… یا کارى داشتیم، یا کارى داشتند ــ مکرّر ایشان میفرمودند که شماها اگر با هم اختلاف هم دارید، دعوا هم دارید، این دعوا را در درون خودتان تمامش کنید؛[22] چرا در ملأ عام؟ البتّه یک دسته گوش میکردند، ماها گوش میکردیم؛ وقتى ایشان فرمودند، ماها دهانمان را بستیم. شما یادتان هست که مرحوم شهید بهشتى (رضوان الله علیه) با اینکه آدمى بود که خیلى حرف داشت، خیلى قدرت گفتن هم داشت، سکوت کرد؛ آن طرف دیگر نه. خب، امام پاس وحدت را داشتند؛ نگذاشتند وضع به آن صورت پیش برود. مسئلهى وحدت این قدر مهم است.
سید شهدای انقلاب اسلامی و چشم و چراغ انقلاب و ملت
این روزها براى ملّت ایران، روزهاى مصیبتهاى بزرگ است؛ چه مصیبتهایى که در سالهاى گذشته بر این ملّت شجاع و ایثارگر و مظلوم واقع شد، مانند مصیبت فقدان شهداى عالیقدر هفتم تیر، آن عزیزانى که هر کدام یک شخصیّت ممتازى بودند در انقلاب و شخصیّتى مثل شهید مظلوم مرحوم آیتالله بهشتى (رضوان الله تعالى علیه) در میان آنها بود که حقّاً سیّد شهداى انقلاب اسلامى است و چشم و چراغ این انقلاب و این ملّت بود، و چه شهداى مظلوم و کبوتران خونینبال حریم امن الهى در مکّه،[3] که باز این روزها یادآور مظلومیّت آنها و مصیبت آنها است. اینها یادهاى گذشته است که البتّه فراموشنشدنى است.
ابتکار و مدیریت قوی در راهاندازی دستگاه قضایی پس از انقلاب
… قرار بدهید؛ خودمان را با آن بسنجیم، نگوییم هم نمیشود؛ بله، آنجور نخواهد شد لکن نزدیک به آن چرا، شبیه آن چرا، ممکن است بشود. ما در کشورى زندگى میکنیم که سالیان متمادى وضع قضائىِ نابسامانى داشته؛ لذا ما اوّلیّات انسانى را در امر قضا بتدریج فراموش کرده بودیم. البتّه بعد از انقلاب شهید مظلوم آیتالله بهشتى (رضوان الله تعالىٰ علیه) و بقیّهى آقایان عزیز و محترمى که با ایشان در کار قضائى همکارى داشتند، خیلى زحمت کشیدند؛ و چقدر بجا است که به مناسبت این ایّام یاد آن شهید بزرگوار را که با ابتکار و همّت و مدیریّت قوى خود خیلى کارها را شروع کرد و راه انداخت، گرامى بداریم. بقیّهى آقایانى هم که بودند با ایشان، ما از نزدیک شاهد بودیم که خیلى کار کردند، خیلى تلاش کردند لکن جبران آن گذشتهى طولانىِ خراب حقیقتاً دشوار است.
شهادت او و وزرا، نشانهٔ صدق و حقانیت انقلاب
… شهادت قرار داشتند و روگردانى نداشتند از این قضیّه. خب، بعد از شهادت شهید مطهّرى معلوم شد که این پا در انقلاب هست،[5] عافیت نیست و همه فهمیدند که خطر مرگ خیلى جدّى و روبهرو مسئولین را تهدید میکند؛ در عین حال اینها اینطور قرص و محکم ایستادند. و در انقلاب کسى مثل آقاى بهشتى را و آن وزرا را ــ که اینها خب مسئولین کشور بودند ــ انسان وقتى که میدهد، احساس سرافرازى میکند؛ صدق و حقّانیّت انقلاب و طرفداران انقلاب را [نشان میدهد]. حالا از این قبیل ابعاد، دیگر نمیخواهیم تفصیل بدهیم. پس این حادثه باید زنده بماند؛ و شما آقایان هم همّت گماشتید به این قضیّه؛ شکر الله مساعیکم[6] و انشاءالله که خداوند کمک کند به شما تا بتوانید این کار را هر چه بهتر انجام بدهید.
تأثیرگذاری او همراه شهید مفتح و شهید مطهری در دانشگاهها
… کسانى که در سرتاسر کشور به پُستها یا به کارهاى مؤثّر و حسّاس احتیاج داشتند، در یک نسل، با دین بکلّى بیگانه شدند؛ آن نسل پرورشیافتهى دوران رضاخانى و اوایل دوران نفوذ دانش جدید و فرهنگ اروپایى در ایران، غالباً نسل بىاعتقادى بود. البتّه بعدها وضع عوض شد؛ کسان زیادى با پیشرفتهاى دینى، با آگاهىهاى مذهبى آشنا شدند، احساسات در دلها بیدار شد، تفکّرات صحیحى پیدا شد، روشنفکران متدیّنى پیدا شدند، روحانیّون نافذالکلمهاى در دانشگاهها رسوخ کردند، امثال شهید مفتّح، شهید مطهّرى، شهید بهشتى، این شخصیّتهاى برجسته در دانشگاهها اثر گذاشتند و بعضى از شخصیّتهاى دانشگاهى با دنیاى دین و مسائل مذهبى آشنا شدند، و بر خلاف آنچه آنها میخواستند پیش آمد؛ امّا بناى کار را آنجور گذاشته بودند.