رفتن به محتوای اصلی
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

جایگاه و اثر مردم در حکومت، انقلاب و سرنوشت کشور.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در جمع علمای قم (هشدار درباره رفراندم شاه و مقاومت علما و مردم)— ۱۳۴۱/۱۰/۲۹

سیر زمانی

از ۱۳۴۱ تا ۱۳۶۷
۱۳۴۱۱۳۶۷

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

شاهدها (۱۲۱ پاراگراف)

همراهی توده‌های مردم وجه تمایز انقلاب اسلامی و عامل پیشرفت سریع آن

… چند سال از عمر این گذشته، باز به جا نیامده؛ باز نتوانسته درستش کند؛ باز آزاد نیستند مردم، از باب اینکه نتوانستند این را درست اداره کنند. لکن این انقلابِ پنج‌ماهه ما، و طفل پنج، شش‌ماهه ما، این الحمد لِلّه بسیاری از امور را درست کرده؛ و در صدد است درست بکند؛ برای اینکه انقلاب اسلامی است. فرق ما بین انقلاب اسلامی و انقلاب غیر اسلامی همین است که انقلاب وقتی اسلامی شد، توده‌های مردم همراه با آن هستند. و وقتی توده‌های مردم با یک شیئی همراه شوند، زود پیش می‌رود، و کم فساد است؛ فسادش کم است. البته هست؛ نمی‌گویم که الآن صد در صد نیست؛ هر انقلابی یک همچو چیزهایی را دارد، یک همچو لوازمی دارد، لکن هیچ انقلابی مثل انقلاب ایرانِ ما به این خوبی و به این کم زحمتی و به این سرعت نگذشته است. و من امیدوارم که خداوند همه شما را سلامت، عزت، عظمت، …

اطمینان به کوشش ملت در رفع هر مشکل نظام

… شد و به مجرد اینکه اعلام شد که یک همچو مشکلی است از تمام ایران ملت پشتیبانی کردند و بنای حرکت به طرف کردستان برای رفع غائله داشتند که ما به واسطه اینکه به زحمت نیفتند و مطمئن بودیم که قوای انتظامی می‌تواند حل بکند، از آنها خواهش کردیم که صبر داشته باشند. و من می‌دانم که هر روزی که برای ما مشکلی پیدا بشود، ملت ما در رفع آن کوشش خواهند کرد و اعلام موافقتشان را با ما کردند.

مطرح بودن خود ملت در انتخابات کنونی برخلاف گذشته

… شاه و آن وقتها این دست خانها بود؛ خانها وکیل درست می‌کردند. و بعد که رضا شاه آمد و این خانها را یک قدری متمرکز کرد در خودش، نه که از بین برد، همه قدرتها را در خودش متمرکز کرد و همه ظلمهایی که خانها می‌کردند خودش می‌کرد! بعد که این طور شد، دیگر دست اینها بود. و هیچ مردم، و ملت مطرح نبودند. ملت کیست! حالا این طور نیست، حالا ملت مطرح است؛ خود مردم. ان شاء الله نمونه باشد کارهای شما برای همه جا که انتخابات آزاد این است. ان شاء الله خدا همه‌تان را تایید کند و موفق باشید.

قیام قشرهای غیرنظامی و برانداختن رژیم مورد حمایت همهٔ قدرت‌ها

آنها حساب عالم طبیعت و ماده را می‌کردند. حساب جنبه الهیتش [را] نمی‌کردند. ایمانش را حساب نمی‌کردند که ایمان چه قدرتی دارد. آن را نمی‌توانند حساب کنند، و ایمان نمی‌دانند چه است. حساب اینکه، به حسب حساب مادیت محال بود که یک عده معمم که باید درس بخوانند، و یک عده دانشگاهی که باید سر کلاس بروند، و یک عده بازاری که باید کسب بکنند، و یک عده دهقان که باید کشت بکنند- و لو کشتی برایشان‌ نگذاشتند!- یک عده کارگر که باید کار بکنند،- نظامی هیچ کدام اینها نبودند- اینها قیام بکنند و نظام یک غولی را به هم بزنند. آن نظامی که همه قدرتها دنبالش بودند. نه ابرقدرت تنها؛ همه قدرتها. البته روی حساب طبیعت، روی حساب مادیت، آنهایی که اطلاع از ماورای این عالم ندارند، آنهایی که اطلاع از ایمان ندارند، روی حساب آنها، یک امر محالی بود؛ یک امر محال واقع شد. آنها محال می‌دانستند. اما روی حساب اقرا باسم ربک الذی خلق وقتی اسم خدا شد، همین مقدار- ما …

تعیین تکلیف به دست ملتی که خون داده نه حقوق‌دانان

… دارد برای یک ملت 53 میلیونی رای بدهد؟ این حق برای این است که شما می‌خواهید رای بدهید. رای شماست. میزان؛ رای ملت است. ملت یکوقت خودش رای می‌دهد. یکوقت یک عده‌ای را تعیین می‌کند که آنها رای بدهند: آن در مرتبه دوم صحیح است. و الّا مرتبه اول، حق مال خود ملت است. شما خون دادید، حقوقدانان برای شما تکلیف معین کنند؟! خودتان باید تکلیف معین کنید. شمایید، همین ملت، همین مردم محروم دانشگاه، جوانهای محروم دانشگاه، همین جوانهای محروم مدرسه فیضیه، همین جوانهای محروم در ارتش، همین جوانهای محروم در بازار، همین جوانهای محروم در کارخانه‌ها و در کشاورزی، اینها باید رای بدهند. بهانه‌ها را کنار بگذارید؛ از خدا بترسید؛ با ملت شوخی نکنید؛ رای مردم را هیچ حساب نکنید؛ مردم را به حساب بیاورید.

وظیفهٔ مردم و پاسداران در کمک به قوای انتظامی در شرایط غیر عادی

… همه اینها موظفند الآن. الآن همه قوای انتظامی موظفند به اینکه مراقب باشند همه مملکت را؛ چنانکه همه مردم موظفند. و این انحصار به قوای انتظامی ندارد. ما نباید بنشینیم بگوییم که حفظ نظم با قوای انتظامی است. نه. اگر در حال عادی بود، حفظ نظم با قوای انتظامی بود. اما اگر حال غیر عادی شد، مردم هم موظفند که کمک کنند به قوای انتظامی، قوای انتظامی را تنها نگذارند؛ پاسدارها هم موظفند؛ خود مردم هم موظفند. در حالی که الآن در مملکت ما آرامش پیدا نشده، آن طور که می‌خواهیم، الآن همه شما و همه ما موظف هستیم به اینکه مراقب همه احوال باشیم. اگر یکوقت دیدیم که مثلا در یک شهری یک صدایی بلند شد که بر خلاف عادت است و محتمل است که یک انفجار مثلا مهمی پیش بیاید، باید اینها …

به دست گرفتن سرنوشت مملکت به دست ملت و تحقق عدالت اسلام

لازم است ملت مبارز ایران هر چه زودتر سرنوشت آینده مملکت خویش را به دست گیرد و ثمره انقلاب عظیم اسلامی خود را در همه روابط و نظامات اجتماعی به دست آورد و حقوق از دست رفته خود را باز یابد، و عدالت اسلام را در همه شئون جامعه پیاده کند. از این رو طرح قانون اساسی را- که شورای طرحهای انقلاب، مشغول تدوین و تکمیل آن هستند- با سرعت تکمیل، و به تصویب شورای انقلاب رسانده و هر چه زودتر در اختیار افکار عمومی بگذارید تا همه صاحبنظران و تمامی اقشار ملت- در مدت محدودی که تعیین می‌نمایید- پیشنهادها و …

وظیفهٔ ملت در راه ندادن خائنان به صفوف خود و معرفی متعرضان به علما به دادگاه

… کند. تذکرات فوق برای کوتاه کردن دست عمال اجانب است از حریم محترم روحانیت، که می‌خواهند با نیات فاسد خود و با تز «اسلام منهای روحانیت»، روحانیت اسلام را که معارض منافع اربابان هستند بکوبند. ملت باید توجه به این طور فکر استعماری و حیله مغرضانه غربی داشته باشد؛ و ملت شریف موظف است این اقشار خائن را در صفوف خود راه ندهد. و در صورت تعرض به علما و روحانیون آنان را به دادگاه معرفی کند. و السلام علی من اتبع الهدی‌.

نگاه به کشور مانند خانوادهٔ خود و اصلاح آشفتگی‌ها به دست همه

… بگویم که خوب ما زحمت بکشیم یک کس دیگر چه کار بکند. امروز دیگر آن جور نیست. آنهایی که منافع شما را از بین می‌برند و شما را استثمار می‌کردند نیستند. الّا شاید کمی، که نمی‌توانند کاری بکنند. الآن کسی شما را نمی‌تواند استثمار کند. الآن یک مملکتی است مال خود شما. یعنی شما نظرتان، هر یک ما نظرمان، به مملکت مثل نظرمان به عائله خودمان باشد؛ یک قدر هم بیشتر، یعنی خیلی هم بیشتر، همه را ما عائله خودمان بدانیم. مملکت مال خود شماهاست؛ مال همه ماهاست و این آشفتگیها باید به دست ماها درست بشود.

انجام کار بزرگ انقلاب به دست ملت با قاطعیت

آقا! ما ملت، یعنی نه ما، ما خیلی [نقشی‌] نداشتیم، ملت با آن قاطعیتی که داشت یک همچو کار بزرگی را انجام داد؛ یعنی کاری که هیچ احتمالش در مخیله امثال ماها نمی‌آمد. احتمال این معنا که یک همچو سدی شکسته بشود، در ذهن کسی نمی‌آمد؛ و لهذا خارجیها هم که مطالعه کرده‌اند، روی موازین چپگرایی، رو موازین مادی‌گری، این را یک امر محالی می‌دانستند و گفتند که حسابها خطا درآمد. …

نقش خود مردم در اصلاح امورشان پس از رفتن رژیم

… و از این مسائل. من گفتم به بعضیها، که خوب، این حالا پیدا شده است، یا از اول بوده است؟ معلوم است که این همیشه بوده، این قبلًا بوده. چیزی که از اول بوده است، به مجرد اینکه آنهایی که خراب کردند، یا عمل نکردند رفتند، یکدفعه باید درست بشود؟ اینکه امکان ندارد. خوب، حالا ما یک کاری کردیم که اینها رفتند؛ فرض کنید که ما دیگر عُرضه اینکه کار دیگر انجام بدهیم نداریم؛ حالا دست خودتان است، خودتان درست کنید.

بسته شدن روزنامه‌های توطئه‌گر با نخریدن مردم

… لکن در توطئه آزاد نیستند. ما از بعض مطبوعات، توطئه می‌فهمیم؛ برای اینکه می‌بینیم که مسائلی که به ضد انقلاب است، با آب و تاب و با طول تفسیر می‌نویسند، و مسائلی که بر وفق انقلاب است، یا نمی‌نویسند، یا با اشاره رد می‌شوند. این طور مطبوعات مورد قبول ملت نیست. مردم نمی‌خرند یک همچو روزنامه‌هایی را. و اگر گفته بشود بهشان که این روزنامه این طور است، مردم خودشان نمی‌خرند. این مردم آزادند در اینکه نخرند چنین روزنامه‌ای را. وقتی روزنامه خریده نشد، روزنامه بسته می‌شود. همان طوری که بعضی روزنامه‌ها وقتی مردم نخریدند خودش بسته می‌شود.

مخالفت ملت با رسانهٔ مخالف مسیر خود با روی‌گرداندن از آن

در هر صورت، تمام رسانه‌ها مربی یک کشور هستند؛ باید تربیت کنند کشور را، افراد یک کشور را؛ و باید خدمت کنند به ملت. روزنامه از ملت است و برای ملت است؛ و چنانچه بر خلاف مسیر ملت بخواهد یک روزنامه‌ای- یا چیز دیگری- رفتار بکند، خود ملت با او مخالفت می‌کنند. لازم هم نیست که مخالفتش این باشد که بریزد و بزند و بشکند؛ نه، اینها این کار را نمی‌کنند؛ لکن روزنامه برای خواننده است، وقتی خواننده نباشد روزنامه نیست. رادیو برای این است که گوش کنند مردم؛ وقتی رادیو را درش را بستند و هیچ کس گوش نکرد رادیو نیست. در هر صورت، این چیزها به خدمت ملت است، نه بر خلاف مسیر ملت. هر نویسنده‌ای که بر خلاف مسیر ملت بخواهد بنویسد، این اسباب این می‌شود که روزنامه بدنام بشود؛ گفته بشود که …

سهم همهٔ اقشار ملت در نهضت با کوشش و جانفشانی

همه اقشار ملت در این نهضت سهم دارند؛ همه کوشش کرده‌اند، همه جانفشانی کرده‌اند، همه خون داده‌اند؛ لکن کارکنان صنعت نفت سهم بسزایی دارند. آنها شریان حیاتی اجانب را قطع کردند؛ آنها بودند که به واسطه اعتصاب خود، و قطع نفت، نهضت را به پیروزی رساندند؛ آنها بودند که در سینما «رکس» به دست جنایتکاران و خیانتکاران بدل به خاکستر شدند؛ لکن عمر جاودانی پیدا کردند: …

سهیم بودن همهٔ افراد ملت در نهضت و خواست یکدل جمهوری اسلامی

من از ملت ایران تشکر می‌کنم. تمام افراد در این نهضت مقدس سهیم بودند؛ تمام مردم ایران یکدل و یک جهت جمهوری اسلامی را خواستند و سقوط رژیم منحوس سلطنتی [را]. من از همه اقشار ملت تشکر می‌کنم. من خدمتگزار همه ملت هستم. خداوند به ما منت گذاشت ... که اسلام را به ما ارزانی داشت، خداوند بر دنیا منت گذاشت که قرآن را فرو فرستاد، خداوند تعالی بر ما منت نهاد که پیغمبر خاتم را پیغمبر ما قرار داد، خداوند بر ما منت نهاد که …

سپرده‌شدن اختیار مجالس و مقدرات مملکت به دست مردم

… بیش از بیست میلیون رای مثبت داشته باشد، و همین طور با شور و شعف و اشتیاق دنبال رای دادن برود. خداوند ان شاء الله شما را در مراحل بعد هم پیروز کند. در قضیه مجلس موسسان، در قضیه مجلس شورا رای بدهید، و رای به وکلای متعهد مسْلم امین. وکلای امین بفرستید در مجالس. دیگر شما مجالستان دست خودتان است، اختیار دست خودتان است؛ شما مختارید و مقدرات مملکت را خودتان، به دست خودتان باید ... بگیرید. خداوند شما را پیروز کند. خداوند شما را سعادتمند کند در دنیا و آخرت. سلام بر همه شما و بر همه مسلمین و بر همه «عباد الله الصالحین».

انجام همهٔ کارها به دست ملت با تأیید خدا

… که خدای تبارک و تعالی از عالم بالا برای ملت ما به هدیه فرستاد و ما باید شکر خدای تبارک و تعالی را بکنیم؛ و از عهده شکر بر نمی‌آییم. من باید شکر این نعمت را و شکر این رحمت را و شکر این محنتها را که ملت ایران کشیدند، شکر اینها را بکنم؛ و من از عهده برنمی‌آیم. آنها بودند که همه کارها را انجام دادند، و خدا بود که اینها را موید کرد. و قدرت خدا و قدرت ایمان ملت که در این اواخر شکوفایی پیدا کرد، این قدرت بود که با دست خدا یک سلطنت 2500 ساله را از ریشه کند؛ در صورتی که پشت سر او امریکا ایستاده بود، شوروی هم سِرّاً بود، و چین هم بود، انگلستان هم بود؛ تمام ابرقدرتها پشت سر او ایستاده بودند. و …

انتخاب نوع حکومت دلخواه به دست مردم با هدایت دلسوزانشان

- همان مردمی که دست در دست هم دادند و دلیرانه عرصه را بر شاه تنگ کردند، همانها با هدایت کسانی که همیشه دلسوز آنان بوده‌اند، نوع حکومت دلخواه خود را انتخاب می‌کنند. و بدیهی است که چون مسلمانند در همه مراحل کار، اسلام تنها ملاک و ضابطه نظام اجتماعی و نوع حکومت خواهد بود. و بر این اساس من جمهوری اسلامی را پیشنهاد کرده‌ام و به رای عمومی می‌گذارم. و بدیهی است که هر کاری هر چه مهمتر با مشکلاتی بزرگتر رو به رو خواهد شد ...

فشار عمومی ملت عامل آزادی زندانیان، نه عفو شاه

… همدان باز متشنج است. همین دیروز و امروز هم در قم تشنجها بود و صدای تیر می‌آمده است. حالا آیا کشته است چقدر، نمی‌دانم. زنجان هم همین مسائل بوده است؛ کرمان هم شنیدید؛ همه بوده است؛ هر جا دست رویش بگذاری جنایت بوده است. حالا عفو فرمودند! غلط کردند عفو فرمودند! اگر فشار عمومی ملت نبود و این توجه همه طرفه ملت نبود که اینها عفو نمی‌کردند. عفو نیست، این الزام است. جبران نمی‌شود جنایات اینها به این مسائل. ماها نمی‌توانیم جبران کنیم؛ برای اینکه چطور ما کشتن چهار- پنج هزار نفر را جبران کنیم و یک نفر هست، بیشتر از یک نفر که نیست. آن هم یک نفر آدمِ این طور که می‌بینید. این دلیل بر این است که باید یک عالَمی باشد که در آن …

اتکای حکومت اسلامی به پشتیبانی اکثریت مسلمان مردم

جواب: خیر. منظور این نیست که رهبران مذهبی خود حکومت را اداره کنند. لکن مردم را برای تامین خواسته‌های اسلام رهبری می‌کنند؛ و چون اکثریت قاطع مردم مسلمان‌ هستند، حکومت اسلامی از پشتیبانی آنان برخوردار شده و متکی به مردم می‌گردد. در مرحله اول، هدف مستقل نمودن کشور و قطع ایادی و سلطه خارجی و داخلی متکی به خارج است، و نیز قطع هر نحو سلطه چه سیاسی و نظامی و چه فرهنگی و اقتصادی است و بیرون راندن استعمار و استثمارگران- هر که باشند- و اختصاص دادن مخازن و منابع کشور به مردم رنج کشیده و در …

همراهی ملت زنده با علما و پیش رفتن کار آنان

ملت یک ملت زنده‌ای بود که همراهی می‌کرد با اینها؛ کار از پیششان می‌رفت. ما هم اگر زنده باشیم کار از پیشمان می‌رود؛ اشتباه نکنید. منتها ما هر کداممان یک حکمی داریم. اگر صد میلیون آدم صد میلیون رای داشته باشد، این نمی‌تواند کار بکند- یَدُ الله مَعَ الجَماعه[20] اجتماع می‌خواهد؛ متفرقه‌ها کار ازشان نمی‌آید. اگر امروز علمای ایران، قم، مشهد، تبریز، اصفهان، سایر ارْجاء مملکت، …

نیروی زوال‌ناپذیر مردم بیدار برتر از توپ و تانک

… بگیرند، حتماً او را با شکست مواجه خواهیم ساخت و درمانده خواهیم کرد. ما که نمی‌خواهیم به جنگ توپ و تانک برویم که می‌گویید از ما ساخته نیست، چه کار می‌توانیم بکنیم و مشت با درفش مناسبت ندارد؛ بزرگترین کاری که از ما ساخته است بیدار کردن و متوجه ساختن مردم است. آن وقت خواهید دید که دارای چه نیروی عظیمی خواهیم بود که زوال ناپذیر است و توپ و تانک هم حریف آن نمی‌شود. در عین حال، چنانکه گفتم راه دشوار و خطرناکی در پیش داریم و آنها که وظیفه خود را مقابله می‌دانند، باید جوانب امور را بسنجند؛ عواقب امور را ملاحظه کنند و ببینند که در برابر شداید و مصایبی که ممکن است در این راه به آنان وارد آید تا چه درجه تاب مقاومت و استقامت …

حل شدن مشکلات با کمک همه‌جانبهٔ مردم

… زنده نگه دارید. اگر روح اسلام در افراد باشد، همان طور که امروز در سرتاسر جبهه‌ها می‌بینید، همه مسائل حل می‌شود. همه می‌خواستند ژاندارمری را از اخلاق اسلامی و ایمان جدا کنند و آنها را بد تربیت کنند. ان شاء الله، سعی شود که تربیت اسلامی در بین افراد احیا شود. امروز مردم از هر لحاظ کمک خواهند کرد و به همین جهت، مشکلات حل خواهد شد.

پیروزی انقلاب به دست تودهٔ محروم کارگر و کشاورز و دانشجو

… داشته باشید و آن اینکه شما می‌دانید و خصوصاً شما کارگرها، می‌دانید که از اول انقلاب تا حالا چه اشخاصی و چه قشرهایی بوده‌اند که مبارزه با انقلاب کرده‌اند با شکلهای مختلف و مرامهای مختلف که روی هم رفته، همه شکلها و مرامها بر ضد این انقلاب و ضد اسلام بوده است. این گروههایی که بعد از انقلاب هی جوشیدند و بیرون آمدند و گاهی ادعای اسلامیت می‌کنند و از شما مسلمانتر می‌شوند و گاهی ادعای انقلابی بودن می‌کنند و از شما انقلابی‌تر می‌شوند و گاهی خودشان را موسّس انقلاب می‌دانند و انقلاب را که این توده محروم ملت ما از کارگر و کشاورز و دانشجو و شما، همه انقلاب را به پایان رساندید- یعنی، تا اینجا- و آنها یا در خارج بودند و تماشاگر و یا در داخل بودند و تماشا می‌کردند که ببینند کی غالب می‌شود، اگر شاه- شاه مخلوع- و آن تیپ غالب شدند، اینها بروند آنجا و از آنها طلبکاری کنند و اگر شما غالب شدید و ملت، اینها بیایند و با اسمهای مختلف طلبکار بشوند و بخواهند خودشان همه چیزها را داشته باشند، حتی با اسم شما، با اسم کارگر کارگر را به حساب نیاورند، با اسمهای مختلف مشغول بشوند به اینکه نگذارند این انقلاب به ثمر برسد؛ یعنی، این ثمر آخری که اسلام می‌خواهد و پیغمبر اسلام می‌خواسته است. اینها چون از اسلام لطمه دیده‌اند و اربابهای اینها از اسلام سیلی خورده‌اند، با اسلام اگر سابق کم مخالف بودند، حالا دیگر صد در صد مخالفند.

انجام کارها به دست خود ملت پس از تشکیل مجلس

… کاندیداهامان عبارت از اینها هستند. و البته از ملّاها و علما و از این نترسید که آخوندی‌اش کردند. اسلام آخوندی‌اش کرده، به ما چه ربط دارد.- و عرض می‌کنم که- آخوند و آخوند مسلک یعنی اسلامی و اسلامی مسلک، همه باید این طور باشند. و آن وقت راحت شما دیگر بروید. شما اگر خودتان نرفتید در مجلس یا می‌روید ان شاء الله راحت بروید استراحت کنید و خود ملت کارش را انجام می‌دهد. حالا اگر اجازه بدهید من بروم.

واگذاری تصمیم به ملت در صورت احساس خطر جدی

… از نفاق و خدمت به اجانب بپرهیزید، و گمان نکنید با این حرکات جاهلانه می‌توانید ملت را از مسیر خود بازدارید. و نیز به مطبوعات و رسانه‌های جمعی همین اخطار را اکیداً می‌کنم، آزادی غیر از توطئه است. از توطئه‌های خلاف مصالح عالیه اسلام و کشور جداً جلوگیری می‌شود. و من در صورت احساس خطر جدی، مسائلی را با ملت در میان می‌گذارم، تا ملت دلیر، خود تصمیم لازم را بگیرد- تا به حال در مسائل مختلف تصمیم قاطعانه گرفته است- و تکلیف را روشن می‌کنم.

طرد افراد ناباب به‌دست خود مردم

همان طور که همه ملت، این رژیم را عقب زد و قشری نمی‌توانست این کار را بکند، اجتماع بود که این کار را کرد، همین طور حالا هم برای سازندگی، که کارش مشکلتر از اصل مطلب بود، احتیاجی به کمک دارد. دولت محتاج است که همه مردم کمکش بکنند؛ زیرِ بالَش را بگیرند و این ان شاء الله با کمک همه اقشار ان شاء الله درست خواهد شد و این طور اشخاص ناباب هم ان شاء الله خود مردم طردشان می‌کنند، خود مردم رها می‌کنند آنها را.

قرار داشتن قدرت در دست مردم و ناتوانی مخالفان

… بکنید؛ اشخاص سالم، اشخاصی که نه شرقی باشند، نه غربی باشند، اعتقاد به جمهوریت اسلامی داشته باشند، ایمان به خدا داشته باشند، اهل علم باشند، امثال ذلک. ان شاء الله وقتی مجلس درست شد و قانون اساسی درست شد و رئیس جمهور درست شد، اینها هم به تدریج درست می‌شود. قدرت الآن دست خود شماست و اینها هم هیچ آدمی نیستند که بتوانند کاری بکنند. خدا ان شاء الله همه‌تان را حفظ کند. موفّق باشید.

همراهی ملت با علما در قیام‌ها به اندازهٔ توان

… به سقز یا سنقر و به آنجا تبعید کردند؛ و مدتها در آنجا بودند. علمای مشهد را، همه را، گرفتند و آوردند حبس در تهران. علمای اصفهان را شکستند آن نهضتشان را و نتوانستند کاری بکنند. در تمام این مدت پنجاه سال آنکه قیام کرد بر ضد اینها علما بودند، و لا غیر. هیچ کس. ملت هم همراه علما بود؛ تا آن اندازه که می‌توانستند. آن وقت البته این نهضتی که حالا پیدا شده است نبود و نمی‌شد. لکن از طرف علما نهضت شد و شکست خوردند. کشته دادند؛ حبس شدند؛ تبعید شدند.

پیشبرد نهضت به دست همهٔ برادران و خواهران

خداوند شما را تایید کند. خداوند برادرهای ما را، خواهرهای ما را تایید کند؛ که همه برای اسلام مفید هستید و همه نهضت را به پیش بردید. الآن هم همه با هم به پیش!