رفتن به محتوای اصلی

صدر اسلام

نام‌های دیگر: دوران صدر اسلام

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

نخستین دوران تاریخ اسلام در زمان پیامبر اکرم (ص) و سال‌های پس از آن.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:سخنرانی در جمع علمای نجف (برگزاری جشنهای شاهنشاهی- وجوب قیام علما)— ۱۳۵۰/۰۴/۰۱

سیر زمانی

از ۱۳۵۰ تا ۱۳۶۶
۱۳۵۰۱۳۶۶

فقط سال ۱۳۵۸همهٔ سال‌ها

شاهدها (۷۰ پاراگراف)

همانندی خدمتگزاران انقلاب با لشکر اسلام در صدر اسلام

… و شما منظور امام زمان- سلام الله علیه- هستید. دلخوش باشید که اسلام شما را می‌پذیرد. دلخوش باشید که شکست برای شما نیست، نه در حیات و نه در شهادت. شهادت فخر اولیا بوده است و فخر همه ما؛ و سعادت است. شما چه پیروز بشوید در دنیا، یا به شهادت برسید، پیروزمندید؛ همان طور که لشکر اسلام در صدر اسلام خودشان را پیروز می‌دیدند، چه کشته بشوند و چه بکشند. شما هم امروز همان سربازها هستید. من به شما مژده پیروزی می‌دهم و من به شما تبریک عرض می‌کنم. خداوند تعالی به شما نظر دارد.

فداکاری مسلمانان صدر اسلام در سختی و به ارث گذاشتن اسلام

… رفته‌اند از جهتی متاثرم، و به خانواده‌های آنها و بستگانشان تسلیت عرض می‌کنم، و از خدای تبارک و تعالی رحمت برای شهدا طلب می‌کنم، و صبر و اجر برای خانواده‌هایشان. و از طرفی هم مباهات می‌کنم من به یک همچو جوانانی که ما داریم که نظیر جوانهای صدر اسلام هستند. شما اگر به تاریخ صدر اسلام مراجعه کنید، می‌بینید که فداکاریهایی که آنها کرده‌اند و آن قدری که آنها در مضیقه بودند، در زحمت بودند، حتی در بعضی از جنگها یک دانه خرما را این دهانش می‌گذاشت همان شیرینیش را که ادراک می‌کرد می‌داد رفیقش، و همین طور، برای که چیزی نبود در کار اینها، با کمال شهامت و قدرت به اسلام خدمت کردند و اسلام را به ارث پیش ما گذاشتند. ما هم موظفیم که این ارث بزرگ را حفاظت کنیم و برای او جانبازی کنیم. آنها که شهید شدند به خدمت خودشان و به سعادت خودشان و به اجر خدمت خودشان رسیدند. و ماها هم امید است که یا پیروز شویم، و یا شهید در راه اسلام، و خداوند شماها را حفظ کند. و الآن این امانتی که در دست ماست، همه ما- چه نیروهای انتظامی، و چه ملت، چه خانمها و چه …

رحمت میان خود و شدت بر کفار در وصف مؤمنان صدر اسلام

اگر بخواهید پیشرفت بکنید و همه چیزتان ان شاء الله اسلامی بشود و پیروزی نظیر پیروزیهای صدر اسلام بشود، کاری بکنید که خودتان هم ساخته بشوید. همان طور که سربازهای صدر اسلام در عین حالی که سربازی می‌کردند، وظایف صوریه اسلام را هم به تمام معنا به جا می‌آوردند، همان طوری که شمشیر می‌کشیدند و می‌کشتند دشمنهای اسلام را، با خودشان به طور رافت، به طور دوستی، برادری رفتار می‌کردند. همین دستور قرآن کریم است که از اوصاف مومنین صدر اسلام و اینها نقل می‌فرماید که اینها رحیم هستند بین خودشان: رُحَمَاءُ بَیْنَهُم[2] خودشان با هم با رحمت رفتار می‌کنند؛ اَشِدَّاءُ عَلَی الکُفَّارِ[3] وقتی به کفار می‌رسند، شدت. حضرت امیر وقتی که مواجه می‌شود با لشکر معاویه که از کفار هم بدتر بودند، با خوارج که آنها هم به همان طور بودند، با کمال شدت [برخورد می‌کرد]. بعد از اینکه می‌دید هدایت نمی‌شوند، سفارش می‌کرد که شماها ابتدا به جنگ نکنید؛ به لشکر خودش فرمود شماها ابتدا به جنگ …

ذکر مصائب و مجاهدات مجاهدان صدر اسلام عامل زنده ماندن اسلام

… به وحدت کلمه و ادامه نهضت و تقوا و صبر انقلابی دعوت کنند، و از اختلاف و تفرقه- که اساس شکست و عقب‌ماندگی است- بترسانند، و با تذکر جهاد سید مظلومین و مصیبات وارده بر آن حضرت، ملت را به مجاهده تا نهایت پیروزی و رسیدن به حکومت اسلامی به تمام ابعادش فرا خوانند. ذکر مصایب و مجاهدات مجاهدین صدر اسلام در امروز و تا ابد، اسلام را زنده نگه می‌دارد.

غلبهٔ سپاه کم‌ساز‌وبرگ مسلمانان بر امپراتوری‌های ایران و روم با قدرت ایمان

قوای انتظامی اسلام برای سرکوبی خود ملت نبوده است. با ملت، رفیق و دوست و خدمتگزار؛ در مقابل خارجی، کوبنده و مهاجم. همین دسته بی‌ساز و برگ قوای اسلامی در صدر اسلام که هر چند نفرشان یک اسب یا یک شتر داشتند، هر چند تاشان یک شمشیر داشتند، و زندگی سربازی‌شان این طور بود، از باب اینکه اتکالشان به ملت بود و به خدا، همین عده کم به دو امپراتوری بزرگ آن وقت که همه دنیا تقریباً تحت سلطه آنها بودند، اینها غلبه کرده‌اند. با همین دست خالی، لکن قدرت ایمان. با نداشتن سازوبرگ صحیح جنگی، و مجهز بودن قوای ایران و روم با همه قوایی که داشته‌اند، لکن اینها قدرت ایمان داشتند، آنها نداشتند. آنها را در یکی از جنگها- که جنگ «[3]) 93 (» یک همچو چیزی به آن می‌گویند- این سربازهایی که اینها می‌خواستند به جنگ بیاورند، از طرف ایران می‌خواستند به جنگ بیاورند اینها را با ریسمان یا با زنجیر بسته بودند که فرار نکنند! یک همچو روحیه‌ای در مقابل خارج داشتند؛ …

حضور عالمان و سرداران سپاه در یک مسجد و همراهی در نماز و جنگ

… آنجا می‌گذاشتند. برای چه بود؟ برای اینکه او خائف بود، [و] آدم خائن خوف دارد، می‌ترسد، می‌ترسد که از اینجا که عبور بکند، مردم با او بدند، چه چون مردم بدند، شاید او را ترور کنند؛ شاید بریزند سر او. اما حکومت اسلامی از مردم نمی‌ترسد، به مردم چون خیانتی نکرده. و لهذا در صدر اسلام همان مسجدی که عالِم در آن بود، همان مسجد هم ارتشی بود؛ و سردارهای سپاه هم همان جا بودند و با هم نماز می‌خواندند و با هم اطاعت می‌کردند، و با هم، هم جنگ می‌رفتند، یک همچنین وضعی داشت. شما قبل از اینکه این نهضت بشود، هیچ وقت با این آقایان مجتمع نمی‌شدید یک جایی؛ و هیچ وقت هم پیش ما نمی‌آمدید، ماها با هم گاهی مجتمع می‌شدیم، شما هم با هم؛ و هر دو هم از هم جدا. این نهضت اسباب این شد که ما همه با هم حالا هستیم، نه من از شما می‌ترسم؛ نه شما از …

همانندی مردم امروز با مسلمانان صدر اسلام در شهادت‌طلبی

… تا شهادت باشد. ما حالا دیگر دزدها را و کلاهبردارها را داریم [مجازات‌] می‌کنیم. در هر صورت یک همچو روحیه‌ای که متحول شده بود از آن ترس به این شجاعت، از آن فرار به این هجوم، یک همچو روحیه‌ای شما را پیروز کرد. و این روحیه، روحیه‌ای بود که اسلام به ما داده؛ یعنی مردم حالا متحول شده‌اند به همان اشخاصی که در صدر اسلام، سی هزارتاشان یک روم و یک ایران را به هم کوبید و- عرض می‌کنم که- فتح کرد. آنها هم برای همین بود که اسلام را سعادت می‌دانستند؛ چه زنده باشند چه نباشند. شهادت را برای خودشان زندگی ابدی می‌دانستند. این روحیه در جوانهای ما، من می‌بینم که پیدا شده است، و جداً می‌آیند از من تقاضا می‌کنند که من دعا کنم شهید بشوند، این اسباب این شد که ما پیروز شدیم.

ایثار سپاهیان گرسنهٔ اسلام و تقسیم یک خرما میان یکدیگر

… بود که مشغول بود برای کندنش. رفت آنجا ... سرِ کارش. کارگر بود. حالا چشمه درآمد! می‌گویند که چشمه هم وقتی که کلنگ آخر را زدند مثل گردن شتر آب بیرون آمد. یک کسی گفت خوب است، گفت که این ورثه را چیز بده. بعد آن را وقفش کرد. یک همچو سردارهایی اسلام داشته است. یک همچو لشکری داشته است که وقتی جنگ می‌کردند- تاریخ هست- گرسنه بودند. این جهازات جنگی در کار نبود، هر چند نفرشان یک دانه شمشیر و هر چند نفرشان یک دانه شتر داشتند، این حرفها نبود که خیال کنید که حالا سازوبرگ [فراوان است‌] هر چند نفر یک خرما. یک دانه خرما گیر این می‌آمد می‌گذارد دهانش، همان شیرینی‌اش که به دهانش می‌رسید در می‌آورد می‌داد به رفیقش آن بگذارد دهانش. می‌داد رفیقش، آن می‌داد رفیقش، تا آن آخر. این طور اسلام را اینها نگه داشتند، و حالا ما باید نگه داریم این اسلام را.

غلبهٔ جمعیتی اندک بر دو امپراتوری بزرگ و امید به بازگشت آن قدرت

… این ادارات و سایر قشرهای ما هستند، این پاسدارهای ما هستند، این را اگر ما عرضه کنیم، آن طوری که خدا می‌خواهد، ما باشیم عرضه کنیم به عالم، یک متاع بسیار خوبی است؛ همه طالبش هستند؛ و خواهید ان شاء الله دید که ممالک اسلامی یکی پس از دیگری به شما اقتدا می‌کنند؛ و یک وقت هم اسلام آن قدرتی که در صدر اسلام برای اسلام آن بود، آن قدرت را پیدا می‌کند که دو امپراتوری بزرگ عالم را، که آن وقت از آنها بالاتر نبود، شکست داد. یک جمعیت کمی غلبه کرد بر دو امپراتوری بزرگ عالم[3]. من امیدوارم که شما هم همین طور. ان شاء الله خداوند همه‌تان را تایید کند، [اشاره به یک فرمانده سپاه، حاضر در جلسه‌] و این برادر عزیز من را تایید کند.

حضور حاکم در مسجد و گفت‌وگوی او با مردم

… برای اینکه خوف این را داشتند که از اینجاها یک کسی سوء قصد بکند به او. که حُسن قصد اسمش بود! اما یک حکومتی که برای مردم باشد، مردم آن را بخواهند، این نمی‌ترسد از اینکه توی بازار مردم بیاید، توی جمعیتها بیاید و با آنها بنشیند صحبت کند؛ هیچ از اینها باکی ندارد. چنانکه صدر اسلام این طور بوده است که آنکه راس هم بوده هم توی مسجد می‌آمده می‌نشسته و منبر می‌رفته و می‌نشسته و با مردم صحبت می‌کرده.

غلبهٔ اعراب بی‌امکانات بر ایران و روم با قدرت الهی

… یک شعار بدهند؛ از بچه دبستانی تا بیمارستانی و پیرمردهای بیمارستانی، همه دنبال یک مطلب باشند. این نمی‌شود، الّا اینکه یک عنایت غیبی در کار باشد. آنکه بود این دست غیبی بود و این عنایت الهی بود که یک ملتی که هیچ نداشت، بر یک قدرتهایی که همه چیز داشتند غلبه کند. این همان قدرت صدر اسلام بود که یک عده از اعرابی که هیچ وسیله نداشتند، هر چند تایشان یک شمشیر، یک شتر داشت، غلبه کنند بر تقریباً تمام معموره دنیا در آن وقت؛ بر آن قدرتهای بزرگ سلطنتی ایران و روم. این نبود الّا قدرت الهی و تاییدات غیبی. این را از تاییدات الهی و غیبی بدانید، نه از شخص؛ نه از مثل من که حقیر هستم و خدمتگزار شما.

صالح بودن سرداران جنگ‌های اسلامی و امامت جماعت آنان

سردارهای جنگهای اسلامی امام جماعت هم بودند. همان سرداری که می‌فرستادند حاکم کجا شده بود، یا می‌فرستادند رئیس لشکر کذا بود، امام جماعت هم بود. آنها صالح بودند. نه امام جماعت که چیزی نبود، نه. آنها صالح بودند. ما حالا می‌خواهیم این طور باشد که آن رئیس ستادمان هم همچو باشد که به او اقتدا بکنند. نخست وزیرمان هم همچو باشند که به او اقتدا می‌کنند. به ایشان اقتدا می‌کنند. ما می‌خواهیم این طور باشد. ما می‌خواهیم همچو باشد …

شکست سپاه روم به دست شصت مسلمان به سبب قدرت ایمان

… اجانب را، قدرتهای بزرگ را، کوتاه کرد. ایمان بود که در صدر اسلام دو امپراتوری بزرگ را کوبید در هم؛ و الّا قدرت مادی نبود در کار. در جنگ روم طلیعه جنگجویان روم شصت هزار بودند، و تمام جمعیت مسلمین سی هزار نفر بودند، و پشت سر آن طلیعه هفتصد هزار نفر رومی بودند. یکی از سرداران اسلام[2] گفت سی نفر با من بیاید تا من شب بروم و با این شصت هزار جمعیت جنگ کنم؛ بعد از اینکه اصرار کردند به او- به حسب تاریخ- شصت نفر رفتند. شصت نفر مسْلم با شصت هزار نفر جنگجوی رومی که تا دندان مسلح بودند، رفتند و شکست دادند آنها را! و هفتصد هزار نفر جمعیت رومی دنبال آن شکست خورد و رفت.[3] ایمان بود. قدرت ایمان بود که این کار را کرد. و شما دیدید که قدرت ایمان هم در ایران همین کار را کرد. تحول روحی که پیدا شد در ملت ما بالاتر از این شکستن سد بود. این را کراراً من گفته‌ام که یک نفر پاسبان می‌آمد در بازار تهران، بزرگترین بازارهای ایران، و می‌گفت «چهارم …

شکست امپراتوری‌های ایران و روم در عین سادگی، رحمت میان مسلمانان و شدت بر دیگران

… یکی غیر پیغمبر. می‌پرسید که کدام یکی‌تان [هستید]؟ وضع این طوری بود. این طور با جامعه رفتار، این طور با مردم رفتار می‌کردند. این طور نبود که وقتی که وارد می‌شود، هزار تا پرده جلو باشد، و بعد هم باید دید کجا بنشیند و سان بدهند و چه. این حرفها نبود در کار .... از آن طرف قدرت این طور بود که ایران را، آن امپراتوری بزرگ ایران را، شکست دادند، آن امپراتوری بزرگ روم را هم شکست دادند. در عین حالی که وضع یک وضع ساده‌ای بود، بین خودشان به دستور قرآن رحمت بود، و بر دیگران شدت.

تحول ملت ایران به ملتی همانند صدر اسلام

… از قرآن در آن خبری نباشد، باز هم چنین می‌خواهند؟ ایرانی‌ها این را می‌خواستند که قرآن باشد یا نباشد؟ اسلام باشد یا نباشد؟ ما آزاد باشیم، ما آن جهت حیوانی‌مان، آن جهت حیوانی‌مان اشباع بشود، کاری به معنویات دیگر ما نداریم! ایران جوانهای خودش را برای این داد؟ یا ایران متحول شده بود به یک ملت صدر اسلامی؛ یک جوانهایی مثل جوانهای صدر اسلام که شهادت را برای خودشان فوز می‌دانستند، می‌گفتند شهید هم بشویم سعادتمندیم. مساله این بود؛ و مساله این هست.

سیطرهٔ اسلام بر دو کشور مستقل و متمدن روم و ایران

اسلام یک وقتی سیطره‌اش بر همه ممالک بود، آن وقت روم و ایران بود؛ که هر دوی اینها از همه ممالک- آنهای دیگر آن وقت به وحشیگری بودند، این دو تا مملکت مستقل متمدن- آن روز اسلام سیطره‌اش بر اینها شد و همه را اسلامی می‌خواست بکند.

شمشیر کشیدن یک عرب برای راست کردن خلیفه، الگوی برخورد با کج‌روی حاکم

… مواظبت کنند خودشان [را]. مواظبت کنند در اینکه یک قدم کج نگذارند؛ و اسلام را حفظ کنند. صورت اسلام را آن طوری که هست نشان بدهند. و اگر خدای نخواسته یک کسی پیدا شد که یک کار خلاف کرد، اعتراض کنند مردم؛ مردم همه به او اعتراض کنند که آقا چرا این کار را می‌کنی. در صدر اسلام هست که عمر وقتی که گفت- در منبر بود- که اگر من یک کاری کردم شماها چه بکنید. یک عربی شمشیرش را کشید گفت ما با این، با این شمشیر راستش می‌کنیم. باید این طور باشد. باید مسلمان این طور باشد که اگر- هر که می‌خواهد باشد، خلیفه مسلمین و عرض بکنم هر که می‌خواهد باشد- اگر دید پایش را کنار گذاشت، شمشیرش را بکشد که پایت را راست بگذار.

دعوت به توجه به وضع صدر اسلام و سیرهٔ پیامبر و ائمه

… می‌کنیم به‌ امپراتوری انگلستان و به جمهوری امریکا و به، نمی‌دانم، جمهوری شوروی ضرر ندارد. آنها خیلی هم به آن باد می‌زنند که زیاد بشود و بحث تفصیل پیدا بکند! آنچه برای آنها ضرر دارد، نمی‌گذارند درست بشود. چه وقت می‌شود که مسلمانها توجه بکنند به تعلیمات اسلام؟ توجه بکنند به اینکه صدر اسلام چه جور بود؟ چه وقت توجه می‌کنند به اینکه وضع رسول اکرم، وضع ائمه ما و وضع خلفا، که چه جور بودند آنها؟ چه جور زندگی می‌کردند و چه جور پیشبرد کردند ...؟ یک مشت جمعیتی که هیچ چیز نداشتند چطور دو امپراتوری را این طور از بین بردند.

توجه لشکر اسلام به معنویات پیش از مادیات

… است، این مطلب همین است ما چون منفعت باید ببریم. اصلًا مطرح نیست [چنین‌] چیزی در اسلام. همچو مسائل اصلًا مطرح نیست. مسئله مادیت به این معنایی که اینها می‌گویند مطرح نیست. اسلام مادیت را تبع معنویت می‌کند. می‌خواهد مادیت را مهار کند، صورت معنوی به آن بدهد. لشکر اسلام قبل از اینکه توجه به مادیات بکنند، به معنویات توجه می‌کردند؛ روی معنویات شمشیر می‌کشیدند؛ اشخاص فاسد را جلویش را می‌گرفتند. جنگهای اسلام را ببینید که با چه‌ اشخاصی، با چه قشرهایی بوده است. برای منفعت بوده؟ آن وقتی هم که در جنگ حنین بود، یا یکی دیگر از جنگها، وقتی هم که غلبه کردند، هر چه بود حضرت رسول دادند به خود همان مشرکین. این هم مال شما. اصلًا مادیت مطرح نیست در اسلام. خوب، …

غلبهٔ اصحاب پیامبر با قدرت ایمان بر روم و ایران

… جمع است؛ و مهم قیامِ للَّه، برای خدا. رمز پیروزی لشکر اسلام در صدر اسلام- با آنکه هیچ ابزار جنگی می‌شد بگویی نداشتند- قیامِ للَّه بود. نهضت برای خدا، ایمان به خدا، پیروز کرد پیغمبر اکرم را. مایوس نشدن و استقامت کردن در راه خدا، پیروزی را نصیب پیغمبر کرد. اصحاب رسول اکرم در صدر اسلام قدرت ایمان داشتند، و با قدرت ایمان به پیش رفتند؛ به طوری که با جمعیت بسیار کم و با نداشتن ابزار جنگ، بر دو امپراتوری بزرگ آن روز دنیا- روم و ایران- غلبه کردند. نهضت کردند، و برای خدا نهضت کردند، و استقامت کردند.

رحمت مسلمانان با یکدیگر و شدت در برابر کفار

… بنشیند و ما بقی مقابلش بایستند و سلام نظامی بکنند! حضرت امیر هم همین طور بود. صدر اسلام وضع این طور بود، این طور نبود که امرای لشکر- امرای لشکر خیلی مهم هم داشتند- با مردم دیگر فاصله بگیرند؛ جوّ محبت بود. آنها در یک محیط دوستی و رفاقت و محبت زندگی می‌کردند. بین خودشان «رُحَماء» بودند؛ یعنی همه با هم دوست و رفیق ... با رحمت رفتار می‌کردند. و وقتی که مقابل کفار واقع می‌شدند، آنجا «اشِداء» بودند[1]. همین آدمی که، همین حضرت امیری که توی مسجد وقتی که می‌آمد با سایرین پهلوی هم می‌نشستند و صحبت می‌کردند وقتی رفته بود توی آن مزرعه آن رعیتی که آنجا بود یک غذایی داشت. حضرت فرمود: غذا داری؟ گفت: چیزی که لایق شما باشد ندارم. [حضرت‌] گفت: چیه؟ بیاور. پیه را آورد؛ …

نهراسیدن مسلمانان از کشته‌ها در احد و جنگ‌های دیگر

… یک گروه نمی‌شد؛ وقتی همه با هم شدند شکستند. ان شاء الله خداوند همه شما را حفظ کند. و باید از این چیزها هم هیچ ابداً- ما باک نداشته باشیم که از ما آدم کشته می‌شود. این اسلام از اول این طوری پیدا شده که هی شهید داده و جلو رفته، [دائماً] شهید داده و جلو رفته. زمان پیغمبر هم همین طور بود. در «احُد»[12] آن قدر آدم از اینها کشتند و در سایر جنگها آن قدر از مسلمین کشته شدند لکن هیچ باک نداشتند. کشته می‌دادند و یک قدم جلو می‌رفتند؛ باز کشته می‌دادند یک قدم جلو می‌رفتند. و بحمد الله حالا وضع جوری شده است که ما یک کشته که می‌دهیم یک موج پیدا می‌شود سرتاسر ایران و در خارج ایران. در خارج ایران هم قضیه فوت مرحوم آقای مطهری[13]- که انصافاً یک ضایعه‌ای برای ما بود و برای همه ایران- آن طور که می‌دانید همه جاهای دیگر هم هست که …

فرق نداشتن رئیس دولت با سایر افراد ملت

... رئیس دولت با سایر افراد ملت فرق نداشته است؛ رئیس دولت در زمان رسول الله- صلی الله علیه و آله و سلم- خود پیغمبر بود، و وضع و رفتارش با مردم به این طور بود که در مسجد وقتی که تشریف داشت و اشخاص هم بودند، اگر کسی از خارج مجلس وارد می‌شد و غریبه بود نمی‌دانست رئیس دولت کدام یک از اینهاست و می‌پرسید کدام …

پیوند متقابل ارتش و ملت در زمان پیامبر و اصحاب

ارتش در زمان رسول خدا و در زمان اصحاب رسول خدا برای ملت بوده است و ملت برای ارتش. الآن هم باید همان نقشه باشد. ارتش برای ملت و ملت برای ارتش، و هر دو فدای اسلام. همه ما فدای اسلام هستیم و همه ما برای هم هستیم، پشتیبان هم هستیم و فدایی اسلام هستیم.

شکست امپراتوری‌های روم و ایران به دست مسلمانان کم‌شمار با قوهٔ ایمان

… بود به همه انواع سلاحها، از مخازنشان قطع کند! آنها حسابهای مادی می‌کردند؛ با حساب مادی همان طور بود که آنها می‌گفتند: روی قواعد عادت و ماده، ما نمی‌توانستیم غلبه کنیم؛ محال بود غلبه ما لکن آنها حساب معنویات را نکرده بودند! اسلام همیشه با معنویات جلو رفت؛ در صدر اسلام با آنکه هیچ تجهیزی نداشتند مسلمین، هر چند نفرشان در جنگها یک اسب داشت، هر چند نفر یک شمشیر داشت و لشکر روم و لشکر ایران تا دندان مسلح بودند و عددشان صدها برابر عدد آنها بود، با عدد کم و تجهیزات کم، لکن با قوه ایمان شکستند امپراتوری روم و ... امپراتوری ایران را.

سلطهٔ مسلمین بر دنیا در کمتر از نیم قرن با پشتوانهٔ قوای معنوی

تعلیمات انبیا و تعلیم نبی اکرم- صلی الله علیه و آله و سلم- این است که با قدرتهای معنوی، شما می‌توانید پیش ببرید. آن قوه‌های معنوی که پشت سر مسلمین بود و ملائکه الله که قدرت معنوی بود موجب شد که مسلمین در کمتر از نیم قرن بر همه معموره[7] دنیا سلطه پیدا کنند. ما باید از تاریخ عبرت بگیریم. آن وقت که یک دولت قوی ما داشتیم- مثل دولت عثمانی- در مقابل شوروی، در مقابل ژاپن می‌ایستاد و گاه غلبه می‌کرد. دشمنان ما وقتی سلطه پیدا کردند، این مملکت پهناور را تکه تکه کردند و هر کدام را به دست یکی از عمال خودشان دادند و بین …

غلبهٔ ارتش کم‌سازوبرگ اسلام بر همهٔ قدرت‌ها با قوت ایمان

ارتش اسلام در صدر اسلام، با آنکه ارتشی ضعیف بود به حسب سازوبرگ، شاید هر چند نفر یک شمشیر داشتند، هر چند نفر یک اسب داشتند لکن چون قوّت ایمان داشتند، در ظرف کمتر از نیم قرن بر تمام قدرتهایی که در آن وقت بود غلبه کردند؛ تمام قدرتها را خاضع کردند. اگر چنانچه ارتش مُعْظَم ما، که از خود ماست و ما از او هستیم، قدرت ایمان خودش را تقویت کند، ان شاء الله تعالی بر همه مشکلات و بر همه چیزهایی که برای ما در پیش است، ان شاء الله همه مشکلات ما را حل خواهد کرد. ارتش ما پشتوانه ملت ماست؛ ارتش ما ضامن استقلال کشور …

فداکاری فرزندان اسلام در رکاب پیامبر و امیرالمؤمنین برای حفظ اسلام

… دادند و این پدرهایی که عزیزانشان را از دست دادند و این معلولین و این مجروحین و این گرفتاریهایی که در رژیم سابق برای ملت ما مهیا شده بود. ما هر روز تاثرات زیادی در این مسائل داریم، لکن خودمان را تسلیت می‌دهیم به اینکه ملت ما به صورت مجاهدین صدر اسلام درآمدند. همان طور که در صدر اسلام در رکاب رسول الله و امیرالمومنین، سلام الله علیه- عده کثیری از فرزندان اسلام از دست رفتند، لکن اسلام را حفظ کردند. امروز هم که ما در یک موقعیتی واقع هستیم که اسلام روبروی کفر ایستاده است و احتیاج به فداکاری دارد، ملت ما بحمد الله مردانه ایستاده و فداکاری می‌کند. نه مردها، زنها، و نه زنها و مردها، بچه‌ها همه ایستاده‌اند و اسلام عزیز را می‌خواهند که به پیش ببرند. امروز روزی …

ضعف مادی و ایثار سپاه اسلام

… با شصت هزار نفر آدمی که با آن جهازها بودند شکست دادند. برای این بود که اینها یافته بودند این مطلب را که ما اگر کشته هم بشویم به سعادت می‌رسیم. با این روحیه قوی، که ما بکشیم سعادتمندیم، کشته بشویم هم سعادتمندیم، با یک همچو روحیه‌ای پیش رفتند و شکست دادند. در عین حالی که لشکر اسلام در آن وقت یک لشکر بسیار ضعیفی از حیث قوای مادی [بودند]، و تجهیزات جنگی نداشتند. هر چند نفرشان گاهی یک شمشیر، یک شتر، اسب کم و گاهی وقتها یک روز، یک شبانه روز را با یک خرما یک نفر آدم زندگی می‌کرد. و، در یک نقلی هست که، در یک جنگی یک‌ خرما را این می‌گذاشت دهن خودش، یک قدری شیرینی‌اش را درک می‌کرد، می‌داد به رفیقش. او می‌گذاشت [به‌] آن می‌داد. [به‌] آن می‌داد تا آخر. اما روحیه قوی بود. قدرت روحی [فوق العاده بود] آن قدرت است که انسان را پیروز می‌کند. هر چه تجهیزاتشان زیاد باشد و هر چی عیش و نوش داشته باشند، روحیه‌شان ضعیف است. ملت ما الآن روحیه‌اش قوی است بحمد الله در …

رفتار دولت‌های صدر اسلام با ملت به‌عنوان الگو

… هست، موجب گرفتاریها و نابسامانیهای ممالکشان هست؛ لکن به واسطه بعض از مسائل، یا اغراض یا خیانت بعض از جناحها، این مشکل را حل نمی‌کنند. تا کِی ما باید گرفتار این مشکلات باشیم و وابسته به غرب و شرق؟ کِی می‌خواهیم، کِی دولتهای اسلامی می‌خواهند، بیدار بشوند؟ و کِی دولتهای اسلامی با ملتهای خودشان آن طور که در صدر اسلام بین دولتهای اسلامی و اسلام و ممالک خودشان و کشور خودشان و ملت خودشان بوده است [می‌خواهند رفتار کنند] تا کی ما می‌خواهیم جدا باشیم از ملت؟