رفتن به محتوای اصلی

شهید رجاییشخص

نام‌های دیگر: محمدعلی رجایی، شهید رجائی

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

محمدعلی رجایی، دومین رئیس‌جمهور ایران که در هشتم شهریور ۱۳۶۰ ترور شد.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:نطق در مجلس شورای اسلامی در جلسه بررسی کفایت سیاسی بنی‌صدر— ۱۳۶۰/۰۳/۳۱

سیر زمانی

از ۱۳۶۰ تا ۱۴۰۳
۱۳۶۰۱۴۰۳

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

شاهدها (۵۳ پاراگراف)

تجلیل از او به‌عنوان یک جریان فکری و عملی انقلابی

اوّلاً یاد شهیدان عزیز این روز را گرامى میداریم که شهید رجائى و شهید باهنر هستند. البتّه این دو نفر دو شخص بودند لکن آن‌‌قدر فضایل انقلابى و دینى و تقوایى در این دو نفر بارز بود که خوشبختانه در جامعه‌ى ما این دو نفر به‌ صورت یک جریان محسوب میشوند. وقتى هفته‌ى دولت میشود و اسم شهید رجائى و شهید باهنر مى‌آید، در ذهن مردم نیست که حالا ما داریم فقط از دو شهید تجلیل میکنیم؛ [بلکه] میفهمند که یک جریان فکرى و عملى و انقلابى است که مورد تجلیل قرار میگیرد. شما هم که اجتماع فرمودید، این، احترام به آن بزرگواران است. ان‌شاءالله که خداوند ارواح طیّبه‌ی همه‌ى شهدا را و آن دو بزرگوار را مشمول رحمت خودش بکند و در اعلىٰ درجات علّیّین به ‌خاطر زحمتى که کشیدند و اخلاصى که ورزیدند، به آنها پاسخ و پاداش بدهد.

مؤمن و مجاهد و مصداق مردان صادق در عهد با خدا

اوّلاً حلول هفته دولت که همیشه برای مردم ما حامل نویدهای امیدوار کننده و خبرهای خوش و برای برادران مسؤول در دولت هم، روزهای تجدید عهد با گذشته و پیمان با امام و اهداف مقدّس و والای اسلامی اوست، ان‌شاءاللَّه بر شما و ملت ایران مبارک باشد. یاد آن دو شهید[1] عزیز را هم گرامی میداریم که حقیقتاً دو انسان مؤمن و مجاهد فی سبیل‌اللَّه بودند و مصداق واقعی آیه شریفه «من المؤمنین رجالٌ صدقوا ما عاهدوااللَّه علیه»[2] محسوب میشوند. آنها صادقانه وارد میدان مسؤولیت شدند و عمل کردند و توفیقات الهی هم شامل حالشان بود. اگر چه مدت خدمتشان کوتاه بود و اگر چه دوره آنها سرشار از آرمانهای انقلاب و اوایل برپایی جمهوری اسلامی بود، لیکن اگر توفیق الهی نبود، آنها هم نمیتوانستند آن گونه عمل کنند و به فوز عالی شهادت نائل شوند. خداوند ان‌شاءاللَّه درجاتشان را عالیتر کند و یاد آنها را همیشه در جامعه ما زنده بدارد.

تجلیل از او به‌عنوان شهید گران‌قدر دولت جمهوری اسلامی

لازم است که تجلیل شایسته‌ى خودمان را نسبت به شهداى گران‌قدر دولت جمهورى اسلامى، شهید رجائى و شهید باهنر، همین‌ جا عرض بکنیم؛ و همین‌طور بقیّه‌ى شهداى عزیزى که در طول این چهارده پانزده سال، با قبول مسئولیّتهاى بزرگ، خودشان را در معرض خطرات عظیمى قرار دادند و به شرف شهادت هم نائل آمدند. خداوند ان‌شاءالله‌ درجات آنها را عالى کند و آنها را با اولیائشان محشور کند.

الگوی انقلابی مؤمن و خالص و درس‌آموز بودن زندگی و شهادت او

لازم میدانم که یاد شهید رجایی و شهید باهنر را هم که انصافاً و حقّاً، الگوی دو چهره انقلابی مؤمن و خالص بودند و زندگی و شهادتشان، درس آموز بود، تجدید کنم و گرامی بدارم.

عنصر خدمتگزار و فراموش‌نشدنی در تاریخ دولت و انقلاب

اوّلاً یاد شهداى عزیزى که این هفته و این ایّام به نام آنها است یعنى شهید رجائى و شهید باهنر را باید گرامى بداریم و این دو عنصر خدمتگزار را به عنوان عناصر فراموش‌نشدنى در تاریخ دولت و انقلاب خودمان همواره به یاد داشته باشیم. امیدوارم که ان‌شاءالله‌ همه‌ى ما در هر جا هستیم و هر کارى بر دوشمان است، همراه با اخلاص و تلاش متناسب و ابتکار عمل و حرکت انقلابى بتوانیم آنچه را پاسخ به نیاز زمان است اداء کنیم. بنده لازم است که به برادران عزیز هیئت دولت، این هفته را هم که دولت براى مردم در …

نمونهٔ برجستهٔ یاران انقلاب و یاران امام

… رئیس‌جمهور عزیز و محترممان، جناب آقاى حاج سیّداحمد آقا یادگار و فرزند ارجمند و گرامى امام بزرگوارمان، و یکایک شما برادران بسیار خوب و خدوم و زحمت‌کش، خیرمقدم و تبریک عرض میکنم. لازم است که در چنین روزى و چنین مناسبتى یاد شهداى عزیز این روزها را گرامى بداریم؛ شهید عزیزمان مرحوم آقاى رجائى و شهید عزیزمان مرحوم آقاى باهنر که حقیقتاً دو نمونه‌ی برجسته از یاران انقلاب و یاران امام بودند؛ همچنین از مرحوم شهید عراقى[2] ‌-که جزو فدائیان امام بودند و شهادت ایشان هم همین روزها است- یاد کنیم. خداوند ‌ان‌شاءالله‌ این عزیزان انقلاب را با اولیاى خودش محشور کند و به ما هم توفیق بدهد که در راه شهداى گران‌قدرمان که راه خدا و راه قرآن و راه امام است، با …

دوست قدیمی، انقلابی و عنصر طراز اول جمهوری اسلامی

احساسات من در آن موقع طبیعی است که چه احساساتی بود؛ دو دوست عزیز و قدیمی، دو انقلابی، دو عنصر طراز اوّل جمهوری اسلامی را از دست داده بودیم و من شدیداً احساس خسارت میکردم، احساس ضایعه میکردم، احساس غم میکردم و از طرفی نسبت به آن کسانی که عاملین این حادثه بودند احساس خشم میکردم و لذا هم بود که فردا صبح زود با اینکه خیلی بی‌حال بودم، پاشدم سوار ماشین شدم، آمدم برای تشییع جنازه به مجلس و با اینکه اطبّا همه من را منع میکردند که شرکت نکنم و دخالت نکنم، دیدم طاقت نمی‌آورم که در مراسم شرکت نکنم؛ آمدم آنجا روی ایوان جلوی مجلس و یک سخنرانی‌ای هم با کمال هیجان کردم که دُوروبر من را دوستان گرفته بودند که نبادا من بیفتم؛ از بس هیجان داشتم.

شخصیتی برجسته و ممتاز

هفته‌ی دولت را هم تبریک عرض میکنم. هفته‌ی دولت به جز اینکه نام شریف و ماندگار آن دو شهید عزیز -شهید رجائی و شهید باهنر- را تداعی میکند و آنها را که حقّاً و انصافاً دو شخصیّت برجسته و ممتاز بودند در مقابل چشم ما قرار میدهد، علاوه بر این خود هفته‌ی دولت، برکاتی دارد؛ یکی از برکاتش این است که شاخص و نشانه‌ی عبور یک مقطع از مهلت چهارساله است؛ هر دولتی چهار سال فرصت دارد، چهار سال مهلت دارد؛ این نشان میدهد که یک دوره از این چهار سال سپری شد و به خودِ مأمور دولتی، مسئول دولتی -بخصوص مسئولین عالی‌رتبه، مثل آقایان که تشریف …

چهرهٔ درخشانی که یاد او با هفتهٔ دولت همراه است

این مناسبت، همراه و آمیخته است با یاد شهیدان عزیزمان، شهید رجائی و شهید باهنر و همچنین شهید عراقی؛ که اینها چهره‌‌های درخشانی هستند. زنده نگهداشتن نام این شهدا، در واقع زنده نگهداشتن گفتمان انقلاب و ارزش شهادت است. همچنین این مناسبت فرصتی است برای ما که از خدماتی که در قوه‌‌ی مجریه انجام میگیرد، تشکر کنیم؛ چه آنچه که مدیران ارشد دستگاه‌‌ها انجام میدهند، و چه آنچه که بدنه‌‌ی دستگاه‌‌ها تا …

فعال کردن عالمانهٔ بخش امور تربیتی همراه شهید باهنر

… معلّم شما پیش دست دانش‌آموز میگذارد، او را به یک عالمِ واقعی تبدیل کند. فقط «علم» نیست؛ «تربیت» کنار علم حتماً هست، لذا شما آموزش و پرورشید. امور تربیتیها که از اوّل انقلاب مطرح بود و بنده هم به وزیر محترم سفارش کردم و حالا هم عرض میکنم، باید جدّی گرفته شود. خدا رحمت کند شهید «رجایی» و شهید «باهنر» را که عالمانه این بخش را فعّال کردند. نمیشود در همه سطوح این بخش را از آموزش و پرورش حذف کرد؛ باید به آن توجّه نمود. حدّاقل نیمی از کار آموزش و پرورش، پرورش و تربیت است. لذا شما میبینید در قرآن وظیفه انبیا، تزکیه و تعلیم است. بعضیها از جلو قرار گرفتن «یزکّیهم» در دو آیه قرآن بر «یعلّمهم»، استفاده …

خاطرهٔ او از بیرون کشیدن وزیری که پشت کارتابل‌ها پنهان بود

عامل مؤثّر دیگر در کارآمدی، زیر نظر داشتن دائمی مدیران است. وزیر، کار اجرایی به معنای تحرّک فیزیکی خیلی ندارد؛ با نامه و مکاتبه هم شاید چندان سروکار نداشته باشد و چه بهتر که نداشته باشد و غرق در کارتابل نشود. یک وقت مرحوم رجایی به من گفت که به محل کار یکی از وزرای خود در دوره نخست وزیریاش رفته و در آن‌جا دیده که وزیر پشت میز پنهان است؛ از بس روی میز او کارتابل چیده بودند! ایشان میگفت رفتم وزیر را از آن‌جا بیرون کشیدم و به او گفتم کارت را بکن. این کارتابل دادن و گزارش دادن هم یکی از آن شگردهاست؛ این را بنده تجربه دارم؛ هم در دوره‌ی ریاست جمهوری، هم قبل از آن در تشکیلات نظامی و وزارت دفاع. بعضی اشخاص، عمداً مدیر برتر را به مسائل روی میز سرگرم میکنند تا او اصلاً فرصت سر خاراندن پیدا نکند. حواستان …

پایه‌گذاری امور تربیتی در آموزش و پرورش

به برادران و خواهران و عزیزان امور تربیتى عرض میکنم که همه‌ى تلاش شما این باید باشد که جوان مسلمان و مؤمن و بیدار تربیت کنید. رحمت خدا بر شهید رجائى و شهید باهنر که این نهال را در زمین آموزش ‌و پرورش نشاندند. خوشبختانه امروز آموزش ‌و پرورش از مدیریّت خوب و مؤمنى برخوردار است؛ به این مسائل اهمّیّت داده میشود؛ البتّه عدّه‌اى کارشکنى میکنند؛ این را ما مى‌بینیم، غافل نیستیم. همّت شما عزیزان امور تربیتى این باشد در درجه‌ى اوّل که جوان را مؤمن، آگاه، روشن‌بین در مسائل …

سالروز شهادت، چهرهٔ برجستهٔ انقلاب

… و مدّتی است که برادران و خواهران عزیز در این‌جا اجتماع کرده‌اند. برای من بسیار مایه‌ی مسرّت است که یک‌بار دیگر به این شهر عزیز آمدم و با شما مردم مؤمن، انقلابی و پرشور که دارای سوابق روشن و درخشانی در زمینه‌های دینی و انقلابی هستید، فرصت ملاقات پیدا کردم. امروز برحسب تصادف، روز هشتم شهریور و روز شهادت دو چهره‌ی برجسته‌ی انقلاب ما - یعنی شهید رجایی و شهید باهنر - است.

شهادت به دست همان جریان مخالف

… بیشتری دارند. بعضیها را با تهمت از میدان خارج میکردند؛ بعضیها را با تضعیف و اهانت از رو می‌بردند؛ لیکن بعضی مثل شهید بهشتی را نمیشد با این چیزها از میدان خارج کرد؛ آن وقت به این شیوه ترور متوسّل شدند و شهید بهشتی و دیگران را در آن حادثه به شهادت رساندند. بعد هم مرحوم شهید باهنر و شهید رجایی و امثال اینها را شهید کردند. اینها شهدای هویّت اصلىِ اسلامىِ نظامند؛ چون در مقابل دشمنان ایستادند. خون مطهّر آنها خیلی هم اثر کرد؛ انصافاً سالهای متمادی مردم را بیدار و آگاه کرد؛ امروز هم الهام خودش را دارد.

چهرهٔ برجستهٔ راه انقلاب از شهدای دولت

امیدواریم خداوند به همه‌ی شما توفیق دهد. امیدواریم خداوند روح مطهّر امام بزرگوار را -که این راه را در مقابل ملّت ایران، آن مردم بزرگ باز کرد- مشمول برکات خود قرار دهد و شهدای این راه را مخصوصاً شهدای دولت و مرحوم شهید رجایی و شهید باهنر که دو چهره‌ی برجسته این راه هستند، مشمول مغفرت و رحمت و لطف خود قرار دهد.

گرامیداشت یاد شهید رجایی و شهید باهنر در هفتهٔ دولت

خیلی مشرف فرمودید آقایان. با خیلی از آقایان، برای من دیدار تازه شد. مدتها بود زیارتتان نکرده بودیم. فرصت خوبی است که به مناسبت هفته‌ی دولت، هم از خدمتگزاران گذشته و شهید عزیزمان یاد و از آنها تجلیل کنیم و هم بخصوص یاد شهید عزیز، مرحوم شهید رجایی و شهید عزیز، مرحوم دکتر باهنر را گرامی بداریم. همچنین از خدمتگزاران کنونی کشور، تشکر کنیم و خدا قوتی به شما برادران عزیز عرض بگوییم. ان‌شاءالله این تلاشهای با ارزشی که شما مسؤولین بخشها مشغول انجام آن هستید و تا آن‌جا که بنده می‌شناسم، نیتتان خالص و قصدتان خدمت به اسلام و به مردم و به کشور است، خداوند از …

روایت او از غرق شدن وزیری در انبوه پرونده‌ها

بازرسی، مسأله‌ی مهمی است. باید دایم مشغول نگرش باشید و چشم شما داخل دستگاه را ببیند؛ یک مدیر خوب این است. مدیر خوب این نیست که زیر بار پرونده‌ها خم بشود. مرحوم شهید رجایی میگفت که در زمان نخست‌وزیری وارد اتاق وزیری شدم، دیدم که پرونده‌های بسیاری مثل کوه روی میز آن وزیر جمع شده است و آن شخص اصلاً دیده نمیشود! آن روزها زرنگهایی که از سابق در دستگاهها مانده بودند، بلد بودند که وزرای انقلابی را چه‌طور زمینگیر کنند. همین‌طور مرتب پرونده می‌بردند و کارهای بیربطِ چرند را جلویشان میگذاشتند؛ او هم که بیتجربه بود، در این پرونده‌ها غرق میشد و اصلاً تمام نیرویش را روی …

نمونهٔ رئیس‌جمهور شایسته‌ای که مجتهد نبود

مجتهد نبودن عیب نیست، نقص نیست. ما قبلاً رؤساى جمهورى [مثل] مرحوم شهید رجائى (رضوان الله‌ علیه) داشتیم که مجتهد هم نبودند؛ نخست‌وزیرهایى داشتیم از بعد از دولت موقّت، نخست‌وزیرهاى خوب، خدوم، کارى، زحمت‌کش، مخلص که اهل اجتهاد نبودند، در این کارها نبودند؛ البتّه بعضى مثل شهید باهنر مجتهد هم بود. بنابراین مجتهد بودن یا نبودن در مجلس خبرگان شرط است، [امّا] در انقلابى بودن شرط نیست، در …

سالگرد شهادت در هشتم شهریور ۱۳۶۰

این روزها به‌مناسبت شهادت دو نفر[2] از چهره‌هاى برجسته‌ی نظام جمهورى اسلامى در هشت سال قبل، روزهاى خاطره‌انگیزى است. یک مسئله، خودِ مسئله‌ی مصیبت و حادثه‌ی تلخ و تحلیل آن است که چه شد در هشتم شهریور سال ۶٠ این مصیبت بزرگ اتّفاق افتاد و چه کسانى بودند و چه دشمنی‌اى با این دو چهره‌ی مؤمن و فداکار داشتند؛ یک بحث اینها است. البتّه در این زمینه‌ها صحبت زیادى شده در این هشت سال، …

در میان گذاشتن مسائل مهم کشور با گوینده در دوران بیماری او

... من بیمار بودم و تازه از بیمارستان خارج شده بودم و در منزلی در حدود نیاوران استراحت میکردم و در جریان اوضاع و احوال هم قرار میگرفتم؛ یعنی مرحوم شهید رجائی و شهید باهنر و برادران دیگر، مسائل را با من در میان میگذاشتند، ولیکن خود من شرکت فعّالی در جریانات نمیتوانستم انجام بدهم. در این اواخر که تدریجاً حالم بهتر شده بود، گاهی در جلسات شرکت میکردم؛ کمااینکه در شب قبل از حادثه، من در جلسه‌ای در اتاق خود مرحوم رجائی شرکت کردم که در آن جلسه راجع به مسائل مهمّ مملکتی صحبت کردیم؛ بنابراین از محلّ حادثه دور بودم و بعدازظهر هم بود، من هم بیمار بودم و خوابیده بودم. از خواب که بیدار شدم، از برادرهای پاسدار که پهلوی من بودند، یک زمزمه‌هایی شنفتم. گفتم [قضیّه] چیست؟ گفتند که یک بمب در نخست‌وزیری منفجر شده. من فوق‌العاده نگران شدم. گفتم که …

رد نقد مخالفان به تشویق مردم حزب‌اللهی از سوی او

برادران مخالف با اشاره به حضور مردم در خیابانها و تشویق آقای رجائی که از آنان بنام حزب‌الله نام میبرد. این کار را خلاف مصلحت و روشی غیرمنطقی دانسته اظهار داشته‌اند که با تهییج مردم هیچ مسئله‌ای حل نمیشود. این برادران گویا فراموش کرده‌اند که مردم را آقای رجائی به خیابانها نکشانید این حضور کوبنده و قاطع مردم فقط و فقط هنر شور و انگیزه ایمانی خود آنان و صدای رسا و همیشه نافذ امام امت بود و همیشه چنین بوده است در گذشته هم هیچ عامل دیگری نمی‌توانست مردم را به حضور در صحنه وادار کند نه‌فقط امروز در گذشته هم شما نه این حرکت را به‌درستی میشناختید و نه بر آن توانائی داشتید و فرق میان امام بر حق این امت با مدعیان مبارزه سیاسی از جمله در همین است او به مردم تکیه میکند از آنها مسئولیت میخواهد به آنها اعتماد میکند برای آنها ارزش قائل میشود و مدعیان سیاست از این‌همه غافل و از خیرات آن محرومند.

مصیبتی بالاتر از جنگ خواندن دولت او از سوی بنی‌صدر

در طول ۹ ماه گذشته، یعنی اوایل تشکیل دولت جدید و پیش از آن، بزرگ‌ترین بلندگوی تبلیغاتی علیه رژیم جمهوری اسلامی، آقای بنی‌صدر بود و شگفتا که با اصرار در مطبوعات خارج نیز درج و منتشر شد. دولت رجایی را مصیبتی بالاتر از جنگ دانستن، دولت اسلامی را یک دولت بی‌قانون معرفی کردن، این‌ها عیناً تعبیرات خود ایشان است که در مصاحبه‌های خارجی ایشان وجود دارد و در نزد من هم الآن موجود است، آزادی را در ایران به‌کلی پایمال شده وانمود کردن، شایعه‌ی شکنجه را علی‌رغم گزارش صلیب سرخ و نیز کمیسیون تحقیق در سطح عالم گستردن و خلاصه رژیم کنونی را از رژیم شاه هم بدتر معرفی کردن، جزو شاه‌بیت‌های اظهارات آقای بنی‌صدر است. به گوشه‌ای از مصاحبه با لوماتن توجه کنید:

تمسخر ایستادگی او در مجلس از سوی بنی‌صدر

«... آقای رجایی رفت در همین مجلس و چنان شیر شد که گفت اگر به وزرای او توهین شود، یا جای اوست یا جای من و هرگز در کنار رئیس‌جمهور بر سر یک میز نخواهد نشست. صحیح! مدعی منتخب مردم شد. بازهم از هر سوی به من فشار آمد که دیگر دنبال نکنم ... (تا می‌رسد به اینجا) خب! خود این‌ها که این ‌جور دنبال قدرت می‌دویدند، این‌ها که می‌خواستند و می‌خواهند همه‌ی ابزار عمل قدرت در دستشان باشد، کجا هستند؟ چرا به فریاد آبادان و خرمشهر …