درک درست آیات در گرو شرایط خاص مانند انقلاب و جهاد
بعضى از آیات کریمهى الهى ــ آیات قرآن ــ گویى در طول قرنهاى متمادى، به معناى واقعى، یا تفسیر نشده بود یا به وسیلهى ما و نسلهاى معمولى بشر فهمیده نشده بود. این آیات در دوران انقلاب ما و در طول این ده یازده سالِ پُرحادثه و پُرماجرا معنا شد و حق هم همین است. حوادث و شرایط خاص است که میتواند حقایق الهى را که در قالب الفاظ هست، درست معنا کند. مثلاً آیات نازلشدهى در جنگ اُحد را نمیشود در یک زندگى عافیتآلود و عافیتآمیز درست فهمید. آیات نازلشدهى در غربت نبىّ اکرم (صلّى الله علیه و آله و سلّم) و اصحاب آن بزرگوار مثلاً در شعب ابىطالب یا در راه مکّه را نمیشود در شرایط معمولى زندگى و در خانه و …
تفاوت قبول داشتن آیات با لمس آنها در تجربهٔ انقلاب و جنگ
… و فکر کنیم که فهمیدیم. یا اینکه در قرآن کریم هست که هر کس تلاش کند در راه خدا، هر کس مجاهدت کند براى خدا، در حقیقت براى خود تلاش کرده است و مجاهدت کرده است ــ وَ مَن جٰهَدَ فَاِنَّما یُجٰهِدُ لِنَفسِه ــ[4] اینها آیات الهى است و ما اینها همه را قبول داشتیم؛ امّا قبول داشتن یک مسئله است، لمس کردن یک مسئلهى دیگر است؛ حالا لمس میکنیم. در طول دوران نهضت، دوران انقلاب، بعد از پیروزى انقلاب، در هشتسالهى جنگ، در این دوسالهى بعد از جنگ، مجموعاً در این یازده دوازده سال بعد از بیستودوّم بهمن ۵۷ تا امروز، اینها را داریم یکىیکى تجربه میکنیم، لمس میکنیم، قدمبهقدم درک میکنیم؛ یعنى ملّت ما اینها را دارد درک میکند.