رفتن به محتوای اصلی
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

منشأ حقانیت و اعتبار حکومت و حاکمان.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در اولین کنگره بین‌المللی نهج‌‌البلاغه— ۱۳۶۰/۰۲/۲۹

سیر زمانی

از ۱۳۶۰ تا ۱۳۹۷
۱۳۶۰۱۳۹۷

فقط سال ۱۳۶۹همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

و من دو نکته را این‌جا بگویم که در حقیقت نتیجه‌گیری از این تحلیل و نگاه به قیام و انقلاب ماست. نکته‌ی اول این است که مسئولان دولتی باید بدانند، که البته بحمدالله میدانند، که مشروعیت آنها از مردم است. فلسفه‌ی وجود آنها مردم‌اند. تمام همت خودشان را باید به کار ببرند برای آسایش مردم و مردم یعنی اکثریت مردم. آنهایی که احتیاج به مراقبت و حمایت دارند. یعنی محرومان، ستمدیدگان، از پا افتادگان، محتاجان، این‌ها. ما مستضعف سیاسی نداریم، این را بارها گفته‌ام، اما مستضعف مالی داریم؛ مستضعفان مالی.
نکته‌ی آخر این‌که، مشروعیت همه‌ی ما بسته به انجام وظیفه و کارآیی در انجام وظیفه است. بنده روی این اصرار و تکیه دارم که بر روی کارآییها و کارآمدی مسؤولان طبق همان ضوابطی که قوانین ما متخذ از شرع و قانون اساسی است، بایست تکیه شود. هرجا کارآمدی نباشد، مشروعیت از بین خواهد رفت. این‌که ما در قانون اساسی برای رهبر، رئیس‌جمهور، نماینده‌ی مجلس و برای وزیر شرایطی قائل شده‌ایم و با این شرایط گفته‌ایم این وظیفه را میتواند انجام بدهد، این شرایط، ملاک مشروعیتِ برعهده گرفتن این وظایف و اختیارات و قدرتی است که قانون و ملت به ما عطا میکند؛ یعنی این حکم ولایت، با همه‌ی شعب و شاخه‌هایی که از آن متشعب است، رفته روی این عناوین، نه روی اشخاص. تا وقتی که این عناوین، محفوظ و موجودند، این مشروعیت وجود دارد. وقتی این عناوین زایل شدند، چه از شخص رهبری و چه از بقیه‌ی مسؤولان در بخشهای مختلف، آن مشروعیت هم زایل خواهد شد. ما باید به دنبال کارآمدی باشیم. باید هر یک از کسانی که متصدی این مسؤولیتها، از صدر تا ساقه، هستند، بتوانند آنچه را که برعهده‌ی آنهاست، به‌قدر معقول انجام دهند. انتظار معجزه و کار خارق‌العاده نداریم و نباید داشته باشیم؛ اما بایست انتظارِ تلاش موفق را، که در آن نشانه‌های توفیق هم مشاهده شود، داشته باشیم.

نداشتن حق حکومت با قدرت، ثروت یا علم بدون ولایت الهی

… که اداره‌ى امور انسانهاى دیگر را به ‌عهده بگیرد؛ این حق مخصوص خداى متعال است که خالق انسانها و مُنشئ[3] انسانها و عالِم به مصالح انسانها و مالک امور انسانها است، بلکه مالک امور همه‌ى ذرّات عالم وجود است. خود این احساس در جامعه‌ى اسلامى چیز کم‌نظیرى است. هیچ قدرتى، هیچ شمشیر برّایى، هیچ ثروتى، حتّى هیچ قدرت علم و تدبیرى به کسى این حق را نمیدهد که مالک سرنوشت انسانهاى دیگر و تصمیم‌گیرنده‌ى درباره‌ى سرنوشت آنها بشود؛ اینها ارزش هستند، امّا حقّ تولیت امور و زمامدارى مردم را به کسى اعطا نمیکند؛ این حق مال خدا است. خداى متعال این ولایت و حاکمیّت را از مجارى خاصّى اِعمال نمیکند؛ یعنى آن وقتى هم که حاکم اسلامى و ولىّ امور مسلمین بر اساس تعیین شخص ــ آن‌‌چنان ‌که طبق عقیده‌ى ما در مورد امیرالمؤمنین و ائمّه (علیهم‌ السّلام) تحقّق پیدا کرد ــ و بر اساس معیارها و ضوابط …