لزوم هماهنگی مجلس، دولت و قوهٔ قضاییه و تعیین سازوکار آن بهدست رؤسای قوا
چهارم، هماهنگی میان بخشهای گوناگون است که البته سازوکار این هماهنگی را باید رؤسای قوا معین کنند. هماهنگی کمک خواهد کرد، هماهنگی بین مجلس و دولت، بین مجلس و دولت و قوهی قضائیه. در بخشهایی بدون هماهنگی نمیشود حرکت کرد؛ در بخشهایی هم هماهنگی دارای تأثیر است ولو نه به آن اندازه؛ به هر حال هماهنگی لازم است. سازوکار هماهنگی را باید رؤسای سه قوه انشاءالله تهیه کنند.
حساسیت به هماهنگی دولت و مجلس و آغاز بیوقفهٔ کار
… اوّلین لحظهی ممکن بعد از تحلیف، بدون اینکه فوت وقتی پیش بیاید، پیشنهاد خودشان را به مجلس محترم دادند. از مجلس محترم هم من تشکّر میکنم که با رأی خوبی و در مواردی با رأی بسیار بالا و برجستهای وزیران را تأیید کردند و کار را در واقع دولت و مجلس آغاز کردند. این نشانهی عزمِ کار از طرفی و هماهنگی دو قوّه از طرف دیگر است، که این هر دو از آن عناصری است و مواردی است که این حقیر نسبت به آنها حساسیّت دارم؛ هم نسبت به هماهنگی دو قوّه که خوشبختانه خیلی خوب در این وهلهی اوّل خود را نشان داد، و هم نسبت به اینکه در هر زمینهای کارْ بیوقفه آغاز بشود.
تعامل دوطرفهٔ مجلس و دولت با حفظ حدود یکدیگر
… چه با رئیس جمهور محترم، چه با وزرای محترم، چه با مجموع اینها، همین سفارش را به آنها میکنیم که با قوهی مقننه تعامل کنند. هر کدام هم حقی دارند. مجلس دارای حق است، در یک محدودهی مشخصی؛ قوهی مجریه و دستهای کنندهی کار هم دارای حقند، در یک محدودهی مشخصی. حدود یکدیگر را باید حفظ کنند، با یکدیگر تعامل کنند؛ این تعامل، جادهی دوطرفه است - فرنگیها و فرنگیمآبها میگویند جادهی دوطرفه؛ حرف بدی هم نیست، تعبیر بدی هم نیست - باید از هر دو طرف، این تعامل وجود داشته باشد. البته درعینحال با همهی حسن نیتهائی که طرفین دارند، گاهی بیتفاهمیهائی وجود پیدا میکند - اشکالی ندارد - لیکن این عدم تفاهمها در همان حدی که اقتضای طبیعی کار است، ایراد ندارد؛ نباید تشدید کرد، ایجاد کدورت کرد؛ اینها را باید مراقبت کرد.
اهمیت هر دو طرف تعامل در همهٔ دولتها و دورههای مجلس
… جوری تنظیم شده بود که قطار نمیتوانست حرکت کند، مکرر شما شاهد سقوط قطار از آن بالا میبودید. این را باید در ریلگذاری ملاحظه کرد. شما ریلگذارید، او روی این ریل حرکت میکند و باید قدر شما را بداند؛ اما شما هم بدانید که بالاخره بنا است روی این ریل حرکت شود. بنابراین دو طرفِ قضیه مهم است. عرض کردیم، این مخصوص این دولت نیست؛ در همهی دولتها، و در چند دورهی مجلس و دولت، بنده مکرر این سفارش را به همه کردم؛ البته خب، بعضی انصافاً رعایت کردند، بعضی هم گاهی بیتوجهی کردند.