عظمت صعود به اورست و نیاز آن به اراده و نشاط جسمی و روحی
من خبر را که شنیدم، لذت بردم؛ وقتی هم که عکسهای صعود خانمها را دیدم که در ارتفاع ظاهراً هشت هزار و هشتصد و خردهیی ایستاده بودند و پرچم «یا فاطمةالزهراء» را دستشان گرفته بودند، واقعاً بیشتر احساس افتخار کردم. حقاً عظمت این کار خیلی زیاد است. مطمئناً بسیاری از مستمعان و بینندگان این برنامهها نمیتوانند حس کنند که چقدر اراده و نشاط جسمی و روحی لازم است تا یک انسان را در آن هوای نامساعد، در آن فشار شدید، با آن همه موانع و بدون هیچ تماشاچی، به آنجا برساند. در میدان فوتبال یا والیبال یا بسکتبال یا ورزشهایی که جلوی چشم مردم انجام میگیرد، این همه تماشاچی ایستادهاند، کف میزنند، تشویق میکنند، نگاه میکنند؛ اما در غربت کوهستان، آن هم در آن نقطهی دور از دسترس، آن هم بین این درهها و برجهای یخ و آن هوای نامساعد، زن شجاع و باارادهیی حرکت میکند و قصدش این است که این قدرت و نیروی پنهان در جسم و وجود و روح خودش را استخراج کند و به معرض بروز و ظهور برساند؛ خیلی عظمت دارد؛ خیلی کار بزرگی است. من تجلیل از شماها را وظیفهی خودم میدانم و حقاً و انصافاً باید عظمت این کار به مردم نشان داده بشود. این کار از دو، سه نظر اهمیت دارد:
بعد تبلیغی صعود به اورست در نمایش تواناییهای ملت به جهان
یکی، همین بُعدی است که فرمودند؛ بُعد تبلیغی و نمایشی عظیم این کار در سطح جهان. این، یک نمایش عظیمی است. نمایش فقط به معنای بازی کردن نیست؛ نمایش یعنی مکنونات یک ملت را، انسان جلوی چشم مردم دنیا قرار بدهد تا آن را به چشم ببینند. با حرف، با زبان، خیلی ادعاها میشود کرد. اگر یک ملتی بتواند آنچه را که میگوید - اگر میگوید شجاعم، اگر میگوید به فرهنگ خود مطمئن و دلگرمم، اگر میگوید قدرت تربیت انسانهای بزرگ را دارم، اگر میگوید در من عزم و اراده موج میزند؛ اینها را همهی ملتها میتوانند …
ورزشی در اختیار همه و لزوم استفادهٔ مردم از کوهستانها
بُعد سوم قضیه، جنبهی ورزشی است. کوهنوردی یعنی عروج به قلههایی که در کشور ما به طور فراوان وجود دارد. کوهنوردی ورزشی است در اختیار همه؛ باید مردم بروند ورزش کنند؛ باید مردم به این ارتفاعات شمال تهران یا به ارتفاعات فراوانی که در اغلب نقاط کشور وجود دارد، بروند و از این هوای پاک، از این کوهستانِ خداداده، استفاده کنند. بنابراین، برای تشویق مردم، بهترین کار نشان دادن همین کاری است که این خانمها و این آقایان انجام دادند. این بُعد سوم، در واقع تشویق به ورزش عمومی است. یک کشور و یک ملت، باید سلامت جسمانی خودش را تأمین کند و ورزش در تحقق این مسأله خیلی مهم است.
ورزشی کاربردی مرتبط با زندگی مردم و لزوم رشد و تشویق آن
… کنید که این رشتهی ورزشىِ کاربرددار هر چه بیشتر رشد کند. بعضی از رشتههای ورزشی اصلاً کاربرد ندارند؛ مثلاً شمشیربازی. وقتی یک نفر قهرمان شمشیر بازی میشود، کاربردش چیست؟ یا از این قبیل چیزها، که حالا اگر من از رشتههای ورزشی بیفایده اسم نیاورم، بهتر است؛ اما این ورزش مثل خیلی از ورزشهای دیگر، کاربرد دارد؛ این ورزش، مستقیم با زندگی مردم تماس دارد و از تولید به مصرف است و همه میتوانند آن را مصرف کنند. این ورزش را رشد بدهید و آن را تشویق کنید.
لزوم فراهم کردن وسایل رفتوآمد مردم به ارتفاعات شهرها
… که ظاهر جسمشان اقلاً ده برابر ما توان و قدرت دارد؛ اما از این اتاقها بیرون نمیآیند، ولی ما از این گوشهی شهر با سنِ نزدیک به هفتاد سال، میرویم آنجا. دل انسان خیلی غصهدار میشود که چرا آنها در آنجا چهار قدم بالا نمیآیند و از این امکان استفاده نمیکنند. شما امکانات و اتوبوس بگذارید که اگر کسی خواست از پایین شهر و از راههای دور به این ارتفاعات بیاید، بتواند. ارتفاعات بعضی از شهرها یک خرده با شهر فاصله دارد، بنابراین، وسایلی فراهم کنید که اگر کسی خواست، بتواند بیاید - حالا اگر کسی همت نکرد و اراده نکرد، آن، بحث دیگری است - و تشویق بشوند؛ نگویند وسیله نداشتیم و نیامدیم.
صعود ورزشکاران سپاه و بسیج به دماوند، کاری شایسته و مبتکرانه
اقدام به صعود ورزشکاران سپاه و بسیج به قلهی دماوند و دیگر ارتفاعات تهران و سراسر ایران، کاری شایسته و مبتکرانه و تقارن آن با ایام ولادت با سعادت حضرت صدیقهی طاهره «سلاماللهعلیها» موجب برکت و قداست این اقدام سازنده و ورزشکارانه است. این حرکت نمادین میتواند جوانان برومند این کشور را به استفاده از صعود سالم به ارتفاعات تشویق کند و در این بخش از ورزش کشور، تحرکی پدید آورد. امیدوارم جوانان عزیز به ورزش و به خصوص ورزشهای سالم که مایهی پرورش جسم و آسایش روان است بیش از پیش اهمیت دهند. جوانان عزیز سپاهی و بسیجی کوشش کنند که قلههای معنویت و معرفت را نیز هدف تلاش جوانانهی خود قرار دهند. انشاءالله همه …
تأسف از استفادهٔ اندک جوانان از ارتفاعات زیبای البرز
… راه رفتیم و از اینجور ورزشها داشتیم. اینها هم البتّه تفریح بود، تفریحهاى خیلى خوب و سرگرمکنندهاى بود که خارج از محیط شهر محسوب میشد. من میبینم حالا در تهران این دامنهى زیباى البرز و ارتفاعات به این قشنگى و به این خوبى را؛ بنده خودم هم میروم، زیاد میروم؛ هفتهاى چند بار به این ارتفاعات میروم و متأسّفانه میبینم نسبت به جمعیّت تهران، کسانى که آنجا مىآیند و از این محیط بسیار خوب، پاک، باصفا استفاده میکنند، خیلى عدّهی کمی هستند؛ من تأسّف میخورم که چرا جوانهاى ما از این محیط طبیعىِ زیبا استفاده نمیکنند. اگر آن وقت در مشهد ما، یک چنین کوههاى نزدیکى وجود داشت ــ چون مشهد کوههاى به این خوبى و به این نزدیکى ندارد ــ ماها بیشتر هم استفاده میکردیم. انشاءالله موفّق باشید.
نخستین کوهپیمایی پس از عمل جراحی و فایدهٔ آن برای جسم به توصیهٔ پزشکان
بعد از عمل جرّاحى،[1] این اوّلین بارى است که من موفّق شدم بیایم کوه. این هم توصیّهى آقایان پزشکان بود؛ به من گفتند که خوب است بروید کوه و براى جسم و براى بعد از دوران نقاهت رفتن کوه مفید است؛ و بعد هم من دیدم دیگر هوا دارد سرد میشود، چون الان نیمهى مهر است - امروز هجدهم مهر است - و نزدیک به هواى سرد و زمستانیم که یک قدرى کار را براى من مشکلتر میکند؛ این بود که امروز الحمدلله توفیق پیدا کردیم با برادرها بیاییم کوه.
بهرهگیری از ارتفاعات البرز بهعنوان موهبت رایگان ورزش
… شنید، من واقعاً همه را به ورزش سفارش میکنم. بنده گاهی صبحها به ارتفاعات شمال تهران میروم و از این که بعضی وقتها میبینم آن جا خلوت است، واقعاً غصهام میشود. گاهی اوقات هم اتّفاق میافتد که جمعهها وقت شلوغی میروم و میبینم که جمعیت زیاد است، خوشحال میشوم. معتقدم که خدای متعال یک وسیله مفت و مجّانی برای ورزش تهرانیها در این ارتفاعات البرز قرار داده است؛ ولی اکثراً استفاده نمیکنند. این ارتفاعات البرز را نه برایش پول دادهایم ونه کاری کردهایم؛ پس برویم از این موهبت خدادادی استفاده کنیم. این ورزش است، این حرکت است؛ تحرّک در سطح باز و هوای آزاد. تقریباً همه شهرهای کشور این امکانات مجّانی را دارند. امکانات، لزوماً تشک کشتی یا میدان و زمین چمن فوتبال و امثال اینها نیست - البته آن هم جزو امکانات است و باید حتماً داشت و اگر نداریم به فکرش باشیم - …
علاقه به کوهپیمایی از جوانی و پیمودن چندروزهٔ کوهستان
من کوهنوردی را از جوانی دوست میداشتم و از همان ایام به کوه میرفتم. البته نمیتوان به این کار، کوهنوردىِ فنّی اطلاق کرد. این در واقع، نوعی کوهپیمایی است. در زمان جوانی به ارتفاعات میرفتم و گاهی اتّفاق افتاده بود که سه، چهار روز - بلکه تقریباً یک هفته - شب و روز در کوهستان حرکت میکردیم. امروز البته اینطور نیست که بتوانم آن مسافتها و ارتفاعات را طی کنم. هم سن اجازه نمیدهد، هم وقتم اینقدر نیست که بتوانم. حالا گاهی به کوه میآیم.
کوهنوردی بیهزینهترین ورزش
بنابراین توصیهی ما به همهی مردم این است که ورزش کنند. البته از میان همهی ورزشها توصیهی ورزش خاصّی را نمیکنیم. هر کس به هر ورزشی که دوست دارد و با وضع و طبیعت و امکانات او متناسب است، بپردازد. منتها بیخرجترین ورزشها کوهنوردی است. این را که ما امتحان کردهایم، هیچ خرجی ندارد؛ حتّی یک توپ کوچک هم لازم ندارد. آدم کفشش را پایش میکند و میزند به کوه و راه میرود و ورزش میکند و از این هوای خوب و مناظر طبیعی استفاده میکند. توصیه میکنم که حتماً ورزش را فراموش نکنید. از شما آقایان هم که زحمت کشیدید و این راه طولانی را تشریف آوردید - اگرچه یک توفیق جمعی بود که ورزش کنید - تشکّر میکنم؛ هم از شما، هم از آقایان فیلمبردار و هم از دیگر همراهان.
برنامهٔ منظم هفتگی کوهپیمایی از نوروز تا اواسط پاییز
… از این نعمت الهی و این فرصت کمیاب استفاده نمیکنند. خود من از حدود عید نوروز، کوهپیمایی را شروع میکنم تا اواسط پاییز؛ یعنی وقتی که یخ میبندد و در کوهستان خطر لغزیدن هست. بعد از آن دیگر به کوه نمیآیم. در واقع در هر سال، چهار پنج ماه این کار را تعطیل میکنم. اما در آن هفت، هشت ماه دیگر، تا اواسط پاییز، بنایم بر این است که هفتهای سه مرتبه بیایم. البته اغلب اوقات پیش نمیآید که بتوانم هفتهای سه بار بیایم. یعنی هفتهای دوبار یا هفتهای یک بار میشود؛ لکن کمتر از هفتهای یک بار نمیشود. البته اینجا را که ملاحظه میکنید، راه طولانی است. برای من، مسیر «کُلَک چال» مقداری زیاد است. از اینرو همیشه به «کُلَکچال» نمیآیم. هر سال یک یا دو بار اینطور راههای طولانی را میآیم و در غیرِ این یکی دو بار، معمولاً راه میافتم از طرفی - یکی از همین راههایی که …