رفتن به محتوای اصلی

مطبوعات

نام‌های دیگر: مطبوعات دولتی، مطبوعات سالم، مطبوعات موافق نظام، مطبوعات بی‌تفاوت، روزنامه‌ها

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

روزنامه‌ها و نشریات و نقش، وظایف و آزادی آن‌ها.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:پیام به ملت ایران (دعوت به قیام برای خدا)— ۱۳۲۳/۰۲/۱۵

سیر زمانی

از ۱۳۲۳ تا ۱۳۶۷
۱۳۲۳۱۳۶۷

فقط سال ۱۳۵۸همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

مطبوعات باید یک مدرسه سیار باشند تا مردم را از همه مسائل بخصوص مسائل روز آگاه نمایند، و به صورتی شایسته از انحرافات جلوگیری کنند، و اگر کسی انحرافی دید با آرامش در رفع آن بکوشد. بطور کلی مطبوعات باید یک بنگاه هدایت باشند، یعنی به صورتی که اگر دست مردم بیفتد مردم هدایت شوند، بخصوص روزنامه‌هایی مثل اطلاعات و کیهان و جمهوری اسلامی و آزادگان، باز تکرار می‌کنم دنبال این نباشید که من از شما تشکر کنم، تقدیر و تشکر من فانی است و از بین می‌رود. آنچه که باید همگی در نظر بگیریم رضای حق تعالی است، و آنچه وظیفه من است دعاست. امیدوارم موفق و موید باشید.

شاهدها (۵۱ پاراگراف)

توهین مطبوعات مخالف به مقدسات و تعرض‌نکردن به آنان

ما تا کنون برای اینکه به مردم عالَم بفهمانیم و بفهمند مردم که ما با چه اشخاصی مقابله داریم، ما آزادی دادیم به آنها، آزادی مطلق که در ظرف این چند ماه قریب دویست حزب و گروه و مطبوعات زیاد و مجلات و روزنامه‌ها منتشر شد! و هیچکس جلوگیری نکرد. در عین حالی که به همه مقدسات ما توهین کردید، در عین حالی که با حکومت آن طور رفتار کردید و با اسلام آن طور رفتار کردید در مطبوعاتتان، مع ذلک به شما تعرض نشد. تا آنکه فتنه را دیدیم و فهمیدیم شما فتنه‌گر هستید، شما منافقینی هستید که می‌خواهید فتنه بکنید، منافقینی هستید که توطئه کردید بر ضد اسلام، توطئه کردید بر ضد کشور، توطئه کردید بر ضد ملت؛ شما اشخاصی هستید که با سرحَدَّات و با خارج روابط دارید- رفت و آمد شما …

مطبوعات و مجلات فاسد در شمار آنچه با عمل انقلابی باید تعطیل می‌شد

و اما اشتباهی که ما کردیم این بود که به طور انقلابی عمل نکردیم و مهلت دادیم به این قشرهای فاسد، و دولت انقلابی و ارتش انقلابی و پاسداران انقلابی، هیچ یک از اینها عمل انقلابی نکردند و انقلابی نبودند. اگر ما از اول که رژیم فاسد را شکستیم و این‌ سد بسیار فاسد را خراب کردیم، به طور انقلابی عمل کرده بودیم، قلم تمام مطبوعات را شکسته بودیم و تمام مجلات فاسد و مطبوعات فاسد را تعطیل کرده بودیم، و روسای آنها را به محاکمه کشیده بودیم و حزبهای فاسد را ممنوع اعلام کرده بودیم، و روسای آنها را به سزای خودشان رسانده بودیم، و چوبه‌های دار را در میدانهای بزرگ برپا کرده بودیم و مفسدین و فاسدین را درو کرده بودیم، این زحمتها پیش نمی‌آمد. من از پیشگاه خدای متعال و از پیشگاه ملت عزیز، عذر می‌خواهم، خطای خودمان را عذر می‌خواهم. ما مردم انقلابی نبودیم، دولت ما انقلابی نیست، ارتش ما انقلابی نیست، ژاندارمری ما انقلابی نیست، شهربانی ما انقلابی نیست، پاسداران ما هم انقلابی نیستند؛ من هم انقلابی …

قلم‌های اجیر و ارتجاع خواندن جلوگیری از فساد کنار دریا

… به میدان و قدرتهای بزرگ را شکست دادند و همه را بیرون کردند، قطع دستشان را کردند، اینها الآن لمس کردند که آنی که اینها را شکست داد این ایمانی بود که این جوانها داشتند و این توجهی بود که به اسلام داشتند، حالا بیشتر درصدد این هستند که شما را از اسلام جدا کنند. الآن باز آن قلمهایی که قلم اجیر است و مزد می‌گیرد تا جوانهای ما را منحرف کند الآن هم در کار هستند، نطقها می‌کنند و قلمها را به کار می‌اندازند حتی این مسئله اطراف دریا را که با آن فضاحت انجام می‌گرفت، در بعضی از مطبوعات نوشتند جلوگیری از این «ارتجاع» است! که تمدن عبارت از این است که زن و دختر و پسر با هم در دریا به هم وَر بروند، اگر این نباشد ارتجاع است! تمدن این است که هر جوانی که در سینما چند روز برود و دیگر زندگیش همان بشود؛ تمام آمال و آرزویش همان بشود. اگر چنانچه از این طور چیزها جلوگیری بشود و آموزنده باشد، این سینما آموزنده باشد، این مطبوعات آموزنده باشد، این مجلات اگر کسی بگوید که باید اینها آموزنده …

انتشار مطالب تحریک‌آمیز که به نظر بر پایهٔ نقشه است

آن دردی که دچارش هستیم الآن این است در این حالی که قانون اساسی دارد، طرح شده است و می‌خواهد تصویب بشود تا مراحل نهایی‌اش، در این حال من می‌بینم که قشرهای مختلفی می‌آیند و یک مسائل دیگری طرح می‌کنند و گاهی هم یک مسائلی که دنبال آن ممکن است که برخوردها باشد. و در روزنامه‌ها و مجلات هم بعضی مطالب را می‌نویسند که این مطالب محرک است، تحریک‌آمیز است. و این روی یک- آن طور که به نظر آدم می‌رسد- روی یک نقشه و حسابی است. یک توطئه‌ای است که الآن ماها را یا متوجه کنند به یک مسائلی غیر از این مسائل اصلی که ما داریم، یا منحرفمان کنند به طوری که تا آخر منحرف بشویم از مسائل، یا به جان هم بیندازند، دعوامان بیندازند که آن هم اسباب انحراف است و آنها نگذارند که ما این مراحلی که الآن …

اهانت به اسلام در برخی مجلات در این موقع حساس

امروز هر تشنج و هر اختلاف کلمه، برای هر چیز که باشد، بر خلاف مسیر نهضت و انقلاب است، از آن احتراز کنید. بی‌جهت نیست که در یک همچو موقع حساس شیاطین دست به هم داده‌اند تا اختلاف ایجاد کنند، بیخود نیست که در بعض مجلات اهانت به اسلام می‌کنند.

نقد نشریات سودجو با عکس‌های مهیج به نام آزادی قلم

لکن مطبوعات، سینما، تلویزیون، رادیو، مجله‌ها، همه اینها، برای خدمت به یک کشور است. اینها باید در خدمت باشند، نه اینکه هر کس پا شود یک مجله‌ای درست کند، هر چه دلش بخواهد در آن باشد و هر عکسی بهتر مشتری داشته باشد توی آن بیندازد. عکسهای مهیِّج، عکسهای مهوِّع در آن بیندازد که مشتری‌هایش زیاد بشود! آن وقت اسمش" مطبوعات" است و، عرض می‌کنم، صاحب قلم است و آزادی هم می‌خواهد! باید دید تو چه می‌کنی. چه خدمتی داری به این مملکت می‌کنی. با قلمت داری چه می‌کنی. با قلمت بچه‌های ما را داری به باد فنا می‌دهی، یا تربیت می‌کنی. مطبوعاتی که در زمان این پدر و پسر بود حساب شده، نه همین طوری، حساب شده! اینها به خدمت خارجیها بودند؛ به خدمت اجانب …

خدمت نویسندگان مجله با مقالات صحیح، انتقاد و بهره از نویسندگان متعهد

… را متحول‌ کردید، کشورتان را هم می‌توانید نجات بدهید. اگر به همان حال باشید و اسمتان را عوض کردید، با اسم نمی‌تواند یک کشوری اداره بشود. با لفظ جمهوری اسلام، با رای به جمهوری اسلام، نمی‌تواند یک مملکتی اسلامی بشود. مملکت اسلامی محتوایش باید اسلامی باشد. شما هم که مجله می‌نویسید می‌توانید خدمت کنید؛ جوانها را برومند کنید با مقالاتتان؛ مقالات صحیحتان، دنبال این باشید که از نویسنده‌های متعهد اسلامیِ انسانی نیرو بگیرید، مقالات صحیح بنویسید، درد و دوایش را بنویسید، همه چیز را انتقاد کنید، و می‌توانید باز از آن عکسها و از آن بساط و از آن کار درست کنید تا جوانها را از دست بدهید، از بین ببرید.

مناقشهٔ صریح روزنامه‌های خارجی برای نادرست جلوه دادن نهضت

… به اینکه گفته نشود روحانیون این جور هستند؛ آخوندها این جورند. امروز همه چشمها به این کشور دوخته است. و بیشتر چشم آنها که می‌خواهند مناقشه کنند؛ می‌خواهند اشکال‌تراشی کنند؛ می‌خواهند این نهضت ما را یک نهضت صحیح ندانند. چشمها الآن [به‌] این مطلب دوخته شده است. مناقشه می‌کنند؛ می‌نویسند در روزنامه‌های خارج، زیاد می‌نویسند. اینجا در روزنامه‌ها شاید با اشاره و این چیزها باشد؛ اما آنجاها با صراحت می‌نویسند. باید ما بهانه به دست آنها ندهیم. آنها خلاف می‌نویسند؛ لکن اگر ما یک قدم خلاف برداریم، بهانه به دست آنها می‌آید و یک کار را هزار کار نمایش می‌دهند.

لزوم سنجش مقالات نویسندگان و مدعیان حقوقدانی در مخالفت با اسلام

… ما مسیر نفت‌ نیست؛ نفت پیش ما مطرح نیست. ملی کردن نفت پیش ما مطرح نیست. این اشتباه است. ما اسلام را می‌خواهیم اسلام که آمد نفت هم مال خودمان می‌شود. مقصد ما اسلام است. مقصد ما نفت نیست تا اگر یک نفر نفت را ملی کرده، اسلام را کنار بگذاریم برای او سینه بزنیم. هر کس را دیدید با هر اسمی، هر هیاتی را دیدید با هر اسمی، هر جمعیتی را دیدید با هر اسمی، هر نویسنده‌ای را دیدید با هر اسمی، هر کسی که دعوی می‌کند که ما حقوقدان هستیم، دعوی هر چی که می‌کند ببینید مقالاتشان چه جوری است؛ در روزنامه‌ها مقالاتشان را می‌نویسند. ببینید وقتی که اجتماع می‌کنند- که کردند- ببینید که با اسلام چطور مخالفت می‌کنند[1]. ببینید این اجتماعات از چه، از چه جور جمعیتی مجتَمع می‌شود. ببینید چه مردمی در این اجتماعات جمع می‌شوند و خودشان را متصل می‌کنند، و بعد هم از اسلام هیچ خبری نیست. ببینید چه جمعیتهایی هستند که روحانیین را می‌خواهند کنار بگذارند؛ همان طوری که در صدر مشروطه …

نهی از نوشتن «آخوندبازی» و نقد توسل به آزادی پس از روی‌گردانی مردم

به فکر این نیفتید که حالا توی روزنامه بنویسید: «آخوند بازی»! و آن وقتی که مردم اعراض می‌کنند از یک همچو روزنامه‌ای، حالا نویسندگان ما بیایند بگویند که دمکراسی- نمی‌دانم- آزادی! کی جلویش را گرفته بود!

خواست ملت از روزنامه: نوشتن مطابق خواسته‌ها و مسیر ملت

من از شما کارمندان و کارگران روزنامه کیهان تشکر می‌کنم که با اراده صمیمانه و با عزم مصمم جلوی اشخاصی که بر خلاف مسیر ملت می‌خواهند بروند گرفتید. گفتید که شاید کیهان امروز موافق میل ملت نباشد؛ کیهان امروز موافق میل ملت است. ملت‌ روزنامه‌ای را می‌خواهد که مطابق آرای خودش، مطابق آرای ملت، مطابق خواسته‌های ملت، رفتار کند. مقاله‌نویسی نمی‌خواهد؛ قصه‌نویسی نمی‌خواهد؛ [مطالبی‌] را می‌خواهد که مطابق مسیر ملت باشد. باید جدیت کنید مسائلی را بنویسید که موافق مسیر ملت باشد.

لزوم رفتار مطبوعات در مسیر ملت نه بر خلاف آن به نام آزادی قلم

شما طریقتان این است که، از این به بعد توجه به این معنا داشته باشید که روی همین مسیر ملت رفتار کنید. همین طوری که ملت دارد می‌رود رفتار کنید؛ نه اینکه به اسم آزادی قلم بر خلاف مسیر ملت مشی بکنید. آنهایی که، بعضی از این کسانی که جزءهیات تحریریه‌اند و می‌دانید که اینها اصلاح نمی‌شوند و اینها نمی‌توانند اصلاح بشوند، اینها عمال غیر هستند، اینها می‌خواهند دست اجانب را باز به مملکت ما باز بکنند، آنها را باید کنار بگذاریم. و نویسنده زیاد است؛ نویسنده دیگری …

حفظ احترام روزنامه‌نگار با رفتار در مسیر ملت و خدمت به آن

… ملت است، نه بر خلاف مسیر ملت. هر نویسنده‌ای که بر خلاف مسیر ملت بخواهد بنویسد، این اسباب این می‌شود که روزنامه بدنام بشود؛ گفته بشود که این روزنامه ملی نیست، این روزنامه برای اجانب است. و این البته بر خلاف مصلحت روزنامه است، و بر خلاف شغل روزنامه‌نویسی است. روزنامه نویس باید حفظ کند احترام خودش را؛ و حفظ احترام این است که روی مسیر ملت رفتار کند، خدمتگزار به ملت باشد. اگر چنانچه بر خلاف مسیر ملت و بر خلاف خواست ملت، عمل بکند، این پیش ملت، دیگر احترام ندارد. این نصیحتی است که من به شما که حالا آمدید اینجا می‌کنم. و البته از این کار شما هم که سابق اعتصاب کردید و با هم اعتصاب کردید، و با اعتصاب، کار خودتان را انجام دادید من متشکرم. ان شاء اللَّه موفق باشید.

خدمت مطبوعات رژیم گذشته به ترویج فساد به نام آزادی

آزادی صادراتی! آزادی است که بچه‌های ما را به فحشا کشاند و مراکز فساد هر چه خواست زیاد شد به اسم آزادی. به اسم آزادی همه مطبوعات ما در خدمت آنها بودند. برای اینکه، این بچه‌های ما را، جوانهای ما را از دانشگاه منصرف کنند و به فحشا بکشند. در عین حالی که دانشگاه باز یک دانشگاه مطلوب نبود. لکن همین مقدارش هم دوست نداشتند اینها باشد. اینها جوانهای ما را از آنجایی که مرکز کار است، برای فعالیت است، بیرون بیاورند، به …

رواج بدگویی روزنامه‌ها به یکدیگر

شما روزنامه‌ها را که می‌خوانید می‌بینید که در روزنامه‌ها زیاد این به چشمتان می‌خورد که این به آن بد می‌گوید، آن به این. حالا که قلم آزاد شد باید این طور باشد که‌ هر کس به دیگری هر چه دلش بخواهد بد بگوید و هر کس به دیگری یا کاری بکنند که این مملکت از نظم بیرون برود، از نظام بیرون برود. این معنای آزادی است؟ آن آزادی که در ممالک که ما را می‌خواهند بخورند هست، این طوری است؟ اگر …

واداشتن مطبوعات و رادیو-تلویزیون به مداحی شاه

… یک کلمه انتقاد از دولت بکنید، یک کلمه مطبوعات ما انتقاد از- فرض کنید که- ارتش بکند، هیچ همچو چیزی نبود. آزادی که نافع برای مصلحت مملکت ما و کشور ما بود بکلی مسلوب بود، قلمها را شکسته بودند، زبانها را قطع کرده بودند. و کسی حق اینکه یک کلمه صحبت بکند نداشت. و باید هر چه بگویند، هر چه در مطبوعات باشد، هر چه در رادیو- تلویزیون باشد، هر چه قلمها به کار بیفتد، در مدّاحی یک نفر آدمی که همه چیز ما را به باد داد.

انتشار تصاویر و مقالات مبتذل و مخرب در مجلات رژیم گذشته

… ملت، باید آموزنده باشد. مطبوعات هم همین طور؛ مجله‌ها و روزنامه‌ها و اینها باید آموزنده باشند و تربیت کنند جوانهای ما را. لکن مع الاسف در این پنجاه و چند سال دامن‌زدند به فساد و به افساد. یعنی آن چیزهایی که باید آموزنده باشد درست بعکس بود؛ مخرب بود و مفسد. مجلات، مجلاتی بود که اگر دیده باشید این صورتها را داشت. و آن تبلیغات [و] مسائلی که راجع به عکسها و چیزهای مبتذل و مخرب بود و یک مقالاتی که بدتر از آن عکسها بود. روزنامه‌ها همان طور، و رادیو و تلویزیون هم همان طور، و مراکز فحشا هم که الی‌ ما شاء الله درست کرده بودند؛ با همه قدرت و قوّت؛ و همه ابزاری که دست آنها بود کوشش کرده بودند که این مملکت را خرابش بکنند، خراب هم کردند.

طرح مسائل منحرف‌کننده از قانون اساسی در روزنامه‌ها و مجلات

الآن توجه به مسائل فرعی، که باید دنبال اساس مسائل طرح بشود، این الآن صلاح نیست. بلکه من در این چند روزی که صحبت قانون اساسی است اینها می‌بینم که اشخاص مختلف، گروههای مختلف، می‌آیند و شکایاتی دارند از همه اطراف؛ و بعد یک مسائل دیگری در روزنامه‌ها و در مجلات و اینها طرح می‌شود، که همه اینها به نظر من می‌آید که یک توطئه‌ای در کار باشد که بخواهند اذهان ملت را منحرف کنند و توجه‌شان را از قانون اساسی- که اساس است- منصرف کنند به جاهای دیگر- چه حق باشد و چه باطل- منصرف کنند به جاهای دیگر و آنها نتیجه بگیرند؛ و ماها مشغول بشویم به یک مسائل اختلافاتی که خودشان ایجاد می‌کنند. و یک مسائل جزئی و یک احتیاجات محلی، و ذهنمان از اصل قانون اساسی، از انتخاب خبرگان، و بعد هم از مجلس شورای ملی- که بعد باید تعیین بشود- و رئیس جمهور- که باید تعیین بشود- که اینها اساس مملکت …

میزان نبودن نوشتهٔ روزنامه‌ها و سخن افراد غیرمسئول در برابر سخن دولت

… تا کنون هم هر چه اینها گفته‌اند و طرح داده‌اند من ندیدم یک چیزی باشد که خلاف اسلام باشد و بخواهند این را؛ ولی شایعات زیاد است. یک کلمه که گفته می‌شود که اراضی موات گرفته می‌شود؛ یکدفعه شایع می‌شود به اینکه می‌خواهند خانه‌های مردم و زمینها را بگیرند از مردم! اما اشخاص غیر مسئول اگر یک حرفی، نطقی بکنند، توی روزنامه یک چیزی بنویسند، اینها میزان نیست. هر وقت خود دولت صحبت کرد، سخنگوی دولت صحبت کرد، او میزان است. روزنامه‌ها خیلی چیزها همین طوری می‌نویسند یا یک اشخاصی که غیر مسئول‌اند یک حرفهایی می‌زنند. این مربوط به دولت و مربوط به اسلام نیست. ما روی خط اسلام باید عمل کنیم. من تا زنده هستم از خط اسلام نمی‌گذارم دولت خارج بشود. و من امیدوارم خودمان هم خارج نشویم.

پر کردن روزنامه‌ها از مقالات علما دربارهٔ قانون اساسی

… همه مساجد، در همه مدارس، در همه کوچه و بازار، مسائلی را که به نظرتان می‌رسد باید در این قانون اساسی باشد طرح کنید. علما طرح کنند و مردم دنباله ننشینید دیگران برای شما تکلیف معیّن کنند. خودتان تکلیف را معیّن کنید. خودتان قانون را بررسی کنید. خودتان نظر بدهید. خودتان روزنامه‌ها را پر کنید از مقالات خودتان. ننشینید دیگران برای شما مقاله بنویسند و مسائلی طرح بکنند، که یکوقت خدای نخواسته بر خلاف مسائل اسلامی و بر خلاف شئون اسلام باشد. همه موظفیم؛ همه باید این کار را انجام بدهیم و نظر بدهیم؛ و همه حق نظر داریم؛ و شما علمای اعلام بیشتر حق نظر دارید. آنهایی که اسلام …

نهی از تبدیل چاپ مقاله‌ای در روزنامه به عامل تحریک جامعه

نباید چاپ مقاله‌ای در یک روزنامه[1] باعث و بانی تحریکاتی در جامعه بشود؛ چرا که [با] وحدت بود که توانستیم بر دشمنان پیروز شویم. و هیچ مسئله‌ای نباید باعث شود که این وحدت کلمه از میان برود، که به نفع دشمنان ماست.