رفتن به محتوای اصلی

مجلس شورای اسلامیگروه و سازمان

نام‌های دیگر: مجلس، مجلس انقلابی، مجلس تراز، مجلس قانون‌گذاری

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

قوهٔ مقننهٔ جمهوری اسلامی، نمایندگان آن و وظایف قانون‌گذاری و نظارت.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در خطبه‌های نماز جمعه تهران— ۱۳۵۹/۰۳/۰۹

سیر زمانی

از ۱۳۵۹ تا ۱۴۰۴
۱۳۵۹۱۴۰۴

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

تعریف در کلام رهبر

شأن مجلس عبارت است از قانونگذاری و نظارت کردن؛ هم قانونِ خوب بگذارند که مجریان دستشان باز باشد و بتوانند برای مردم کار کنند، خدمت کنند - خوب، بحمداللَّه دولتهای ما خدمتگذار بوده‌اند، این دولت هم بخصوص فعالیت و تلاش خیلی خوبی دارد - و بتوانند آن کاری را که میخواهند انجام بدهند، برای مردم انجام بدهند؛ این از یک طرف، از یک طرف هم نظارت؛ بر همه‌ی دولتها نظارت باید وجود داشته باشد. انسان باید تحت نظارت باشد؛ هم نظارت وجدان خود، هم نظارت مراقبین قانونىِ خود؛ و بداند که تحت مراقبت خدای متعال و نظارت الهی هست. این میشود یک مجلس خوب.
یک تذکر این است که مجلس قوه‌ی مفکره‌ی کشور است. فکر در لباس قانون تجلی میکند، بعد در سراسر وجود کشور سریان و جریان پیدا میکند. چیزی که دائم باید در نظر باشد، این است که ببینیم فکر این قوه‌ی مفکره اولاً نسبتش با ارزشهای اساسی انقلاب چیست - چون این شاخه‌ای روئیده بر بدنه‌ی عظیم و قد کشیده و مستحکم انقلاب است دیگر - ثانیاً نسبتش با جامعه، با مشکلات کشور و با نیازهای مردم چیست. یک نگاه به مبدأ، یک نگاه به منتها؛ یک نگاه به خاستگاه، یک نگاه به هدف؛ این باید روشن باشد. اگر این شد، آن وقت قوانین، هم اصیل خواهد بود، درست خواهد بود، صحیح خواهد بود، هم کارآمد خواهد بود. اگر اوّلی نباشد، قانون مثل شاخه‌ی از درخت بریده است؛ اصالت خود را از دست خواهد داد و دیگر قانون اصیلی نیست. اگر دومی نباشد، قانون اصیل است، مشروعیت دارد، اما مقبولیت ندارد. اگر منطبق بر خواستهای جامعه و نیازهای فوری و به‌روز و نیز نیازهای بلندمدت جامعه نباشد، آن وقت دیگر مقبولیت نخواهد داشت به حسب هر مقداری که در آن جهت کمبود دارد. این یک نکته است که باید در نظر باشد.
مجلس خیلی مهم است؛ مجلس شورای اسلامی جایگاه بسیار با اهمیّتی است. چرا؟ چون مجلس ریل‌گذار حرکتِ دولت است. دولتها را در نظر بگیرید مثل یک قطاری که بر روی یک ریلی باید حرکت کنند؛ این ریل را مجلس شورای اسلامی با قوانین خود میگذارد. البتّه در گذاشتن قانون، دولت و مجلس همکاری میکنند؛ دولت لایحه میدهد، مجلس لایحه را کم و زیاد میکنند، اصلاح میکنند، تصویب میکنند. این ریل گذاشته میشود و دولت باید روی این ریل حرکت بکند. اگر چنانچه مجلس به دنبال رفاه مردم، عدالت اجتماعی، گشایش اقتصادی، به دنبال پیشرفت علم، پیشرفت فنّاوری، به دنبال عزّت ملّی و استقلال ملّت باشد، ریل‌گذاری او به سمت این هدفها خواهد بود؛ اگر مجلس مرعوب غرب باشد، مرعوب آمریکا باشد، دنبال حاکمیّت جریان اشرافی‌گری باشد، ریل‌گذاری او در این جهتها خواهد بود؛ کشور را بدبخت خواهند کرد. اهمّیّت مجلس اینها است؛ اینها چیز کمی است؟ اهمّیّت مجلس همان‌طور که امام فرمودند به این است که در رأس امور است.[4] معنای «رأس امور» این نیست که در سلسله‌مراتب اجرائی، مجلس نقشی دارد یا نماینده‌ی مجلس نقشی دارد؛ نه، مجلس در سلسله‌ی مراتب اجرائی هیچ نقشی ندارد؛ دستگاه عظیم دولت است که اجرا میکند، امّا مجلس تعیین‌کننده‌ی مسیر است، مسیر را معیّن میکند؛ دولتها موظّفند و مجبورند برطبق قانون که در این مسیر حرکت کنند؛ روی این ریل حرکت کنند. خب، این ریل را چه کسی بنا است بگذارد؟ چه کسی بنا است این ریل‌کشی را بکند؟ به کدام سمت بنا است این ریل گذاشته بشود؟ این است که اهمّیّت نمایندگی مجلس و نمایندگان مجلس را روشن میکند. خب، البتّه دشمن همه‌جور کاری انجام میدهد. این مربوط به مجلس شورای اسلامی بود.

شاهدها (۳۸۳ پاراگراف)

وابستگی سلامت نظام به سلامت و کارآمدی مجلس

… به عهده دارد. یک دستگاه اجرائى هر چند هم که کارآمد باشد، اگر قوانینى که در اختیار او قرار میگیرد، قوانین رسا و سالم و صحیحى نباشد، بالاخره انحراف پیدا خواهد شد. صحّت نظام ما به حفظ جهت اسلامى و رعایت قانون اساسى در آن است، و این با شوراى نگهبان تأمین میشود. و اگر چنانچه سلامت نظام به این است که قوانین صحیحى باشد و اسلام در آن رعایت بشود و اگر مجلس خداى نکرده نتواند قوانین آن‌‌چنانى را که منطبق با اسلام است ارائه بکند و تصرّفات مجلس، تصرّفات خوب و درستى نباشد، بلاشک این در وضع دولت و در وضع کشور و اداره‌‌ى اجرائى کشور اثر خواهد گذاشت؛ یعنى سلامت نظام، وابسته است به سلامت مجلس. یک مجلس سالم و قوى و کارآمد، داراى اعضاى مؤمن و منطبق با ضوابط خواهد توانست که پشتیبانىِ قانونىِ نظام را به شکل صحیحى انجام بدهد. بنابراین شما که الان در آستانه‌‌ى رعایت این ضوابط در انتخابات هستید، کار بسیار مهمّى را دارید انجام میدهید. لذاست که بایستى ضوابط را بدقّت رعایت کنید.

جایگاه عالی مجلس در انعکاس ارادهٔ ملت و تحقق معنای واقعی آن در نظام اسلامی

جایگاه مجلس، جایگاهى است بسیار عالى؛ انعکاس نظرات و اراده‌ى ملّت است در قوانین و مقرّرات کشور و رگه‌هاى اجرائى کشور؛ این چیز کمى نیست. مجلس بحمدالله‌ در نظام جمهورى اسلامى تا حدود زیادى معناى واقعى خودش را پیدا کرد؛ جاى مردمى از بطن توده‌هاى انقلابى مردم، آدمهاى علاقه‌مند، آدمهاى دلسوز ــ البتّه به طور اکثر ــ افرادى که میخواهند براى ملّت کارى انجام بگیرد و تلاش میکنند که در این کار خوبى که مورد علاقه‌شان است، به نحوى سهیم باشند ــ بحمدالله‌ در دوره‌هایى که تاکنون گذشته …

لازم ندانستن اجتماع حمایتی مقابل مجلس و تأکید بر حفظ منزلت آن

بدینوسیله به اطلاع میرساند که مقام معظم رهبری ضمن تشکر از مردم همیشه در صحنه و هوشیار، با تأکید بر صیانت و حفظ منزلت رفیع مجلس شورای اسلامی، این اقدام و اجتماع را لازم ندانسته و تمامی اقشار محترم و قاطبه ی ملت عزیز را به مصروف داشتن همه ی تلاش و کوشش خود در جهت حفظ یکپارچگی و وحدت کلمه و گسترش محبتو اخوت بین اقشار و نیروهای وفادار به نظام مقدس جمهوری اسلامی توصیه فرمودند.

سنگر ملت در برابر دشمنان و جایگاه دفاع از انقلاب

… ما از رسانه‌ها شنیدیم.[5] به ‌هر حال آنها نامه را تنظیم کردند و از ما جواب خواستند؛ من در وقت خودش جواب خواهم داد؛ حالا نه؛ در هنگام خودش آن ‌وقتى که احساس کنم راجع به برخى از مسائل لازم، مطالب باید براى ملّت عزیزمان روشن‌تر و مشروح‌تر بیان بشود، خواهم گفت. حالا فقط یک جمله عرض میکنم و آن، این است: مجلس شوراى اسلامى جایى است که امید ملّت ما به آنجا است. این مجلس سنگر است براى ملّت، امّا سنگرى در مقابل دشمنان، در مقابل آمریکا، در مقابل ضدّ انقلاب. آن کسى که مردم او را میفرستند به این سنگر، میفرستند تا از انقلاب در این سنگر دفاع کند. بعضى از حرفها در این چند وقت گذشته شنیده شد از بعضى از نمایندگان مجلس که حرف خودى‌ها نبود، حرف غریبه‌ها بود؛ شبیه آن حرفها را ما این چند‌ساله جز از رادیوى اسرائیل و رادیوى آمریکا و رادیوى منافق و مانند اینها نشنیده بودیم؛ در مجلس کسى از این حرفها نزده بود. …

مستقل‌ترین و قوی‌ترین پارلمان با نمایندگان آزاد از سلطهٔ حزب

… وضع میکند؛ از این‌جور کشورها ما در حاشیه‌ی خلیج ‌فارس کم نداریم؛ غرب نسبت به اینها هیچ حسّاسیّتی نشان نمیدهد؛ نه دولتهای غربی، نه مجامع به‌اصطلاح حقوقی که برای دفاع از آزادی‌ها و حقوق بشر تشکیل شدهاند و کار میکنند، نسبت به آنها هیچ حسّاسیّتی نشان نمیدهند. در حالی که جمهوری اسلامی ایران مستقل‌ترین و قوی‌ترین پارلمان و مجلس شورا را دارد. در کمتر کشوری در دنیا و شاید بتوانم بگویم در هیچ کشوری، شما پارلمانی به قوّت و استقلال مجلس شورای اسلامی ما پیدا نمیکنید؛ چون آن پارلمان‌هایی که به وسیله‌ی احزاب اداره میشوند، فردِ وکیل و نماینده، تابع نظر حزب است؛ اینجا نه، حزبی هم در کار نیست؛ جناحهای سیاسی هستند، امّا جناحها هیچ ‌کدام سلطه‌ای بر رأی آن نماینده‌ی مجلس ندارند؛ او خودش است که آزاد و مستقل انتخاب میکند. ما در …

مجلس نقطهٔ امید نظام، خانهٔ مردم و عصارهٔ فضایل ملت

۳) مجلس شوراى اسلامى نقطه‌ی امید نظام و مظهر اقتدار و اختیار ملّت است؛ جایگاه مقدّسى است که همیشه و در همه‌ی احوال میتواند و میباید رأى و اراده‌ی ملّت مسلمان و انقلابى را به کرسى بنشاند و مصلحت مردم را در شکل مقرّرات لازم‌الاتّباع در بافت و رفتار نظام و حکومت تضمین کند؛ خانه‌ی مردم و ملجأ دولت مردمى و مظهر ارزشهاى اسلام ناب محمّدى (صلّى ا‌لله‌ علیه و آله) و به تعبیر امام حکیم و فقیدمان «عصاره‌ی فضایل ملّت» است.[2] در این مجلس، دور شدن از فضایل و پایبند شدن به اغراض شخصى و گروهى و آلوده شدن به هواهاى سیاسى و نفسانى، از هر کس که باشد، مردود و محکوم است. در این مجلس، رأى باید تابع معرفت، و بحث باید دور از تنازع و جدال باشد. در هر موضع‌گیرى و هر سخنى، باید رضاى خدا و مصلحت انقلاب و خواست و نیاز مردم در نظر گرفته شود. همواره در این مجلس، معدودافرادى بوده‌اند که از این تکالیف غفلت ورزیده و راه، کج کرده‌اند و …

مظهر ارادهٔ مردم و مجرای تأثیر آنان در قانون‌گذاری

مجلس شوراى اسلامى یک مرکز اساسى و تعیین‌کننده‌ی انقلاب است. همه‌ی سررشته‌هاى امور برمیگردد به مجلس شوراى اسلامى. مجلس مظهر حضور اراده‌ی مردم در صحنه‌هاى گوناگون سیاسى و اقتصادى است. اگر مردم در زمینه‌هاى اقتصادى یا سیاسى و چیزهایى که به سرنوشت کشور ارتباط پیدا میکند، چیزى را بخواهند ‌-بخواهند که بشود یا بخواهند که نشود- این اراده‌ی مردم باید از حنجره‌ی نماینده‌ی مردم و از زبان نماینده‌ی مردم بیرون بیاید و به‌صورت قانون در بیاید و این قانون در سطح کشور عمل بشود. این تأثیر مردم در قانونگذارى است. بنابراین مجلس بسیار مهم است. و قشرهاى مختلف مردم کوشش کنند که این امر انتخابات و مجلس را همیشه مهم بشمارند. همچنان که امام بزرگوارمان بر این معنا تأکید کردند و در وصیّت‌نامه هم حتّى به این نکته تکیه فرمودند.[3] این نکته را بدانند برادران و خواهران ما که خداى …

احساس مسئولیت و درک مصالح کشور در رأی اعتماد به کابینه

… تردید میکنند در اصول یک حکومت اسلامى و آزادى کامل اسلامى در این کشور، بیایند ببینند این مجلس ما را. نمایندگان با کمال شجاعت، با کمال صراحت، با احساس وظیفه، می‌آیند می‌ایستند نظر موافقشان یا نظر مخالفشان را بیان میکنند؛ که این هم نعمت بزرگى است که ما داریم. و بعد هم احساس مسئولیّت بسیار خطیرى که در این روزگار مجلس داشت ‌-در دادن رأى اعتماد به همه‌ی اعضاى کابینه- آشکار شد. مجلس شوراى اسلامى نشان داد که حقیقتاً واقعیّات کشور را خیلى خوب درک میکند، مصالح را درک میکند و خودش را در قبال این حقایقى که وجود دارد و در قبال این ملّت، مسئول میداند. دلیل بزرگ آن همین بود که این رأى اعتماد بالا را به شما اعضاى کابینه‌ی جدید دادند. من تشکّر میکنم از برادران و خواهران نماینده در مجلس شوراى اسلامى و بخصوص برادران مؤمن و حزب‌ا‌للهی‌اى که با رأى مثبت خودشان این امکان را دادند که کابینه در اسرع وقت کار خودش را شروع کند و برادران مسئول بتوانند امور کشور را اداره کنند.[3]

مجلسی مردمی، آزاد و مستقل و بی‌سابقه از آغاز مشروطه

من یک جمله هم خطاب به نمایندگان محترم مردم در مجلس شوراى اسلامى عرض کنم. مجلس شوراى اسلامى بحمدا‌لله‌ یکى از بهترین مجلسهاى قانونگذارى در سطح دنیا است: یک مجلس مردمى، یک مجلس آزاد، یک مجلس مستقل. واقعاً در تاریخ گذشته‌ی کشورمان هم از اوّل مشروطیّت تا امروز مثل این مجالسى که بعد از انقلاب داشته‌ایم ‌-این سه دوره‌ی مجلس نمایندگان و مجلس شوراى اسلامى- نداشتیم. نمایندگان در آنجا به اتّکاء آراء مردم و طبق وظیفه، حرفهاى خودشان را میزنند، تصمیم میگیرند و قانون معیّن میکنند؛ مجلس خوبى است. البتّه امام مکرّراً توصیه میفرمودند که در مجلس از تنازعات اجتناب بشود؛ بنده هم این توصیه را میکنم. مجلس باید آزاد باشد هر کسى نظر خود را و رأى خود را در آن ابراز کند؛ امّا اظهار رأى غیر از خصومت و تنازع و درگیرى است. بحمدا‌لله‌ امروز این جهت هم …

رعایت مصلحت کشور و پرهیز از بی‌وزیر ماندن وزارتخانه‌ها در رأی به وزیران

… یک روز هم در آن براى این ملّت مهم است. هر یک از این وزارتخانه‌ها اگر یک روز، دو روز، یک هفته هم رئیس و مسئول نداشته باشند، بخش عمده‌اى از کارهاى مردم لَنگ خواهد ماند و شایسته نیست؛ شایسته نیست نسبت به این مردم فداکار و بزرگوار و وفادار این‌جور برخورد بشود. انتظار ما این است که مجلس در عین حفظ آزادى ‌-چون حقّ آنها است که نسبت به وزرا نظر بدهند و رأى بدهند؛ این حق براى آنها محفوظ است- در اظهار نظر، صلاح کشور و ملّت را رعایت کنند، مصلحتِ این زمان را در نظر بگیرند. امروز نگاه دنیا به این کشور و به این دولت جدید و به این مجلس شوراى اسلامى و به این ملّت بزرگ است، میخواهد ببیند اینها دوره‌ی شروع کارِ بعد از رحلت امام را چگونه خواهند گذراند. ما نباید دست دشمن آتو[10] بدهیم؛ ما نباید زبان دشمن را به روى خودمان باز کنیم؛ ما …

نقش تعیین‌کننده در ادامهٔ راه و سابقهٔ نقش حساس در روند انقلاب

بنده صمیمانه از همدلى و صفا و همکارى شما برادران عزیز که با بسیارى از شما همکاری‌هاى طولانى در دوران مسئولیّتهاى پس از انقلاب تا امروز داشتیم، تشکّر میکنم. و مطمئنّاً مجلس شوراى اسلامى آن رکن رکینى است که موضع‌گیرى آن و تصمیم آن و حرکت صحیح و جهت‌دار و مدبّرانه‌ی آن نقش عمده‌اى خواهد داشت در اینکه ملّت ما و جامعه‌ی ما و همه‌ی ما با هم بتوانیم این راه را دنبال کنیم. هر کسى، هر دستگاهى نقشى دارد در این تکلیف بزرگ و عمومى؛ و نقش شما تعیین‌کننده‌تر است و لذا تکلیف شما هم سنگین‌تر است.خوشبختانه مجلس شوراى اسلامى امتحان خوبى داده. من به‌عنوان کسى که در بخشى از دوران مأموریّتم،[3] در مجلس ‌-در این سنگر استوار و مردمى- حضور داشتم و خدمت کردم و همواره براى این ارگان، براى این دستگاه عظیم و مؤثّر، احترام شایسته‌ی خودش را ‌-که امام عزیزمان بر روى آن تأکید کردند و بناى انقلاب ما بر آن است- قائل بودم و به آن اعتقاد راسخ داشتم، احساس میکنم که مجلس، در گذشته نقش بسیار حسّاسى را در روند حرکت انقلاب داشته که در آینده هم ‌ان‌شاءالله‌ بایستى همان‌جور باشد.

حیثیت جهانی و سهم مؤثر در سیاست‌های کشور و جهان و لزوم حفظ آن

آزمایشهاى سختى را مجلس گذراند و به اعتقاد بنده از این آزمایشها سرافراز بیرون آمد؛ بر اثر همین قدرت و استقامت در راه و حفظ جایگاه قانونىِ والایى که در قانون اساسى به این دستگاه عظیم و حسّاس داده شده، امروز در سطح جهانْ مجلس شوراى اسلامى از یک حیثیّت بالایى برخوردار است. امروز مجلس شوراى اسلامى در سطح جهانى، فقط به‌عنوان یک دستگاه قانونگذارى در کشور ما شناخته نمیشود، با عنوان یک دستگاهى که در سیاستهاى کشور بلکه در سیاستهاى جهانى سهم دارد ‌-سهم مؤثّرى هم دارد- و جایگاه برجسته و والایى دارد و در اوضاع داخلى کشور نقش مؤثّرى دارد، شناخته میشود. و این نقش بایستى به‌طور کامل حفظ بشود.

مواضع مجلس نشان‌دهندهٔ حرکت کلی نظام در سطح جهان

بنده صمیمانه از برادران و خواهران عزیز نماینده تشکّر میکنم، به‌خاطر استوارى نقشى که همواره مجلس شوراى اسلامى نشان داده و بخصوص به‌خاطر مواضع بسیار خوبى که در این روزهاى حسّاس در نطقهاى پیش از دستور و در مواضع عمومى، مجلس شوراى اسلامى گرفته؛ یعنى مجلس یک دستگاهى است که حرکت آن، موضع‌گیرى آن و سخن آن، در سطح جهان و سیاستهاى بین‌المللى نشان‌دهنده‌ی حرکت کلّى نظام به حساب می‌آید؛ و شما می‌بینید تأثیرى را که مجلس و رئیس عزیز و محترم مجلس شوراى اسلامى، امروز در ترسیم و تبیین سیاستهاى نظام جمهورى اسلامى در سطح جهانى دارند. همین حرکت دیروز مجلس شوراى اسلامى و رأى بالایى که داده شد به ریاست برادر عزیزمان جناب آقاى هاشمى رفسنجانى، در دنیا …

افتتاح مجلس به‌عنوان آغاز حکومت واقعی مردم و دموکراسی اسلامی

هفته‌اى که گذشت ــ در روز ولادت باسعادت امیرمؤمنان ــ هفته‌ى شروع حکومت واقعى مردم و دموکراسى اسلامى بود. مجلس شوراى اسلامى افتتاح شد و نمایندگان مردم براى تعیین خطّ‌مشى آینده‌ى کشور به مجلس راه یافتند. دو مطلب در این مورد قابل تذکّر است و هر دو به هم مرتبط:

اسلامی بودن مجلس و لزوم خارج نشدن آن از چارچوب اسلام

… ما را مجبور کنید. شیخ فضل‌الله‌ در جواب آنها میگفت: شما که هستید؟ اگر از همین ملّتید، این ملّت مسلمان است و به اسلام دلبسته است. شیخ فضل‌الله‌ را براى همین خصوصیّت، از صحنه‌ى روزگار بیرون راندند. اوّلین تأکید امام در این پیام، بر اسلامى بودن مجلس است. اوّلاً امام این مجلس را «مجلس شوراى اسلامى» خواند و به اکثریّت انتخاب‌کنندگان که مسلمانند، اشاره کرد و فقهاى شوراى نگهبان را مخاطب ساخت و از آنها خواست که دقیقاً مواظبت کنند از اسلام انحراف پیدا نشود. آن کسانى که در مجلس شوراى اسلامى ممکن است باشند امّا از اسلام یا از حاکمیّت اسلام خوششان نیاید، بدانند که این مجلس، مجلس شوراى اسلامى است. شما هر چه میخواهید در تعبیرات به آن اطلاق کنید امّا این مجلس، مجلس شوراى اسلامى است.

انطباق مجلس مبعوثان منتخب مردم در اندیشهٔ نائینی با مجلس شورا

نکته‌ی بسیار مهمّ بعدیِ دیگر، مسئله‌ی «نظارت ملّی» است. ایشان معتقدند که بایستی حکومت تحت نظارت باشد؛ تمام مسئولان مسئولیّت دارند و باید تحت نظارت قرار بگیرند. خب، چه کسی اینها را تحت نظارت قرار بدهد؟ به تعبیر ایشان «مجلس مبعوثان» که قانونگذار است. علی‌القاعده «مجلس مبعوثان» مثلاً منطبق میشود با مجلس شورا یا یک چنین چیزی. مجلس مبعوثان را چه کسی تشکیل میدهد؟ مردم تشکیل میدهند؛ یعنی مردم میروند انتخابات میکنند و مجلس مبعوثان تشکیل میشود؛ بعد مجلس مبعوثان قانونگذاری میکند لکن آن قانونگذاری اعتبار ندارد، مادامی که مورد تأیید علمای برجسته‌ی دینی قرار نگیرد ؛ یعنی شورای نگهبان؛ …

آرامش‌بخش بودن مجلس کنونی برخلاف دوره‌ای از اختلاف‌افکنی

این حرف و سخنی که شما در منبر مجلس بیان میکنید باید در محیط جامعه امید بیافریند، آرامش بیافریند. البتّه خوشبختانه حالا چندی است که مجلس این حالت را دارد؛ سابقها، در یک برهه‌ای از زمان، بلندگوی مجلس را که انسان باز میکرد، از درونش دعوا و اختلاف و مانند اینها بیرون می‌آمد؛ حالا بحمدالله این‌جور نیست، مجلس اختلاف‌برانگیز نیست و تا حدود زیادی واقعاً آرامش‌بخش است؛ این مهم است. آنچه در مجلس گفته میشود و از زبان نماینده صادر میشود، نشانه‌ی عقلانیّت مجلس باشد، نشان‌دهنده‌ی این باشد که از روی فکر دارد کار میشود و صحبت میشود؛ مستمع این تلقّی را پیدا کند؛ این خیلی تأثیر میگذارد. نشان‌دهنده‌ی پایبندی به اصول انقلاب باشد. خیال …

نمایندگی کار اصلی نماینده در دورهٔ چهارساله نه کاری فرعی

… که نماینده‌ی مجلس بود، به من گفت ــ به نظرم گفت چند ساعت ــ من قبل از مجلس مطالعه میکنم؛ میگفت [در مورد] این قانونی که امروز بنا است مطرح بشود، من چند ساعت می‌نشینم مطالعه میکنم، اطرافش را می‌سنجم یا احیاناً مثلاً با کارشناس مطرح میکنم. این‌جوری باید باشد؛ یعنی مجلس یک کار اساسی است. این‌جور نیست که یک کار فرعی در کنار کارهای دیگر باشد؛ نه، کار اصلی برای نماینده در این چهار سال است. کار اصلی این است؛ باید در کمیسیون‌ها و در صحن مجلس با آمادگی کامل و با مطالعه وارد شد. این هم یک توصیه.

لزوم پاسخ یکپارچه و محکم مجلس به تهمت‌ها علیه جمهوری اسلامی

بعد هم در مواضع انقلاب، قاطعانه و با شجاعت و با صراحت حرف زدن، بیان کردن، تصمیم‌گیری کردن. در فلان نقطه‌ی عالم، یک نابخردی یک حرفی میزند، به جمهوری اسلامی تهمتی میزند که در دنیا منتشر میشود؛ مجلس اینجا یکپارچه، قوی، محکم پاسخ بدهد. گاهی اوقات لازم است جمع نمایندگان پاسخ بدهند؛ گاهی یک نماینده، دو نماینده یا مثلاً فرض کنید که نماینده‌ی مربوط به کمیسیون سیاسی لازم است که موضع بگیرد و پاسخ بدهد؛ موضع بگیرد پاسخ بدهد؛ ملاحظه نکنند. انقلابیگری اینها است. دیگر حالا اینکه از منبرِ باعظمتِ مجلس یک جوری استفاده بشود که حالا مثلاً‌ فرض کنید …

کمک ارزندهٔ مجلس به شکل‌گیری دولت با اعتماد به همهٔ وزرا

خدا را شکرگزاریم که بحمدالله دولت با همّت رئیس‌جمهور محترم و با کمک ارزنده‌ی مجلس شکل گرفت؛ این خیلی نعمت بزرگی است. در بعضی از دولتهای گذشته، گاهی تا نزدیک یک ماه یا بیشتر، دولت نمیتوانست شکل بگیرد و همه‌ی وزرا از مجلس رأی اعتماد نگرفته بودند؛ این را خدا لطف کرد به شما و به ما و به کشور که بحمدالله همه‌ی وزرا از مجلس، با اعتماد مجلس به آنها، بسلامتی بیرون آمدند. کسانی که در این انتخابات و تشکیل این دولت ــ بعد از آن حادثه‌ی سنگین و تلخ ــ مؤثّر بودند، همه پیش خدای متعال مأجورند: دست‌اندرکاران دولت قبل، صداوسیما، مسئولان گوناگون که کمک کردند به اینکه بعد از آن حادثه‌ی سنگین و تلخی که پیش آمد، کشور بتواند بانشاط وارد …

از چشم مردم افتادن عوامل کارهای ناپسند برخی مجالس گذشته

ما در طول این چند ده سال داشته‌ایم مجالسی را که کارهایی کردند که مردم نپسندیدند این کارها را و‌ از این کارها خوششان نیامده؛ نتیجه این شده که عوامل آن کارها از چشم مردم افتادند. ما اینها را در این سالها تجربه کردیم و مشاهده کردیم. تک‌تک نمایندگان محترم باید به این نکته‌ی «پاسخگویی» توجّه داشته باشند؛ رفتارشان، گفتارشان، نطقشان، رأیشان، موضعگیری‌شان را با توجّه به این نکته تنظیم بکنند. این نکته‌ی اوّل.

امکان حضور و نقش‌آفرینی مؤثر مجلس در مسئلهٔ تحریم

در همین مسئله‌ی تحریم ــ که خب سرِ زبانها خیلی میچرخد؛ بخصوص در ایّام انتخابات، تکرار میشد در اظهارات گوناگون نامزدهای انتخاباتی و مردم و طرف‌داران‌شان و مانند اینها ــ مجلس میتواند حضور داشته باشد، واقعاً تأثیرگذار باشد. ما میتوانیم؛ هم میتوانیم تحریمها را به وسیله‌ی وسایل شرافتمندانه برطرف کنیم، هم بالاتر از برطرف کردن تحریمها خنثی کردن تحریمها است. بنده مکرّر این را گفته‌ام[11] که برداشتن تحریم دست شما نیست ــ باید شما تدبیر بیندیشید یک جوری، دست طرف مقابل است ــ امّا خنثی کردن تحریم …

آغاز دورهٔ دوازدهم در موعد مقرر و بی‌تأخیر

اکنون که دوازدهمین دوره‌ی مجلس شورای اسلامی مانند همیشه در موعد مقرّر و بی‌تأخیر آغاز میشود، جبهه‌ی خشوع به درگاه خداوند عزیز و حکیم میسایم و استمرار و استحکام مردم‌سالاری دینی را که هدیه‌ی بزرگ الهی به ملّت ایران است، سپاس میگویم.

قوت مجلس با رأی بیشتر و امکان بیشتر کار در کشور

… در تهران یا در هر شهر دیگری تعدادی را انتخاب کردیم و بقیّه ماندند و شرکت نکردیم، در واقع کار را کأنّه نیمه‌تمام رها کردیم؛ بنابراین اهمّیّت مرحله‌ی دوّم کمتر از مرحله‌ی اوّل نیست. ان‌شاءالله که مردم عزیزمان، همه شرکت کنند و رأی بدهند و مجلس را تکمیل کنند؛ هرچه رأی بیشتر باشد، مجلس قوی‌تر است، هرچه مجلس قوی‌تر باشد امکان کار در کشور بیشتر است. ان‌شاءالله که موفّق باشید.

توان مجلس برخاسته از حضور قوی مردم برای کارهای بزرگ

علاوه‌ی بر این، انتخابات دستاوردهای دیگری هم دارد. یکی از دستاوردها این است که اگر انتخابات قوی بود، منتخب هم قوی خواهد بود. اگر ما مثلاً در انتخابات مجلس ــ که حالا انتخابات پیش‌رو انتخابات مجلس است ــ حضور قوی داشته باشیم، مجلس قوی خواهیم داشت. مجلس قوی میتواند کارهای بزرگ انجام بدهد، میتواند قدمهای بلند بردارد؛ پشتوانه‌ی قوی دارد دیگر. در انتخابات ریاست جمهوری، اگر انتخابات پُرشور و قوی و پُرجمعیّت باشد، دست رئیس‌جمهور، دست دولت باز است برای کارهای بزرگ، برای اقدامهای بزرگ. این است. بنابراین انتخابات قوی نتیجه‌اش پیشرفت کشور است، نتیجه‌اش سود بردن کشور است، برداشتن مشکلات کشور است؛ نتیجه‌اش …

تکریم جایگاه مجلس و خداقوت به نمایندگان در دیدار سالیانه

خیلی خوش‌‌آمدید برادران عزیز، خواهران عزیز، نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی. این دیدار سالیانه، هم فرصتی است برای اینکه از مجلس شورای اسلامی تکریم بشود، چشمها به این نهاد باعظمت دوخته بشود و همه توجّه کنند به عظمت و اهمّیّت جایگاه مجلس، هم فرصتی است برای اینکه به نمایندگان محترم خداقوّت گفته شود. یک سال زحمت کشیدید ــ حالا این بار که سه سال زحمت کشیدید ــ و انصافاً جا دارد که در پایان هر سال یک خداقوّت صمیمی و از ته دل به نمایندگان محترم گفته بشود؛ یکی از اهداف این جلسه این است. احیاناً برخی نصایح و تذکّرات هم هست که انسان فکر میکند شاید مفید باشد و شاید اقتضای اصل ۵۷ قانون اساسی هم باشد که ما یک تذکّراتی، گاهی یک نصایحی به شما عرض کنیم.

بی‌اعتنایی به اتهام دولتی شدن مجلس در پی همکاری با دولت

… چه در حدّ وزیر، چه در حدّ مدیر، در قوّه‌ی مجریّه بوده‌اید و میدانید قوّه‌ی مجریّه با قوّه‌ی مقنّنه فرق میکند. آنجا کار هست، تلاش هست، فشار کار هست، توقّع هست، مطالبه هست؛ باید مراعات قوّه‌ی مجریّه را کرد و بعضی از مناقشات غیر منطقی را نباید دخالت داد. گاهی اوقات میشود که مجلس وقتی با دولت همکاری میکند، یک عدّه‌ای از این بداخلاق‌ها که گوشه کنار نشسته‌اند، فوراً در روزنامه و در فضای مجازی و مانند اینها میگویند: «مجلس استقلال خودش را از دست داد، مجلس دولتی شد!»؛ به اینها اصلاً اعتنا نکنید. یا از روی غرض این حرفها گفته میشود یا از روی بی‌اطّلاعی از مصلحت نظام این حرفها گفته میشود.

فرصت جبران خلأها و کوتاهی‌های گذشته در سال آخر

بالاخره این سال آخر یک فرصتی است که انسان نگاه کند پشت سرش؛ اگر چنانچه در این دو سه سال گذشته یک خلأیی باقی مانده، یک قصوری انجام گرفته، آن را در این سال آخر ان‌شاءالله جبران کنید و [همان‌جور که] سرافراز وارد مجلس شدید، ان‌شاءالله سرافراز از مجلس خارج بشوید.

پرهیز از تعهدات مالی متکی به منابع نامطمئن خطاب به مجلس

… قوا را برای [بررسی] مسئله‌ی اقتصادی در دولت قبل تشکیل دادیم، یکی از اهداف مهمّی که اعلام کردیم و مکتوب بود و ابلاغ شد، اصلاح ساختار بودجه بود؛ که خب تاکنون هنوز به طور کامل انجام نگرفته. مسئله‌ی اصلاح ساختار بودجه خیلی مهم است؛ این [موجب] انضباط مالی است. و یکی از بخشهای مهمّ انضباط مالی این است که از تعهّدات مالی‌ای که منابع پایدار مطمئنّی ندارد، حتماً باید پرهیز بشود. مخاطب این حرف، بیشتر مجلس است؛ [برآورد] منابع مالی نامطمئن و متزلزل در قبال مصارف قطعی؛ خب این یک بی‌انضباطی به وجود می‌آورد و بلاشک مشکلات فراوانی را ایجاد میکند.

توصیهٔ مؤکد به مجلس و دولت برای پرهیز از لغو ناگهانی مقررات

دوّم علاج تغییرات مکرّر قوانین و مقرّرات. مکرّراً قوانین ما، مقرّرات ما، تغییر پیدا میکند. مخاطب این، هم دولت است، هم مجلس؛ بخصوص مجلس. یک مقرّره‌ای در دولت تصویب میشود، اعلام میشود، ناگهان از مجلس صدایی بلند میشود ضدّ آن، بعد از آنکه مدّتی ترتیبات داده شده و بر اساس آن تصمیم‌گیری شده، برنامه‌ریزی شده، حالا لغو میشود! اینها اشکال دارد، اینها را باید علاج کرد. مخاطب این توصیه‌ی مؤکّد، هم مجلس است، هم دولت.