رفتن به محتوای اصلی
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

جایگاه و اثر مردم در حکومت، انقلاب و سرنوشت کشور.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در جمع علمای قم (هشدار درباره رفراندم شاه و مقاومت علما و مردم)— ۱۳۴۱/۱۰/۲۹

سیر زمانی

از ۱۳۴۱ تا ۱۳۶۷
۱۳۴۱۱۳۶۷

فقط سال ۱۳۵۸همهٔ سال‌ها

شاهدها (۴۹ پاراگراف)

وظیفهٔ ملت در سامان دادن و حفظ کشور بدون انتظار از دولت

الآن یک مملکتی است، دست ملت است. این ملت موظف است این مملکت اسلامی را سر و سامان به آن بدهد. سرو سامان به آن دادن این است که هر اختلافی هر جا می‌خواهد پیدا بشود، خفه کنند آن اختلاف را. نگذارند اختلاف پیدا بشود. هر جا می‌خواهند این اشخاص فساد بکنند، بشناسانند آنها را. بگیرندشان، تسلیمشان کنند به دادگاه. یک مسئله‌ای است عمومی باید انجام بگیرد. ننشینید …

رفع کمبودهای کشور با همت ملت همانند پیروزی انقلاب

… من نجف که بودم، بعضی اهل خیر می‌آمدند و اظهار می‌کردند که اینها لازم دارند و ما هم کمکی، با اجازه کمک می‌کردیم و این کارها را می‌کردند. شما گمان نکنید که شما فقط مبتلای به این نقیصه‌ها هستید. یک نقیصه عمومی است برای همه کشور، و این نقیصه باید رفع بشود. و این نقیصه با همت همه ملت باید رفع بشود. یعنی اگر یک نقیصه در یک جا بود، خوب، دولت قدرت داشت که آن یک جا را زود درست بکند، اما در سرتاسر کشور حتی در مرکز، وقتی این نقیصه در سرتاسر کشور هست، یک مملکت وسیع سی و چند میلیونی و فاقد تقریباً همه چیز، باید این رفع بشود. و این باید به دست ملت رفع بشود، همان طوری که پیروزی با دست ملت‌ [حاصل‌][1] شد. شما بانوان محترم، مردها، بچه‌ها، بزرگها، کوچکها، شهریها، دهاتیها، همه با هم مجتمع شدند و پیروزی را تحصیل کردند. لکن بعد از اینکه پیروزی را تحصیل کردند دیدند همه تبلیغات سابق حرف بوده است، هیچ ما نداریم. تمدن بزرگ تمامش صحبت بوده است. برای اینکه دلگرم کنند مردم را و اغفال کنند مردم را و همه چیزش را ببرند و این کار را هم کردند و بردند و خوردند. و حالا هم که این پیروزی …

حفظ استقلال، آزادی و جمهوری اسلامی با قدرت ملت

… رژیم را، و نتوانستند آن اختناقی که سابق بود و سابقه داشت در این مملکت، باز نگهش دارند، و نتوانستند وابستگی ما را به غیر حفظ کنند. ما الآن مستقلّیم. مملکت مال خود شماست. نه شرق، نه غرب، نه قدرتهای بزرگ، هیچ کدام تصرف در اینجا ندارند و نمی‌توانند داشته باشند. با همان قدرتی که شما بیرونشان کردید، با همان قدرت حفظ می‌کنید استقلال خودتان را، حفظ می‌کنید آزادی خودتان را، و حفظ می‌کنید رژیم حاضر که جمهوری اسلامی است. شماها هیچ نگرانی نداشته باشید. من به شما اطمینان می‌دهم که با این روحیه‌ای که در ملت ما پیدا شده است، و با این قیام‌ مردانه‌ای که ملت ما کرد، شکست داد قدرتهای بزرگ جهانی [را].

لزوم قیام خود ملت برای خدا و ساختن ویرانی‌های دوران شاهنشاهی

از زحمتهایی که شمردید و فعالیتهایی که در منطقه خودتان انجام دادید من تشکر می‌کنم، و خداوند تعالی اجر به شما خواهد داد. باید ما بدانیم که خود ما باید مشغول فعالیت باشیم. خود ملت در هر جا که هست، باید به ساختن خرابیهایی که در طول مدت شاهنشاهی و در طول این پنجاه و چند سال برای مملکت ما پیش آمده است، خود ملت باید قیام کند؛ قیام برای خدا، و قیام برای بندگان خدا. شما منتظر این نباشید که این ادارات، این استانداریها، و امثال اینها، برای شما کار بکنند. اینها بسیاریشان همان مغزهای فاسد رژیم سابق‌اند. بسیاری از اینها اگر کارشکنی نکنند، کمک نمی‌کنند. و ما نباید بنشینیم که این مغزهای فاسد به ما کمک کنند. ما جوانهای خودمان …

قیام و پیروزی انقلاب به دست خود ملت نه حزب یا کودتا

باید گفت که انقلاب ایران بهترین انقلابی بوده است که در دنیا تا کنون پیدا شده است. و نکته‌اش هم این است که ملت مسلمان انقلاب کردند. انقلاب مربوط به حزبی- مثلًا فرض کنید- نبوده است؛ مربوط به یک کودتایی نبوده است؛ از طرف نظامی یا از طرف حزب، بلکه مال خود ملت بوده است و خود ملت قیام کرده است، و خود ملت پیش برده است و طرف را شکست داده است، و ملت هم ملت اسلامی بوده. از این جهت که ملت یک ملت مسْلم بوده است، بی‌جهت نمی‌خواسته است که اشخاصی را بِکُشد، اشخاصی را حبس کند، اشخاصی را منع کند از فعالیت، هیچ ابداً نظر به این معانی نبوده است. از این جهت، یک انقلاب بسیار آرامی بوده است، و لو اینکه الآن مَفْسَده جوها کارشکنیهایی …

ایران در دست ملت است نه در دست رهبر

- بگویید که ایران در دست من نیست، در دست ملت است. و ملت هم کسی که خدمتگزار باشد و مصالحشان را بخواهد، با آزادی مطلق، به او ممکن است رو بیاورد. و شما ملاحظه کردید در فوت مرحوم آقای طالقانی سرنیزه‌ای نبود، زوری نبود، مردم با آزادی ریختند در خیابانها و همه ایران منقلب شد. این نه این است که آزادی بدون قانون وجود داشته باشد، آن آزادی نیست. منتها آزادی است که مردم روی محبت و عشقشان و روی یک مبادی و مبادی …

همراهی ملت، پشتوانهٔ انجام خدمات و پیروزی بر قدرت‌های بزرگ

و ما از خدا می‌خواهیم که یک همچو سعادتی به ما بدهد که ما بتوانیم این خدمتی را که بنا داریم انجام بدهیم قدرت داشته باشیم که انجام بدهیم و این قدرت هم در وقتی است که ملت با ما باشد. اگر ملت با ما باشد، ما می‌توانیم به واسطه قدرت ملت کارها را انجام بدهیم. چنانچه دیدید که چون ملت همراه با هم بودند، یک همچو قدرتهای بزرگی را از بین بردند. حالا هم، که وقت این است که آن مفسده‌ها از بین برود و پاکسازی بشود و آن بازمانده‌های آنها از بین بروند، باز محتاج به این است که ملت همراه باشند.

پیروزی از آنِ کسی است که ملت با او موافق است

لکن ما هم نظیر حرف چرچیل را می‌گوییم: ما به نفت اتکا نداریم؛ ما اتکا داریم به اینکه می‌گوییم پیروزی مال آن کسی است که ملت با او موافق است و ملت با اسلام و با سعادت اسلامی، با جمهوری اسلامی موافق است. بنا بر این، ما هیچ خوفی از این ریشه‌هایی که حالا دارند انقلابات می‌کنند نداریم، منتها اگر خوفی باشد، برای این است که شلوغ می‌کنند، ناراحت می‌کنند، دولت را ناراحت می‌کنند؛ ملت را ناراحت می‌کنند، و الّا اینها یک چیزی که ما بتوانیم بگوییم مشکلی است و نمی‌شود …

توسل به ملت در مشکلات و پشت سر گذاشتن مراحل با فداکاری آن

ما در مشکلات باید متوسل بشویم به ملت. ملتی که- بحمد الله- مهیا برای کمک و فداکاری بوده و هستند. با فداکاری ملت- بحمد الله- مراحلی را که بسیار اهمیت داشت پشت سر گذاشتیم، موانع مرتفع شد، خائنین رفتند، و اگر تتمه‌ای هم باشد، با همت ملت خواهند رفت. لکن این دیوار شیطانی بزرگ که شکست، پشت آن دیوار خرابیهای زیاد هست؛ و ما باید به همت ملت آن خرابیها را ترمیم کنیم. ناچاریم که به ملت متوجه بشویم برای سازندگی؛ برای اینکه ترمیم کنیم این خرابیها که در طول مدت حکومت جائر پهلوی در مملکت ما حاصل شده است. و- بحمد …

پیش‌بردن کارها به دست خود ملت نه افراد

… دارد که یک شخصی، شخصیتی، یک نفر مجاهد[1] که از دستش می‌رود یک چنین انقلاب دامنه‌داری، یک چنین انفجاری در آن پیدا می‌شود، یک ملت زنده‌ای است که دیگر ترس ندارد. از این هم که مثلًا آن فرد از دست ما رفته است، با اینکه بسیار ناگوار بود، لکن خوفی نیست در کار. خود ملت دیگر کارهایش را دارد انجام می‌دهد. دیگر نه من مطرح هستم، و نه هیچکس. خود ملت مطرح هست؛ و خود ملت پیش می‌برد.

حفظ کشور به دست خود مردم بی‌انتظار از ژاندارمری و پاسبان

خداوند ان شاء الله همه شما را توفیق بدهد، و برای مملکتتان مفید باشید؛ و برای اسلام مفید باشید. و مملکت خودتان را خودتان حفظ کنید. دیگر ننشینید به اینکه ژاندارمری و پاسبان اینها بیایند؛ خودتان همه پاسبان و خودتان همه ژاندارمری و خودتان همه ارتشی و همه چیز خودتان هستید، مملکت هم مال خودتان است؛ خودتان حفظش کنید [یکی از حضار: در سایه رهبری شما، حضرت عالی‌] خداوند همه‌تان را حفظ کند.

رفع نابسامانی‌ها به دست خود ملت چون کشور از آن خودشان شده

… وارد می‌شود؛ مواد مخدره از قبیل هروئین، تریاک و این طور چیزهایی که مضر است به حال مملکت، وارد می‌شود؛ و الآن هم ارتش خیلی قدرت ندارد، ژاندارمری خیلی قدرت ندارد- که مشغولند برای اینکه قدرت بهشان بدهند- لکن باز می‌ایستند. الآن خود ملت باید این مسائل را حل کند. الآن مملکت مال خودتان شده؛ وقتی مملکت مال خودتان باشد مثل اینکه برای عایله خودتان خدمت می‌کنید. برای مملکت خودتان هم خودتان باید خدمت بکنید؛ و هر نابسامانیهایی که هست در هر جا، باید خود شماها رفعش بکنید. ان شاء الله موفق باشید، موید باشید ان شاء الله.

سپردن مقدرات کشور به دست خود مردم

… داشته است- این را- حفظش بکند؛ و از این چیزهایی که دستهای اجانب و ناپاک بین مردم منتشر می‌کنند اعتنا نکند به اینها. و اینهایی که می‌آیند و نمی‌گذارند کارها انجام بگیرد، از ایشان جلوگیری بشود؛ تا اینکه این نهضت به آخر برسد. نهضت بین راهی- این- مثمر ثمر نیست؛ نهضت به آخر برسد، یک دولت مستقر پیدا بشود، یک مجلس شورای ملی- نه به آن معنایی که در زمانهای سابق پیدا می‌شد که مردم بی‌اطلاع بودند- یک مجلسی که به نظر خود مردم باشد، مردم خودشان نظر داشته باشند، مقدرات دست خود مردم باشد، اینها تحقق پیدا بکند؛ آن وقت مردم بروند سراغ اینکه ما فقیر هستیم.

پیشبرد انقلاب به دست طبقهٔ سوم و پیوستن ارتش به آنان

… برای اینکه چی بکنند! این حزبها هم از این قبیل‌اند. حزب «دمکرات» نمی‌دانم- جبهه کذا! هیچ یک از اینها مردمی نیست. این [ملتند] که کار انجام داده‌اند. ملت قیام کرد؛ و همین طبقه سوم؛ نه آن طبقه اولیها؛ طبقه اولیها سر جای خودشان بوده‌اند؛ هیچ کاری نکردند. این طبقه سوم که همینها هستند، همینها. اینها اقدام کرده‌اند. کم کم ارتش فهمید که باید متصل به اینها بشود، آنها متصل شدند، ... در ارتش همان طبقه. آن طبقه‌های اوّلی که مالها را خوردند و فرار کردند آنها نبودند. اینها پیش بردند. و باید حالا هم همین طور با دست اینها و با این جمعیت پیش ببریم. مشکلات را هم باید ما با اینها صحبت کنیم. هر مشکلی که شما دارید می‌روید؛ من هم سفارش می‌کنم مشکلات حل بشود. و شما هم …

حق همهٔ اقشار ملت بر رهبری و اسلام به سبب سهم در نهضت

من با هر قشری که از ملت بزرگ اسلام و ملت عظیم ایران مواجه می‌شوم، می‌بینم که به ما حق دارند. من هر قشری را که ملاقات می‌کنم، می‌بینم که حق خاصی به ما دارند. آقایان محترم و جوانان معظم ورامین، به ما حق ویژه‌ای دارند؛ آنها در 15 خرداد زحمت کشیدند و جوانان خودشان را از دست دادند[1] و برای اسلام فعالیت کردند؛ و تا کنون هم به فعالیت خود باقی هستند. کارکنان آب، به ما، به اسلام، حق دارند؛ سهم بسزایی دارند. آنها برای …

پشتیبانی ملت از دولت خدمتگزار و برخورد و دادخواهی در برابر دولت ظالم

… اینها باید زیرورو بشود. و باید مردم خودشان را اصلاح بکنند؛ و باید اشخاصی که ظالم هستند و به زیردستها ظلم کردند، باید آنها دیگر ظلم نکنند. طبقات مختلف به طبقات پایین ظلم نکنند. باید حق فقرا، حق مستمندان داده بشود. تمام اینها در جمهوری اسلامی باید عمل بشود. و ملت وظیفه دارد که در جمهوری اسلامی پشتیبانی از دولتها بکند که به خدمت ملت هستند. اگر دولتی را دید که خلاف می‌کند، ملت باید تودهنی به او بزند. اگر چنانچه دستگاه جابری را دید که می‌خواهد به آنها ظلم کند، باید شکایت از او بکنند و دادگاهها باید دادخواهی بکنند؛ و اگر نکردند خود ملت باید دادخواهی بکند، برود توی دهن آنها بزند.

کشور اسلامی امانتی در دست ملت و پایان عذر دوران سلطهٔ طاغوت

… حتی آن پیرمردهای زاغه‌نشین با اولادشان آمدند به خیابانها و فریاد کردند. با فریاد و مشت و با سنگ و با اینها، بر آنها، تانکها و آن بساطی که آنها داشتند، موفق شدند. و این یک چیز خدایی بود. یک چیزی نبود که بشر بتواند این مسائل را درست کند. خدا این کار را کرد. و حالا باز شما باید همه با هم متوجه باشید به اینکه مملکت اسلامی الآن دست شما امانت است. تا حالا شما موظف نبودید، از باب اینکه طاغوت بود بر شما مسلط. شما بگویید «ما چه کنیم»، الآن دیگر «چه کنیم» ندارد.

ملت پشتوانهٔ حکومت و شرط برقراری آن

… دیدند که این نفت اینجا، حالا از دستشان گرفته شده عجالتاً و این را چه کسی گرفته است؟ این را این ملتی که داد می‌زند اسلام، پس این اسلامش را حذف بکنیم هر چه که باشد این دعوا هم دیگر ندارد. دیگر پشتوانه ملت ندارد. می‌خواستند پشتوانه را از این جمهوری بگیرند. پشتوانه یک حکومتی ملت است. اگر یک ملتی پشتوانه حکومتی نباشد این حکومت نمی‌تواند درست بشود. این نمی‌تواند برقرار باشد. آنها می‌خواستند این مطلب را بگیرند از دست، از این جهت اصرار به این داشتند. حالا هم اصرار دارند، چنین از اول [دائما] اصرار، اصرار، حالا هم اصرار دارند. منتها به صورتی دیگر. «قانون اساسی یک قانون ملی نیست، این قانون اساسی اشکالات دارد»!! یک مطلبی که خود ملت، …

ملت قدرتی بزرگ که قیامش هر کاری را آسان می‌کند

همه جای این مملکت را اینها خراب کردند و رفتند. یعنی هر جا دست بگذاری‌ خرابی است. چه کسی باید این را درستش کند؟ شما خیال کردید که یک قدرتی می‌تواند این را درست کند الّا ملت؟ ملت یک قدرت بزرگی است. اگر بخواهد یک کاری بکند، چون یک سی و پنج میلیون- فرض کنید- قیام به یک امری بکند، آسان عمل می‌شود. اگر بخواهد هر قشری بگذارد گردن دیگری، شما بگویید خوب، دولت این کار را بکند، دولت بگوید ملت، نمی‌شود. باید همه دست به هم بدهیم، و هر کس در هر جا هست خوب کار بکند. هر کس هر چیزی را که مشغولش هست؛ همان پست خودش را خوب انجام بدهد، نگاه نکند که کی می‌کند یا نه، …

لزوم ادارهٔ کشور به دست خود ملت

… این نشود که یک کس دیگری کاری بکند. این باید کار خودش را خوب انجام بدهد، و اگر چنانچه دید آن برادرش، آن رفیقش کارش را خوب انجام نمی‌دهد، مسئول او هم هست، باید او را هدایت کنند، کُلُّکُمْ راعٍ،[3] همه باید مراعات بکنید، و همه‌تان هم مسئولید، همه ما مسئولیم. یک مملکتی را باید خود شما اداره کنید. باید خود ملت اداره کنند، و مع الاسف الآن گروههای مختلفی با عقاید مختلفی که بسیارشان خدمتگزاران همان رژیم سابق بودند یا خدمتگزارهای‌ خارجیها هستند- اجنبیها هستند- بین مردم در تمام قشر مملکت افتادند به طریقهای مختلف، به راههای مختلف سمپاشی می‌کنند.

ساخته شدن کشور به دست خود مردم

قوی باشید برادرها، خواهرها، قوی باشید با قوّت. اسلام پشتیبان شماست. خدای تبارک و تعالی پشتیبان شماست. با قدرت و قوت به پیش بروید و این مملکت را خودتان بسازید. مملکت با دست شما باید ساخته بشود. خداوند همه شما را توفیق بدهد.

تعلق شهرها و روستاها به ملت و وظیفهٔ آبادانی آن

شما شهردارهای محترم باید توجه کنید که امروز شهرهای ایران و دهات و روستاها، همه مال خود ملت است، دیگر مال دیگری نیست، تصرف دیگری نیست. وقتی مال‌ خود ملت شد، خود ملت و خود مردم و خود شهردارها- که از ملت هستند- باید کوشش کنند در آباد کردن این مملکت. یک قِسم اعظم، آباد کردن به دست شما شهردارهاست، که باید با تمام کوشش کوشش کنید که آباد بشود. و خصوصاً آن طرفهایی که خرابی داشته‌اند، و به آنها نرسیده بودند، دهاتی که به آنها نرسیده بودند، شهرهایی که دو طرف دارند، یک طرف مُرفَّه و یک طرف غیر مُرفَّه، از آن غیر …

اختیار مردم در عزل وکلای مخالف اسلام

… لازم نیست مسلمان باشد. یکی می‌گوید لازم نیست شیعه باشد. یکی می‌گوید لازم نیست نمی‌دانم چه باشد، طرفدار اسلام باشد. ما بعد از این گرفتاری داریم، آقا. گرفتار همین یا دوستهای جاهل، یا دشمنان عاقلِ متوجه. ما گرفتاریم باز، ما بین راهیم. آقا، سستی نکند ملت ما. اگر وکلاشان خواستند بر خلاف اسلام عمل بکنند، مردم مختارند که وکلا را عَزْلِشان بکنند، بریزندشان دور. آنها خیال می‌کنند که نه، این خلاف آزادی است. شما دارید دیکتاتوری می‌کنید! شما دارید در مقابل ملت می‌ایستید. ملت اسلام را می‌خواهد، شما می‌گویید لازم نیست! ملت ولایت فقیه را می‌خواهد، که خدا فرموده است، شما می‌گویید خیر، لازم نیست! و شما می‌خواهید چند نفر آدم …

پیشگامی ملت در نهضت و همراهی رهبری با خواست ملت

آن چیزی که ما از اوّل نظر داشتیم؛ یعنی ملت نظر داشت و ما هم به تبعیت ملت وارد عمل شدیم، این بود که این آشفتگی که در ایران به چشم می‌خورد و خطری که برای اسلام در نظر بود که ممکن است تحقق پیدا بکند، ما را وادار کرد به اینکه- با تبعیت از ملت ایران، [با] آن چیزهایی که آنها آرزو داشتند و قدرتهای بزرگ هم اینها را وادار کرده بودند- برای تحقق آن، مقابله [کنیم‌].

در دست مردم بودن همهٔ امور حکومت

- به همان ترتیبی که در همه جای دنیا هست آنها می‌توانند وکیل انتخاب کنند. وکیل می‌تواند به حسب آن چیزی که ملت به او اعطا کرده، دولت را تصویب کند یا رد بکند. رئیس جمهور را خود مردم تعیین بکنند. همه اینها با دست خود مردم هست و خودشان می‌توانند انجام بدهند.

لزوم همراهی اهالی کردستان و آذربایجان با دولت در مقابله با اشرار

… کنید که شلوغی در کار بیاورند. این همین بوده است که هر چه کردند، آنها بودند. الآن هم در کوهها و در جنگلها فرار کردند و آنجا اجتماع کردند. و فردا، شاید هم امروز، رئیس ژاندارمری می‌رود آن طرفها، برای اینکه جلوی این طور مسائل را هم بگیرد و پاکسازی کند آنجاها را. و عمده این است که خود شما و خود اهالی باید در این امور همراهی بکنید با دولت. خانه خودتان است کردستان، یا فرض کنید که آذربایجان. باید [در میان‌] خود آقایان کُردها، خودِ تُرکها، دو تا طایفه‌ای که هر دو مسلمانند، هر دو اعتقاد به پیغمبر اسلام دارند، هر دو قرآن همراهشان است، و نهضت هم نهضت خودشان است، خود آقایان با هم تفاهم داشته باشند. اختلاف نباید بین دوتا برادر مسْلم باشد، دو طایفه‌اند، …

همراهی توده‌های مردم وجه تمایز انقلاب اسلامی و عامل پیشرفت سریع آن

… چند سال از عمر این گذشته، باز به جا نیامده؛ باز نتوانسته درستش کند؛ باز آزاد نیستند مردم، از باب اینکه نتوانستند این را درست اداره کنند. لکن این انقلابِ پنج‌ماهه ما، و طفل پنج، شش‌ماهه ما، این الحمد لِلّه بسیاری از امور را درست کرده؛ و در صدد است درست بکند؛ برای اینکه انقلاب اسلامی است. فرق ما بین انقلاب اسلامی و انقلاب غیر اسلامی همین است که انقلاب وقتی اسلامی شد، توده‌های مردم همراه با آن هستند. و وقتی توده‌های مردم با یک شیئی همراه شوند، زود پیش می‌رود، و کم فساد است؛ فسادش کم است. البته هست؛ نمی‌گویم که الآن صد در صد نیست؛ هر انقلابی یک همچو چیزهایی را دارد، یک همچو لوازمی دارد، لکن هیچ انقلابی مثل انقلاب ایرانِ ما به این خوبی و به این کم زحمتی و به این سرعت نگذشته است. و من امیدوارم که خداوند همه شما را سلامت، عزت، عظمت، …

اطمینان به کوشش ملت در رفع هر مشکل نظام

… شد و به مجرد اینکه اعلام شد که یک همچو مشکلی است از تمام ایران ملت پشتیبانی کردند و بنای حرکت به طرف کردستان برای رفع غائله داشتند که ما به واسطه اینکه به زحمت نیفتند و مطمئن بودیم که قوای انتظامی می‌تواند حل بکند، از آنها خواهش کردیم که صبر داشته باشند. و من می‌دانم که هر روزی که برای ما مشکلی پیدا بشود، ملت ما در رفع آن کوشش خواهند کرد و اعلام موافقتشان را با ما کردند.

مطرح بودن خود ملت در انتخابات کنونی برخلاف گذشته

… شاه و آن وقتها این دست خانها بود؛ خانها وکیل درست می‌کردند. و بعد که رضا شاه آمد و این خانها را یک قدری متمرکز کرد در خودش، نه که از بین برد، همه قدرتها را در خودش متمرکز کرد و همه ظلمهایی که خانها می‌کردند خودش می‌کرد! بعد که این طور شد، دیگر دست اینها بود. و هیچ مردم، و ملت مطرح نبودند. ملت کیست! حالا این طور نیست، حالا ملت مطرح است؛ خود مردم. ان شاء الله نمونه باشد کارهای شما برای همه جا که انتخابات آزاد این است. ان شاء الله خدا همه‌تان را تایید کند و موفق باشید.

قیام قشرهای غیرنظامی و برانداختن رژیم مورد حمایت همهٔ قدرت‌ها

آنها حساب عالم طبیعت و ماده را می‌کردند. حساب جنبه الهیتش [را] نمی‌کردند. ایمانش را حساب نمی‌کردند که ایمان چه قدرتی دارد. آن را نمی‌توانند حساب کنند، و ایمان نمی‌دانند چه است. حساب اینکه، به حسب حساب مادیت محال بود که یک عده معمم که باید درس بخوانند، و یک عده دانشگاهی که باید سر کلاس بروند، و یک عده بازاری که باید کسب بکنند، و یک عده دهقان که باید کشت بکنند- و لو کشتی برایشان‌ نگذاشتند!- یک عده کارگر که باید کار بکنند،- نظامی هیچ کدام اینها نبودند- اینها قیام بکنند و نظام یک غولی را به هم بزنند. آن نظامی که همه قدرتها دنبالش بودند. نه ابرقدرت تنها؛ همه قدرتها. البته روی حساب طبیعت، روی حساب مادیت، آنهایی که اطلاع از ماورای این عالم ندارند، آنهایی که اطلاع از ایمان ندارند، روی حساب آنها، یک امر محالی بود؛ یک امر محال واقع شد. آنها محال می‌دانستند. اما روی حساب اقرا باسم ربک الذی خلق وقتی اسم خدا شد، همین مقدار- ما …