رفتن به محتوای اصلی

محمدرضا پهلویشخص

نام‌های دیگر: شاه، محمدرضا شاه

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

آخرین پادشاه پهلوی و حکومت او تا پیروزی انقلاب اسلامی.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:تلگراف به محمد رضا پهلوی درباره انجمن‌های ایالتی و ولایتی‌— ۱۳۴۱/۰۷/۱۷

سیر زمانی

از ۱۳۴۱ تا ۱۳۶۶
۱۳۴۱۱۳۶۶

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

شاهدها (۸۷۲ پاراگراف)

اعتراف به تعیین نمایندگان مجلس از سوی سفارتخانه‌ها

… عمل کردند و پیش رفتند و همه با هم اسلام را می‌خواستند. این دو تا مطلب اساس پیروزی این مملکت بود. و اگر ما خیال کنیم که الآن ما تا آخر مساله را حل کرده‌ایم یک خیال باطلی است. ما الآن اگر اوایل راه نباشیم، بین راه هستیم، [هنوز] نرسیدیم به آن مقصدی که داریم. خوب مقصد بزرگ ما این بود که اینهایی که تصرف در مملکت ما داشتند، مستشارهایشان در مملکت ما کار می‌کردند، همه چیز ما را آنها نظارت می‌کردند، دستور از آنجا صادر می‌شد و دولتها عمل می‌کردند، خود محمد رضا این را اقرار کرد که از سفارتخانه‌ها تعیین می‌کردند که وکلا کی باشند و ما هم عمل می‌کردیم. منتها این را که گفت، می‌خواست بگوید که نه، حالا دیگر ما آن طور نیستیم. در عین حالی که پدرش را این طوری معرفی کرد. خودش هم در اوایل امر، خودش را این جوری معرفی می‌کرد.

نگه داشتن شاه جنایتکار در آمریکا به نام بشردوستی

… جانی پنجاه ساله را نگه داشته و همین بشر دوستی اقتضا کرده است- امروز خواندم در روزنامه، در دیروز بود، کی بود- که محاصره اقتصادی ایران، حصر اقتصادی در دست طرح است. ایشان می‌خواهد که مملکتی را، ملتی را از گرسنگی بکشد از باب انساندوستی‌اش! از بس انساندوست است! آن جانی که این قدر انسانها را کشته و آن قدر انسانها را از همه چیز ساقط کرده، برده نگه داشته. حالا یک مملکت را یک روز می‌گوید ما محاصره اقتصادی می‌کنیم. معناش این است که ما همچه محاصره می‌کنیم که شما از گرسنگی بمیرید. از بشر دوستی‌اش! یک روز هم می‌گوید که ما می‌آییم دخالت نظامی می‌کنیم که بکشیم و بزنیم و [از بین ببریم‌] و از بس که انساندوست است! …

عامل کشتارهای وسیع مردم ایران و مطالبهٔ استرداد او

- آیا امریکا و رئیس جمهور امریکا قانوناً می‌توانست ایران را زیر رگبار تانک و توپ و مسلسل قرار دهد، ولی شاه را نمی‌تواند «قانوناً» پس دهد! این چه قانونی است که امریکا سالها در جهان می‌تواند مردم را استعمار و استثمار کند ولی یک نفر را که عامل کشتارهای وسیع مردم ایران است نمی‌تواند «قانوناً» پس دهد. آیا این را می‌شود «قانون» نامید؟

امکان رسیدگی به امر شاه مخلوع فقط در ایران

… این امر تشکیل شود. غافل از آنکه ملت ما می‌دانند که هر شورایی یا محکمه‌ای که تحت نفوذ مستقیم امریکا تشکیل شود از اول رای آنان دیکته شده است، و محکومیت ملت مظلوم ما مورد استقبال آنان است. ملت ما با «شورای امنیت» فرمایشی که از اول تکلیف آن معلوم شده موافق نیست. رسیدگی به امر شاه مخلوع و امر جاسوسان در مرکز جاسوسی، جز در ایران امکان ندارد، زیرا علائم و شواهد جرم در ایران است و قابل انتقال به غیر ایران نیست. ما قریب صد هزار شهید دادیم و چندین میلیون شاهد و بیش از صد هزار معلول داریم که امکان ندارد به خارج روند و عَرضه شوند و شهادت دهند؛ علاوه بر پرونده‌های بسیاری که در اینجا است. و رسیدگی به امر لانه جاسوسی باید در همان محلِ به اصطلاح «سفارت» صورت گیرد، زیرا …

جنایات پنجاه‌ساله: سوزاندن، حبس، قتل‌عام و بردن ذخایر کشور

یک نفر مجرمی[3] که پنجاه سال خانه‌های این مملکت را سوزانده است، مردم این مملکت را به حبس انداخته است، قتلهای زیاد، قتل عامهای زیاد کرده است، و سنگفرشهای خیابان ما را، اسفالتهای خیابان ما را رنگین کرده است با خون جوانهای ما، ذخایر ما را برداشته و دزدیده و برده است، اینها برده‌اند پناه داده‌اند یک همچه مجرمی را. و مخالف همه قوانین دنیاست که هر مجرمی که در یک جایی جرم کرد باید در محل خودش، در همان جایی که جرم کرده محاکمه بشود. اینها با یک انگیزه‌های بچگانه این را برده‌اند نگه داشتند. و حالا هم که ما مطالبه آنها را می‌کنیم، ما را می‌ترسانند از کشتیهایشان که آمدند در …

ندیدن قدرتی جز خود، زمینهٔ جنایات و سرانجام او

یک قدرت دیگری هم هست. و این بیماری اسباب این شد که آن مشغول شد به آن جنایات. روی همان زمینه که قدرتی غیر از خودش نمی‌دید، و منتهی شد به اینکه دیدید و دیدیم. ایشان هم[2] همان بیماری را یک قدر بیشتر دارد. برای اینکه هر چه قدرت زیادتر باشد این بیماری در آن زیادتر است.

مجرم و جنایتکار به شهادت ملت ایران و ملت‌های دیگر

پناه دادن یک نفری که مجرم است و قریب سی و چند سال مجرم بوده است و سی و پنج میلیون جمعیت ما به مجرمیت او شهادت می‌دهند.- یک عده‌ای ممکن است که بدانند و شهادت ندهند- لکن سی و پنج میلیون جمعیت می‌دانند، و صدها میلیون جمعیت سایر ممالک دنیا می‌دانند که این [شاه‌] آدمی مجرم بود. آدمی ستمکار بود، جنایتکار بود. و این ملت را آن قدر در جنایت کشید و این ملت را آن قدر محروم کرد و آن قدر حبس و تبعید و کشتار کرد. پناه دادن این [شاه‌] خودش یک شکست سیاسی است در دنیا. لکن بیماری که آقای کارتر به آن مبتلا هست این را بفهمد و باقی گذاشتن این اشخاصی که جاسوس هستند و در این لانه جاسوسی هستند و این مجرم ملت ما را به ملت ما برنگرداندن، این هم شکستی است که از این شکست دومی …

رد پندار برخی که شاه را خودی و ظل‌الله می‌دانستند

… هستیم با این قدرت بزرگ، و با آن توهّماتی که در ذهن این آقا هست. ما باید همان طوری که در این یک سال، از محرم سال قبل و یک قدری جلوترش تا آن وقتی که سقوط کرد محمد رضا عمل کردیم، حالا هم همان طور باید باشیم. حالا باید بیشتر قشرهای مختلف ملت به هم پیوند کنند. آن روز ممکن بود که یک دسته‌ای باشند که مثلًا به خیالشان که خوب، شاه مملکت است- از این حرفها داشتند- شاه مملکت است خوب، از خودمان است! ظل الله است! از این مزخرفات. در صورتی که ظل الله مسئله‌ای است، که اگر این صادر باشد از ائمه علیهم السلام برای حکومتها، کار را خیلی مشکل می‌کند. برای اینکه ظل- سایه- آن چیزی است که از خودش هیچ ندارد. هر حرکتی هست از ذی ظل[5] است. ظل الله پیغمبر اعظم است که از خودش هیچ نیست. هر چه هست وحی …

خیانت شاه به اسلام و قرآن و ملت مسلمان و لزوم محاکمهٔ او

… استقلال، قیام برای حفظ اسلام، قیام برای تحقق جمهوری اسلامی را بر خلاف اسلام می‌دانند؟! و آبروی اسلام را در خطر می‌دانند که یک ملتی جباران را از بین ببرد و رژیم شاهنشاهی را از بین ببرد و رژیم جمهوری اسلامی برقرار کند؟! آیا این آبروی اسلام را از بین می‌برد؟! آیا ما که یک جانی را می‌گوییم باید بیاید و محاکمه بشود، جانی که به اسلام خیانت کرده است، به قرآن کریم خیانت کرده است، به ملت مسلم خیانت کرده است، آیا ما که او را برای محاکمه می‌خواهیم آبروی اسلام را بردیم یا کسی که می‌گوید که طیاره من حاضر است برای پذیرفتن او[4]. و یک کسی که خیانتکار به اسلام و مسلمین است شما پذیرایی می‌کنید. آیا شما خیانت به اسلام کردید و آبروی اسلام را بردید یا ملت ما که می‌خواهند این جانی را بیاورند و محاکمه کنند و آن جنایاتی که کرده است و آن خیانتهایی که کرده است فاش کنند؟ این معلوم می‌شود که …

رد ذکاوت شاه به دلیل گرفتاری او و گوش ندادن به نصیحت علمای اسلام

این روانشناسها حفظی صحبت می‌کنند یا سیاسی. حفظی بدون بررسی یا از روی سیاست بحثها را می‌کنند. امّا شاه را گفتند که آدم با ذکاوتی است. اگر ذکاوت داشت مبتلا نمی‌شد به این ابتلایی که الآن مبتلا شده است و به نصیحت علمای اسلام گوش می‌کرد.

ماندن لانهٔ جاسوسی تا استرداد او برای محاکمه و بازپس‌گیری اموال

… نزد ملت ما ارزش ندارد. نه تهدید نظامیِ او عاقلانه است؛ و نه تهدید اقتصادیِ او واجد اهمیت. و کارتر یک اشتباه دارد، و آن اینکه گمان می‌کند همه دولتها چشم بسته به خدمت او ایستاده‌اند. و این اشتباه بزرگ بزودی برای خودش هم روشن خواهد شد؛ و طلیعه آن نیز مشهود است. ملت ایران بپاخاسته که نگذارد این لانه‌های جاسوسی در ایران به عمل ننگین خود ادامه دهند، و تا استرداد محمد رضا پهلوی، برای محاکمه و استرداد آنچه به یغما برده است، این لانه جاسوسی و آن جاسوسان حرفه‌ای به حال خود باقی خواهند ماند. لکن برای آنکه اسلام برای زنها حقوق ویژه‌ای قائل است، و سیاهپوستان، که عمری را تحت فشار و ظلم امریکا به سر برده‌اند، و شاید به طور الزام به ایران آمده باشند، نسبت به آنان، در صورتی که جاسوسی آنها ثابت نشده باشد، تخفیف دهید. دانشجویان عزیز، سیاهپوستان و زنانی …

قیام متحد ملت برای بازپس‌گیری ذخایر غارت‌شده و محاکمهٔ او

1- در این موقع حساس، که ملت ما با چپاولگران- که در راس آنها امریکا است- مواجه است و برای احقاق حق خود و به دست آوردن ذخایر هنگفتی که محمد رضا پهلوی به غارت برده و به محاکمه کشیدن این جانی قیام نموده، و همه قشرهای ملت با هم در این امر حیاتی متحد و هم صدا شده‌اند، برادران و خواهران کُرد ما هر جا هستند باید به طور اولویت در این امر شرکت کنند و با سایر خواهران و برادران هماهنگ شوند؛ و لازم است از اختلافاتی که بدخواهان ایجاد می‌کنند به طور قاطع جلوگیری کنند.

پناه دادن و احترام آمریکا به خائن پنجاه‌ساله به کشور

- نظر من این است که تمام این بحرانها را امریکا ایجاد می‌کند. مسلمین و ملت ما به حسب نظر اولیایشان، ما بین ملتها هیچ فرق نمی‌گذارند، به این معنا که بخواهند با یکی عدالت و با یکی بیعدالتی بکنند، لکن امریکاست که نمی‌گذارد این آرامش پیدا بشود. امریکا، آن کسی که پنجاه سال به این مملکت خیانت کرد و به امر او جوانهای ما دستجمعی در خیابانها کشته شدند و علما و روشنفکران ما به حبس رفتند، کشته شدند، آواره شدند، تبعید شدند، یک همچو موجودی را که تمام ملت ما با او دشمن است امریکا برد و در منزل خودش، در جایی که برای او مَامَن[2] درست کرده و نگاه می‌دارد، و او و عائله‌اش را احترام می‌کند. و با جوانهای ما که در آنجا اعتراض می‌کنند با خشونت رفتار می‌کنند، واکنش این اعمال است که ملت بریزند و این کار را انجام بدهند و مسئولیت آن از خود امریکاست. و سفارتی که در ایران است یک توطئه‌هایی بود که حالا کشف شده است. و با وجود این توطئه‌ها نمی‌شود گفت که …

پذیرایی آمریکا از دشمن شمارهٔ یک ملت که ثروت‌ها را برده است

… در او زندگی مُرفَّه داشته باشند، سی و چند میلیون جمعیت که اکثرشان وضعشان وضع صحیح نیست، ثروتها به جیب یک دسته مجتمع شده و به خارج منتقل شده، و علاوه بر آن تمام ذخایر ما را دادند به خارجیها و یک ثَمَنِ بَخْسی[1] گرفتند، آن هم صرف مملکت نشد، خوردند و بردند. حالا هم که ملاحظه می‌کنید آن دشمن شماره یک شما[2] را- که همه ثروتهای ما را برده است و در بانکها جمع کرده است- امریکا برده است در آنجا دارد لالایی برای او می‌خواند و دارد از او پذیرایی می‌کند.

توجه ملت به استرداد خائن از هر کشوری که به آن رفته باشد

… با بیداری راه برود، مع ذلک باید تشنج هیچ نباشد، آرامش باید باشد. اگر یک دسته‌ای آمدند، گفتند که فلان سفارتخانه مثل این است، هیچ گوش به آنها ندهید. همه سر جای خودشان آرام، ما الآن تمام نقطه نظرمان این سفارتخانه است. ملت ایران تمام توجهش به این سفارتخانه است. ملت ایران تمام توجهش به این است که این خائن را از امریکا بیرون بکشد و بیاورد اینجا. بله، اگر این خائن به یک مملکت دیگر، به انگلستان هم رفته بود، ما با انگلستان همان را می‌کردیم که با امریکا. اگر به فرانسه رفته بود همین طور. لکن امریکا، آن که دشمنی‌اش از همه کس بر ما زیادتر است و ما آن قدر صدمه که از امریکا دیدیم از هیچ کس ندیدیم. این اوست که دست به این طور جنایات دارد می‌زند. و ما هیچ خوفی در دلمان نیست راجع به اینکه این یک کاری بکند، یک تروری بکند. ترور را کسی از آن می‌ترسد که …

شاه مخلوع دشمن شمارهٔ یک ملت ایران

3- اگر چنانچه امریکا، شاه مخلوع- این دشمن شماره یک ملت عزیز ما- را به ایران تحویل دهد و دست از جاسوسی بر ضد نهضت ما بردارد، راه مذاکره در موضوع بعضی از روابطی که به نفع ملت است باز می‌باشد.

غارتگری و جنایات با نام‌های فریبنده

بعد نوبت غارتگری به این دومی رسید که آن را اکثراً یادتان است؛ یعنی اواخرش را که همه یادتان است. از اولش هم بسیاریتان یادتان است که اینها چه کردند، و چه جنایاتی در این مملکت کردند با چه اسماء فریبنده. مع الاسف از این تبلیغات همه جانبه‌ای که اینها کردند بعضی از افراد باورشان آمده است، و بعضیها هم که شریک جرم‌اند با آنها و حالا هم مشغول فعالیت هستند. اینها همان شیاطینی هستند که حالا به فریاد امریکا، مشغول انجام عمل هستند، مشغول شیطنت هستند. و باید ملت ما با …

غارت کشور و کشتار مردم در طول پنجاه سال

… هم اینجا برای توطئه درست کنند، و جوانهای ما بنشینند و تماشا کنند. باز ریشه‌های فاسد به فعالیت افتاده بودند که ما هم دخالتی بکنیم و جوانها را بگوییم که شما بیرون بیایید از آنجایی که رفتند. جوانها یک کاری کردند برای اینکه دیدند، آخر ناراحت کردند این جوانها را. یک شاهی که در طول پنجاه سال این مملکت را به غارت کشیده است و به چپاول برده است و داده است و داده خوردند و خودش خورده است، و بالاتر از این، این قدر قتل نفس کرده است، کشتار عمومی کرده است، پانزده خرداد- آن طوری که معروف شد- پانزده هزار نفر کشته شده است. در روز پانزده خرداد و از آن وقت تا حالا شاید صد هزار نفر ما مقتول داشته‌ایم و چند صد هزار نفر معلول داشته‌ایم، که ما هر روز مواجه با این معلولها هستیم. الآن به من گفتند که معلولینی که در اینجا هستند روز عید غدیر، معلولین یک دسته‌ای از اینهاست. بسیاری از اینها همان معلولین زمان این انقلاب است و به دست آنها شده. گفتند که روز عید غدیر جلسه‌ای دارند شما هم بیایید، البته من هم می‌روم آنجا. توقع دارند که یک کسی که …

نشنیدن سفارش امام و شادی مردم از رفتن او

… آن روزی که کشورهای اجانب هجوم آوردند و کشور ما را گرفتند و همه چیز ما در معرض خطر بود، لکن من شاهد بودم که وقتی که رضا خان از ایران بیرون رفت و بیرونش کردند، ملت ما در عین حالی که آن قدر ناراحت بود از آمدن اجانب، خوشحال شد. این را یک هدیه آسمانی می‌دانست. من به پسر بی‌رُشدِ او سفارش دادم که نکن کاری که مثل پدرت اگر از بین بروی مردم، شادی بکنند، نشنید و بعد وقتی که رفت، ملت ما شادیها کردند؛ در خیابانها شادیهای زیاد کردند. این دولتی که با ملت خودش مخالف است. و حالا را ملاحظه کنید دولتی که در مقابل ملت نایستاده است. ملت هر روز نمی‌ترسند که مامورین دولت بریزند و بگیرند و ببرند و حبس کنند و آزار بدهند آنها را. الآن ملت طوری است که اگر برای دولت مشکلی پیدا بشود، خود ملت پیشقدم …

«مأموریت برای وطنم» او مأموریت خرابکاری بود

… حالشان یا شما! بنا بر این بوده است که این مملکت را ذخایرش را ببرند، و خودشان عقب مانده و مُفْلِس و بیچاره باقی بمانند. الآن ما وارد شدیم در این مملکتی که- یعنی این دیوار بزرگ را شکستید شما و رفتید آن طرف دیوار- می‌بینید هیچ ندارید، و هر چیز دارید خراب است. اگر هم همین مساله «هیچ نداریم» بود، بهتر می‌توانستیم اداره‌اش کنیم تا خرابکاری، مامور خرابکاری بودند! درست نوشته این مرد که «ماموریت برای وطنم» این صحیح است! اما چه ماموریتی؟ این ماموریتی که انجام داد. این جور ماموریت داشته است. الآن شما آن طرف دیوار که رفتید، هر جا بروید می‌بینید خراب‌ است. وزارتخانه‌هایش خراب است. ادارات خراب است. فرهنگش خراب است. اقتصادش خراب است. همه چیزش دیگر.

شعار «تمدن بزرگ» آریامهر و بدبختی ملت

… اینها یک چیز دیگری می‌خواهند، نه رژیم باشد و نه اسلام باشد؛ یک جمهوری دمکراتیک. دمکراتیک آن هم به آن معنایی که غرب وارد کرده اینجا؛ نه به آن معنایی که حتی که در غرب است. آن جمهوری که در آن دمکراتیک که در غرب هست حتی در ایران نیامده تا حالا، آن وارداتی است. این دمکراتیک که در ایران آمده، آن آزادی و آن نمی‌دانم استقلال و آن مسائلی که تا حالا آمده، همانهایی بوده است که آریامهر فریاد می‌کرد «تمدن بزرگ»؛ و همان بود که همه دیدید این «تمدن بزرگ» پدر این ملت را درآورد! بس است! کافی است! آریامهر کافی‌ است برای ما تا قیامت. این قدر تبعیت نکنید از این رژیم، این قدر تبعیت نکنید از این غربیها، از این شرقیها. کافی است ظلمی که به ما تا کنون شده است. باز هم باید ما زیر بار ظلم برویم؟ باز هم از زیر بار اسلام می‌خواهند خارج شوند؟ یک مسئله «تشریفاتی!» …

کنترل خیابان‌ها و خانه‌ها هنگام عبور شاه از ترس ملت

… برای اینکه حفاظت کنند خودشان را و صیانت کنند از آسیب ملت، ارتش را طوری بار می‌آورند که در مقابل ملت بایستد. ملت و ارتش در آن نظامها همیشه مقابل هم بودند. ارتش ایجاد رعب می‌کرده است در مردم. و مردم هم تا آنجا که می‌توانستند، اگر می‌توانستند، کارشکنی می‌کردند. اگر یک نفر از اینها می‌خواست عبور کند از یک خیابان، مثلًا محمد رضا اگر می‌خواست عبور کند از یک خیابانی، قبل از اینکه عبور بکند، آن خیابان و خانه‌های آن خیابان و اطراف آنجا توسط سازمان امنیت کنترل می‌شد، به طوری که خانه‌ها شاید بعضی از آنها خالی می‌شد! و اگر هم در آن یک زنی پیدا می‌شد! مامور آنجا پاسداری می‌کردند، تا این شخص بیاید از اینجا عبور کند. این برای این است که همیشه این خوف را داشت که مبادا ملت که دشمن اوست او را ترور کند، یا آسیبی به او برساند. ارتش و سازمان امنیت و ژاندارمری، عرض می‌کنم که شهربانی و تمام اینها در خدمت آن رژیم طاغوتی بودند. و رژیم طاغوتی برای حفاظت خودش، افراد آنها را یک طور خاصی تربیت می‌کرد که با ملت به طور خشونت رفتار کنند، و آسیبی، اگر احتمال می‌رود، نتواند به او بزنند. همیشه …

نصیحت به شاه که کاری نکند مردم از رفتنش مانند پدرش شادی کنند

… و ایران را گرفتند در جنگ عمومی، من یادم هست و قم بودم، همه چیز مردم در خطر بود، همه چیز، سه تا لشکر دشمن وارد شده بودند، همه چیزشان در خطر بود، لکن آن روزی که صدا درآمد که رضا شاه را بیرونش کردند، مردم راحت شدند؛ مردم دعا کردند و به هم تبریک شاید می‌گفتند! و من به این دومی [نصیحت‌] کردم که کاری نکن که وقتی رفتی مردم شادی کنند، چنانچه برای پدرت کردند. این را دیگر خود شما دیدید، من نبودم اینجا، که وقتی ایشان رفته است مردم چه کردند، خیابانها چه بساطی بود. علاوه بر اینکه کمک نمی‌کردند، این طور بودند خودشان، برای اینکه جبهه را یک جبهه مقابل قرار داده بود. مسئله ملت اصلًا طرح نبود پیش اینها، هیچ کاری به ملت اینها نداشتند. اینها هر چه می‌توانستند قواشان را صرف سرکوبی خود ملت می‌کردند. وقتی سرکوبی ملت در راس …

«آریامهر» و دسته‌اش خود را بالا و ملت را هیچ می‌شمردند

… اَئِمَّهً وَ نَجْعَلَهُمُ الوارِثِینَ[6] وعده فرموده، و عمل خواهد شد. این طبقه‌ای که آن بالانشینها اینها را پست می‌شمردند می‌گفتند طبقه پایین. منطق مستکبرین همین بود که استکبار [می‌کردند] تکبر می‌فروختند بر جامعه؛ ملت ما را طبقه پایین حساب می‌کردند. بالا کی بود؟ آقای «آریامهر» و آن دستجات خودش! آنها بالاها بودند؛ و همه شما را و همه ما را و همه ملت را حساب نمی‌آوردند. چیزی نیستند اینها!

بردن اموال ملت به خارج بیش از پدرش

… به شما دعا کردم. خیلی او خوشش آمده بود که چطور یک دشمن دعا کرده بود. گفته بود، نکته این است که اگر تو مرده بودی اموالی که از ما غارت کرده بودی و به خارجیها داده بودی همه از بین رفته بود. و من دعا کردم تو زنده باشی برگردی، بلکه بتوانیم ما مالها را برگردانیم. حالا ما هم همان طور هستیم و این پسر هم بیشتر از او اموال ما را برده است به خارج.

اجرای نقشه‌های دیگران و ادعای فریبندهٔ تمدن بزرگ و رسیدن به ژاپن

… آزاد مردان» درست می‌گفت، اما آزادی چی بود؟ آن بود که آنها می‌خواستند، که من از آن تعبیر می‌کنم به «آزادی وارداتی»، «آزادی استعماری.» اینها نقشه بوده است؛ نه این است که همین طوری. مغز خود این پدر و پسر هم آن قدرها کار نمی‌کرد که بتواند این چیزها را درست کنند. اینها یک چیزهایی بوده است که متفکرها- آنهایی که در این امور نقشه دارند، در این امور تحصیل کردند- اینها طرح می‌کردند و چی می‌کردند، آن وقت یک کسی هم برای این[3] کتاب می‌نوشت، اسمش را هم می‌گذاشت مثلًا «تمدن بزرگ»! اسم چی. و آن لا طائل‌ها را می‌نوشت برای اغفال ما و برای اینکه مردم خیال کنند که نه، الحمد للَّه اگر یکی- دو سال دیگر ایشان باشند، دیگر اینجا می‌شود ژاپن! دیگر مملکت ما می‌شود ژاپن که ادعایش هم همین بود که ما به همین زودی، ما جزو ابَرقدرتها می‌شویم! این مغز خودِ این کار نمی‌کرد؛ نقشه‌ای بود که آنها می‌دادند و چی می‌دادند و آنهایی که اطراف بودند و عرض می‌کنم که ... داشتند در اطراف. و آنها هم برای او می‌نوشتند و برای او می‌گفتند و ترویج می‌کردند.

منطق شاه در شایسته نبودن ملت برای آزادی

… اروپایی است، مغزش این است، قلمش قلم اروپایی است این نمی‌تواند یک کسی که فکرش اروپایی است فکر بکند که ما خودمان هم یک چیزی هستیم؛ ما خودمان آدم هستیم. اصلًا خود آدمیتِ خودمان را اینها منکرند! می‌گویند، ما چیزی نیستیم؛ ما نرسیدیم باز به آنجا، به کجا نرسیدید؟ ما باز قابل این نیستیم که آزادی داشته باشیم! این منطق شاه بود. اخیراً هم کارتر می‌گفت زود بوده است که به اینها آزادی داده‌اند! او خیال می‌کرد اصلًا آزادی داده‌اند تا زود بوده! و آزادی زیاد داده‌اند. این همه مردم فریاد می‌کردند که آقا به ما آزادی بدهید، آن مردِکه می‌گفت که آزادی زیاد به اینها داده‌اند که این طور شده‌اند! …