رفتن به محتوای اصلی

هرج و مرج

نام‌های دیگر: هرج‌ومرج

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

برهم خوردن نظم و نبود قانون و مدیریت در جامعه.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:پیام به ملت ایران درباره توطئه تعرض به مردم به اتهام ساواکی بودن‌— ۱۳۵۷/۱۰/۱۹

سیر زمانی

از ۱۳۵۷ تا ۱۳۶۲
۱۳۵۷۱۳۶۲

فقط سال ۱۳۵۸همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

یکی از مسائل مهم هم این است که گاهی در بین همین پاسداران انقلاب، که من اینها را بسیار دوست دارم و بسیار به آنها محبت دارم و من از آنها متشکرم، و ملت ایران اصل هر چه دارد از این سنخ جمعیت دارد، گاهی اینها در بینشان اشخاصی نفوذ می‌کنند، یک کارهایی انجام می‌دهند که موجب هتک حرمت سپاه پاسداران است؛ مثلًا، می‌روند خودشان یک چند نفری، حالا تشخیص دادند که آنجا فلان آدم، بد آدمی است، می‌روند می‌گیرندش، می‌روند- فرض کنید- باغش را می‌گیرند، می‌روند زمینش را می‌گیرند، این طور کارها اسباب این می‌شود که مشوش کند امور را. این بر خلاف نظام اسلام است، بر خلاف نظام- عرض می‌کنم- جمهوری اسلامی است. این طور چیزها باید جداً جلویش گرفته بشود که پاسدار بدون امر دادستان کل، بدون امر عدلیه نتواند دخالت بکند در امور، نرود دخالت بکند در امور. این طور نباشد که حالا ببیند یک قدرتی دارد هر کاری دلش می‌خواهد بکند. این معنی هرج و مرج و طاغوتی معنایش همین است که بی‌نظم و بی‌انضباط یک کاری را انجام بدهد. این هم یکی از مهماتی است که شما باید در سپاه پاسداران با جدیت و همراهی با ایشان که در آنجا هستند، و سایر اشخاصی که در آنجا هستند و با شما همکاری می‌کنند، جداً از این مساله در سرتاسر ایران جلوگیری بکنید؛ یعنی، اگر یک پاسداری یا پاسدارانی رفتند در یک جایی و بدون در دست داشتن حکم- مثلًا- دادگاهها بروند خودشان خودسر، زمینی بگیرند، باغی بگیرند، مالی تصرف کنند، اشخاصی را- عرض بکنم- بازداشت بکنند، این باید ازشان بازخواست بشود و خواسته بشوند آنها و تادیب بشوند آنها. بنا بر این، اگر بخواهند مملکت ایران یک مملکتی باشد که بتواند روی پای خودش راه برود، و بتواند ان شاء الله آتیه خودش را به طور شایسته انجام بدهد و اصلاح بکند، اول باید این قوای مسلح تحت نظم بیایند و تحت انضباط بیایند. چه آنهایی که در سپاه پاسداران واردند و چه آنهایی که در سایر قوای [نظامی‌]، اینها باید تحت نظام بیایند، تحت انتظام بیایند، و شرعیت خودشان را حفظ بکنند و اسلامیت خودشان را حفظ بکنند تا ان شاء الله کارها انجام بگیرد. و باز هم تکرار می‌کنم این را که همکاری قوای انتظامیه، از واجبات شرعیه است و مفترق‌ شدنشان خلاف شرع است؛ یعنی، هر کسی علی‌ حدّه بخواهد چه بکند، ممکن است که البته نظر مختلف یکوقتی باشد، اما باید بنشینند، روسایشان بنشینند با آن اشخاصی هم که من نماینده دارم در آنجا بنشینند، اگر یک اختلاف نظری دارند، حل بکنند. این طور نباشد که یکوقت یک صدایی اگر درآید ببینیم پاسدارها یک کاری انجام دادند علی‌ حده و ژاندارمری یک کاری علی‌ حدّه، ارتش یک کار علی‌ حدّه، انسجام نداشته باشد. باید این قوا منسجم و هماهنگ باشند، و این با جدیت شما و آقای محلاتی[1] که در آنجا هستند و آقای خامنه‌ای[2] که در آنجا هستند و آقایان دیگر که در جاهای دیگر هستند، و مشورت بین خود شماها باید اینها انجام بگیرد. و اما این کلمه‌ای که گفتید که می‌خواهند که من دخالت بکنم، من که نمی‌توانم در همه امور دخالت بکنم؛ بالاخره من اشخاص دارم، باید اشخاص دخالت کنند. من مثلًا، حالا شما را تایید می‌کنم که در سپاه پاسداران باشید و در راس باشید، این معنی دخالت من است، معنی این است که شما اگر کاری آنجا انجام بدهید من انجام داده‌ام در آنجا. آنها اگر بخواهند شنوایی از من بکنند باید از شما شنوایی بکنند و همین طور سایرین، از آن کسی که من قرار دادم وقتی که اطاعت بکنند، همان اطاعت از من است و همان دخالت من است. این طور نیست که هر کدام، علی‌ حده باشند. فرض کنید که آقای رئیس جمهور را من قرار دادم برای اینکه رئیس کل قوا باشد، و آن چیزی را که من قرار دادم چنانچه با آن موافقت بکنند موافقت با من است، و من خودم مستقیماً نمی‌توانم همه امور را دخالت بکنم؛ من باید بالاخره اشخاص را قرار بدهم و یک نظمی ایجاد بشود.

شاهدها (۱۶ پاراگراف)

رد برداشت انقلاب به‌معنای هرج و مرج

از هر کدام بپرسی که چی است، می‌گوید، خوب ما انقلاب کردیم. خیال می‌کنند انقلاب کردیم یعنی می‌خواهیم هرج و مرج باشد. انقلاب که هرج و مرج نیست. البته لازمه هر انقلابی یک مفاسدی هست. اما آنهایی که متعهد هستند و علاقه‌مند هستند به این انقلاب و اعتقادشان این است که ما منقلب کردیم یک رژیم ظالم را به یک رژیم عادل، باید همه قشرها روی موازین عدل اسلامی رفتار کنند. و هر کسی خودش سرخود نباشد که هر چه دلش …

نفی مصادرهٔ خودسرانه به‌عنوان هرج و مرج

و مالکیت غیر مشروع محترم نیست. اینهایی که اندوخته کردند و هیچ حسابی نداشتند و هیچ موازینی نداشتند، مالهای مردم را اینها اندوخته کردند، مالهای مردم مصادره باید بشود. لکن این معنا باید معلوم بشود که مصادره اموال روی موازین اداری، روی موازین قانونی باید باشد. اگر بنا باشد که هر کس برسد، بریزد و مصادره کند، این هرج و مرج است. هرج و مرج نباید [باشد] در یک مملکتی که حالا شما انقلاب کردید، پس باید هرج و مرج هم باشد؟! هرج و مرج نباید باشد، باید روی موازین باشد. دادگاههای انقلاب هستند، وقتی که مراجعه کنید به آنها، که این سرمایه‌ها که اینها پیدا کردند از غیر مشروع بوده، آن رسیدگی می‌کند. چنانچه اگر غیر مشروع بوده، مصادره می‌کند. اما به مجرد اینکه فرض کنید که کسی بگوید که مال زاغه‌نشینان است، ما هم حالا هم می‌گوییم که …

شکستن و مصادرهٔ خودسرانه همان هرج و مرج مطلوب دشمنان

… مصادره، یک مساله است، مساله هرج و مرج، یک مسئله دیگر. آقایان باید توجه داشته باشند که به مجرد اینکه یک چیزی به گوششان خورد و مطلب را هم درست نفهمیدند چیست، بریزند و بشکنند، و عرض بکنم که مصادره کنند و بعد هم اعلام کنند که ما با قوّه قهریّه مقابله خواهیم کرد. خوب، این معنایش هرج و مرج است. همانی است که می‌خواهند یک عده‌ای که این مملکت این طوری بشود، به هرج و مرج کشیده بشود. آرامش نباشد تا نتوانند مسائل را حل بکنند.

کشیده شدن بی‌قانونی به زد و خورد و کشتار و ناآرامی کشور

شماها کوشش کنید که مسائل را روی موازین عمل بکنید. کوشش کنید که- عرض می‌کنم که- آرامش محفوظ باشد و روی موازین پیش برود. وقتی که آرامش شد، روی موازین پیش رفت، ظلم به کسی نخواهد شد. و اما اگر بنا باشد که روی موازین نباشد، این بالاخره وقتی دست یک دسته اشخاص جوان افتاد که آدمهای خوبی هستند، بین آنها هم یک دسته اشخاص مفسد افتادند، این کم کم می‌رسد به هرج و مرج و کم کم به زد و خورد و کم کم به کُشت و کشتار و یک شهری را، یک مملکتی را ناآرام می‌کند. وقتی ناآرام کرد، دیگر نمی‌شود کارهای اصلاحی را کرد. شما همیشه باید توجه به این بکنید کارها اصلاحی باشد، نه کارها روی موازین فساد باشد. کار اصلاحی هم باید روی آرامش باشد، نه اینکه هر کس هر کاری دلش می‌خواهد بکند و بگوید که ما انقلابی هستیم. حالا که انقلابی …

پرهیز از کارهایی که ایران را به حکومت جنگل و وحشیگری متهم کند

… جمع شدند در شهرها و در ایران و هر کاری هر کسی دلش می‌خواهد بکند. نه موازین قانونی هست، نه موازین شرعی هست، نه رجوع به دادگاهها هست، نه رسیدگی هست، هر که، هر کس را تشخیص داد به اینکه فرض کنید که ناباب است، بدون اینکه مراجعه به مواردش بکند، خودش برود عمل بکند. یک همچو چیزی حکومت جنگل است. کاری نکنید که ایران را متهم کنند به اینکه حکومت جنگل دارند. حکومت وحشیگری دارند.

جلوگیری از هرج و مرج نخستین لازمهٔ کشور مستقل، آزاد و اسلامی

این یک عرضی است که می‌کنم که اگر شما بخواهید مملکتتان یک مملکت استقلال داشته باشد، آزادی در آن باشد، مملکت، یک مملکت اسلامی باشد، اول چیزی که بر همه ما لازم است، این است که از هرج و مرج جلوگیری بکنیم. نباید هر کس صبح از خواب بلند شد، هر کاری دلش بخواهد بکند؛ این معنایش این است که اصلًا حدّ و مرزی برای هیچ چیز نیست و این غلط است و باید از این جلوگیری بشود. و خود جوانها و خود اشخاصی که متعهد به اسلام هستند، اینها باید جلوگیری بکنند از این معانی. و شما بدانید …

هرج و مرج پس از انقلاب و بی‌اعتنایی به مسیر ملت در گفتار و کردار

انسان باید بتدریج تجربه پیدا بکند. ما قبل از انقلاب نمی‌دانستیم که بعد از انقلاب چه خواهد شد، تجربه نداشتیم. حالا که انقلاب شده است می‌بینیم که یکی از ثمرات انقلاب هرج و مرج است! هر کس هر چه دلش می‌خواهد می‌گوید. هر کس هر عملی را که می‌خواهد انجام می‌دهد. و ابداً در فکر این نیستند که آیا این حرفی که می‌زنند در مسیر ملت است؟ آنکه ملت خواستش بود و رای مثبت به او داد؛ یعنی رای اکثریت قاطع، که تمام مخالفین وقتی یک طرف شدند و ملت هم یک طرف، صد، صدی نود و هشت، ملت رای داشتند، دو تمامِ مخالفین[1]، و ملت ما با فریاد و با رای، رای به جمهوری اسلامی داد.

خطری بزرگ‌تر از رژیم سابق پس از رهایی از استبداد

این مقدمه را که من عرض کردم برای این است که ما الآن در معرض یک خطر عظیم واقع هستیم که این خطر از خطر رژیم سابق برای ما بیشتر است؛ و آن، خطر افسارگسیختگی است. خطر افسارگسیختگی که انسان بعد از اینکه خودش را آزاد دید، بعد از اینکه دیوارهای استبداد را شکسته دید، بعد از اینکه از زندان 35 میلیونی بیرون آمد، حالا افسارگسیخته بشود؛ هر چه می‌خواهد بکند. یعنی بر خلاف آن تعلیماتی که انبیا از صدر عالم تا حالا آورده‌اند که مهار کنند این قوای انسان را، مهار کنند این قدرتهایی که انسان دارد، مهار کنند این شهواتی که انسان دارد، حالا که ما، ملت ما، به واسطه همتی که کردند و به واسطه آن ایمانی که …

بربادرفتن تعالیم انبیا و زحمات پیامبر و آبروی اسلام

این خطر، خطر بزرگی است، که تعالیم انبیا را به باد می‌دهد؛ زحمتهای رسول اکرم را به باد می‌دهد؛ آبروی اسلام را از بین می‌برد. الآن آبروی اسلام بسته است به اعمال شما مردم ایران، که مردم همه عالم متوجهند به اینکه ببینند چه می‌کنید. اینکه الآن آزادی به دست شما آمد و از اختناق بیرون رفتید، آیا چه می‌کنید؟ آیا افسارگسیخته شدید؟ دیگر حدی ندارد کارها؟ مرزی ندارد کارها؟ پاسدارید و تفنگ …

دست پشت پرده در ایجاد هرج و مرج برای اثبات ناتوانی ایران از استقلال

… بر خلاف موازین اسلام فحاشی می‌کنید. بر خلاف موازین اسلام مال مردم را مصادره می‌کنید. بر خلاف موازین اسلام می‌ریزید توی صحراها کشت مردم را چه می‌کنید. باغات را می‌برید. همه‌اش خلاف موازین اسلام هست. شما را وادار می‌کنند. جوانها را وادار می‌کنند به این امر؛ یک دستی پشت‌ پرده است که شماها را حرکت بدهد به این طور حرکتها. و اثبات کند که ایران قابل این نیست که خودش مستقل باشد. هرج و مرج باشد. الآن یک هرج و مرجی است در سرتاسر ایران. انسان می‌بیند هرج و مرج است. خوب چرا باید این طور باشد. چرا شما باید بیدار نشوید. چرا جوانهای ما باید سر عقل نیایند؟ امروزی که ما با یک مملکتی، با یک قدرت بزرگی مواجه هستیم، باید در هر شهر شماها بریزید به جان هم. به اسم …

خطر هرج‌ومرج و نفی دولت و مدیریت به نام جامعهٔ توحیدی برای کشور

… یک فکر کنند و آن این است که خودشان را از زیر بار اجنبی نجات‌ بدهند، و خودشان اداره کنند ملت خودشان را، مملکت خودشان را. جامعه توحیدی آن بود که در این نهضتی که پیروز شدید شما، آن بود که در این نهضت پیروز شدید. یعنی همه آمدند با هم به طور وحدت کلمه، وحدت فکر. نه معنای جامعه توحیدی این است که هرج و مرج بشود. و نه دولتی باشد و نه ملتی باشد، و نه مدیری باشد و نه اداره‌ای باشد و نه مهندسی باشد، نه چیزی. این یک مسئله‌ای است که اصلًا خطرناک است برای مملکت ما.

تباهی زندگی و ناتوانی در برابر هجوم دشمن در صورت هرج‌ومرج

وقتی هرج و مرج در یک مملکت باشد، زندگی تباه می‌شود. اگر فردا به شما هجوم کردند، نمی‌توانید جواب بدهید. اگر یک دشمنی به شما رو آورد، نمی‌توانید جواب بدهید. خوب، می‌بینید الآن هم در داخل، هم در خارج، ریختند به جان هم و یک قوه‌ای نیست که جلو اینها را بگیرد. برای چی؟ برای اینکه انسجام در بین خودتان نیست. بین خود قوای انتظامیه اصلًا نیست. پاسدارها برای خودشان علی حده، یک زندگی دارند، هر کدام برای هر جا، برای خودش و …

لزوم قدرت اجرایی برای دستگیری و محاکمهٔ اخلالگران

… هی چی بکنید، یک وقت ببینید که نهضت شما کرمزده است. از باطن خراب شده است. آنهایی که به اسم اسلام مشغول شده‌اند به تبلیغات، و به اسم اسلام مشغول شده‌اند به اعمال سر خودی؛ اینها کرمهایی هستند که باطن این نهضت را به فساد خواهند کشید. و من نمی‌دانم باید چه بکنیم. این یک قدرت مرکزی می‌خواهد. یک قدرت اجرایی می‌خواهد که این اشخاص هر جا یک شلوغی کردند، اینها را بگیرند و محاکمه‌شان کنند، و جزایی اگر دارند به آنها بدهند. سر خود همین طوری یک دسته‌ای، هر کس در هر جا، یک تفنگی داشته دست خودش گرفته، و به اسم «کمیته» و به اسم «پاسدار» و به اسم [بسیج‌]، هر که هر چه دلش می‌خواهد، هر کاری دلش می‌خواهد می‌کند. با هر که بد است می‌ریزند منزلش [بازرسی‌] می‌کنند. با هر که یک غرضی دارند …

هشدار به گسترش هرج و مرج و خارج شدن آن از اختیار

… ما هم، و تماشا کنیم که هر جا هر چی می‌شود. نباید بنشینیم‌ تماشا کنیم. باید بنشینید، یک اجتماعی بکنید. با هم قراری بدهید. یک ضوابطی درست کنید. و بعد هم شماهایی که پاسدارها دستتان است عمل کنید. پاسدار اگر یک پاسداری غلطی کرد بیرونش کنید. تحویل دادگاهش بدهید. نگذارید هرج و مرج بشود. یکی دو تا می‌شود، دو تا ده تا می‌شود، بعد از دست شما هم خارج می‌شود. ان شاء الله خداوند خودش اصلاح کند امور را، و ما را از دست خودمان نجات بدهد. من از دست خودمان «سعدی از دست خویشتن فریاد» از دست خودمان فریاد هست.

ناتوانی دولت مرکزی و ناامنی پیش از رضاخان

… ما تفنگ دستمان بود. تعلم تفنگ هم می‌کردیم. من بلدم الآن تفنگ‌اندازی را. این اخوی ما بزرگتر از ما بود. ایشان تفنگ‌انداز است. منتها حالا پیرمرد است. ما سنگر می‌رفتیم و با این اشراری که بودند و حمله می‌کردند و می‌خواستند بگیرند و چپاول بکنند. هرج و مرج بود. دیگر دولت مرکزی قدرت نداشت. و هرج و مرج بود. قبل از این رضا خان بود. هرج و مرج و دولت مرکزی هم بدون قدرت. و همه جا. کاشان و این حدود قم و کاشان دست نایب حسین کاشی بود؛ «نایب حسین»[3] و پسرش. [به‌] آن حدود ما هم حمله می‌کردند «زلقی[4]» ها و نمی‌دانم اینها حمله می‌کردند. و یک دفعه هم آمدند یک محله‌ای از خمین را گرفتند. و مردم با آنها معارضه کردند. و تفنگ دست گرفتند. و ما هم …

نبود عدالت و موازین و برنامهٔ اسلامی در کار، مایهٔ چهرهٔ نادرست اسلام

… است، و مثلًا دادگاهها و اینها، قشر پاسدارها، قشر نظامیها، ارتشیها، اینهایی که همه الآن در خدمت اسلام و برای اسلام مشغول‌اند، اینها کاری نکنند که ما به دست خودمان اسلام را از پا درآوریم. اسلام را در نظر خارج و داخل جوری جلوه بدهیم که بر خلاف آنی است که هست. عدالت نباشد تو کار، موازین در کار نباشد. یک برنامه اسلامی در کار نباشد. هرج و مرج و هر که هر کاری دلش می‌خواهد بکند.