تازگی آثارش و لزوم آشنایی مبلغان با آن در نظام اسلامی
… این کتابها هم غالباً سخنرانى است. کمتر بین اینها نوشته وجود دارد. اینها را ایشان سخنرانى میکرده. همینها را ما روان باشیم، خوانده باشیم، فهمیده باشیم، در ذهنمان نشسته باشد، همینها را بیان کنیم. امروز اینها حرفهاى نویى است، حرفهاى کهنهاى نیست؛ من عرض بکنم. مطالب شهید مطهّرى (رضوان الله علیه) بالخصوص ــ بعضى دیگر هم البتّه همینجور هستند؛ بخصوص ایشان اینجورى است ــ هنوز مطالب نو است؛ مطالبى است که در نظام ما مطالب لازمى است. همان مطالب ایشان را ما بلد باشیم. دربارهى تقوا شما مثلاً میخواهید بحث بکنید، آقاى مطهّرى چند سخنرانى دربارهى تقوا سى سال قبل در ۱۳۴۰ در همین تهران دارد که در گفتار ماه[21] منتشر شده. نگاه کنید ببینید چقدر پایهاش بالا است و چقدر تفاوت دارد با آنچه در یک منبر بىمطالعه، ممکن است ما …
چشمهٔ فیاض معارف و دریغ از برکات ازدسترفته با شهادتش
امروز و فردا جزو روزهاى مهم و آموزنده و پُرمحتوا در نظام جمهورى اسلامى عزیز ما است؛ مربوط است به کارگران و معلّمان، دو قشر بسیار مؤثّر و البتّه زحمتکش و عالیقدر. قبلاً لازم است که یاد شهید همیشهزندهى انقلابمان، آیتالله شهید مطهّرى ــ که امام فرمودند حاصل عمر مبارک ایشان هستند[2] ــ را گرامى بداریم و عرض کنیم که شهید مطهّرى (رضوان الله علیه) چشمهى فیّاض و جوشانى بود. اگر ما متأسّفیم به خاطر شهادت ایشان ــ در حالى که شهادت خلعت ذىقیمتى است که خداى متعال بر تن خاصّان میپوشاند، در حالى که با شهادت، آن بزرگوار عروج کرد به مقامات عالى و معنوى که همه مشتاق آن مقامات هستند ــ علّت این است که این چشمه میتوانست برکات جدیدى را به عالم اسلام ارزانى کند. هر یک ساعت و یک روز از عمر بابرکت کسى مثل آن شهید بزرگوار براى امّت اسلام و یکایک مردم مسلمان داراى فایده و براى او حسنه است.
نیاز همیشگی جامعه و نسل جوان به کتابها و آثار او
البتّه آثار آن بزرگوار زنده است، مثل یاد او؛ کتابهاى شهید مطهّرى قابل مردن نیست، قابل تمام شدن نیست. مبادا کسى خیال کند که ما از بعد از انقلاب تا حالا، مرتّب کتابهاى شهید مطهّرى را طبع میکنیم و منتشر میکنیم و این تکرارى است؛ نه، در سخن حق و در کلام حکمت تکرار نیست. هنوز جامعهى ما و نسل جوان ما و جامعهى فرهنگى و علمى ما به دانستنِ همان مطالبى که آن بزرگوار از زبانش و از قلمش فیضان[3] کرد و در اختیار امّت اسلام گذاشت محتاجند.
کهنه نشدن معارف کتابهایش و ناکامی دشمنان در کنار زدن آنها
بله، چه بهتر که مطهّرىهایى، مغزهایى، زبانها و قلمهاى پُرفیضى غیر از مطهّرى هم داشته باشیم ــ که انشاءالله امیدواریم داشته باشیم ــ امّا آنچه کهنه نمیشود، آن معارف و حقایقى است که هنوز جامعهى ما محتاج دانستن و تکرار کردن و از بر کردن آنها است و آن، همان محتواى کتابهاى شهید مطهّرى است. مبادا وسوسهى خنّاسان و زمزمهى دشمنان ــ که با فکر شهید مطهّرى مخالف بودند و به همین جهت هم او را از دست ما گرفتند ــ موجب شود که کتابهاى این بزرگوار از رواج بیفتد؛ که البتّه نخواهد افتاد؛ دلها و ذهنهاى مشتاق نخواهند گذاشت که این مطالبِ عمیق و عریق[4] از دست جامعه و ذهنیّت جامعه خارج بشود.
تصویر روحانیت در چشم دانشجویان با دیدن مطهری و باهنر و مفتح
ما میگفتیم روحانیون به دانشگاه بروند؛ حالا روحانیون هم رفتهاند. البته روحانیون وجود مبارکی هستند؛ اما نه آن مقداری که توقع بوده است. الان روحانیونی که در دانشگاه هستند، آیا واقعاً همان شبحی را تداعی میکنند که دانشجویان با دیدن مرحوم شهید مطهری از روحانیت به چشم میآوردند؟ این سیلی که از دانشگاه به طرف حوزهی قم راه افتاد و مرتب آمدند طلبه شدند، بهخاطر چه بود؟ چون شبحی که از روحانیت در نظرشان بود، شبح مطهری و باهنر و مفتح و امثال اینها بود. آیا این آقایی که حالا به دانشگاه میرود، همان شبح را تداعی میکند یا نه؟ قاعدتاً نه. این خلأ را شما با مقالههاتان پُر کنید؛ بگذارید حوزه آن جایگاه خودش را داشته باشد.
نادرستی تلقی او بهعنوان استثنای حوزه
… در محیط دانشگاهى. این کار، یک کار سادهاى نیست؛ این کار، یک کار صنفى فقط نیست؛ اینکه مثلاً فرض بفرمایید ما بساط حوزهى علمیّه را که بر مبناى تحقیق و بر مبناى دقّت نظر و بر مبناى مبناسازى و مبناویرانسازى و نوآورى و تجدید نظر و ابتکار است ــ که این روشن است؛ سبک و شیوهى آموزش و تعلیم و تعلّم در حوزههاى علمیّه از اوّل بر مبناى تحقیق بوده ــ بیاییم یک چیز مثلاً تقلیدى وانمود بکنیم و امثال مطهّرى و بهشتى و این شاگردان حوزه را استثناهاى حوزه تلقّى کنیم، این یک اشتباه است. خب کسی که حوزه را درست نمیشناسد، کسی که نمیداند حوزه چیست، یک چنین اشتباهی را از روی بیغرضی [مرتکب میشود]، یعنی به احتمال فراوان، بلکه شاید به طور یقین آدم میداند که اینها از روى بىغرضى هم ارائه میشود و نظر سوئى وجود ندارد امّا فسادآور است؛ حرف خلاف واقع و …
توصیه به مراجعه به نوشتههای ایشان دربارهٔ خاتمیت
… میکند یعنی نوبت احکام او دیگر تمام شد. بلاشک زمان حضرت عیسی(علیهالسلام) در دین حضرت عیسی(علیهالسلام) نماز بود. اما نه اینطور نمازی که من و شما میخوانیم، بلکه یکجور نماز و یکجور توجهی به خدا بود، یعنی اصل توجه بخدا جزو اصول است و چگونگی آن جزو احکام است. اصل انفاق در راه خدا جزو اصول است و چگونگی آن جزو احکام است و چگونگی عملکرد انسانها در هر دورهای از زمانها متفاوت است و براین اساس است که ادیان پیدرپی میآیند تا میرسد به دین خاتم و دین خاتم یک خصوصیتی دارد که آن خصوصیت او را پایانناپذیر کرده در اینباره بحثهایی هست و مرحوم شهید مطهری هم مکتوبات بسیار خوبی دارند، لذا اگر وقت داشتید مراجعه کنید استفاده زیادی خواهید کرد. به هر حال آنچه ما گفتیم این است که معارف و جهانبینیها همه یکسان است، یعنی اگر کسی بگوید حضرتعیسی دردین خود همان چیزی را که مسیحیها امروز میگویند مریم مادر خداست و عیسی هم خود خداست و پدر مردم است و اینها را آورده، این دروغ محض است و حضرت عیسی نه تنها حتماً …