هُنالِكَ تَبلو كُلُّ نَفسٍ ما اَسلَفَت وَرُدّوا اِلَى اللهِ مَولاهُمُ الحَقِّ وَضَلَّ عَنهُم ما كانوا یَفتَرونَ قُل مَن یَرزُقُكُم مِنَ السَّماءِ وَ الاَرضِ اَمَّن یَملِكُ السَّمعَ والاَبصارَ وَمَن یُخرِجُ الحَیَّ مِنَ المَیِّتِ وَیُخرِجُ المَیِّتَ مِنَ الحَیِّ وَمَن یُدَبِّرُ الاَمرَ فَسَیَقولونَ اللهُ فَقُل اَفَلا تَتَّقونَ سورۀ مبارکه یونسآیات، روایات، اشعار، مخاطبان و مناسبتها
سورهٔ یونس، آیهٔ ۳۱
قُلۡ مَن يَرۡزُقُكُم مِّنَ ٱلسَّمَآءِ وَٱلۡأَرۡضِ أَمَّن يَمۡلِكُ ٱلسَّمۡعَ وَٱلۡأَبۡصَٰرَ وَمَن يُخۡرِجُ ٱلۡحَيَّ مِنَ ٱلۡمَيِّتِ وَيُخۡرِجُ ٱلۡمَيِّتَ مِنَ ٱلۡحَيِّ وَمَن يُدَبِّرُ ٱلۡأَمۡرَۚ فَسَيَقُولُونَ ٱللَّهُۚ فَقُلۡ أَفَلَا تَتَّقُونَ ٣١
بگو: «چه کسی شما را از آسمان و زمین روزی میدهد؟ یا چه کسی مالک (و خالق) گوش و چشمهاست؟ و چه کسی زنده را از مرده، و مرده را از زنده بیرون میآورد؟ و چه کسی امور (جهان) را تدبیر میکند؟» بزودی (در پاسخ) میگویند: «خدا»، بگو: «پس چرا تقوا پیشه نمیکنید (و از خدا نمیترسید)؟!
ترجمه: آیتالله مکارم شیرازی (Tanzil.net)
شاهدها (۷ پاراگراف)
﴿وَ يَومَ نَحشُرُهُم جَميعاً﴾[12]، سخن از قیامت است؛ آن روزی که گرد آوریم خلایق را همگان، ﴿ثُمَّ نَقولُ لِلَّذينَ اَشرَكوا﴾ پس بگوییم به آنان که شرک آوردند، برای خدا شریک قائل شدند، ﴿مَكانَكُم اَنتُم وَ شُرَكآؤُكُم﴾ در جایِ خود، شما و شریکانتان، با حالتی تحکمآمیز، با لحنی عتابآمیز، بمانید در جایِ خودتان، شما و شریکان پنداریتان، آنهایی که رقیب و هماورد و همباز خدا دانستید، ﴿مَكانَكُم اَنتُم وَ شُرَكآؤُكُم فَزَيَّلنا بَينَهُم﴾ میان آنان و شریکان پنداری که برای خدا فرض کرده بودند، جدایی میاندازیم. اینجا شما با یک نظر خیلی عادی و سطحی میفهمید که در قیامت این شریکها، آنکسانیکه به شراکت خدا انتخاب شده بودند، غیر از آن هُبَلِ عقیقیِ بیجان است، او که دیگر حشر ندارد. او که داخل آدم نیست بهقول معروف و معمول، که بیاورند و بگویند بهجای خود، بایست! یا …… از یک گوشۀ قضیه، مطلب را اثبات میکند. گاهی خیلی رویاروی استدلال نمیکند، زمینۀ استدلالِ مغزیِ خودِ آدم را، قرآن گاهی برای انسان فراهم میکند. اینجا خدای متعال در این آیات میخواهد ثابت کند که فقط درمقابل خدا باید اطاعت و عبودیت کرد؛ از این راه وارد میشود. ﴿قُل مَن يَرزُقُكُم مِنَ السَّمآءِ وَ الاَرِ﴾ بگو چه کسی روزی میدهد شما را از آسمان و زمین؟ از آسمان، باران حیاتبخش و زندگیبخش؛ از زمین، مواد حیاتی، ﴿اَمَّن يَملِكُ السَّمعَ وَ الاَبصارَ﴾ یا کیست آنکسیکه مالک است شنوایی و بیناییها را؟ سمع را با گوش اشتباه نکنید. اسم این جارحۀ مخصوص که ما در فارسی به آن میگوییم گوش، در عربی اُذُن است. سمع، حالت …﴿وَ مَن يُخرِجُ الحَيَّ مِنَ المَيِّتِ﴾ و کیست آنکه برون میآورد زنده را از مرده. زندۀ ظاهری را از مردۀ ظاهری؛ زنی میمیرد درحالیکه حامله است مثلاً، بعد بچۀ او زنده است، او را از یک مادر مرده بیرون میآورند. احتمال دیگر؛ از نطفۀ مرده، از جسم مرده، از چیزی که در او جان نیست، زنده به در میآوریم. از این زمین مرده، از زمینی که اگرچه گنجینۀ …﴿وَ مَن يُدَبِّرُ الاَمرَ﴾ کیست که امر تکوینی عالم را تدبیر میکند؟ کیست که این نیروی جاذبه را در زمین قرار میدهد تا انسان بتواند در آن زندگی کند؟ کیست که در زمین و در دریا و در کوه، استعدادهای زندگی به ودیعه میگذارد؟ کیست که به انسان نیروی استخراج میدهد؟ کیست که این خورشید و ماه و ستارگان و جهانهای دور و دور و دوردستتر …… بگوییم! اینقدر این کتابهای صادرشده و نوشتهشدۀ از دست دانشمندان علوم تجربیِ عالَم در این قرن ما، در قرن بیستم، اینقدر مطلب زیاد است که مثل من، یک گویندهای بخواهد بیاید اینجا بایستد، باید چندین روز فقط نقل بکند، که بنده هم با این کارها خیلی موافق نیستم. ﴿مَن يُدَبِّرُ الاَمرَ﴾، این سؤال درضمن اینکه از مشرکانِ زمان نزول وحی بود، از من و شما هم در قرن بیستم هست. ﴿مَن يُدَبِّرُ الاَمرَ﴾ کیست که دارد همۀ عالم را تدبیر میکند؟ از دلِ ذرات تا اعماق دنیاهای دوردست را او دارد میگرداند با دستِ قدرت. ﴿مَن يُدَبِّرُ الاَمرَ﴾، کیست؟ بیتعصب، بیغرض، آگاهانه فکر کن تا جواب واقعی را پیدا کنی. ﴿فَسَيَقولونَ اللهُ﴾ خواهند گفت …خب، حالا که خداست، ﴿فَقُل﴾، همینجا گریبانشان را بگیر پیغمبر ما، ای مُبشّر دعوت ما، ای مسئولِ کمالِ انسان، ﴿فَقُل﴾ بگو: ﴿اَفَلا تَتَّقونَ﴾؟ آیا تقوا و پروا نمیکنید؟ یعنی چه؟ یعنی پروا نمیکنید از این خدای عظیم، از این خدای عظمتآفرین، که غیر او را در اطاعت، در عبودیت شریک او قرار میدهید؟ ببینید، اگر تدبیر تکوینی[17] عالم به دست اوست، چرا تدبیر تشریعی[18] عالم به دست او نباشد؟ من یکوقتی در آن …