رفتن به محتوای اصلی

محمدرضا پهلویشخص

نام‌های دیگر: شاه، محمدرضا شاه

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

آخرین پادشاه پهلوی و حکومت او تا پیروزی انقلاب اسلامی.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:تلگراف به محمد رضا پهلوی درباره انجمن‌های ایالتی و ولایتی‌— ۱۳۴۱/۰۷/۱۷

سیر زمانی

از ۱۳۴۱ تا ۱۳۶۶
۱۳۴۱۱۳۶۶

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

شاهدها (۸۷۲ پاراگراف)

عبرت از سرانجام محمدرضا در بستر مرگ

… به حسب روایات، طوری باشد که نامه‌ها وقتی عرضه می‌شود ایشان را متاثر نکند. نیروهای ما نیروهایی باشند که مردم را بخواهند هدایت کنند به انسانیت. فرق ما بین نیروی توحیدی و نیروی طاغوتی همین است؛ نیروی طاغوتی می‌خواست تو سر مردم بزند، از مردم فاصله می‌گرفت. توجه داشته باشید که هر چه قدرت پیدا کنید شما، به اندازه محمد رضا پیدا نمی‌کنید و حالا او در یک بستری خوابیده است که مرگ برای او عروسی است. دنیا این است! و آنهایی که اهل معرفت خدا هستند هر چه نزدیکتر به آن عالَم بشوند ابتهاجشان زیادتر می‌شود، کمالشان زیادتر می‌شود. کوشش کنید که ارتش اسلامی باشید، نیروی اسلامی باشید، نیرویی باشید که بخواهید با این نیروی خودتان اشخاصی هم که خلاف می‌کنند اینها را تربیت کنید، …

سرکوب ملت، محصلان و علمای اسلام

… اجنبیها مواجه می‌شوند با شدت و کوبندگی مواجه می‌شوند، وقتی بین خودشان هستند با رحمت و عطوفت مواجهند. من از اول آمدن رضا خان به تهران و کودتا کردن تا حالا شاهد مسائلی که بر این ملت گذشته است تا حدودی بوده‌ام. در زمان رضا خان، سرکوبی هر چه بود سرکوبی ملت بود. زمان پسرش هم همین طور نسبت به ملت خودشان با شدت و قدرت شیطانی عمل می‌کردند و سرکوب می‌کردند ملت را، سرکوب می‌کردند دانشگاه را. آن وقت دانشگاه نبود و لکن محصلین را سرکوب می‌کردند، علمای اسلام را. بین خودشان بعکس آنکه‌ خدای تبارک و تعالی می‌فرماید، بین خودشان شدت بود. خداوند می‌فرماید بین خودشان عطوفت است، لکن در زمان این دو نفر، بین خودشان؛ یعنی، در وطنشان و بین ملتشان شدت و کوبندگی بود. وقتی که این قوای ثلاث- انگلستان و شوروی و امریکا- از سرحدّات ما …

عذرخواهی فریبکارانهٔ شاه و دولت شریف امامی از روحانیت

… شروع شد، و دانشگاهها هم آن قدری که متعهد بودند پیوند کردند، و آنها هم که نبودند، الزام پیدا کردند به اینکه هم صدا باشند، و سایر قشرها هم، همه ملت. اینها دیدند که این روحانیین، در عین حالی که آنها خیال می‌کردند که نفوذ دارد، لکن نمی‌دانستند این قدر نفوذ دارد. آن وقتی که شاه به عذرخواهی افتاد، شاه مخلوع به عذرخواهی افتاد، و شریف امامی[4] را آورد روی کار، اینها هی گفتند که خوب، ما اشتباه کردیم، ما نمی‌دانستیم که مردم این طور روحانیت را می‌خواهند و ما این اشتباه را برمی‌گردانیم، ما خدمت می‌کنیم به روحانیون. از این چرندها شروع کردند گفتن برای اغفال، لیکن خوب، دیگر گوشها نمی‌شنید.

برچسب «ارتجاع سیاه» به روحانیت مبارز از سال‌های ۴۱–۴۲

… پدرش از بارزترین اقشاری بودند که با قیامهای متعدد خود در مقابل فساد دستگاه به افشاگری و مبارزه پرداختند و مبارزات ضد شاهی- امریکایی را در طول مبارزات بر حق مردم شریف هدایت می‌کردند و به پیروزی رساندند، از طریق ایادی شاه و دارودسته‌اش گسترش پیدا کرده است. درست زمانی که روحانیت، مبارزه سرسختش را در سالهای 41- 42 علیه شاه خائن شروع کرد، شاه روحانیت متعهد و مسئول را «ارتجاع سیاه» نامید، زیرا تنها خطر جدی برای او و سلطنتش روحانیون مبارزی بودند که ریشه در عمق جان مردم داشتند و در مقابل او و ستمکاری‌اش ایستادند. درست اکنون ایادی شاه برای خرد کردن روحانیت که اساس استقلال و آزادی این مملکت است کلمه «ارتجاع» را در دهان فرزندانم که از عمق جریانات مطلع نیستند انداخته‌اند. فرزندان عزیز و انقلابی‌ام! امروز توهین و تضعیف روحانیت ضربه به استقلال و آزادی و اسلام است. امروز راه شاه خائن را رفتن و کلمه ارتجاع را به این طبقه محترم که از نادرترین قشرهایی هستند که زیر بار شرق و غرب نمی‌روند، خیانت است. خواهران و برادران عزیزم! بدانید …

گذشتن جلسات مجلس به ثنا و مدح محمدرضا

… شورایش. مردم هیچ دخالتی نداشتند. و مردم هم که می‌دیدند که کاری از آنها نمی‌آید، کنار می‌نشستند. و می‌دیدند که اشخاصی را که می‌برند در مجلس، یک اشخاصی هستند که خود آنها ساخته‌اند و مصلحت مملکت تو کار نیست. حرف البته همیشه بود. همیشه حرف و ثناخوانی و ترقیات. هم در زبان محمد رضا بود و هم در زبان آنهایی که او تعیین کرده بود. اگر الآن صورت مجلسهای آن وقت پیدا بشود، می‌بینید که سر تا ته مجلس به ثنا و مدح محمد رضا و کسانی که به او مربوط بودند می‌گذشت. در آن زمان مسئولیت ملت نداشت. برای اینکه، قدرت نداشت و تحت سلطه خانها در آن وقت و تحت سلطه آن دو نفر، رضا و محمد رضا در این دوره، و ملت هم هیچ کاری از او نمی‌آمد و نمی‌توانست. نَفس هم نمی‌توانست بکشد. از این جهت هر مسئولیتی پیش خدا و پیش نسلهای آینده متوجه …

حاکم جائر تحمیل‌شده از جانب انگلیس، آمریکا و شوروی

من تشکر می‌کنم از آقایان که آمدند از نزدیک اوضاع این ملت ما را ببینند، گرچه نمی‌توانند ببینند. ملت ما اخیراً پنجاه و چند سال گرفتار دو حاکم غیر قانونی و جائر، که یکی از طرف انگلیسها بر ما تحمیل شد و آن رضا خان بود. و یکی هم از جانب دولتهای سه‌گانه، که یکی از آنها انگلیس و یکی امریکا و یکی شوروی بود. و در طول این پنجاه سال جنایاتی کردند بر این ملت و خیانتهایی کردند بر این ملت که در چند روز و چند سال نمی‌تواند کسی احصا[1] کند. بعضی از جنایات و خیانتهای اینها در دست نیست. کسی اطلاع ندارد. فقط خودشان اطلاع دارند و بعض نزدیکانشان، که آنها هم در دست نیستند. …

بیشترین گسترش اعتیاد در زمان محمدرضا پهلوی

… فکر کند در سیاست. نمی‌تواند عمل کند در اقتصاد. نمی‌تواند اگر یک گرفتاری پیش بیاید پا شود برود در جنگ. یک آدمی که به این مواد مخدره مبتلا شده است، این از یک موجود مهمل بار آمده. همه عالم وقتی به هم بخورد این همین طور آنجا نشسته چرت می‌زند، یا مشغول عیاشی است. اگر از آن راه باشد، اینها از راههای مختلف، در این رژیم، از رژیم سابق هم بوده، لکن در این رژیم بیشتر. در زمان این مرد[2] هم از همه بیشتر.

بردن شاه به آمریکا و پرستاری از او

… بود به ایران و تصدیق کرده بود حرفهای ایران را، برایش بهتر بود، یا آن پافشاری که آن وقت کرد برای حفظ او، و آن پافشاریهایی که کرد برای حفظ یادگار او بختیار، و آن پافشاریهایی که بعد کرد؟ آن بهتر بود برای رسیدن به آن مقام یا این؟ حالا رفت. آنها از بین رفتند. بعد بردن یک نفر آدم جانی را به امریکا و پناه دادن به اصطلاح خودش آنجا و پرستاری از یک مفلوک باصطلاح آنها، این بهتر بود برای او یا اینکه او را نبرند؟ جای دیگری برود زندگی کند- خوب، بود جای دیگر. اینها از باب این است که کر و کور شده‌اند. یک کاری کرده حالا، مثل این بچه‌ها که لج می‌کنند. سر آن کار لجبازی می‌کند. حالا نتوانست او را نگه دارد. این قدم دومی بود که نتوانست نگه دارد این مرد را در امریکا، و …

سخن شاه دربارهٔ لزوم محاکمهٔ رؤسای جمهور آمریکا همراه او

… شاه را از این دست به آن دست می‌گرداند. و در یک جزیره‌ای در آنجاها بردند و نگهداری‌اش می‌کنند که مبادا گرفتار بشود و به ایران بیاید، و مقداری که بین خودش و او هست هم کشف بشود. آن اسراری که ما بین شاه و کارتر هست، و سایر چیزهای امریکا هست[3]، باید کشف بشود. محمد رضا گفته بود که چنانچه بناست من را محاکمه کنند، باید روسای جمهوری امریکا هم؛ چند نفر که در زمان من بودند، محاکمه کنند. بله، باید محاکمه کنند آنها را. منتها ما دستمان به آنها نمی‌رسد. ما همچو قدرتی نداریم که احضار کنیم رئیس جمهور امریکا را. لکن این قدرت را داریم که در محل خودمان پرونده‌هایشان را رسیدگی کنیم، و اشخاص را دعوت کنیم از خارج و بیایند و رسیدگی کنند و ببینند چیست قصه. ما آنها را هم می‌خواهیم …

تهدید شاه به ویران کردن ایران و ویرانگری او

… می‌کند که به نظرشان زیاد می‌آید[4]. گاهی قدرت‌نمایی اینها، و لو چیزی نیست، در نظر آنها بزرگ می‌آید. اینها همه چیز داشتند. و مطمئن باشید که اگر این رعبی که خدا در قلب اینها انداخته بود، نبود، اینها می‌توانستند یک شب تمام تهران را خراب کنند. همه‌ چیز داشتند. قبلًا هم که ایشان گفته بود که اگر من بروم ایران را خرابش می‌کنم. خراب هم کرده. آن وقتی که اینجا بود خراب کرده. حالا که رفته. ما بتوانیم آیا آباد کنیم این خرابی را یا نه، نمی‌دانم. این معنا که توی دل آنها را خدا خالی کرد، و از آن طرف سربازها و درجه‌دارهای پایین از آنها دیگر اطاعت نکردند. اینها کارهایی بود که خدا کرد. من و شما نمی‌توانستیم بکنیم. اینها کارهایی بود که جز …

روشن بودن تکلیف ملت با دشمنی آشکار او

محمد رضا ایستاده بود و می‌زد و می‌کشت. و تکلیف ملت با او معلوم بود. ملت می‌رفت به جنگش. اما یک دسته‌ای که در ظاهر اظهار اسلام می‌کنند، در ظاهر برای اسلام دعوت می‌کنند، در ظاهر حرف اسلام می‌زنند، قلمهایشان و قدمهایشان برای اسلام است، لکن زیر پرده با اسلام مخالف‌اند. مخالفت با اسلام می‌کنند در زیر پرده. با اینها باید چه بکنیم؟ کار با اینها بسیار …

طرفداری مدعیان انسان‌دوستی از شاه پس از رفتن او

… کذا، و سازمان ملل، در این شورای امنیت، و اینها یک کلمه راجع به این کشتاری که اینها کردند نبوده است. اگر بعضی نویسنده‌های شرافتمند در خارج نوشتند خارج از این جمعیت بودند. این جمعیتها هیچ همچو چیزی نبوده. اما وقتی «هویدا» از بین رفته ببینید چه می‌کنند. حالایی که شاه در آنجاست ببینید چقدر طرفداری می‌کنند.

نگهداری شاه از سوی آمریکا به‌عنوان ظلمی بزرگ

- اتفاقاً ما امریکا را خوب درک کرده‌ایم و فهمیده‌ایم که می‌توانیم در مقابلش بایستیم و از حیثیتمان دفاع کنیم. ما امریکا را شناخته‌ایم و ثابت کرده‌ایم که در مقابل ظلم بزرگش که نگهداری شاه است مقاومت کرده و او را از پای درخواهیم آورد. ما امریکا را در منطقه شکست خواهیم داد. اگر شاه امریکا را ترک کند مسئله‌ای حل نمی‌شود. ما به امید خدا امریکا را در این موقع محاکمه خواهیم کرد. یک سازمان بین المللی باید اقدام جدی کند تا امریکا را متقاعد سازد تا شاه را به ما پس بدهد. این سازمان باید تمام اموال …

پشتیبانی غرب از او به‌عنوان جانی مطلق

… بعد از این هی صحبت کردن از اینکه «فلان ماده چطوری است، با غرب نمی‌سازد» ما تا آمدیم مغز این آقایان را از غربزدگی خارج کنیم، پشت هشتم ما شاید بشود این کار. من نمی‌دانم آقایان از غرب چه دیده‌اند؟ غرب همین است که شما ملاحظه می‌کنید که این طور جنایات می‌کنند. آن وقت آن کسی که جانی مطلق است[1] می‌برند نگه می‌دارند و پشتیبانی از او می‌کنند. به حرف یک ملت مظلوم گوش نمی‌دهند. نمی‌گذارند که شورای امنیت تشکیل بشود. پولهای ایران را مثل دزدهای سر گردنه غارت می‌کنند. توقیف می‌کنند. غرب وضعش این است. و این سازمانهایی هم که درست کرده‌اند برای خودشان، همه برای منفعت غرب است. هیچ برای مظلومها نیست. شما …

پناه گرفتن شاه مخلوع در آمریکا

این اشخاصی که طرفداری می‌کنند از قدرتهای بزرگ، و لو به واسطه تضعیف ملت، اینها هستند که فرانسه‌شان آن طور است که بختیار را پناه داده است، و جوانان ما را به حبس کشیده. و امریکایشان آن است که آن جُرْثُومه فساد[1] را در پناه خودش دارد حفظ می‌کند. اگر دست برندارند از این شیطنتها، اگر او بختیار را بخواهد حفظ بکند و او محمد رضای مخلوع را، ما با آنها به طور دیگر معامله می‌کنیم. ما نخواهیم گذاشت که توطئه‌های آنها به ثمر برسد. و ما به وضع دیگر با آنها معامله خواهیم کرد. ملت ما برای همه چیز حاضر است. …

ادامهٔ کنار گذاشتن اهل منبر و علما به شیوه‌ای دیگر

… کردند، به طوری که تمام مجالس در ایران قدغن شد، کارهای خودشان‌ را انجام دادند. دست اهل منبر را، دست علما را بستند و نگذاشتند که اینها تبلیغات خودشان را بکنند؛ و آنها تبلیغات را از آن طرف شروع کردند، و ما را به عقب راندند و تمام مخازن ما را به چپاول بردند. در زمان محمد رضا هم به همین معنا، منتها با فرم دیگر، به فرم دیگر، نه با آن طور سرنیزه، به یک جور دیگر، این طایفه را می‌خواستند کنار بگذارند. حالا هم همانها [هستند] منتها جوانهای ما را بازی می‌دهند. همان مساله است. همان مسئله زمان رضا خان است که مجالس را او قدغن کرد. حالا یک دسته‌ای آمده‌اند می‌گویند که نه، دیگر روضه نخوانید! نمی‌فهمند اینها که روضه یعنی چه. اینها ماهیت این عزاداری را نمی‌دانند …

بهره‌برداری «آریامهر» از کاروان‌های حج برای تبلیغ شأن خود

… را یک جایی ببرند، نخواهند موفق شد، با خرجهای فلان، با تبلیغات فلان. خدای تبارک و تعالی با کلمه وَ لِلَّهِ عَلَی النَّاسِ حجُ الْبَیْتِ،[11] با یک کلمه، مردم را فرستاده به آنجا، اجتماعات را فراهم کرده است، مع الاسف استفاده کم، اجتماعات هست ولی استفاده کم. وقتی هم که کاروانهای ما در آنجا می‌رفت. همه استفاده‌هایش را آریامهر می‌کرد و شان و شئون او را در آنجا می‌گفتند! در صورتی که این اجتماعات، اجتماعات سیاسی است، اجتماعی است. باید در این اجتماعات، گویندگان، نویسندگان همه بلاد مسلمین در آنجا مسائل اسلام را، مسائل مسلمین جهان را [بگویند، بنویسند.]

کتاب‌های منتشرشده به نام شاه نوشتهٔ دیگران

… آن طور که هست در خارج بیاید و عرضه بشود، کلاه آنها پس معرکه است؛ نمی‌توانند اجانب در اینجا حکومت کنند. از این جهت این یک دسته‌ای از اینها هم اجیر آنها هستند، برای همین که نگذارند یک مطلبی درست بشود، از آن جمله، آن نویسنده‌هایی بودند که اطراف شاه مخلوع بودند. این کتابها کتابهایی نیست که با قلم او باشد. او اهل قلم نبوده است و اهل فهم این چیزها نبوده، برای اینها می‌نوشتند. در سابق هم برای ناصر الدین شاه شعر می‌گفتند و می‌گفتند خودش گفته است! اینها هم حالا کتاب نوشتند و آنهایی که باید بنویسند و آنهایی که اجیرند از آن طرف، کتاب نوشتند و به اسم «اعلیحضرت» منتشر کردند.

فرض ادامهٔ سلطنت او بدون پیوند مردم با اسلام

… یا بعضی‌اش نمی‌شود. اینها انحراف است یا بی‌توجهی است، نفهمی است. باید شما اشخاصی که صد در صد معتقد باشند که اسلام کهنه نیست، الآن تا ابد زنده است. این نهضت شما ثابت کرد به اینکه اسلام الآن هم متحرک است و کوبنده. الآن هم ظلم را، دستگاه ظلم را انسان می‌کَند. اگر شما پیوند به اسلام نداشته بودید و اشخاصی بودید که هر کس برای مقصد خودش یک حرفی می‌زد، حالا هم باز زیر همان بارها بودیم، و محمد رضا هم اینجا باز سلطنت می‌کرد و فریاد می‌کرد «تمدن بزرگ» و ما را به آتش می‌کشید!

همانندی این طرفداری از خلق با «تمدن بزرگ» شاه

… حالا هم که خرمن کردند، آتش می‌زنند، این همان گروهی هستند که می‌گویند ما طرفدار مردم هستیم؛ طرفدار خلق هستیم. طرفداری از خلق را این طور می‌دانند که نگذارند اینها زراعت کنند؛ بعد هم نگذارند اینها زراعتشان را بردارند؛ بعد هم اگر خرمن کردند، خرمنها را آتش بزنند. این طرفداری آنهاست! مثل «تمدن بزرگ» شاه است. طرفداری آنها این است که این ملت را بخواهند ضعیف نگاه دارند؛ این ملت را بخواهند فقیر نگه دارند؛ این ملت را مختلف [و] متشتت قرار بدهند، تا اینکه آنهایی که اینها را فرستادند برای این کار، آنها بیایند قبضه کنند همه چیز ما را.

ادعای قبول اسلام و ممانعت نکردن از نماز در مساجد

محمد رضا خان هم اسلام را می‌گفت قبول داریم. هیچ هم مضایقه نداشت از اینکه شما بروید توی مساجد نمازتان را بخوانید؛ و لو اینکه این مضایقه این هم داشت از ترس یک چیز دیگر. انگلیس‌ها که آمده بودند عراق را گرفته بودند، شنیدم که آن سردارشان دیده بود که یک کسی دارد بالای ماذنه یک چیزی می‌گوید- اذان می‌گفتند. گفته بود این چیست؟ گفته بودند اذان می‌گوید. گفته بود که به امپراتوری …

شعارهای فریبندهٔ بی‌محتوای شاه سابق

… است که این نهضت را در نیمه راه متوقف کند. آنها دست زدند به یک تبلیغاتی. و او اینکه «چه شد؟» تا کنون چه شده است؟ خوب، این هم جمهوری اسلامی! باز هم برای فقرا فکری نشده است؛ برای اداری فکر نشده است؛ باز هم بعضی از همان مهره‌ها هستند؛ باز هم کذا. هی اشکال‌تراشی. از همه اطراف عمال آنهایی که می‌خواهند نگذارند این نهضت به آخر برسد، اینها افتاده‌اند توی قشرهای مختلف ملت و هر جا به یک صورت، به صورت به‌ حسب ظاهر فریبنده همان فریبهایی که شاه در آن وقت، شاه سابق در وقت سلطنتش می‌داد ماها را، و صورت فریبنده درست می‌کرد: «دروازه تمدن بزرگ» عرض می‌کنم، دهقان کذا، «آزادزنان و آزادمردان»، «بیرون آوردن نیمی از ملت را برای خدمت،» همین حرفهایی که حرف است، محتوا ندارد، همین حرفهای فریبنده الآن روی هر نقشه‌ای که کشیده شده است؛ و با دقت کشیده شده است. و کاردارها و آن اشخاصی که درست مطالعات در همه روحیات مردم داشتند و دارند همین مسائل را، حالا می‌بینند که تا اینجا رسیده است، نگذارند جلو برود. اینها فهمیده‌اند که اگر این نهضت به این قدرتی که تا حالا آمده است برود جلو، این اسباب این …

خیانت‌ها و جنایت‌های پسر بدتر از پدر

… و در قم مجتمع شدند برای مخالفت با این مرد خائن. لکن قدرت با آنها بود، و شکستند قدرت اینها را؛ نگذاشتند به ثمر برسد. من شاهد گرفتاریهایی که برای قشر روحانی در طول مدت حکومت رضا خان بود، گرفتاریهایی که حاصل شد، من خودم شاهد بودم و شریک بودم در آن گرفتاریها. و شما و ما شاهد خیانتها و جنایتهای این پسر بدتر از پدر بودیم. شما ملت شاهد همه این مصیبتها و جنایتها و خیانتها بودید. و شما ملت به خواست خدای تبارک و تعالی قیام کردید، قیام مردانه، قیام همه جانبه، قیام برای خدا. اگر قیام برای خدا باشد و برای اسلام و برای دین باشد، هیچ وقت شکست ندارد. پیشبرد شما برای همین وحدت کلمه و …

نقش خود او در کشتار ۱۵ خرداد به نقل دیگران

پانزده خرداد را اینها اصلًا ذکری از آن نمی‌کنند. 15 خرداد به طوری که گفته‌اند- من در حبس بودم، لکن آن طوری که برای من بعد از بیرون آمدن گفتند- قریب پانزده هزار نفر را آنها کشتند و از قراری که باز گفتند، خود محمد رضا با هلیکوپتر عامل قتل هم بوده است خودش. اینها، این طرفدارهای «حقوق بشر»، این پانزده هزار جمعیتی که در یک روز کشته شد اینها را مثل اینکه بشر نمی‌دانند! یا بشر می‌دانند و برای آنها حقوق قائل نیستند. اگر اینها بشر هستند و حقوق دارند و این شصت هزار نفر یا بیشتری که در این چند صباح، در این چند ماه، از …

ادامهٔ نقشهٔ پدر در سرکوب عشایر

… من در یک کتابی راجع به این مطلب نوشتم لکن نگذاشتند آن جمله باشد. این عشایر ما در اطراف ایران پشتوانه‌های استقلال ایران بودند؛ و خارجیها از باب اینکه این قدرت را نمی‌توانستند تحمل کنند، مامور کردند رضا خان را- پدر این محمد رضا را- برای سرکوب کردن این عشایر. و او خدمت خودش را با خیانتهای به ملت ما به انجام رساند، و بعد از او هم پسرش همان نقشه را رفتار کرد. شما عشایر پشتوانه این مملکت بودید و ان شاء الله هستید. پدران شما به این مملکت خدمتها کردند و استقلال این مملکت را حفظ کردند، و شما هم باید به همان رویه عمل کنید و استقلال مملکت خودتان را حفظ کنید.

نپذیرفتن شاه از سوی آمریکا و شاهان مراکش و اردن

… ایمان داشت. یعنی یک نهضت اسلامی بود؛ همه با اسم اسلام جلو می‌رفتند. چون با اسم اسلام بود و با ایمان به خدا بود، بر همه قدرتهای بزرگ، ابرقدرتها غلبه کردند و آن دستگاه بزرگ را فرو ریختند. با دست خالی توپها و تانکها و همه را شکست دادند و کاخها را فرو ریختند. و حالا او را امریکایی‌ها هم قبولش ندارند! آن رفیق شفیقش- ملک حسن[4]- هم می‌گوید که من این را به عنوان یک آدم عادی می‌پذیرم. ملک حسینش[5] هم مثل ملک حسنش!

تبلیغات اغراق‌آمیز دربارهٔ ضرورت وجود شاه در منطقهٔ خلیج

تبلیغات اینها این قدر بود که در همین خلیج تقریباً عقیده‌شان این بود که اگر شاه نباشد دنیا به هم می‌خورد! در ایران هم بلی؛ این تتمه‌اش حالا هم هست. اینها بعد می‌فهمند که‌ اینها- این خاندان- به سر ملت ما چه آورده‌اند. خزاین این ملت را اینها- همه آن را- چاپیدند و بردند. زمان رضا شاه، چمدانهای زیاد از جواهر پر کردند و در دریا- وقتی که در کشتی نشستند و بردند او را- بین دریا یک بلمی آوردند متصل کردند، رضا شاه …

سپردن کشور به دست اجانب و عوارض طولانی آن

… استبداد داخلی فرو ریخت و مردم آزادی را لمس کرده‌اند ولی هنوز ریشه‌های استعمار امریکا، شوروی، انگلستان و صهیونیسم و سایر دوَل چپاولگر از این مرز و بوم کاملًا قطع نشده است. باید همه بدون کوچکترین توقف و رکودی در از بین بردن نفوذ کشورهای اجنبی با هم متحد شویم. باید توجه داشت که شاه، این مملکت را چنان در دست اجانب قرار داده است که باید سالیان دراز با عوارضش مبارزه کرد و ما اگر بخواهیم استقلال حقیقی به دست آوریم، باید سعی کنیم تمامی اشکال نفوذ امریکا چه اقتصادی و چه نظامی، چه سیاسی و فرهنگی را از بین ببریم و من امیدوارم که ملت ایران به این مهم هر چه زودتر برسد.

تأکید از آغاز بر ناگزیری رفتن شاه و تحقق آن

… این معنا را خدا درست کرد. و لهذا من از اول‌ که دیدم یک همچو وحدتی پیدا شده است، یک همچو چیزی که دست کسی نمی‌تواند باشد، باید یک غیب در کار باشد، من امیدوار شدم. و لهذا هیچ وقت من هیچ سستی در کارم نبود برای اینکه من امید داشتم که خدا این کار را انجام می‌دهد. از اول هم می‌گفتم او باید برود؛ چاره ندارد. رفت! این طور هم شد به راحتی.

تکیهٔ شاه بر آمریکا و انگلیس و چین و اسرائیل

امام: شاه هم تکیه کرده بود بر امریکا و انگلیس و چین و اسرائیل و همه اینها. لکن تکیه‌گاهها سست است. آن تکیه گاهی غیر سست و سنگین و مستحکم است که خدا باشد. خدا تکیه گاه است. و من به ایشان [یاسر عرفات‌] و به ملت خودم و به ملت ایشان این توصیه را می‌کنم همیشه، به اینکه همیشه خدا را در نظر داشته باشند و نظر به این قدرتها نداشته باشند؛ …