برای من میگفت - البته گزارش عمومی نبود؛ بنده خودم گزارشهای زیادی دارم - مجموعه‌ی دستاوردهای ما در ده، بیست سال اخیر، از همه‌ی آنچه در کشورهای شبیه خودمان - …

احساس حقارت ملت زمینهٔ آسانی تسلط مستبد بر آن

… و می‌خواهند در طول تاریخ، ملت‌ها را ضعیف کنند، بی‌شخصیت کنند، استقلال روحی و فکری را از اینها بگیرند، روی همین نقطه ـ مسئلۀ شخصیت‌ها و رهبران و چهره‌های درخشنده ـ انگشت گذاشته‌اند؛ رهبران را از اینها می‌گیرند، چهره‌های محبوب را از اینها می‌گیرند. وقتی‌که این احساس در یک ملت به‌وجود آمد که شخصیت برجسته‌ای در پیشینۀ زندگی تاریخی او وجود نداشته است، احساس حقارت می‌کند. وقتی احساس حقارت کرد، کار برای آن متصرف مستبد، بسی آسان است. برای اینکه کسی را تصرف کنی، اول کوچکش کن، اول تحقیرش کن، اول به او حالی کن که چیزی نیست، اول در دل او این مطلب را فرو کن که هیچ نقطۀ مثبتی در زندگی او وجود ندارد. وقتی‌که او خوب باورش آمد که هیچی نیست، وقتی باورش آمد که بی‌شخصیت است، وقتی باورش آمد که حقیر است، وقتی باورش آمد که بی‌بُتّه و بی‌ریشه است، خیلی آسان می‌شود او را تصرف کرد. این مطلبی است که برای شما احتیاجی به اثبات و استدلال ندارد. شما می‌بینید که پیشینه‌های پرافتخار را در کشورها و در جامعه‌ها و در میان ملت‌های محکوم، چگونه خلع کردند؛ با چه عناوین و بهانه‌هایی زدودند؛ چگونه صورت‌های زیبا و منوّر را زشت جلوه دادند. اینها را شما …

نفوذ فکر تحقیر ایرانی در نخبگان و نتیجهٔ آن عقب‌ماندگی

… کشور کردند و به اوّلین کاری که دست زدند، بیاعتقاد کردن قشر تحصیلکرده این کشور به موجودی خودش بود؛ به فرهنگ خودی، به رسوم و آداب خودی، به دانش خودی، به استعداد شکوفا و درخشانی که در نسل ایرانی وجود داشت. این بیاعتقادی، در طول سالهای متمادی، اثر خودش را بخشید. از روزی که این فکر - فکر تحقیر ایرانی - وارد این کشور گردید و موجب شد که این احساس حقارت تا اعماق جان قشرهای برگزیده این کشور نفوذ کند، تا وقتی که غرب محصول این حالت را چید، البته سالها طول کشید؛ ولی بالأخره آنها موفّق شدند و نتیجه آن، همین عقب‌افتادگیهایی است که شما در کشورمان مشاهده میکنید. با این همه منابع انسانی، با این همه منابع مادّی، با این موقعیت جغرافیایىِ ممتازی که ما داریم، با آن سابقه درخشان علمی و فرهنگی و میراث عظیم گنجینه علمی که ما داریم، وضع ما امروز از آنچه که باید در میدان علم و صنعت و پیشرفتهای گوناگون علمی باشد، بسی عقبتر است.