رفتن به محتوای اصلی

قیام ۱۹ دی قمرویداد

نام‌های دیگر: قیام ۱۹ دی، قیام مردم قم

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

قیام مردم قم در ۱۹ دی ۱۳۵۶ در پی انتشار مقالهٔ روزنامهٔ اطلاعات علیه امام خمینی (ره).

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در مسجد اعظم قم به‌مناسبت دومین سالگرد شهادت آیت‌الله سیدمصطفی خمینی— ۱۳۵۸/۰۷/۳۰

سیر زمانی

از ۱۳۵۸ تا ۱۴۰۴
۱۳۵۸۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۷۲همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

خب با این نگاه دیگر نمیشود حادثه‌ی قم را آن طور ساده‌نگری کرد و تفسیر کرد به یک هیجان؛ نه، این حادثه یک معنای دیگری دارد، یک عمقی دارد، معنای عمیق‌تری پیدا میکند. خب معنای حادثه‌ی نوزدهم دی چیست؟ عبارت است از خشم و شدّت اعتراض مردم به رژیم دیکتاتور، وابسته، فاسد، ضدّ دین، اشرافی و طبقاتی. نارضایی‌های مردم و خشمهای مردم در طول زمان متراکم شده بود و یک پشتوانه‌ی فکری هم از درسهای امام، سخنرانی‌های امام، بیانیّه‌های امام که از قم و از نجف منتشرمیشد پیدا کرده بود؛ این حرکت عظیم، این خشم عمومی مردم، متّکی به آن پشتوانه‌ی فکری‌ای که امام دائماً و پی‌درپی القا میکرد و به وسیله‌ی جوانهای مبارز و بخصوص به وسیله‌ی طلّاب در سراسر کشور منعکس میشد، توانست این قیام عظیم را به وجود بیاورد.

حادثه‌ای که مسیر حرکت ملت را تغییر داد و مبدأ تحول در ایران شد

مسئله‌ى مهم این است که حوادث در تاریخ ملّتها زیاد است امّا آن حادثه‌اى که مسیر حرکت یک ملّتى را عوض میکند، آن حادثه مهم است و سزاوار است که بر روى آن تعمّق و دقّت انجام بشود؛ و حادثه‌ى نوزدهم دى از این ‌قبیل است. شانزده سال از این حادثه میگذرد؛ جوانهاى حزب‌اللهى قم که آن روز یک حماسه‌اى را در این خیابانهاى پُرشور شهر شهادت و قیام به ‌وجود آوردند، امروز مردان بزرگى هستند و نوجوانان ما آن حادثه را اصلاً به یاد ندارند ولى این حادثه به‌ قدرى باعظمت بود که مبدأ یک تحوّلى در کشور ایران شد. کسى باور نمیکرد که اختناق دستگاه وابسته و فاسد پهلوى در دل مردم چنین جرئتى را باقى گذاشته باشد امّا مردم قم ثابت کردند که با ایمان و عشق و اخلاص به دین و روحانیّت، همان احساساتى را دارند که مسلمین صدر اسلام در حوادث خونین و دشوار، آن احساسات را نشان دادند.

انتخاب قیام با وجود خطر به جای سکوتی که اهانت‌کنندگان را جری‌تر و جبههٔ دین را تضعیف می‌کرد

این یک مقطعى بود؛ میشد ملّت ایران سکوت کنند و از سر این اهانت هم بگذرند، [امّا] نتیجه چه میشد؟ نتیجه این میشد که آن اهانت‌کنندگان جرى‌تر میشدند و این رشته ادامه پیدا میکرد و جبهه‌ى اسلام و دین و انقلاب بکلّى تضعیف میشد. میشد هم که در مقابل این حرکت خصمانه‌ى دشمن، با وجود خطراتى که داشت قیام کنند؛ مردم قم این دوّمى را انتخاب کردند و قیام کردند؛ البتّه خطرناک بود.

شکستن دیوار ترس در دل مردم با نترسیدن مردم قم از خطر

… میخرید. مگر شوخى بود؟ در یک چنین اوضاع‌ و احوالى بود که مردم قم از خطر نترسیدند، از سلطه‌ى دستگاه پهلوى ملاحظه نکردند و به ‌خاطر دفاع از حقیقت، در یک اجتماع عظیمى شرکت کردند؛ دستگاه هم از روى خامى و نشناختن مردم فکر کرد آنها را بترساند که منجر به درگیرى شد؛ و در این حادثه اگرچه شهید را مردم دادند امّا شکست را دستگاه طاغوت خورد؛ چرا؟ چون مردم در میدان از هیچ مشکلى ملاحظه نکردند و نترسیدند؛ هدف براى آنها از جانشان و خطراتى که آنها را تهدید میکرد بزرگ‌تر بود. نتیجه این شد که حادثه‌ى قم ایران را تکان داد و دیوار ترس را در دلهاى آحاد مردم شکست. در دنباله‌ى این حادثه، در تبریز و در شهرهاى دیگر [هم اعتراض شد و] رهبرىِ هوشمندانه‌ى امام هم از بیرون همه‌چیز را هدایت میکرد و روحانیّون فعّال و مبارز و آگاه هم همه‌جاى صحنه را پُر کردند؛ نتیجه این شد که یک انقلاب عظیمى به ‌وجود آمد. از همین حادثه، از همین …