رفتن به محتوای اصلی

سیاست‌های کلی نظام

نام‌های دیگر: سیاست‌های نظام، سیاست‌های کلی، سیاست‌های ابلاغی

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

سیاست‌هایی که رهبری بر پایهٔ بند ۱ اصل ۱۱۰ قانون اساسی تعیین و ابلاغ می‌کند و چارچوب برنامه‌ریزی کشور است.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در مراسم تنفیذ دومین دوره‌ى ریاست جمهورى حجت‌الاسلام والمسلمین اکبر هاشمى‌رفسنجانى— ۱۳۷۲/۰۵/۱۲

سیر زمانی

از ۱۳۷۲ تا ۱۴۰۴
۱۳۷۲۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۷۸همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

قانونگذاری یک نسبتی با سیاستهای کلّی دارد؛ چون یک چیزی هم در قانون اساسی به نام سیاستهای کلّی هست. این سؤال گاهی مطرح میشود که خب سیاستهای کلّی چه‌کاره است؟ قانونگذاری چه‌کاره است؟ پاسخش این است که عرض میکنم: سیاستهای کلّی جهت را معیّن میکند، قانونگذاری راه‌ها و جادّه‌هایی را که به این جهت میشود حرکت کرد مشخّص میکند؛ فرقش این است. مثلاً در سیاستهای کلّی گفته میشود باید برویم طرف شمال؛ امّا راه به سمت شمال، راه‌های متعدّدی است؛ این دولت میگوید من این راه را انتخاب میکنم، آن دولت میگوید من این راه [دیگر] را انتخاب میکنم؛ اشکالی ندارد. لذاست که سیاستهای کلّی برای همه‌ی سلایق و همه‌ی شیوه‌های مدیریّتی ظرفیّت دارد. این مجلس میگوید من این قانون را برای این [مورد] انتخاب میکنم، یک مجلس دیگر ممکن است یک قانون دیگری را انتخاب بکند؛ تفاوتش این است. خب این خیلی مهم است که جهت باید فراموش نشود. قانون از آن «جهت» باید تخطّی نکند؛ نسبت بین سیاست‌گذاری و قانونگذاری این است.

لزوم برخاستن برنامه‌ها از سیاست‌ها و رعایت دقیق آنها

برنامه‌ها از دل سیاستها میجوشد. مسأله سیاستها و برنامه‌ریزی و بحث در دولت و بعد در مجمع تشخیص مصلحت نظام و ملاحظه نقدهای مختلف و انتخاب سیاستها و بعد برنامه‌ریزی بر اساس سیاستها، یک روال طبیعی و منطقی پیدا کرد؛ لیکن توجّه داشته باشید که در خلال این برنامه‌ریزی، سیاستهایی که از این مراحلِ گوناگون گذشته، دقیقاً رعایت شود. این‌که برنامه‌ها باید از دل سیاستها بجوشد، بایستی به معنای حقیقی کلمه منبعث از سیاستها و ساخته و پرداخته این سیاستها باشد که اگر برنامه در جایی موفّق شد، آدم بداند این سیاست درست بوده، اگر برنامه خطا کرد، آدم بداند سیاست غلط بوده؛ یعنی باید این تلازم معلوم …

لزوم شفافیت و صراحت و واقع‌بینی سیاست‌ها برای اجرا و ارزیابی

5 - روشن است که سیاستهای کلی باید از آنچنان شفافیت، صراحت و واقع‌بینی برخوردار باشد که زمینه‌ی اجرای جدی آنها برای مجریان فراهم شده و درجه تحقق آن قابل اندازه‌گیری و ارزیابی گردد.

ابلاغ سیاست‌های کلی برنامهٔ سوم برابر اصل ۱۱۰ قانون اساسی

اینک به فضل و عنایت خداوند سبحان و توجهات حضرت بقیة‌الله الاعظم ارواحنافداه سیاستهای کلی برنامه پنج‌ساله سوم برابر اصل یکصدودهم قانون اساسی ابلاغ میگردد.

قدردانی از تحول مثبت در روند تعیین سیاست‌های کلان

لازم میدانم قدردانی و خرسندی خود را از تحول مثبتی که در روند تعیین سیاستهای کلان پدیده آمده ابراز دارم و از همه‌ی دستگاههای تخصصی و کارشناسی که در رده‌های گوناگون در این امر شرکت کرده‌اند، بویژه از مجمع تشخیص مصلحت، هیأت دولت، سازمان برنامه و دبیرخانه‌ی مجمع تشخیص تشکر نمایم.

سفارش به دولت و مجلس برای لحاظ آن‌ها در مواد برنامه

… طور مشخص و با مشورت فراوان و کار زیادی که روی آن شده و اعلام هم کرده‌ایم، تطبیق کند، من شک ندارم که در طول پنج سال، اثر محسوسی دیده خواهد شد. نمیگویم به‌کلی همه مشکلات حل میشود؛ اما یقینا اثر محسوسی دیده خواهد شد. مشروط بر این‌که آن سیاستها دقیقا رعایت شود. البته ما، هم به خود دولت و هم به مجلس سفارش کردیم که مراقبت کنند تا آن‌جایی که عملی است -که فکر هم میکنیم همه‌اش یا نزدیک به همه‌اش عملی است- این سیاستها در مواد برنامه‌ها دیده شود.

تأیید نکتهٔ رئیس‌جمهور دربارهٔ سیاست‌ها و تصریح آن در نامه به مجمع

برنامه سوم هم مهمّ است. البته من اطّلاع دارم که دولت جلسات پُرکار و پُرتلاشی دارد برای این‌که برنامه را برساند. این نکته‌ای که جناب آقای خاتمی در مورد سیاستها اشاره کردند، نکته کاملاً درستی است. من، هم در نامه‌ای که به مجمع تشخیص مصلحت نظام نوشتم، هم در نامه‌ای که به خود ایشان نوشتم، به همین نکته تصریح کردم.