نفی رابطهٔ نوکرمآبانه با آمریکا و ترجیح قطع آن بر پذیرش ذلت
… کنند که ما چه میگوییم با ما موافقند. اگر مقصود از روابط آن روابطی است که تا حالا بین ایران و امریکا بوده است، در زمان شاه سابق بین ایران و امریکا بوده است، این روابط نبوده است. این یک آقایی بوده با نوکرش هر کاری میخواسته، هر امری که میکرده عمل میکرده. ما چنانچه بخواهیم اسلام را پیش ببریم دیگر نباید نوکر باشیم. اگر نوکر نباشیم رابطهاش را با ما قطع میکند. ما از خدا میخواهیم که رابطه قطع بشود. ما ذلت را نخواهیم پذیرفت برای خاطر اینکه یک رابطه با یک ابرقدرت داشته باشیم. شرافتی نیست رابطه داشتن با امثال امریکا. دولت امریکا یک شرافت انسانی مع الاسف الآن ندارد که ما بخواهیم به واسطه آن شرافت انسانیاش با آن رابطه داشته باشیم. دولت امریکا این است که دارید میبینید که مظلوم را در هر جا پیدا میکند پوست میکند. هر جا بتواند میرود …
امکان حل اختلاف با استرداد شاه، جبران غارتها و درک تحول ایران
… هم انسان بودند و سایر جاها هم انسانند، لبنان هم همین طور، خوب! ما میبینیم که اینها با چه جنایاتی الآن در لبنان دارند [سرکوب] میکنند و به تایید آقا هست، ایشان هست. بنا بر این، مسائل این است، حل شدن به آن معنایی که ما میخواهیم که نمیشود به این طور راحت. ما آن طوری که میخواهیم این است که ایشان این را بفرستند این جا و آن جنایاتی که به ما وارد شده به دست آنها، آن را جبران بکنند و چیزهایی که از ما بردند جبران بکنند، البته یک چیزهایش هم قابل جبران نیست برای این که ما قریب صد هزار نفر شاید کشته داده باشیم این دیگر قابل جبران نیست که بیایند آن را جبرانش بکنند نیروی جوانی ما را، نیروی انسانی ما را از بین بردند این جبران شدنی نیست. لکن آن مقداری که میتوانند جبران کنند آنهایی که از ایران به یغما بردند آنها را میتوانند جبران بکنند اگر جبران بکنند و توجه به این داشته باشند که دیگر، این عصر، عصر سابق نیست و ایران در این زمان غیر ایران است تا زمان رژیم سابق [ممکن است اختلاف حل شود]. ایران تحول پیدا کرده است یک جور دیگر شده است و این یک معجزی بوده است که واقع شده است. انسانهایی بودند که بازارها را با یک نفر پاسبان اینها میتوانستند ببندند، بازارها را میتوانستند امر کنند که بیرق بزنید برای فرض کنید که 4 آبان، یک پاسبان که میآمد مردم هیچ …
نپذیرفتن روابط و سفارت به شیوهٔ گذشته و امکان حفظ برخی روابط با سفارتی صحیح
- امکان دارد این معنا. باید مطالعه بشود. این نحو روابطی که امریکا با ما تا کنون داشته است و این طور سفارتخانهای که امریکا در ایران داشته است، اینها قابل قبول نیستند. و اما اگر این محل جاسوسی تبدیل بشود به محلی که سفارتخانه صحیح در آن باشد و آن طور روابطی که امریکا تا کنون با دولت ایران در رژیم سابق داشته است آن نباشد و ما صلاح بدانیم که بعضی روابط محفوظ باشد و دولت صلاح ببیند که بعضی از روابط محفوظ باشد این مانع ندارد. محفوظ میماند.
واگذاری قطع کامل روابط به تشخیص مصلحت از سوی دولت
خوب، قضیه روابط مربوط به دولت است. و ما هر وقت توانستیم که صلاح دیدیم که روابط را بکلی قطع کنیم و دولت صلاح دانست این کار خواهد شد.
استقبال از به خطر افتادن روابط در پی تهدید آمریکا
دولت امریکا ما را [تهدید] کرده بود که اگر چنانچه این اعدامها ادامه پیدا بکند، در روابط ایران با امریکا یک قدری خطر میافتد، ای الهی که به خطر بیفتد! ما روابط با امریکا را میخواهیم چه بکنیم. روابط ما با امریکا روابط یک مظلوم با یک ظالم است؛ روابط یک غارت شده با یک غارتگر است. ما میخواهیم چه کنیم. آنها میل دارند که با ما روابط آنها احتیاج دارند که با ما روابط داشته باشند؛ ما چه احتیاجی به امریکا داریم. …
امکان رابطهٔ عادی در صورت پایان رفتار خصمانهٔ دولت آمریکا
… بر ملت وارد آورده است. البته ضایعاتی جبران ناپذیر هم وجود دارد من جمله شهادت صد هزار نفر در مبارزه علیه شاه، نیرو و استعدادهای انسانی که در راه سرنگونی او به کار گرفته شد قابل اعاده نیست، اما ما انتظار پس دادن ثروتهایی را داریم که از این ملت غارت کرده است. در صورتی که ملت ایران قانع شود که رئیس جمهور شایستهای به جای کارتر مایل به انجام عمل ناروا علیه ما نیست، میتواند رفتاری عادی با امریکا داشته باشد، آن نوع روابطی که ما با دیگر کشورها داریم.
احتمال حفظ روابط سودمند در صورت استرداد شاه و برچیدن لانهٔ جاسوسی
… قدم عقب برویم راجع به این مسئلهای که داریم، و این چیزی [است] که حق ماست در دنیا. همه دنیا میدانند، در همه قوانین بین المللی است که مجرم باید برگردد در همان محلی که جرم کرده است و در آنجا محاکمه بشود. ما این مجرم را از او میخواهیم که در اینجا محاکمه بشود. بله، اگر مجرم ما را برگرداندند، این خانه را هم که ما میبندیم، خانه جاسوسی اینجا دیگر قابل این نیست که یک سفارتخانهای بشود، مگر این بساط جاسوسی به هم بخورد و بخواهند یک سفارتخانه باشد، نه یک محل جاسوسی. ممکن است، آن هم نه مسلم. ممکن است اگر او را برگرداندند و این لانه جاسوسی را به هم زدند، روابطی که برای ما نفع دارد محفوظ باشد. و مادامی که آن شخص در آنجا هست ما روابطمان را قطع نمیکنیم، از باب اینکه باید اینها را حفظشان کنیم. اینهایی که الآن پیش ما هستند، اینها جاسوس هستند، نه دیپلمات. معلوم شد که ایشان باز با آن دیدی که دارند، روی آن بیماری روانی که دارند و امثال اینها دارند، …
دو مشکل اصلی: استرداد شاه و دستگاه جاسوسی سفارت
نه دستگاه جاسوسی از برای یک ملت. این دو مشکلهای است که ما داریم.
رفع نزاع در صورت حل دو مشکل موجود
و این دو مشکله اگر حل بشود. نزاعی در کار نیست. و ما با ملت امریکا ابداً خلافی نداریم. نزاعی نداریم. ملت امریکا هم مثل سایر ملتها پیش ما هستند. و ما در سِلم هستیم با همه ملتها. لکن چنانچه یک وقت آقای کارتر بخواهد یک عملی انجام بشود که برسد به آن مسائل، ما از آن هم استقبال میکنیم.
روشن نبودن امکان همکاری با دولت آمریکا تا کارتر بر سر کار است
… توطئه و مرکز حکومت بر ملت قرار بدهد. ما حالا بعد از اینکه جوانهای ما رفتند و شاید آنها روی این احتمالات رفته باشند که من نمیدانم که آنها روی چه احتمال رفتند و مورد تایید همه ملت ما شده است. الآن ما فهمیدیم این مساله را و ما این مرکز جاسوسی را خواهیم بست. و مادامی که کارتر در راس امور است معلوم نیست که بتوانیم با دولت امریکا همکاری داشته باشیم.