اوّلاً لازم میدانم از همهى پرستاران سراسر کشور صمیمانه تشکّر کنم. اگرچه مردم ما قلباً متشکّرند از پرستاران؛ هر کسى گذارش به بیمارستانى افتاده باشد، یا مریض و یا مریضدار شده باشد، میداند که نقش پرستار چقدر نقش پُربها و پُراثرى است. در حقیقت این حرفهی پرستاری یک ترکیب عجیبى است، و من براى تقدیر از پرستاران و براى توجّه دادن همهى انظار و افکار مردم به این قشر شریف این جمله را عرض میکنم؛ ترکیبى است از رحمت و عطوفت و مهربانى و مراقبت از یک سو، و دانش و معرفت و تجربه و مهارت از یک سو. فقط هم مهربانى کافى نیست و غمگسارى همهى پرستارى نیست، [بلکه] دانش لازم است تا پرستار کار خود را درست و بجا انجام بدهد. دانشِ تنها هم بدون عطوفت و مهربانى کافى نیست؛ لازم است این دانش همراه باشد با روحیهى انسانىِ لطیف و همراه با محبّت و احساس مسئولیّت و دلسوزى نسبت به بیمار؛ این دو در پرستارها جمع شده است؛ لذا اگر طبابت باشد امّا پرستارى نباشد، طبابت هم نخواهد توانست بیمارىِ بیمار را علاج بکند. بخش مهمّى از بهبود حال بیماران ما مرهون دست نوازشگر پرستاران است. عزیزان من! این موقعیّت را قدر بدانید، این خدمتگزارى را بزرگ بشمارید، از خدا به خاطر آن سپاسگزارى کنید که شما را موفّق کرده است به این کار مهم، و آن را هر چه میتوانید بهتر انجام بدهید. در دوران جنگ تحمیلى هم پرستاران ما خیلى خدمت کردند و این قشر شب و روز مشغول زحمتکشى هستند. این کارهایى که وزیر محترم ذکر کردند، همه کارهاى لازمى است که انشاءالله امیدواریم با سرعت و به بهترین وجهى انجام بگیرد و خداوند مسئولانى را که در سالهاى گذشته آن زحمات را کشیدهاند، مأجور فرماید.پرستاران
نامهای دیگر: پرستار، پرستاری
توضیحتهیهشده با هوش مصنوعی
حرفهٔ پرستاری و جایگاه، خدمات و مسائل پرستاران.
نخستین کاربرد در متنهای این سایت:بیانات در دیدار اقشار مختلف مردم و جمعى از پرستاران و مددکاران بهمناسبت میلاد حضرت زینب (علیها السّلام)— ۱۳۶۸/۰۹/۱۵
سیر زمانی
از ۱۳۶۸ تا ۱۴۰۰۱۳۶۸۱۴۰۰
روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.
تعریف در کلام رهبر
در مورد پرستاری آنچه اعتقاد بنده و دید بنده است این است: من عرض میکنم پرستاری ترکیبی از یک مجموعهی ارزشهای اخلاقی و فضایل انسانی است؛ از شفقّت و دلسوزی بگیرید تا مسئولیّتپذیری، تا صبر و بردباری در برابر بیتابیها و کجخلقیها که همهی اینها فضیلتهای بزرگ انسانی است و مشکلات جوامع بشری غالباً به خاطرِ نداشتن اینها است و پرستاری مجموعهای از یک چنین ارزشهایی است، تا اهتمام و دقّت و رعایت نسبت به آن انسانی که تحت رعایت او است -با دقّت، با رعایت، با اهتمام- تا صبر و استقامت و دلزده نشدن از مشاهدهی سختیها. بعضی از شغلها هست که همهی سر و کار این شاغل، با مناظر زیبا و نیکوی زندگی است؛ شغل شما، شغلی است که سر و کارتان دائماً با بیماری است، با بیمار است، با درد است، با رنج است؛ شما در مقابل اینها، صبر میکنید، دلزده نمیشوید، دلسرد نمیشوید، کارتان را انجام میدهید؛ اینها فضایل اخلاقی است؛ لذا این [سخنی] را که من عرض میکنم از روی ایمان کامل عرض میکنم که تکریم پرستار به معنای تکریم فضایل انسانی است؛ اگر ما شخصیّت پرستار را برجسته میکنیم و برای پرستار ارزش قائل میشویم -که البتّه بنده بارها این نکات را گفتهام- در واقع ارزشگذاری برای فضایل اخلاقی و انسانیِ کمیاب است؛ اینها فضایل اخلاقی است.شاهدها (۵۳ پاراگراف)
ترکیبی از فضایل انسانی چون شفقت و مسئولیتپذیری و صبر
در مورد پرستاری آنچه اعتقاد بنده و دید بنده است این است: من عرض میکنم پرستاری ترکیبی از یک مجموعهی ارزشهای اخلاقی و فضایل انسانی است؛ از شفقّت و دلسوزی بگیرید تا مسئولیّتپذیری، تا صبر و بردباری در برابر بیتابیها و کجخلقیها که همهی اینها فضیلتهای بزرگ انسانی است و مشکلات جوامع بشری غالباً به خاطرِ نداشتن اینها است و پرستاری مجموعهای از یک چنین ارزشهایی است، تا اهتمام و دقّت و رعایت نسبت به آن انسانی که تحت رعایت او است -با دقّت، با رعایت، با اهتمام- تا صبر و استقامت و دلزده نشدن از مشاهدهی سختیها. بعضی از شغلها هست که همهی سر و کار این شاغل، با مناظر زیبا و نیکوی زندگی است؛ شغل شما، شغلی است که سر و کارتان دائماً با بیماری است، با بیمار است، با درد است، با رنج است؛ شما در مقابل اینها، صبر میکنید، دلزده نمیشوید، دلسرد نمیشوید، کارتان را انجام میدهید؛ …ترکیب رحمت و مهربانی با دانش و مهارت در حرفهٔ پرستاری
… افتاده باشد، یا مریض و یا مریضدار شده باشد، میداند که نقش پرستار چقدر نقش پُربها و پُراثرى است. در حقیقت این حرفهی پرستاری یک ترکیب عجیبى است، و من براى تقدیر از پرستاران و براى توجّه دادن همهى انظار و افکار مردم به این قشر شریف این جمله را عرض میکنم؛ ترکیبى است از رحمت و عطوفت و مهربانى و مراقبت از یک سو، و دانش و معرفت و تجربه و مهارت از یک سو. فقط هم مهربانى کافى نیست و غمگسارى همهى پرستارى نیست، [بلکه] دانش لازم است تا پرستار کار خود را درست و بجا انجام بدهد. دانشِ تنها هم بدون عطوفت و مهربانى کافى نیست؛ لازم است این دانش همراه باشد با روحیهى انسانىِ لطیف و همراه با محبّت و احساس مسئولیّت و دلسوزى نسبت به بیمار؛ این دو در پرستارها جمع شده است؛ لذا اگر طبابت باشد امّا پرستارى نباشد، طبابت هم نخواهد توانست بیمارىِ بیمار را علاج بکند. بخش مهمّى از بهبود حال بیماران ما مرهون دست نوازشگر پرستاران است. عزیزان من! این موقعیّت را قدر بدانید، این خدمتگزارى را بزرگ بشمارید، از …کمک به نیازمندترین انسان یعنی بیمار، ارزش اصلی پرستاری
امّا در مورد ارزشها، یک نقطهی اصلی وجود دارد و آن، کمک به انسان نیازمند است؛ یعنی پرستار کسی است که کمک میکند به انسانی که در همه چیز محتاج کمک است؛ آب میخواهد، غذا میخواهد، آرامش در شب برای خوابیدن میخواهد، تسکین درد میخواهد، دارو میخواهد و بقیّهی حوائج گوناگون که پرستار [در رفع] این حوائج، مثل فرشتهی نجات به این انسانی که در نهایت احتیاج و نیازمندی است کمک میکند. خب کمک به نیازمند در همهی فرهنگها یک ارزش والا است؛ آن هم نیازمندترین [فرد]، یعنی بیمار. این یک نکتهی مهمّ برجسته است که عبارت شد از کمک به نیازمند. این را هم من به شما عرض بکنم که یکی از دستورات اهل سلوک و اهل مسیر توحیدی و اخلاق و مانند اینها که برای حرکت …ارزش مضاعف پرستاری به دلیل دشواری کار
ارزش بعدیِ پرستاری این است که کار سختی است؛ کارهای سخت اجر بیشتری دارد، ارزش بیشتری دارد. آن کاری که با دشواری انجام میگیرد، انسان برای آن تحمّل سختی میکند، در میزان الهی دارای ارزش والاتری است؛ چون این کار با سختی همراه است که حالا اجمالی از سختیهایش را بعد عرض خواهیم کرد؛ بنابراین ارزش پرستاری یک ارزش مضاعفی است، بیش از کمکهای دیگر است؛ چون کار سختی است.مایهٔ امنیت خاطر بیمار، کسان بیمار و همهٔ مردم
… کسانی که رنج میکشند، دچار ناراحتی و نگرانی است دیگر؛ ماها اگر بدانیم که بالای سر بیماری که درد میکشد، رنج میکشد، گرسنه است، تشنه است، کسی نیست، پرستار نیست، طبعاً وجدانمان ناراحت میشود، دچار نگرانی میشویم، امّا چون میدانیم پرستار آنجا است، خیالمان راحت است. پرستار مایهی امنیّت است؛ هم برای بیمار، هم برای کسان بیمار، هم برای بقیّهی مردم که آزردگیِ وجدانی من و شما را پرستارها برطرف میکنند. پس بنابراین با این حساب، جامعهی پرستار نه فقط حقّ بر بیمار پیدا میکند، حقّ بر من هم پیدا میکند، حقّ بر کسانی هم که با آن بیمار هیچ رابطهای ندارند پیدا میکند؛ برای خاطر اینکه به آنها امنیّت خاطر میدهد.خدمت پرستار در فضای دشمنی، مجاهدت در برابر استکبار
خب شما که پرستار هستید، اگر بتوانید در یک چنین فضائی یک لبخندی بر لب بیمار و کسان بیمار بنشانید، در واقع یک مجاهدت در مقابل استکبار کردهاید. اینجا است که پرستاری به معنای مقابله و مواجههی با استکبار هم هست. جامعهی پرستاری [دارای] یک چنین وضعی است، ارزشهای فراوانی [دارد]. حالا من فقط چند نکته را اشاره کردم، بیش از اینها میشود حرف زد در این زمینه. این در مورد ارزشهای پرستاری.سختی و تلخی طبیعت کار پرستاری و مشاهدهٔ دائم رنج بیماران
سختیها و تلخیها؛ طبیعتِ کار پرستاری سختی است، تلخی است. اینکه انسان مشاهده کند رنج بیماران را، درد کشیدن بیماران را، نالههای بیماران را، بیخوابیهای بیماران را، انسان این را دائماً جلوی چشمش ببیند، خب این تلخ است دیگر، این خیلی سخت است، این جزو سختترین چیزها برای انسان است. [اینکه] پیدرپی این نیازهای جسمی بیماران را انسان جلوی چشم خودش مشاهده کند و به اینها برسد -نه اینکه انسان تماشا کند و عبور کند- درد میکشد، درد کشیدنش را علاج کند؛ گرسنه است، تشنه است، علاج کند؛ مشکلات گوناگون دیگر دارد، آنها را علاج کند؛ شبانهروز از بیمار مراقبت کند، اینها سختیهای پرستاری است. بنابراین طبیعت کار پرستاری یک طبیعت سختی است.چندبرابر شدن سختی پرستاری در دوران کرونا و دفاع مقدس
در مواقعی این سختی چند برابر میشود، مثل دورهی کرونا، و همچنین در دورهی دفاع مقدّس. در دورهی دفاع مقدّس هم همین جور بود؛ اغلب شماها جوان هستید، یادتان نیست؛ آن کسانی که آن وقت بودند و در میدان بودند میدانند؛ ما در دورهی دفاع مقدّس بیمارستانهایی داشتیم که با خطّ مقدّم فاصلهی زیادی نداشت. خود بنده از نزدیک این بیمارستانها را دیده بودم. در …سختی مضاعف کار پرستاران در کرونا و دوری از خانواده
دورهی کرونا هم همین جور [بود]؛ در دورهی کرونا هم انصافاً کار به طور مضاعف سخت شد، ساعتهای کار افزایش پیدا کرد، مرخصیها کاهش پیدا کرد. در تعطیلات نوروزی، پرستار به خانوادهی خودش، به فرزند خودش، به همسر خودش، به پدر و مادر خودش نتوانست برسد؛ اینها خیلی معنا دارد، اینها خیلی مهم است. در اوقاتی که همه استراحت میکنند، همه مشغول زندگی و التذاذ از زندگی هستند، این پرستار در بیمارستان مواجه با تلخی، مواجه با بیماری [است] و به خانه سر نمیزند؛ اینها سختیها است. بعد هم مشاهدهی مرگومیرها؛ خب مگر انسان چقدر طاقت دارد که مردن اشخاص را مشاهده کند؟ در دورهی کرونا چقدر این پرستارها در بیمارستانها شاهد جان دادن انسانها ــ پیر، جوان، زن، مرد ــ بودند! اینها سخت است؛ خیلی سخت است.لزوم درک و ارزشگذاری سختیهای جامعهٔ پرستاری از سوی ملت ایران
در کنار اینها، فوت همکاران خودشان [را دیدند]. چقدر همکاران خودشان از دنیا رفتند. تا دیروز، پریروز همکارشان پهلوی آنها بود، حالا دچار کرونا شد و از دنیا رفت. اینها خیلی سخت است! این سختیها را به نظر من بایستی ملّت ایران ببینند، بفهمند، ارزشگذاری کنند جامعهی پرستاری را. آن وقت در کنار همهی این خطرات، خطر ابتلای خود پرستار به بیماری مهلک هم هست. دائم در انتظار این خطر است دیگر؛ چقدر پرستارها مبتلا شدند! هر پرستاری احتمال میدهد که امروز دارد با سلامت کار میکند، فردا بیماری گریبان او را هم بگیرد؛ خطرِ بسیار مهمّی است. ما در …تقویت جامعهٔ پرستاری، مطالبهٔ اصلی پرستاران از دستگاههای مسئول
امّا مطالبات. مطالبهی عمدهی جامعهی پرستاری، تقویت جامعهی پرستاری است. اگر بخواهیم در یک کلمه خلاصه کنیم، جامعهی پرستاری از همهی ما و بخصوص از دستگاههای مسئول -که وزیر محترم هم اینجا حضور دارند- توقّع دارد که جامعهی پرستاری را تقویت کنند. حالا ما اگر چنانچه جامعهی پرستاری را تقویت نکنیم، در بزنگاهها ضربه خواهیم خورد، که قضیّهی کرونا این را نشان داد؛ آنجایی که نیازمندیم، ضربه خواهیم خورد. جامعهی پرستاری را باید تقویت کرد برای روز مبادا. ممکن است انسان همیشه به آن صورت احساس نیاز نکند -که …تأخیر چهاردهساله در تدوین آییننامهٔ قانون و لزوم پیگیری جدی
به طور مشخّص، یکی از مطالبات اینها تعرفهگذاریِ خدمات پرستاری است که البتّه این یک مطالبهی اصلی است؛ بنده سال گذشته هم همین را گفتم،[5] روی آن هم تأکید کردم، متأسّفانه آن کسانی که باید [کاری] بکنند نکردند! قانون تعرفهگذاری از سال ۸۶ تهیّه شده، که تا روزهای آخر دولت قبل، آئیننامهی این [قانون] نوشته نشده بود؛ یعنی تقریباً چهارده سال این قانون بود، بدون اینکه آئیننامههایش تنظیم بشود و تهیّه بشود! خب چرا؟ من اصرار دارم وزارت بهداشت همین مسئلهی تعرفه را به طور جدّی در این دولت دنبال کند. این یک درخواست مهمّ پرستاران است؛ یک مطالبهی واقعی است.کمبود پرستار نسبت به نیاز تختهای بیمارستانی و لزوم تکمیل سرانه
یک مطالبهی بعدی موضوع کمبود پرستار است، به آن مقداری که مورد نیاز است. حالا در آمارهایی که به ما نشان میدهند، مقایسهِی با متوسّط جهانی است؛ من به آن کاری ندارم؛ ممکن است متوسّط جهانی درست باشد، ممکن است غلط باشد؛ من نیاز را کار دارم. ما به آن تعدادی که امروز نیاز تختهای بیمارستانی ما است، پرستار نداریم. حالا بعضی میگویند صد هزار [نفر]، بعضی میگویند کمتر، بعضی میگویند [بیشتر]؛ من عدد معیّن نمیکنم چون به طور دقیق خبر ندارم، امّا میدانم که ما کمبود پرستار داریم. بایستی سرانهی پرستار نسبت به آنچه نیاز هست تکمیل بشود؛ خیلی پایین است. البتّه این، از جملهی کارهایی که در ظرف یک ماه و دو ماه انجام بگیرد نیست؛ یک مقدار زمانبر است امّا در همان زمان مناسب باید این کار انشاءالله انجام بگیرد.پرستار فرشتهٔ رحمت بیمار در رسیدگی به جسم و روح او
امروز بحمدالله پرستاران در چشم مردم ما از همیشه عزیزتر و شرافتمندترند؛ و این لطف خدا و نعمت خدا است. امیدواریم که همواره به همین شکل باشد و افزایش پیدا کند. پرستار فرشتهی رحمت بیمار است؛ این یک تعبیر واقعی است، به هیچ وجه مبالغهآمیز نیست؛ هم با جسم بیمار سر و کار دارد، هم با روح بیمار. در مورد جسم بیمار، پرستار در واقع شریک و همکار و مددکار پزشک است. بخش مهمّی از کار بهبودی جسمی بیمار را پرستار انجام میدهد؛ این در مورد جسم مریض. در مورد ارتباط با روح مریض، پرستار در واقع غمگسار و نوازشگر و آرامشبخش مریض است؛ این نقش بسیار مهمّی است. …نقش بزرگ پرستار در بهبودی بیمار حتی با حضور بهترین پزشک
آن کمک جسمانی را که عرض کردیم اینها شریک و همکار پزشکند، باید خیلی مهم شمرد؛ چون واقعاً مهم است. حالا آن بیماری که احتیاج به پرستاری ندارد و سرِپا است یا بیماری سبکی دارد، بحثی در او نیست؛ لکن بیماری که نیاز به پرستار دارد، اگر بهترین پزشک [هم] در بالین او حاضر بشود و دستور بدهد و کمک کند امّا پرستاری نباشد که او را حمایت کند و در آغوش محبّت خودش بگیرد، بهبودی بسیار دشوار خواهد شد؛ یعنی نقش پرستاری در بهبودی بیمار نقش مهم و بزرگی است و اگر پرستار نباشد، ممکن است در مواردی معالجه به نتیجه نرسد.کمک روحی و مهربانی با بیمار از ارزشهای والای اسلامی
امّا در باب کمک روحی که گفتیم غمگسار است، روحیهبخش است، مهربانیکن است، این یکی از ارزشهای والای اسلامی است. در اسلام، شفقت و همدلی و مهربانی یکی از دستورهای عمده است. اینکه در قرآن کریم میفرماید «رُحَماءُ بَینَهُم»[1] یعنی با یکدیگر مهربانند، رحیمند، این فقط مربوط به بیمارها نیست، مربوط به همه است. همه باید نسبت به همدیگر با شفقت باشند، با مهربانی باشند؛ این کاری …انجام کار دشوار پرستاری در دوران کرونا با وجود خطر جانی
… را نشان دادند که حقیقتاً اینها مایهی اعجاب انسان میشود. خود پرستاری یک کار دشواری است، کار پُراضطرابی است؛ حالا اگر چنانچه بر این دشواری و بر این اضطراب، این هم اضافه شد که خطر واگیری وجود دارد، خطر ابتلا وجود دارد، این خیلی کار را دشوارتر میکند. پرستاران ما این کار دشوارتر را در این دوران کرونایی انجام دادند؛ با اینکه جان خودشان در خطر بود، با اینکه احتمال میدادند که خودشان مبتلا بشوند، در عین حال این کار را انجام دادند و مجموعهی پرستاری ما، پرستاران عزیز ما، انصافاً کار بزرگی را در این مدّت به ثبت رساندند.کافی نبودن عزت پرستاران نزد مردم و تکالیف مسئولان در قبال آنان
… انجام گرفت، پرستارها را در چشم مردم عزیز کرد. تا قبل از این قضایا، مردم خیلی توجّهی به اهمّیّت کار پرستاری نداشتند؛ در این قضیّهی کرونا مردم فهمیدند که پرستاری چه کار بزرگی است، چه کار مهمّی است، چه ارزشهای والایی در درون آن وجود دارد؛ این را مردم فهمیدند. بنابراین، به چشم مردم -همان طور که قبلاً هم گفتم- اینها عزیز و شرافتمندتر از همیشه شدند، لکن این کافی نیست؛ من این را میخواهم عرض بکنم، این کافی نیست. بله، شما به چشم ما مردم خیلی عزیزید لکن مسئولان هم تکالیفی دارند، باید تکالیف خودشان را انجام بدهند، باید به فکر باشند. من البتّه در این زمینه نمیتوانم بحث تخصّصی بکنم و این کار بایستی در مراکز تخصّصی انجام بگیرد. شاید یکی از کارهای لازمالاجرا که به بنده گزارش دادند عبارت باشد از اجرای قانون تعرفهگذاری خدمات پرستاری که این قانون مدّتها قبل تصویب شده و آن طور که برای من گفته …توصیهٔ پیشین به استخدام حدود سی هزار پرستار و لزوم پیگیری جدی آن
از جمله کارهای خیلی خوب، استخدام پرستار است. من البتّه این را شاید در سه چهار سال پیش یک وقتی به مسئولین محترم گفتم که باید حدود سی هزار پرستار را استخدام کنید؛ مشکلاتی داشتند و مُتعذّر[2] شدند به آن مشکلات و نشد؛ اخیراً خب یک اقداماتی انجام گرفته. این را باید بشدّت و با جدّیّت دنبال کنند؛ شوخی نیست. وضع پرستارهای ما بایستی آنچنان باشد که اینها بتوانند با خیال راحت به کارشان بپردازند؛ خانوادههایشان هم بایستی خاطرجمع باشند که این جوانشان، زنشان، مردشان که داخل بیمارستان مشغول به این خدمت بزرگ است، در این کار توفیقاتی خواهد داشت. امیدواریم انشاءالله …لزوم مراقبت روحی و جسمی از پرستاران برای پیشگیری از خستگی
یک نکتهی مهم در مورد پرستاران -که حالا خوشبختانه آقای وزیر نکاتی را بیان کردند، نکات خیلی خوبی بود، کارهایی را انجام دادهاند، کارهایی را هم میخواهند انجام بدهند که باید حتماً انَشاءالله با سرعت لازم و حکمت لازم این کارها انجام بگیرد- این است که ما نه اینکه بیمارمان را از لحاظ مراقبت به پرستار میسپاریم، خودمان هم باید از پرستار مراقبت روحی و جسمی بکنیم. خود این پرستاری که ما به او اعتماد میکنیم، بیمار ما در اختیار او است، انسان بدحالِ ما که نیاز به مراقبت دارد در اختیار او است، احتیاج به مراقبت دارد؛ باید خسته نشود، باید بیحوصله نشود، شرایطی برایش پیش نیاوریم که موجب خستگی و بیحوصلگی و بیحالی و مانند اینها بشود. پرستاری که فرض بفرمایید ناگزیر است، ناچار است که دو نوبت پشت سر هم کار بکند، برایش حوصله باقی نمیماند؛ نمیشود هم او را ملامت کرد، نمیتواند. بخصوص بانوان پرستار؛ مشکلِ مسائل خانوادهشان، فرزندانشان، همسرشان، محیط خانوادگیشان، همهی اینها باید رعایت بشود. من …هویت مستقل پرستاری و برنامهریزی برای آموزش و توزیع متوازن و درآمد پرستاران
اینکه ایشان گفتند «هویّت مستقلی برای پرستار قائل بشویم، نه در ذیل مسائل پزشکی»، مهم است؛ از این قبیل کارها انجام بگیرد. خوشبختانه ما الان دَهها هزار دانشجوی پرستاری داریم که اینها وارد مرحلهی پرستاری میشوند؛ با یک مدیریّت خوب، با یک برنامهریزی خوب، هم در مورد مسائل آموزشی، هم در مورد توزیع متوازن پرستاری در سطح کشور، هم در مورد سطح درآمدی و عایدی شغلی پرستاران، میتوان اینها را مورد توجّه قرار داد؛ این جزو اولویّتهای نظام سلامت است. و البتّه پرستار و پزشک مکمّل هم هستند؛ پرستار و پزشک رقیب هم نیستند، مکمّل یکدیگرند. پزشک مکمّل پرستار است، پرستار مکمّل پزشک است؛ هر کدام در جایی نقش خودشان را ایفا میکنند.نیروی حیاتبخش و دارای نقش درجهیک در خدمات پزشکی
آنکه من لازم میدانم تأکید بکنم، منزلت پرستار است. من اصرار دارم این مطلب گفته بشود تکرار بشود بازْتکرار بشود تا همه بدانند که پرستار یک نیروی خدماتیِ صِرف نیست، یک نیروی حیاتبخش است. حقیقتاً در خدمات پزشکی وقتی انسان محاسبه میکند، نقش پرستار یک نقش درجهی یک باید تعریف بشود.نقش پرستار دلسوز در بهبود بیمار و لزوم توجه به منزلت آن
اگر پزشک خوبی باشد، بیمارستان خوبی باشد، امّا پرستار خوبی نباشد، هیچ تضمینی برای بهبود بیمار وجود ندارد؛ درحالیکه اگر چنانچه فرض کنیم شرایط خیلی شرایط خوبی هم نباشد امّا یک پرستار دلسوزی بالا سر باشد، احتمال بهبود در آن بیمار وجود دارد؛ یعنی یک چنین وضعی است وضع پرستار. این را باید همه بدانند. هم خود پرستارها به این منزلت و جایگاه مهم و رفیع توجّه کنند و قدر کارشان را بدانند... هم مردم و مسئولین بدانند. این یک طرف قضیّه است.فشار روحی و عصبی بیشتر بر پرستار در مقایسه با پزشک
یک طرف دیگر هم فشار زیادی است که بر پرستار میآید؛ یعنی پزشک، عنصر مسئولی است در مقابل بیمار و حقیقتاً هم خدمت پزشکی یک خدمت بسیار باارزش و بیبدیلی است، لکن آن مقداری که پرستارِ یک بیمار زیر فشار روحی و عصبی قرار میگیرد، پزشکْ اصلاً آن مقدار زیر فشار قرار نمیگیرد. آه و نالهی بیمار را بشنو، شکایتش را بشنو، دردش را بدان، مرتباً از او پذیرایی کن، تر و خشکش کن؛ مگر شوخی است اینجور کارها؟ کسی دو ساعت پهلوی یک بیمار بنشیند با تعهّد، آن وقت میفهمد که پرستاری که بنا است در روز و شب چندین ساعت با بیمارهای مختلف سر و کار داشته …قدردانی از کار بزرگ و پرفرسایش پرستاری
عمدهی عرض امروز ما و دیدار امروز ما، متوجه به تشکر از زحمات پرستاران است. حقیقتاً جا دارد که به همهی مجموعهی پرستاری در کشور، انسان عرض تشکر کند و از این کار بزرگ و پرفرسایش و وظیفهی سنگینی که شما بر عهده گرفتهاید، تقدیر شود.نقش برجسته و کار فرسایندهٔ روحی و جسمی پرستار
… تنفس. تا وقتی انسان تنفس میکند، اهمیت این نعمت رایگان و همهجائی را درک نمیکند؛ تنفس که مشکل شد، انسان آن وقت احساس میکند چه نعمت بزرگی از دست رفته است. مجموعهی پزشکی و پرستاری و بقیهی دستگاههای سلامت، در واقع تأمین کنندهی این نعمت بزرگ برای جامعهاند. و نقش پرستار در این میان، نقش بسیار برجستهای است. پرستار در یک تلاش و چالش دائمىِ روحی و روانی است؛ فقط مسئلهی جسم او نیست. خستگی روحی، مواجههی با بیمار و دردمند و احساس وظیفهی اینکه باید برای این دردمند و بیمار، هم علاج جسمانی، هم علاج روحی و معنوی تقدیم کند، مسئلهی بسیار فرسایندهای است، کار سنگینی است. این وظیفهی سنگین را پرستاران بر عهده گرفتهاند.اجر الهی برای هر لحظه تلاش پرستار بر بالین بیمار
مطمئن باشید که هر لحظهای، ثانیهای، دقیقهای که در این کار، با توجه به احساس تکلیف در مقابل بیمار، در مقابل انسان دردمند میگذرانید، یک حسنهای را از خدای متعال و یک پاداش اجری را از حضرت ربوبی دریافت میکنید. هیچ ثانیهای در محاسبات الهی از بین نمیرود. نباید تصور کرد که لحظات دشوار برای یک پرستار بر بالین یک بیمار، در محاسبات الهی مورد غفلت قرار خواهد گرفت؛ اینجور نیست. هر لحظهای که میگذرانید و هر تلاشی که میکنید، هر کفّ نفسی که در مقابل سختیها از خود نشان …نیاز روح بیمار به محبت و نوازش در کنار درمان جسم
… و پیچ و مهره نیست؛ فقط جسم نیست. روح انسان، احساسات انسان، عواطف انسان، بخصوص در هنگامی که مریض است، دردمند است، خیلی نیازمند لطف است، نیازمند نوازش است. گاهی یک لبخند شما، از دارو و درمانی که برای این بیمار به کار میرود، ارزشش بیشتر است، اثرش بیشتر است. بیمار دچار آشفتگی است، دچار ناراحتی است - بخصوص بیماران سخت - کمک به او، فقط کمک به جسم او نیست؛ جسم او را با دارو و درمان و تزریق و تدابیر پزشکی بایستی علاج کرد؛ اما روح او با محبت، با لطف، با نوازش، با مهربانی درمان میشود. گاهی این درمان روحی، حتّی جای درمان جسمی را هم میگیرد؛ این، هم علمی است، هم به تجربه ثابت شده است که شادی روح انسان، شادی عصبی و احساسی انسان، بر روی جسم او تأثیر مثبت میگذارد. این، دست شماست؛ در اختیار پرستاران است.نقش احیاگر پرستار در درمان بیمار و عبور او از بیماری
قشر پرستار هم باز از یک نگاه دیگر یک قشر بسیار اثرگذار و مهم است. نقش پرستار و همچنین قابله در نظام سلامت کشور یک نقش بسیار مهمی است؛ نقش بسیار عظیمی است. اگر پرستار دلسوز و مهربانی در کنار بیمار نباشد، گمان اینکه معالجهی پزشک در آن بیمار تأثیری نبخشد، بسیار زیاد است. آن عنصر و آن موجود فرشتهگونی که بیمار را در واقع از مسیر طولانی و دشوارِ مرض و شدت آن عبور میدهد، عبارت است از پرستار. این را هر کدام از ما که دچار بیماری شده باشیم و در جریان بیماریهای سخت و عملهای جراحی دشوار قرار گرفته باشیم - از جمله خود من - بالعیان احساس کردیم و احساس میکنیم. نقش پرستار، نقش احیاگر است؛ زنده کننده است. این هم اهمیت این. قابلهها هم همینجور؛ نقششان در سلامت نوزاد، در سلامت مادر، نقش حیاتی و تعیین کننده است. اینجا هم من عرض میکنم به پرستاران - چه برادران، چه خواهران پرستار - و همچنین به قابلههای محترم که قدر این خدمت، این نعمت بزرگ را …نقش درجهاول پرستاری در سلامت بیمار همتراز پزشک ماهر
یک جمله عرض می کنم که این برای شما که خودتان پرستارید، روشن است؛ خیلی از مردم هم می دانند، اما باید فهم عمومی جامعه و فرهنگ عام مردم ما این مطلب را بدرستی درک کند که برای حفظ سلامتی در جامعه، اهمیت پرستاری در طراز اول قرار دارد؛ یعنی اگر بهترین پزشکان و جراحان کار خودشان را با بیمار به بهترین وجه انجام دهند، اما از آن بیمار پرستاری نشود، به طور غالب، کار آن پزشک یا جراحِ عالیقدر بی فایده خواهد بود. نقش پرستاری و بیمارداری در حفظ سلامت و بازگشت سلامت بیمار، نقش درجه ی اول است؛ معادل است با نقش یک پزشک ماهر. بسیاری از این نکته غفلت دارند؛ لذا آن وزن و ارزشی که باید برای پرستار در نظر گرفته شود، از ذهن آنها مغفول می ماند و به آن توجه نمی کنند.