رفتن به محتوای اصلی

روحانیت

نام‌های دیگر: روحانیون، روحانیان، روحانیت شیعه، روحانیت مبارز، روحانیت انقلابی

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

قشر عالمان دین و طلاب و نقش دینی، سیاسی و اجتماعی آنان.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:پیام به ملت ایران (دعوت به قیام برای خدا)— ۱۳۲۳/۰۲/۱۵

سیر زمانی

از ۱۳۲۳ تا ۱۳۶۸
۱۳۲۳۱۳۶۸

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

تعریف در کلام رهبر

تلگراف مبنی بر آنکه اعلیحضرت بیش از هر کس در حفظ شعائر مذهبی کوشا هستند، و تلگراف این جانب را برای دولت ارسال داشتند، و توفیق این جانب را در ترویج مقررات اسلامی و هدایت عوام خواستار شدند، موجب تشکر گردید. البته ملت مسلمان ایران از اعلیحضرت همین انتظار را دارند. فرموده اعلیحضرت موافق است با آنچه از پیغمبر اسلام- صلی الله علیه و آله- به ما رسیده: إِذَا ظَهَرَتِ البِدَعُ فِی امَّتِی فَلیُظهِرِ العَالِمُ عِلمَهُ؛ فَمَن لَم یَفعَل. فَعَلَیْهِ لَعنَهُ اللهِ[1]. البته شغل روحانی، ارشاد و هدایت ملت است.

شاهدها (۷۴۷ پاراگراف)

فراوانی افراد مخالف سیرهٔ روحانیت و نبود قدرت لازم برای جلوگیری از آنان

3- راجع به اشخاصی که بر خلاف سیره روحانیت عمل می‌کنند مرقوم شده بود؛ این اشخاص در همه جا بسیارند و جلوگیری از آنها محتاج به قدرت است که عجالتاً نیست. از خداوند تعالی اصلاح آنها را خواستارم.

نقشهٔ کنار زدن علما و خطبا و نشاندن معممین ساختگی بر محراب و منبر

و امروز نقشه‌های وسیعتر و دامنه‌دارتری در جریان است که چهره واقعی مامورین استعمار و کیفیت ماموریت آنان را می‌نمایاند؛ نقشه‌هایی که با اجرای آن می‌خواهند سنگرهای مخالف با استعمار را در هم کوبیده به سنگرهایی در خدمت استعمار و صهیونیسم و عمال آنان مبدل سازند، علمای اعلام، خطبای محترم، خدمتگزاران به اسلام را عقب زده، معممین ساختگی و مامورین سازمانهای فاسد را به جای آنان به محراب و منبر اسلام و رسول معظم- صلی الله علیه و آله- برسانند و به جای بیان احکام قرآن و حقایق اسلام، بلندگوهایی برای اجرای مقاصد شوم ضد اسلامی دستگاه خودفروخته و دست نشانده درست کنند؛ نقشه‌هایی که با اجرای آن می‌خواهند به گمان فاسد خود تمام مراجع بزرگ، علمای اعلام و خطبای محترم را به صورت کارمند دولت، آن هم کارمندانی بسیار خفیف و بی‌ارزش درآورند و تمام حیثیات اسلام و روحانیت را در هم شکسته راه را برای استعمارگران هر چه بیشتر باز نمایند؛ و …

تأسف بسیار از وضع حاضر روحانیت

مرقوم جنابعالی واصل و مطالبی که مرقوم شده بود مطالعه نمودم. در این موضوعات که کراراً مراجعه شده است بنای نفی و اثباتی ندارم لکن بسیار از وضع حاضر روحانیت متاسفم. از خداوند تعالی آشنا شدن همه را به اسلام و به وظایف خود خواستارم. جهاتی که مرقوم شده بود اکثراً سابقه داشتم فقط جملات آخر مرقومه راجع به آقای شیرازی مبهم ماند و من میل دارم این طور مطالب اگر بستگی داشته باشد به اساس، روشن شود. ممکن است شما بدون امضا مطلب را …

طرح‌های در دست تصویب رژیم برای بر باد دادن همهٔ شئون روحانیت

اخیراً در ایران طرحهایی در دست تصویب است که با اجرای آن همه چیز روحانیت- اگر چیزی مانده باشد- به باد می‌رود؛ مثل تصویب نظارت اوقاف به جمیع شئون روحانیت، مساجد و منابر، تکایا و غیرها؛ بلکه تعیین مرجع و رئیس حوزه‌ها.

سربازی بردن علما و روحانیون به جرم اعتراض، انتقام رژیم از اسلام

پس از سلام و تحیات وافره؛[1] گرفتاریهای ملت محترم ایران و خصوص طبقه جوان روحانی و دانشگاهی در چنگال رژیم غیر قانونی و سرسپرده ایران موجب کمال تاسف است. سربازی بردن علما و روحانیون به جرم اظهار تاثر از رفتار غیر قانونی و غیر شرعی دستگاه جبار و ابراز تنفر از زجرها، شکنجه‌ها، اعدامها، تبعیدها و حبسهای بدون مجوز قانونی و شرعی، انتقامی است که رژیم دست نشانده استعمار از اسلام و هواداران آن می‌گیرد.

لزوم صلح و صفا و کنار گذاشتن دسته‌بندی میان اهل علم

… وظیفه شما تحصیل مشتی الفاظ و مفاهیم باشد بلکه حفظ اسلام و احکام اسلام است که به شما سپرده شده و شما امین وحی الهی هستید، و باید در ضمن تحصیل علم مشغول تهذیب نفس هم باشید و چنانکه غیر را تبلیغ می‌کنید نفس خود را هم اصلاح نمایید. وظایف خود را فراموش نکنید؛ با هم صلح و صفا داشته باشید، دسته‌بندی و اختلافات را کنار بگذارید، با هم برادر باشید، با روح واحد و صفای باطن برای اسلام کار کنید. شما اهل علم هستید و همه از یک ریشه، و ورق[1] یک شجره می‌باشید و اگر شما به عهد خود وفا کنید، خدای تعالی هم وفای به عهد خواهد کرد و شما را به حوزه‌ها باز گردانید، و ان شاء الله باز در اینجا یکدیگر را ملاقات می‌کنیم. و اگر من که روزهای آخر عمرم را می‌گذرانم در میان شما نبودم، شما هستید و بار دیگر در اینجا مجتمع خواهید شد.

لزوم چشم‌پوشی از گلایه‌ها و اتحاد صفوف علما و وعاظ

بر کافّه علمای اعلام و وعاظ محترم است که اگر گلایه‌هایی از هم دارند، نادیده گرفته و خود را مجهز نموده صفوف خود را فشرده تر کرده و در صف واحد در این امر حیاتی چاره‌جویی کنند. و بر آنان و سایر دانشمندان و علاقه‌مندان به اسلام و استقلال کشور است که ملت مسلمان، خصوصاً ساکنین قرا و قصبات را از این فکر شیطانی که با نام فریبنده «سپاه دین» می‌خواهند دین و استقلال کشور را پایمال کنند، آگاه سازند و با هر وسیله ممکن مفاسد این نغمه شوم را به …

احترام طلاب جوان به بزرگان و رفتار مهرآمیز علما با نسل جوان

این جانب از نسل جوان اهل علم و منبری تقاضا دارم به طبقه بزرگان و علما احترام شایسته نمایند، و از حضرات اعلام تقاضا دارم که با نسل جوان با مهر و عطوفت رفتار فرمایند. رجای واثق است که با خواست خداوند متعال، عمال خبیث اجانب در این امر نیز مثل سایر کارهای ضد اسلامی و ضد انسانی در پیشگاه ملت با شرافت ایران- ایدهم الله تعالی- مفتضح تر شوند. خداوند تعالی حافظ دین و حوزه‌های دینی است: انَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّکرَ وَ انَّا …

وظیفهٔ دخالت در گرفتاری‌های مسلمانان فراتر از درس خواندن

… به آن طولانی داشت؟ حضرت رسول [که‌] خودشان خطبه‌های به آن طولانی دارند، ایشان ملّا نبودند؟ وقتی نوبت به ماها می‌رسد عذرها درست می‌کنیم برای اینکه ما می‌خواهیم از زیر بار در برویم. شما این جور تربیت نشوید آقا. شما موظفید برای اینکه به اسلام خدمت بکنید. موظفید. خدمت همین نیست که درس بخوانید؛ این هم یک شعبه است. موظفید که گرفتاریهایی را که برای مسلمین پیش می‌آید شما دخالت در آن بکنید. موظفید دخالت بکنید. هی به گوش ما خواندند که آقا شما چه کار دارید با کار دولت؟! دولت است، نمی‌دانم چه است! هی به گوش ما این را خواندند، ما هم باورمان آمد که نباید دخالت در کار دولت بکنیم، نباید معارضه بکنیم.

تأثیر اعتراض دسته‌جمعی علمای ایران و مصیبت پراکندگی آنان

… کار از پیششان می‌رفت. ما هم اگر زنده باشیم کار از پیشمان می‌رود؛ اشتباه نکنید. منتها ما هر کداممان یک حکمی داریم. اگر صد میلیون آدم صد میلیون رای داشته باشد، این نمی‌تواند کار بکند- یَدُ الله مَعَ الجَماعه[20] اجتماع می‌خواهد؛ متفرقه‌ها کار ازشان نمی‌آید. اگر امروز علمای ایران، قم، مشهد، تبریز، اصفهان، سایر ارْجاء مملکت، اگر چنانچه اعتراض کنند به این مطلب و به این کثافتکاریهایی که اینها دارند می‌کنند، این جنایتکاریهایی که اینها دارند می‌کنند، این عیاشیهایی که اینها می‌خواهند راه بیندازند و مملکت را به باد فنا بدهند، ملت را به باد فنا بدهند برای شهوات نفسانی خودشان، اگر اینها اعتراض بکنند، اعتراض دسته جمعی بکنند، شک نکنید که تاثیر می‌کند اما وقتی بنا شد که یکی برای یک جهتی، یکی برای یک جهتی، یکی تکلیف شرعی [را] این طور می‌داند، آن یکی تکلیف شرعی‌اش را آن طور می‌داند، این مصیبت [است‌]. اینها مصیبت اسلام [است‌]. اسلام داشتنِ یک همچو معممینی برایش مصیبت است. مثلِ منِ معمم مصیبت است برای اسلام. من این را برای شما می‌گویم که آتیه شما تاریکتر است خدای نخواسته از حالا.

لزوم حفظ حیثیت روحانیت و عمل به وظیفه با متانت و عقل در این مواقع

مرقوم شریف واصل گردید. در این مواقع آنچه مطلوب است و موافق رضای خداوند متعال، حفظ حیثیت روحانیت و عمل به وظیفه با کمال متانت و عقل؛ و بحمد الله تعالی امثال جنابعالی و سایر دوستان این جانب، متوجه این مطالب هستند و خواهند بود.

لازم‌الدفع بودن مفسدهٔ برچیدن بساط روحانیت در صورت درستی این ادعا

راجع به آن شخصی که با لباس غیر روحانی ترویج می‌کند مطالبی گفته شده است و من به هیچ وجه نظرم نیست که با ایشان ملاقات کرده باشم و چیزی گفته باشم. ولی اگر واقعاً مروّج است و مفید، چه داعی است که آقایان مخالفت کنند. فقط یک امر است و آن این است که گفته می‌شود می‌خواهند با این ترتیب بساط آخوندی را برچینند. اگر واقعاً درست باشد، این مفسده عظیمه لازم الدفع است. در هر صورت جنابعالی از قول این جانب مطلبی نفرمایید، چون نزد من هیچ طرف قضیه روشن نیست.

نقد تطهیر مجرم اصلی در تلگراف‌های بعضی آقایان و تقسیم آنان به ساکت یا ناطق زیان‌بار

… ایران معلوم است. ترکها باز مقاومت کردند ولی ماها گمان نمی‌کنم مقاومتی به خرج دهیم، و دولتها بی‌مزاحمتْ افکار پلید دیگران را اجرا می‌کنند ولی با اسم دین مبین اسلام! و ما نیز به همین کلمه دلخوش کردیم یا برای رفع مسئولیت نزد خلق، خود را به دلخوشی می‌زنیم. اگر اینجا صحبتی شود گفته می‌شود ملکی[2] بهتر است و آنجا نیز مجرم اصلی را به حساب نمی‌آورند بلکه بعض تلگرافات که اخیراً از قِبَل بعضی آقایان شده است متضمن تطهیر مجرم اصلی است، و داعی بر نشر هم ظاهراً داشتند که لا بد این طور صلاح را تشخیص داده‌اند. و بالجمله اکنون دو طایفه بیشتر نیست: یا ساکت و یا ناطقِ مضر؛ «و الامرُ الی الله تعالی».

روحانیت و اسلام مانع اجرای دستور اربابان و وابستگی کامل ایران به خارج

نقشه حکام تهران عمیق تر از آن است که ما تصور می‌کنیم؛ نقشه آنان از بستن مدرسه فیضیه و به زندان کشیدن علما و طلاب، بر هم زدن حوزه علمیه قم و از بین بردن اسلام و روحانیت است. آنها نه اسلام را می‌خواهند و نه روحانیت را؛ چون می‌بینند با بودن روحانیت و اسلام، نمی‌توانند دستورات اربابان خود را در مملکت اجرا کنند و ایران را بکلی به خارج وابسته کنند. آنها با جشنهایی که هر روز راه می‌اندازند، و سلاحهایی که مرتب از این و آن می‌خرند، ولخرجیها و گشادبازیهایی که هر روز می‌کنند، می‌خواهند ملت ایران را به فلاکت و ورشکستگی بکشانند و- نعوذ بالله- گدای در خانه امریکا و اسرائیل سازند. لیکن مطمئن باشید که موفق …

بیداری روحانیت ایران و ناکامی استعمار در فریب آن

الحمد للَّه ملت بیدار است و روحانیت ایران هم به وظایف خود آشناست. روحانیت ایران را استعمار نتوانسته است خواب کند و فریب دهد. و با این بیداری ان شاء الله دستهای خائنین به اسلام و مملکت را قطع خواهند کرد. شما وظیفه دارید که از هر راه ممکن، برادران خود را در ایران یاری کنید، و در برابر مشکلاتی که دارید صابر باشید و استقامت کنید. همین اظهار همدردی و پشتیبانی شما از ملت مظلوم ایران اثر دارد. خداوند ان شاء الله همه را از خواب غفلت بیدار کند .....

توان فراوان روحانیان در صورت اتحاد و پیروی از دعوت اسلام

ما عددمان- اصلش- چند تاست؟ عدد ما که الآن در نجف هستیم و در اعتاب مقدسه دیگر و در ایران و در سایر ممالکی که حوزه شیعه هست، شما عددتان چند تاست؟ به بیست هزار می‌رسد عدد شما؟ حوزه‌های ما به بیست هزار ... ما فرض می‌کنیم شما دویست هزار جمعیت باشید از آخوند ده و غیر ده و اینها، دویست هزار جمعیت شما باشید؛ این دویست هزار جمعیت اگر چنانچه با هم بودند و اجتماع داشتند و همین طوری که اسلام دعوت کرده است اینها هم تبعیت می‌کردند، ازشان خیلی کار برمی‌آید. لکن دویست هزار نفری که، اگر نگویم دویست هزار رای، آرای متشتت مختلف دارند، هر کسی هر جبهه‌ای به قول شما یک رای مستقلی دارد که روی آن رای جبهه‌های دیگر را می‌کوبد، اگر بنا شد جمعیت ما این طور شد که در داخل خودمان ما یکدیگر را مفتضح کردیم، پیرمردمان پیرمرد را، …

تعمیم خطای یک روحانی به همهٔ روحانیان و لطمهٔ آن به اسلام و حوزه‌ها

… یک آخوندی یک کاری را بکند، می‌گویند «آخوندها» کذا! نمی‌گویند که، آخوند را تجزیه و تحلیل نمی‌کنند که در بین آخوند، خوب، اینها هم بشرند، دو طایفه هستند، یک طایفه‌شان مردم صالحی هستند، یک طایفه‌شان هم مردمِ- نعوذ بالله- غیر صالحی هستند. اینجا تجزیه نمی‌کنند؛ اینجا اگر من یک کار بدی بکنم، می‌گویند «آخوندها» کذا هستند! این لطمه‌اش به اسلام وارد می‌شود؛ این لطمه‌اش به حوزه‌های دیانتی وارد می‌شود؛ این لطمه‌اش به احکام اسلام وارد می‌شود. اگر چنانچه شما خودتان حذف کنید خودتان را، و خود جامعه‌های علمی به جان هم بیفتند و هم را حذف کنند و فحش بدهند و تفسیق بکنند و تکفیر بکنند، و عرض می‌کنم هیاهو درست کنند و امثال ذلک، اگر ما خودمان را بشکنیم و خودمان را از بین ببریم، در جامعه دیگر از قول ما اسلام …

جرم روحانیان در نظر رژیم: خدمت به دین و مخالفت با سلطهٔ اجانب و استبداد

این جانب در این تبعیدگاه و غربت، از اوضاع اسف‌انگیز ایران و خصوص حوزه‌های دینیه- کم و بیش- مطلع و در رنج به سر می‌برم. می‌دانم که دستگاه جبار چه خوابهای خطرناکی دیده است برای اسلام و مسلمین و احکام مقدس قرآن و خدمتگزاران به دیانت مقدسه. شما در نظر آنها مجرم هستید؛ جرم شما خدمت به دیانت و قرآن و مخالفت با سلطه اجانب بر کشورهای اسلامی است؛ جرم شما مخالفت با دستگاه ظلم و استبداد و غارتگری و چپاول است؛ جرم شما دانش شماست و عدم تسلیم کورکورانه در مقابل اجانب و دست نشاندگان بی‌حیثیت آنهاست. این جرم را دانشگاهیان و طبقه تحصیلکرده و جوان هم دارند لذا با محرومیتها و رنجها و سختیها مواجه می‌باشند.

رد ادعای کتاب درسی تاریخ که قطع نفوذ روحانیت را به سود ملت می‌داند

در یکی از کتابهای تاریخی که امسال به طبع رسیده است و به بچه‌های ما تعلیم می‌شود این است که، بعد از اینکه یک مسائل دروغی را نوشته است، آخرش نوشته است که معلوم شد که قطع نفوذ روحانیت، قطع نفوذ روحانیون، در رفاه حال این ملت مفید است! رفاه حال ملت به این است که روحانیون را از بین ببرند! همین طور است. اگر نفوذ روحانیون باشد نمی‌گذارد این ملتْ اسیر انگلیسْ یکوقت باشد؛ اسیر امریکا یکوقت باشد. اگر نفوذ روحانیین باشد نمی‌گذارد که اسرائیل قبضه کند اقتصاد ایران را! نمی‌گذارد که کالاهای اسرائیل در ایران بدون گمرک فروخته بشود! اگر نفوذ روحانیین باشد …

قطع نفوذ روحانیت به معنای قطع ید رسول‌الله (ص) از ملت

… این طرف و آن طرف! این خدمتگزارهای اسلام، علمای اسلام در حبس باید باشند، وعاظ اسلام در حبس باید باشند، طرفداران اسلام باید در بندرعباس حبس باشند، برای اینکه اینها طرفدار روحانیت هستند؛ خودشان یا روحانی‌اند یا طرفدار روحانی. تاریخ ایران دست مردم دادند اینها! سند [به‌] دست دادند که معلوم شد رفاه حال این ملت به این است که قطع نفوذ روحانیین بشود! یعنی چه؟ رفاه حال ملت به این است که قطع ید رسول الله از این ملت بشود؟! روحانیون خودشان چیزی نیستند که، روحانیون هر چه دارند از رسول الله‌ است؛ باید قطع ید رسول الله از این ملت بشود! اینها این را می‌خواهند. این را می‌خواهند تا اسرائیل، به دل راحت، هر کاری اینجا بکند. تا امریکا، به دل راحت، هر کاری می‌خواهد بکند.

استقلال روحانیت شیعه و اتکا نداشتن به هیچ قدرتی

… وزارت اوقاف هم آقایان می‌خواهند درستش کنند! به تخیل اینکه تقلید از یک مملکت دیگری؛ به تخیل اینکه روحانیت را تحت وزارتخانه ببرند. این خواب را به گور می‌برید- ان شاء الله. شما خیال می‌کنید که روحانیت اسلام را می‌شود مثل روحانیت مسیح کرد؟ هیچ امکان ندارد این. روحانیت شیعه مستقل است، مستقل؛ اتکا به هیچ جا ندارد. بیایند بگویند به کی اتکا دارد. این روحانیت مستقلی که اتکا ندارد به هیچ جا، این طلاب محترمی که با سی- چهل تومان در ماه ساخته‌اند و زحمت دارند می‌کشند، اینها دیگر نمی‌ترسیم ما که طرفدار یک مملکتی و یک دولت دیگری باشند؛ اینها مستقلند در افکار خودشان. اینها از تویشان آدم در می‌آید؛ اینها از تویشان «مدرس» در می‌آید؛ اینها از تویشان «سید حسن مدرس» در می‌آید. اینها نمی‌گذارند؛ امکان ندارد که ما بگذاریم که این هم بیاید تحت نظر فلان وزیر و فلان. فلان وزیر غلط می‌کند که همچو …

رد ادعای مانع بودن روحانیت در برابر تحصیل و صنعت

… یک مدتی دست ما بدهید، فرهنگ را دست ما بدهید، وزیر فرهنگ را از ما قرار بدهید، یک مدتی هم مهلت بدهید که ما کار را درست انجام بدهیم، اگر ما گفتیم که شما تحصیل نکنید؛ اگر ما گفتیم شما خوب تحصیل نکنید؛ اگر ما گفتیم شما به اعماق آسمان نروید. شما عرضه‌اش را ندارید؛ و الّا، چون عرضه‌اش را ندارند می‌گویند روحانیون نمی‌گذارند، مملکت ما، حالا باز وقت این کارها نشده است. بفرمایید کی جلوتان را گرفته؟ بفرمایید کارخانه ذوب آهن بیاورید، کدام روحانی گفته نیاورید؟ هر کدام گفته بگویید تا ما بشناسیم. بفرمایید طیاره‌سازی کنید؛ اتومبیل‌سازی کنید؛ آقا، عرضه‌اش را ندارید، بیچاره‌ها! یک مملکت بی‌عرضه‌اید! و این هم که شما عرضه ندارید نه اینکه عرضه ذاتی ندارید، شما را دست استعمار این جور کرده است؛ غربزده هستید

نخواستن قدرت و حضور روحانیت در ایران از سوی دولت

دولت نمی‌خواهد روحانیت قدرت داشته باشد؛ و نمی‌خواهد در ایران باشد. و به همین دلیل بعد از مرگ آیت الله بروجردی متوجه آقای حکیم شدند. گرچه آقای حکیم‌ را نمی‌خواستند؛ اما مایل بودند که مرجع تقلید، در نجف باشد که مزاحم کارشان نباشد؛ ولی نشد. از گرفتن من سودی نبردند؛ چنانکه آقای پاکروان[4] گفته بود: گرفتن خمینی اشتباه بود، ما …

سستی‌ناپذیری منطق روحانیت که منطق اسلام و مبتنی بر برهان است

مطالبی به جناب مستطاب ثقهالاسلام آقای آقامیرزا علی آقای طهرانی تذکر دادم که به عرض برسانند بحمدالله فتوری در منطق روحانیت که منطق اسلام و بر مبنای برهان متین است نخواهد راه یافت و در هر موقع مقتضی حقایق اسلام و روش مسلمین را بیان خواهد نمود.

توصیه به احتیاط روحانیون و خطبا تا آلت دست بیگانه یا عوامل داخلی نشوند

قضایای اخیر ایران در کمال ابهام است و نمی‌دانم چه شده است که دولت یا سازمان امنیت در این موقع خطیر دست به کارهای تحریک‌آمیز که مخالف مصلحت مملکت است می‌زند. گمان می‌کنم که صلاح در این است که حضرات روحانیون و خطبای محترم با احتیاط رفتار کنند که مبادا خدای نخواسته آلت دست خارجی یا داخلی واقع شوند. اگر به حضرتعالی در این ایام پیشنهاد شد که راجع مقصر امور بود که در جراید منعکس شده است اظهار نظری فرمایید خودداری فرمایید ممکن است به صورت خیرخواهی مطالبی گفته شود برای به دست آوردن فتوی یا کلامی از حضرتعالی که به نظر می‌رسد صلاح نباشد. در هر صورت احتیاط در …

رد اتهام ارتجاع و کهنه‌پرستی به روحانیت

ما را کهنه‌پرست معرفی می‌کنند، ما را مرتجع معرفی می‌کنند، علمای اسلام را به ارتجاع سیاه تعبیر می‌کنند. جراید خارج از ایران، آنهایی که با بودجه‌های گزاف، برای کوبیدن ما مهیا شده‌اند، در خارج ما را مخالف اصلاحات- که اسلام در راس اصلاحات واقع شده است؛ معرفی می‌کنند؛ مخالف ترقی مملکت معرفی می‌کنند؛ می‌گویند آخوندها می‌خواهند با الاغ باز سوار بشوند از این طرف به آن طرف بروند؛ آخوندها می‌گویند که برق نمی‌خواهیم؛ آخوندها می‌گویند طیاره نمی‌خواهیم؛ اینها مرتجع هستند؛ اینها می‌خواهند به قرون وسطی برگردند. آخوندها با این سیاه روزیهایی که نصیب مملکت است، …

قیام روحانیت و پیروی ملت از آن در نهضت

امروز هم، روحانیت قیام کرده است، نهضت کرده است؛ ملت به تَبَع روحانیت نهضت کرده است؛ ملتهای اسلام بیدار شده‌اند، نهضت کرده‌اند؛ خواسته‌های روحانیت عمل به قوانین اسلام است؛ این ارتجاع است؟ رسول اکرم مرتجع بود؟ قوانین آسمانی، قوانین الهی، که ما برای آن این قدر اهانت می‌شویم، این قدر زجر می‌کشیم، دعوت به عمل کردن به قوانین آسمانی ارتجاع است؟ …

رد اتهام قرارداد سری روحانیت با دولت

… چند نفر در اینجا هستند، خداوند همه را حفظ کند [آمین حضار]؛ در تهران هستند، خداوند حفظشان کند [آمین حضار]؛ در مشهد هستند، خداوند حفظشان کند [آمین حضار]؛ در نجف هستند، خداوند حفظشان کند [آمین حضار]؛ در سایر بلاد مسلمین هستند، خدا همه را تایید کند [آمین حضار]. این علمای اسلام؛ این علمای اسلام در ماورای جو هستند؟ اینهایی که با شما یک قرارداد سری کرده‌اند، خوب اسم ببرید. آقا، اگر مردی اسم ببر؛ بگو که خمینی، توی حبس ما رفتیم پیش او، و او گفت که بر گذشته‌ها صلوات! خمینی غلط می‌کند همچو حرفی می‌زند خلاف دین اسلام؛ خمینی می‌تواند تفاهم کند با ظلم؟ غلط می‌کند. خمینی آنجا هم که بود، تو حبس هم که بود، مجد اسلام را حفظ می‌کرد، …

نقشهٔ رژیم برای منفور کردن روحانیت نزد مردم

اینها نقشه این را کشیده‌اند که علمای اسلام را به مردم معرفی کنند به اینکه اینها هم‌ مثل ما می‌مانند. خودشان مرفوض[4] جامعه هستند، می‌خواهند ما را هم مرفوض کنند. جامعه خودشان را نمی‌پذیرد، می‌خواهند ما را هم بگویند نمی‌پذیریم. می‌خواهند ما را با این نقشه مشئوم، منفور جامعه کنند ... با سر صبر و راحت، تبعیت از اربابها، تبعیتْ کاش از ارباب، تبعیت از اسرائیل کنند. وا مصیبت! مگر من می‌توانم با این یک مجلس، دو مجلس، چهار تا مجلس، مفاسد این مملکت را بگویم. من امروز حالم هم خوب نیست. دیشب خوابم هم خیلی کم بود. مع ذلک، خوب، یک مطالب کلیاتی باید …