رفتن به محتوای اصلی

ناامیدی

نام‌های دیگر: یأس، نومیدی، ناامیدسازی

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

از دست دادن امید به آینده و کوشش برای القای آن به جامعه.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در کنگره بزرگداشت اقبال لاهوری— ۱۳۶۴/۱۲/۱۹

سیر زمانی

از ۱۳۶۴ تا ۱۴۰۴
۱۳۶۴۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۷۲همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

درست توجّه بفرمایید؛ بخصوص جوانهای عزیزمان توجّه کنند. یک طرف، پیشرفتها، موفّقیّتها، دستاوردها است، یک طرف هم ضعفها است؛ دو جور میشود نگاه کرد: یک جور این است که به دستاوردها نگاه کنیم، بفهمیم که ما توانش را داریم و بگوییم: خیلی خب، با همان همّتی که اینها را به دست آوردیم، این ضعفها را هم با همان همّت برطرف خواهیم کرد؛ این یک جور نگاه است؛ این نگاه، نگاهِ انقلابی است. یک نگاه دیگر این است که به ضعفها نگاه کنیم و بگوییم: «آقا! فایده‌ای ندارد. نگاه کن، ببین ما چه ضعفهایی داریم؛ فایده ندارد، نمیشود کاری کرد»؛ یا بنشینیم، دست روی دست بگذاریم، یا نق بزنیم یا فریاد علیه این وضع بزنیم یا ضعفها را با صدای بلند، چند برابر بزرگ کنیم؛ این نگاه، نگاه‌ ارتجاعی است. بله، ضعف هست منتها شما با نگاه انقلابی به ضعفها نگاه کنید، چرا با نگاهِ ارتجاعی نگاه میکنید؟
بله، در جنگ ترکیبی، حمله‌ی نظامی نیست امّا حمله به باورهای دینی و سیاسی است؛ حمله‌ی دشمن به باورهای دینی و باورهای سیاسی است. اینکه در سوره‌ی «قُل اَعوذُ بِرَبِّ النّاس» میگویید: «مِن شَرِّ الوَسواسِ الخَنّاسِ، اَلَّذی یُوَسوِسُ فی صُدورِ النّاسِ، مِنَ الجِنَّةِ وَ النّاس»،[11] خنّاسش همین تبلیغاتچی‌های خارجی و دنباله‌روهای آنها در داخل هستند؛ وسوسه میکنند، حقایق را دگرگون نشان میدهند؛ هدفشان سست کردن اراده‌ی ملّت است، هدفشان خاموش کردن امیدها است، میخواهند شعله‌ی امید را در دل جوانان ما خاموش کنند، جوان را مأیوس کنند. یأس یعنی بن‌بست؛ وقتی که جوان از پیشرفت مأیوس شد، از آینده مأیوس شد، احساس بن‌بست میکند؛ از کسی که احساس بن‌بست میکند، نمیشود توقّع داشت درست کار کند. میخواهند اختلاف‌افکنی کنند، میخواهند در کشور دوقطبی ایجاد کنند؛ میخواهند نرم‌افزار واقعی قدرت ملّیِ کشور را از دست ملّت بگیرند، بی‌اثر کنند؛ این نرم‌افزار عبارت است از ایمان مردم، ارزشهای دینی مردم، ارزشهای ملّی مردم، اعتقادهای مردم. وقتی این کارها را انجام دادند، دنبال این هستند که در کشور بی‌ثباتی به وجود بیاید، ناامنی به وجود بیاید، اگر بتوانند جنگ داخلی ایجاد کنند؛ که البتّه سرشان به سنگ خورده است و خواهد خورد.

ایجاد ناامیدی در مسئولان و مردم بزرگ‌ترین حربهٔ دشمن

ایجاد ناامیدی در مسئولین‌ و مردم‌ بزرگ‌ترین‌ حربه‌ی دشمن است. تجربه‌های‌ ما، همانند انقلاب‌ اسلامی، متعلّق‌ به‌ ملّت‌های‌ مسلمان‌ است‌ و مسئولین‌ دولت‌ سودان‌ باید به‌ آینده‌ای‌ روشن و توأم‌ با پیروزی‌ امیدوار باشند، زیرا پایداری‌ حکومت سودان دلیل‌ واضحی‌ بر ضعف‌ و ناتوانی‌ دشمنان‌ ملّت‌ مسلمان‌ این‌ کشور است‌ و تجربه‌ی …

ناامیدکردن مسلمانان ترفند بزرگ دشمن و نبود دلیلی برای نومیدی

اینجانب به برادران و خواهران مسلمان در همه‌جاى جهان اسلام عرض میکنم که ترفند بزرگ دشمن، نومید کردن و به آینده بدبین کردن شما است؛ و همین کافى است که هیچ مسلمان روشن‌بینى نومیدى را به دل راه ندهد. هیچ‌ چیز به ما اجازه‌ى نومید شدن نمیدهد. اگر دشمن قادر بر نابودى این حرکت الهى بود، باید لااقل میتوانست از رشد آن جلوگیرى کند؛ و همه می‌بینید که نتوانسته است. سنّت‌هاى الهى و واقعیّتهاى خارجى خبر از آینده‌ى روشن نهضت نوین اسلامى میدهند و قرآن بارها میفرماید: وَ العاقِبَةُ لِلمُتَّقین.[13]

ناامیدی از فرج سبب پذیرش و تحمل سلطهٔ ظالمانهٔ قدرتها

آن ملّتى که از پدید آمدن فرج ناامید است، آن ملّتى که برقى در دلش نمیدرخشد که او را نسبت به آینده امیدوار کند، آن ملّت وضع موجود عالم را و سلطه‌ى ظالمانه‌ى قدرتها را میپذیرد؛ مجبور میشود وضع موجود را تحمّل کند، بپذیرد، تسلیم بشود و خود را با آن تطبیق بدهد. امّا آن ملّتى که على‌رغم ظواهرِ قدرت‌آمیزِ قدرتهاى جهانى و سطله‌هاى جهانى، و على‌رغم عظمت ظاهرى باطل در همه‌ى جلوه‌هایش، میداند که این عظمت ماندنى نیست، این قدرت و سلطه داراى مغز و داراى ریشه نیست، میداند که پشت سر این تظاهرات سلطه‌آمیزِ ظالمانه و جَوَلان …

ناامیدسازی با جعل دروغ دربارهٔ موانع، راه بازداشتن ملت از رسیدن به هدف

… امیرالمؤمنین و راه اسلام مأیوس کند. من به شما و به همه‌ى ملّت ایران عرض میکنم، امروز بزرگ‌ترین جهاد در میدان تبلیغات این است که کسى بتواند ملّت ایران را به عاقبت این راه و فرجام این راه امیدوار بکند. هر کسى مردم را ناامید بکند، خیانت کرده است به این ملّت. این کوهنوردى را که دارد با شوق از قلّه‌ها بالا میرود، کوله‌بستى را بسته است و کمر را بسته است و عصا دست گرفته، از این قلّه دارد بالا میرود، بهترین راه براى اینکه او را از وسط راه برگردانید، این است که یک دروغى جعل کنند، به او بگویند که آقا نمیشود رفت به قلّه رسید؛ وسط راه فلان اشکال وجود دارد، فلان مانع وجود دارد. خب، میرفت قلّه را فتح کند، هدف داشت؛ تا فهمید به آن هدف نمیشود رسید، دست‌وپایش سست میشود و از همان‌ جا برمیگردد.

نقد کسانی در داخل که با سخنان خود مردم را مأیوس می‌کنند

… گوش میدهم و همیشه هم مینویسند، براى من مى‌آورند، یا ضبط میکنند، مى‌آورند حرفهایشان را براى من، من میبینم اینها چه میگویند؛ میبینم که نشسته‌اند کلمات را انتخاب کرده‌اند که چه ‌کار کنند که مردم این حرف را باور کنند؛ یک دروغ مسلّم را میخواهند مردم باور کنند. متأسّفانه بعضى‌ها در داخل هم، هر چه حرف میزنند، براى مأیوس‌کردن مردم است؛ یا سکوت میکنند یا اگر یک کلمه حرف زدند، آن حرف براى این است که مردم را مأیوس کنند. آقا چرا مردم را مأیوس میکنید؟ این ملّت قدرتمند و شجاع را که میتواند راه‌هاى دشوار را برود و دشوارترین بخش راه را هم تا حالا رفته است، چرا میگویید نمیتوانید برسید به حکومت اسلامى و به جامعه‌ى اسلامى و نظام عادلانه‌ی اسلامى؟ همه‌ى راه‌ها را دشمن رفت بلکه بتواند شما ملّت را شکست بدهد، …

نقد بن‌بست‌انگاری برخی مسئولان میانی

نکته‌ی دیگری که خیلی مهم است، ابتکار و خلاقیّت در هر کار است. امید به دگرگون‌سازی هر نابسامانی است. من با بعضی از مسؤولین درجه‌ی متوسّط که گاهی پیش بنده می‌آیند، برخورد می‌کنم. متأسّفانه می‌بینم طوری از واقعیّاتِ کاریِ خودشان حرف می‌زنند، کانّه تمام راهها بن‌بست است. این چه فکری است!؟ چرا باید این‌طور فکر کنیم!؟ هیچ بن‌بستی وجود ندارد! مرحوم آقای امینی[2] رحمةالله‌علیه صاحب «الغدیر»، که او هم جزو افتخارات آذربایجان و تبریز بود یک وقت که به مشهد آمده بود، برای ما بیان می‌کرد و می‌فرمود: «من در نجف به دوستانمان گفتم: «هیچ کاری در دنیا وجود ندارد که نشود آن را انجام داد. همه‌ی کارها را می‌شود …

نقد این تصور رایج که مشکلات بدون امکانات حل‌شدنی نیست

… که قابل درست شدن نیست. خیر! همه‌ی مشکلات قابل حل شدن است. نگوییم که «قابل حل شدن است؛ امّا با فلان قدر بودجه و امکانات.» خیر! با فلان قدر بودجه و امکانات که مشکل نیست! می‌گوییم «مشکل» قابل حلّ است. اگر گفتیم این قدر بودجه و امکانات باشد که دیگر مشکل نیست. با نبودن امکانات قابل حل است. امّا متأسفانه به فکر و ذهن خیلی از مردم چنین رفته است که نمی‌شود.