من همین امروز داشتم فکر میکردم، به یک مناسبتی این تعبیر «غرور ملّی» نظر من را جلب کرد؛ غرور ملّی. خب غرور ملّی یعنی چه؟ آنچه در فارسی تفاهم میشود از این کلمه چیست؟ یعنی آن احساس عزّت ملّی. احساس عزّت ملّی، معنای غرور ملّی است؛ یعنی یک ملّت احساس اعتزاز کند به خود، احساس شرف کند. خب، کلمهی غرور این را نمیرساند. کسی که آشنا با زبان عربی است، و «غَرَر» در باب بیع را میخواند، یا «وَغَرَّکُم بِاللهِ الغَرور»[4] را میخواند، [میداند] غرور یعنی فریفتگی جاهلانه؛ کسی از روی جهالت فریفته بشود؛ این معنای غرور است. لذا میگویند فلانی آدم مغروری است. و [معنای] این زشت است. اتّفاقاً این تعبیر در فارسی ما وجود دارد ــ نه در تعبیرات سیاسی ــ در تعبیرات معمولی: آدم باغروری است، آدم مغروری است ــ این بد است ــ یعنی خودفریفتگی جاهلانه دارد. خب این وقتی میآید در فرهنگ سیاسی و میشود «غرور ملّی»، میشود خوب. خب ما چه داعی داریم که یک کلمهای را که معنای نارسا و غلطی دارد بگوییم، که بعد منِ روحانی وقتی که از زبان عرب میآیم وارد زبان فارسی میشوم، تا دیدم میگوید غرور ملّی، بگویم آقا، ساکت شوید! غرور ملّی چیست؛ غرور ملّی را بگذارید کنار. در حالی که مقصود شما از غرور ملّی، اصلاً آن معنای بد نیست ــ که معنای کلمه است ــ شما آن شرف ملّی را میخواهید بگویید؛ خیلی خوب، به تعبیر درست آن بگویید که من هم در فهم مراد شما اشتباه نکنم؛ یعنی کار به اینجاها رسیده؛ در حالی که امروز کسی فکر نمیکند که کلمهی غرور ملّی، کلمهی غلطی باشد؛ امّا غلط است، و این غلط، عدم تفاهم به وجود آورده.عزت ملی
نامهای دیگر: عظمت ایران
توضیحتهیهشده با هوش مصنوعی
سربلندی ملت ایران و نپذیرفتن سلطهٔ بیگانه.
نخستین کاربرد در متنهای این سایت:بیانات در خطبههای نماز جمعه تهران— ۱۳۶۷/۰۴/۳۱
سیر زمانی
از ۱۳۶۷ تا ۱۴۰۴۱۳۶۷۱۴۰۴
فقط سال ۱۳۷۲همهٔ سالها
تعریف در کلام رهبر
یک مطلب اساسی و کلی را به این مناسبت عرض بکنم. برادران و خواهران عزیز! اسلام برای ساخت یک جامعهی سرافراز و پویا خصوصیاتی را ترسیم کرده و راه رسیدن به آنها را برای ملت مسلمان و امت اسلامی در طول تاریخ تبیین کرده است. یکی از این نشانهها و خصوصیات عزت ملی است؛ عزت. همچنانی که یک فرد مایل است ذلیل نباشد و عزیز باشد، از آرزوهای بزرگ یک ملت هم این است که عزیز باشد و ذلیل نباشد. عزت ملی چیست؟ عزت ملی عبارت است از اینکه یک ملت در خود و از خود احساس حقارت نکند. نقطهی مقابل احساس عزت، احساس حقارت است؛ یک ملت وقتی به درون خود - به سرمایههای خود، به تاریخ خود، به مواریث تاریخی خود، به موجودی انسانی و فکری خود - نگاه میکند، احساس عزت و غرور کند، احساس حقارت و ذلت نکند. این یکی از چیزهائی است که برای یک ملت لازم است. قرآن در موارد متعددی به این معنا اشاره کرده: «یقولون لئن رجعنا الی المدینة لیخرجنّ الأعزّ منها الأذلّ و لله العزّة و لرسوله و للمؤمنین و لکنّ المنافقین لا یعلمون».[2] منافقان با خودشان گفتگو میکردند که ما عزیزیم و مسلمانها را - که ذلیلند - از مدینه خارج خواهیم کرد! خداوند به پیغمبر وحی فرستاد که اینها اینجور میگویند، لیکن نمیفهمند و نمیدانند؛ آنکه عزیز است مؤمنانند؛ عزت از آنِ خداست و از آنِ پیامبر خدا و از آنِ مؤمنان بالله. این یک تابلو درخشانی است که همیشه جلوی چشم امت اسلامی باید قرار داشته باشد؛ «عزت ملی». اگر یک ملتی احساس عزت نکند، یعنی به داشتههای خود - به آداب خود، به سنن خود، به زبان خود، به الفبای خود، به تاریخ خود، به مفاخر خود و به بزرگان خود - به چشم حقارت نگاه کند، آنها را کوچک بشمارد و احساس کند از خودش چیزی ندارد، این ملت براحتی در چنبرهی سلطهی بیگانگان قرار میگیرد.این منطقه این آزمایشهای بزرگ را دیده است. من قصد ندارم از تاریخ بگویم. اینها را البته شما، بخصوص نسل جوان باید بدانید. باید آزمونهای بزرگی را که جمهوری اسلامی گذرانده است، این حرکت عظیمی که ملت ایران انجام داد و به اتکاء آحاد ملت ایران این پیروزی بزرگ نصیبشان شد، اینها را باید به صورت عبرتهای بزرگ تاریخ، درسهای آموزندهی تاریخ، شما جوانها بدانید، تا بفهمید وزن و مقدار تبلیغاتی که امروز ایادی استکبار در دنیا میکنند، چقدر است. من نمیخواهم تاریخ بگویم، من میخواهم این را بگویم: در سنندج در روز سهشنبه، من راجع به عزت ملی حرف زدم. یک ملت باید خود را عزیز بداند و عزیز قرار دهد. باید یک ملت از خواری، از ذلت، به هر وسیلهای از سوی هر کسی مبارزه کند و خود را به نقطهی عزت برساند. این عزتی که برای ملت ایران یک ضرورت است و به فضل الهی به وسیلهی انقلاب اسلامی زمینهی کامل این احساسِ عزت در ما مردم به وجود آمده است، یکی از عناصرش عبارت است از دلبسته و وابسته نبودن به بیگانگان، به دشمنان، به کسانی که در سرنوشت پرشکوه یک ملت مثل ملت ما، آنها هیچگونه احساس سود نمیکنند. بنابراین دنبال منافع خودشان هستند و این منافع را در ذلیل کردن، خوار کردن، به استضعاف کشاندن ملتها میدانند. باید به اینها دلبسته نشد.شاهدها (۳ پاراگراف)
ابزار دست هیچ قدرتی نشدن، بالاترین عزت یک ملت
و کدام عزّت براى یک ملّت از این بالاتر که هیچ قدرتى نتواند آنها را ابزار دست خود قرار بدهد و آنها را وسیلهای براى خواستهاى خودش قرار بدهد؟ این براى یک ملّت از هر عزّتى بالاتر است. امروز قدرتمندهاى عالم آنقدر وقیح شدهاند، آنقدر روحیهى استکبار در اینها قوى شده است در درون ناپاک اینها که صریحاً میگویند که فلان دولت، فلان کشور، فلان رژیم باید براى منافع ما کار کند؛ [مگر] شما که هستید؟ شما چه کاره هستید در مسائل فلان کشور آسیایى یا …عزت ملت ایران، حکومت ارادهٔ مردم و نفوذ نداشتن دشمنان
… وجود پیدا کرد؛ امام بزرگوار در جلو و مسئولین کشور اطراف ایشان را گرفتند، دلهاى آحاد عظیم ملّت به نور هدایت امام منوّر [شد] و به هر طرفى که مصلحت این کشور و این ملّت ایجاب میکرد، متوجّه شدند، کارهاى بزرگ را انجام دادند و به فضل پروردگار کشور را پیش بردند. امروز ملّت ایران در دنیا عزیز است؛ امروز ملّت ایران به عنوان یک ملّت بزرگ شناخته شده است؛ امروز در داخل کشور ارادهى خود مردم است که حکومت میکند و راه را در مقابل ملّت ایران باز میکند؛ امروز دشمنان بر ما تسلّط ندارند، بر روى ما نفوذ ندارند و به فضل الهى هرگز این نفوذ را پیدا نمیکنند؛ البتّه تلاش میکنند که مشکلات درست کنند، گره بیندازند در کارها، چوب لاى چرخهاى نظام جمهورى اسلامى بگذارند و آنچه میتوانند، علیه این کشور و این ملّت و مسئولین تبلیغات میکنند؛ این کارها را میکنند امّا به فضل پروردگار، با همّت شما مردم، با ارادهى این ملّت همهى …لزوم حفظ احترام و عزت ملت ایران نزد رهبران کشورهای اسلامی
… مسلمانهاى باوجدان در همهجاى دنیا دارند تلاش میکنند. الان ببینید در دنیاى اسلام چه خبر است؛ اینکه مىبینید آمریکا عصبانى است، اینکه مىبینید سردمداران استکبار از خشم و غضب زنجیر میجوند، بىخود نیست؛ مىبینند که حرکت شما ملّت در دنیا چه اثرى گذاشته است. رهبران این کشورهاى مختلف، رهبران اسلامى مىآیند پیش ما میگویند که براى ملّت ایران چه احترامى قائلند. این ملّت فداکارى کرده است، [لذا] شایستهى احترام شدند. عرض من این است که همه باید سعى کنیم این احترام را، این عزّت را حفظ کنیم.