رفتن به محتوای اصلی

سطحی‌نگری

نام‌های دیگر: سطحی‌گری، سطحی‌اندیشی، سهل‌اندیشی

توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

نگاه ساده و کم‌عمق به مسائل فکری، دینی و سیاسی.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در دیدار مسئولان نمایندگی‌های ولى‌فقیه در دانشگاه‌ها— ۱۳۷۵/۰۶/۱۹

سیر زمانی

از ۱۳۷۵ تا ۱۴۰۲
۱۳۷۵۱۴۰۲

فقط سال ۱۳۷۸همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

در شناخت افراد و شناخت افکار و شناخت راه‌ها و شناخت جهت‌ها، دو جور انسان داریم، دو جور قضاوت داریم؛ یک قضاوت، قضاوت سطحی است. آدم سطحی که تعمّق و تدبر نمی‌کند در قضاوت‌هایش، در نظردادن‌هایش، در دل‌بستن‌هایش، در دل‌بریدن‌هایش، در دوستی‌هایش، در دشمنی‌هایش. این یک‌جور دربارۀ مسائل قضاوت می‌کند؛ یک حرف را خوشش می‌آید، که علت خوش‌آمدنش یک چیز سطحی است؛ یک انسان را دوست می‌دارد، که علت دوست‌داشتنش یک چیز سطحی است. از یک مسلکی، مکتبی، راهی، خوشش می‌آید، که انگیزۀ او یک چیز سطحی است؛ یک چیزی است که اگر دست یک محقق بدهی، دست یک آدم باهوش بدهی، یک‌قدری درباره‌اش بحث کند، از دست آن دلبستۀ بی‌قرار، این حرف را می‌گیرد، این قضاوت را از او می‌ستاند. چرا؟ چون سطحی بوده، چون قابل اتکا نبوده، چون نقطۀ اتکا نداشته، یک عمل سطحی. این یک‌جور آدم است. با یک نفر دوست می‌شوند، با یک نفر دشمن می‌شوند، به یک راهی، به یک مسلکی، به یک مکتبی دلبستگی پیدا می‌کنند، به همان آسانی که آمدند، برمی‌گردند. به همان آسانی که دل بسته‌اند، دشمن می‌شوند. با بادی می‌آیند، با بادی می‌روند؛ با لبخندی می‌آیند، با اَخمی می‌روند؛ با جلوۀ ظاهری جذب می‌شوند، با یک مختصر سردی و برودت طرد می‌شوند؛ از معنا در او خبری نیست، از مغز در او نشانه‌ای نیست.

لزوم پرهیز دانشجو از سطحی‌اندیشی، آفت مهم جنبش دانشجویی

یکی دیگر از آفات مهمّ جنبش دانشجویی، سطحی شدن است. عزیزان من! از سطحی‌اندیشی به‌شدّت پرهیز کنید. خصوصیت دانشجو، تعمّق و تدقیق است. هر حرفی را که میشنوید، رویش فکر و دقّت کنید. چرا در اسلام هست که: «تفکّر ساعة خیر من عبادة سبعین سنه»[2] ؛ یک ساعت فکر کردن، ارزشش از عبادت سالها بیشتر است؛ به‌خاطر این که اگر شما فکر کردید، عبادتتان هم معنا پیدا میکند؛ تلاش سازندگیتان هم معنا پیدا میکند؛ …