درستی محاسبات مادی در حد خود و ناکامی تکیهٔ صرف بر آن
… صددرصد اتّکاء میکنیم؛ همینهایى که مىبینید صدى هشتاد یا صدى پنجاهِ آن غلط درمىآید. آن که همهى جوانب را ملاحظه میکند و بعد مثلاً حمله میکند به طبس یا حمله میکند به مرزهاى غربى و جنوبی ما، کجاى کار او اشکال دارد؟ آیا در محاسبات مادّىاش یک نقطهى غلط هست؟ نه، محاسبات مادّى تا آنجایى که درک فعل و انفعالات مادّى میدهد به انسان، درست است. روى پول، روى آدم، روى ابزار، روى سیاست، روى تبلیغ، روى حمایتها حساب کردن، اینها اجزاى یک محاسبهى مادّى است، همهى اینها را [محاسبه] کردند. آخر سر مىبینید در مشتش هیچ چیز نیست. این حاکى از این است که یک سلسلهى محاسبات و علل و عوامل و فعل و انفعالاتى هست که حواسّ انسان و در اغلب موارد عقل مادّى انسان را به آنها راه نیست؛ آنها را یک دید دیگرى میتواند ببیند.