رفتن به محتوای اصلی
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

راز و نیاز و درخواست از خدا و آثار آن.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در اجتماع اقشار مختلف مردم در مقابل لانه جاسوسی— ۱۳۵۸/۰۹/۰۹

سیر زمانی

از ۱۳۵۸ تا ۱۴۰۴
۱۳۵۸۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۶۴همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

دعا یعنى ارتباط و اتکال انسان با خدا، آن وقتى هم که انسان در اوج قدرت و پیروزى است باز هم محتاج دعا است؛ باید با خدا حرف بزند، باید از خدا بخواهد. قرآن به پیغمبر ما دستور داد که «إذا جاء نصر اللَّه والفتح » وقتى یارى خدا رسید و پیروزى نصیب شد «و رأیت الناس یدخلون فى دین الله افواجا» و دیدى که مردم دسته دسته و فوج فوج به اسلام وارد مى‌شوند، تازه «فسبح بحمد ربک و استغفره» تازه اول انابه‌ى تو است، اول عرض نیاز تو به درگاه قادر متعال است... ببینید امروز در جامعه‌ى ما چقدر دعا و توجه به خدا زیاد است؛ راز پیروزى ما هم همین هاست. خب نمى‌شود که این عنصر و رُکن اساسى در عاشورا ندیده گرفته بشود.
ماه رمضان را مغتنم بشمارید. این روزها را با روزه‌داری، و این شبها را با ذکر و دعا به سر ببرید. فصل دعا هم همین ماه مبارک است؛ اگرچه همیشه انسان با رشته‌ی دعا باید با خدا متّصل باشد. آیه‌ی «وَ اِذا سَاَلَکَ عِبادی عَنّی فَاِنّی قَریبٌ اُجیبُ دَعوَةَ الدّاعِ اِذا دَعان»[7] در سوره‌ی بقره در خلال همین آیات مبارکه‌ی مربوط به روزه و ماه رمضان است. در وسط آیات روزه و ماه رمضان، این آیه آمده که همه‌ی انسانها را، همه‌ی بندگان را به دعا و توجّه سوق میدهد و دعوت میکند. رابطه‌ی دعا، رابطه‌ی قلبی شما است با خدا. «دعا» یعنی خواستن، یعنی خدا را خواندن. خواستن یعنی امیدواری؛ و تا امید نداشته باشید، از خدا چیزی را درخواست نمیکنید. انسانِ ناامید که طلب نمیکند. پس دعا یعنی «امید» که ملازم با «امید به اجابت» است. این امید به اجابت، دلها را مشتعل میکند و منوّر نگه میدارد. به برکت دعا، جامعه بانشاط و اهل حرکت [میشود].
دعا وسیله‌ى مؤمن و ملجأ مضطر و رابط انسان ضعیف و جاهل با منبع فیّاض علم و قدرت است و بشر بى‌ رابطه‌ى روحى با خدا و بدون عرض نیاز به غنىّ بالذّات، در عرصه‌ى زندگى سرگشته و درمانده و هدر‌رفته است: قُل ما یَعبَؤُا بِکُم رَبّی لَولا دُعآؤُکُم.[1]

ارتباط و اتکال انسان به خدا و نیاز به آن حتی در اوج پیروزی

دعا یعنى ارتباط و اتکال انسان با خدا، آن وقتى هم که انسان در اوج قدرت و پیروزى است باز هم محتاج دعا است؛ باید با خدا حرف بزند، باید از خدا بخواهد. قرآن به پیغمبر ما دستور داد که «إذا جاء نصر اللَّه والفتح » وقتى یارى خدا رسید و پیروزى نصیب شد «و رأیت الناس یدخلون فى دین الله افواجا» و دیدى که مردم دسته دسته و فوج فوج به اسلام وارد مى‌شوند، تازه «فسبح بحمد ربک و استغفره» تازه اول انابه‌ى تو است، اول عرض …

نشانهٔ قوت و مایهٔ کسب نیروی روحی و روشن شدن راه

دعا علامت ضعف نیست، علامت قوّت است. انسان با دعا کسب قدرت مى‌کند، نیروى قلبى و روحى خودش را - که پشتوانه‌ى نیروى جسمى است - افزایش مى‌دهد. دعا براى انسان راه را روشن مى‌کند، انسان را از سردرگمى و حیرت نجات مى‌دهد، علاوه بر اینها دعا محتواى ذهن دعا کننده را براى مستمع و مخاطب واضح و آشکار مى‌کند.

اتکای همیشگی به خدا و دانستن او به‌عنوان منبع قدرت در اوج قدرت

دعاهاى امام حسین... دعاى حقیقى است، اما درعین‌حال چیزهاى دیگرى هم در این دعاها هست که براى ما مهم است. اولین درس خودِ دعا کردن است. اى شیعه‌ى حسین‌بن‌على در همه‌ى احوال باید به خدا متکى باشى... در اوج قدرت باید در خود احساس قدرت نکنى؛ منبع لایزال قدرت را خدا بدانی... همان وقتى که ما به پیروزیهاى درخشانى در جنگ دست یافته بودیم... همان وقت امام در خطابى به رزمندگان عزیز ما گفت: فتح‌المبین پیروزى بر هواهاى نفس است؛ فتح‌المبین گشودن سرزمین اطاعت و عبادت خدا در وجود انسانى است.

غافل نشدن از دعا و راز و نیاز با خدا در پیروزی و سختی

هیچ پیروزى‌اى، هیچ سختى‌اى ما را باید از دعا غافل نکند. اى ملت بزرگ اسلام در این راه طولانى و پرنشیب و فراز و پرحادثه که در آن شادیها و غمها و شیرینیها و تلخیها است یک لحظه باید خدا را و راز و نیاز با خدا را فراموش نکنیم... یکى خود دعا کردن را ما باید از امام حسین یاد بگیریم؛ در تمام این مراحل دعا را فراموش نکرد. پیام دوم در دعاى حسین‌بن‌على این است که موقعیت خودش را به زبان دعا براى همیشه در ذهن تاریخ باقى مى‌گذارد.

قوت قلب یافتن با سخن گفتن با خدا در شرایط دشوار

بعضى از دعاهاى امام حسین هم مسأله‌ى عرض نیاز به پروردگار عالم است... با سخن گفتن با خدا قوّت قلب پیدا مى‌کند؛ ضعفها از انسان دور مى‌شود، و حسین‌بن‌على در آن شرائط دشوار به حرف زدن با خدا احتیاج داشت، و حرف مى‌زد با خدا و راز و نیاز مى‌کرد و قوّت قلب مى‌گرفت و این در همه‌ى احوال وجود داشت؛ البته در این بین تسلّاى دیگران هم بود، یعنى دعاى امام حسین فقط خود را را تسلّا نمى‌داد، بلکه اطرافیان او را هم تسلّا مى‌داد. موقعیت، موقعیت دشوارى بود، لازم بود که به دیگران تسلّا داده بشود و این تسلّا دادن در زبان دعا به وسیله‌ى امام حسین در کنار حرفهاى دیگر …

راز و نیاز با خدا از ابعاد درس عاشورا

… یک انسان و ابعاد معنوى و اخلاقى و اجتماعى جلوه‌گرى مى‌کند. در عاشورا دفاع هست، حمله هست، خشم هست، عشق هست؛ در عاشورا موعظه و تبلیغ و نصیحت هست، ترساندن و تهدید هست، همبستگى هست، ایثار هست، جهاد هست، شهادت هست، رسالت هست، توحید هست، همه چیز در عاشورا هست؛ راز و نیاز با خدا هم هست. ما وقتى که عاشورا را به عنوان یک درس مطرح مى‌کنیم نمى‌شود که این بُعد را ندیده بگیریم. دعا از همه‌ى انسانها زیبا است، مخصوصاً از انسانى به عظمت امام حسین، آن هم در شرائطى به عظمت شرائط روز عاشورا.