رفتن به محتوای اصلی

دشمن‌شناسی

نام‌های دیگر: دشمن اصلی، شناخت دشمن

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

شناخت دشمن و اهداف و ابعاد دشمنی او.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در مسجد اعظم قم به‌مناسبت دومین سالگرد شهادت آیت‌الله سیدمصطفی خمینی— ۱۳۵۸/۰۷/۳۰

سیر زمانی

از ۱۳۵۸ تا ۱۴۰۴
۱۳۵۸۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۷۶همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

البتّه این نکته را فقط اینجا عرض کنم که کینه‌ی شیطانها و شیطان‌صفت‌ها را مردم باید از دل خودشان هیچوقت بیرون نکنند. نگویید «گذشت، تمام شد، دیگر چه لزومى دارد به یادمان بیاوریم»؛ نه، دین ما این است: هَلِ الدّینُ اِلَّا الحُبُّ وَ البُغض؟[3] دین عبارت است از محبّت و کینه؛ محبّت به خوبان، محبّت به خوبی‌ها، محبّت به مظلومان، محبّت به انسانهایى که مورد جفاى شیطانها قرار گرفته‌اند، این یک طرف؛ یک طرف [هم] بغض و کینه‌ی نسبت به شیطانها، نسبت به موجودات پلید، نسبت به پلیدی‌ها، نسبت به کسانى که انسان و انسانیّت و خدا برایشان حرف مفت است؛ کینه و بغض هم جزو دین است. تولّىٰ و تبرّىٰ جزو فروع دین ‌-و به قول بعضى از علما جزو اصول دین-[4] است. فراموش نکنید زشت‌صورتىِ دشمنهاى خدا و خلق را. اگر فراموش کردید، همان دشمن، چهره‌ی خودش را عوض خواهد کرد، نزدیک میشود؛ و دشمن که نزدیک شد، براى ضربه‌زدن نزدیک میشود؛ دشمن که براى نوازش نزدیک نمیشود. اینکه شما می‌بینید دشمنان ما ‌-چه دشمنان شناخته‌شده مثل مستکبرین عالم و قلدرهاى روزگار که اینها با اسلام و مسلمین دشمنند امّا شناخته‌شده‌اند، و چه دشمنهاى شناخته‌نشده که خطرشان بیشتر است- گاهى اوقات چهره‌ی خوب نشان میدهند، با صورت فریبنده مثل مار خوش‌خط‌وخال به‌طرف انسان می‌آیند، نزدیک می‌آیند، اظهار محبّت میکنند، دست دراز میکنند که بیایید با هم دست بدهیم، بدانید این یک حمله و تهاجم خصمانه است؛ حواستان جمع باشد.کینه‌ی دشمن ‌-نه دشمنِ براى یک شاهى صنّارِ دنیا، که اینها دشمنى نیست؛ نه دشمن براى اختلاف سلیقه و اختلاف نظر، که اینها خیالات است؛ نه دشمن براى امور دنیوى و مادّى، که ممنوع و مطرود است؛ دشمن یعنى آن شیطان و شیطان‌صفتى که با خوبی‌ها، با فضیلت‌ها، با بندگان صالح، با صلاح و با خداى صلاح‌آفرین مخالف است و دشمن است؛ این آن دشمن اصلى است؛ دشمن یعنى این- از دلتان نباید خارج بشود. اگر احساس کردید که نسبت به این دشمن، در دلتان بغض و کینه کم شد، این یک علامت خطرِ شخصى است براى شما؛ باید احساس کنید که درجه‌ی ایمان مثل اینکه دارد تنزّل میکند، عیناً [مثل] محبّت بندگان خدا که باید روزبه‌روز در دل قوی‌تر و ریشه‌دارتر بشود. اگر به شیطان کینه نورزید و دشمنى نورزید، او می‌آید راه شما را به طرف خدا سد خواهد کرد؛ این چیزى است که دیگر قابل جبران نیست. خب، بنابراین نسبت به تحلیل حادثه و اصل حادثه و آن سیه‌روی‌هایى که این حادثه را راه انداختند و بغضى که آحاد مردم از کوچک و بزرگ باید نسبت به آنها داشته باشند و این بغض را نسبت به دشمنان خدا به یکدیگر توصیه کنند، این یک مسئله است که درباره‌ی آن صحبت هم زیاد شده.
اگر آن شناختهای پیشین به دست آید، دشمن جهان اسلام نیز شناخته میشود. هر پدیده، یا شخص، یا حکومتی و نظامی که مسلمانان را از هویت اسلامیشان بیگانه کند، یا به تفرّق و پراکندگی بکشاند، یا به کسب عزت و عظمت اسلامی بیاعتنا، یا از آن مأیوس سازد، کاری دشمنانه میکند؛ و اگر خود، دشمن نیست، سرانگشت دشمن است!
دشمن کیست؟ هر کس که با حاکمیت نظام مستقل مردمی دینی مخالف است، دشمن است. طمع‌ورزان، غارتگران، سودجویان، زراندوزان، زورگویان، وابستگان، مایلین به فساد و کسانی که از حاکمیت فرهنگ دینی زیان شخصی میبینند، دشمنند. البته در رأس اینها دشمنان خارجی هستند که بیش از همه ضرر دیده‌اند. امریکا بیش از همه از تشکیل حکومت اسلامی خسارت دید و هنوز هم میبیند - آنها جلوتر از همه‌اند - صهیونیستها همین‌طور، کمپانیهای بزرگ جهانی همین‌طور، بیبندوبارهای گوناگون در بخشهای مختلف همین‌طور، کیسه‌دوخته‌های برای ثروت ملی همین‌طور. همه‌ی اینها دشمنند.

شاهدها (۱۲ پاراگراف)

لزوم شناخت کار و اهداف دشمن و سکوت نکردن در برابر تبلیغاتش

… میخواهد درباره مناسبات خودش با دولت امریکا، تجدیدنظر کند! این را به عنوان یک خبر تازه منتشر کردند! مطلب کاملاً بیاساسی و واهیای را بزرگ کردند و جنجال و هایوهوی به راه انداختند. البته مقاصد بسیار خطرناکی برای ملت ایران دارند. آنها دنبال کارهای خودشان هستند؛ اما ما باید کار دشمن را بشناسیم. ولو هیچ اقدامی هم در مقابل دشمن نخواهیم بکنیم، باید بدانیم دشمن چه کار میکند. ما نباید اجازه بدهیم که دشمن نسبت به کشور ایران و ملت و مسؤولان آن، هر کاری که میخواهد، در زمینه تبلیغات بکند و ما همین‌طور سکوت کنیم! این‌که نمیشود. لازم است اهداف و مقاصد دشمن شناخته شود.

اشتباه نکردن در شناخت دشمن پنهان پشت پرده به‌جای عوامل ساده‌لوح او

عزیزان من! ما در شناخت دشمن دچار اشتباه نخواهیم شد؛ این را دشمن بداند. خیال نکنند که اگر آمدند چند نفر آدم ساده‌لوح را، معمّم را وادار کردند که یک حرفى بزنند، ما اشتباه میکنیم و خیال میکنیم دشمن ما اینها هستند؛ اینها کسى نیستند. دشمن خود را پشت پرده پنهان میکند؛ دشمن که جلو نمى‌آید، خود را نشان نمیدهد؛ دشمن سعى میکند شناخته نشود. آن‌ کسى که سینه سپر میکند به خیال خود، جلو مى‌آید، این یک عامل است؛ ممکن است خودش هم نداند عامل است. امام بزرگوار بارها و مکرّر میفرمودند که گاهى دشمن با ده واسطه یک نفرى را تحریک میکند تا یک حرفى بگوید یا یک کارى را انجام بدهد. …

دشمن اصلی: استکبار جهانی، آمریکا و صهیونیست‌ها

… بشوند، آن ده واسطه را درست کنند و بروند یک خبر غلطى، یک حرف دروغى به فلان آدمى بدهند؛ یک آدم بیچاره‌اى، مفلوکى خیال کند که اوضاع‌ و احوال جوری است که حالا باید مثلاً یک حرفى بزند و خودش را و دیگران را و زن و بچّه‌ى خود را در بلا بیندازد. باید هوشیار بود؛ من امیدوارم ملّت ایران در شناخت دشمن اشتباه نکند. دشمن را بشناسید؛ دشمن، استکبار جهانى است، دشمن آمریکا است، دشمن صهیونیست‌ها هستند.

لزوم شناخت دشمن، جلوگیری از نفوذ او در سنگر خودی و حمله نکردن به خودی

… است! این، قضیه‌ای نیست که به آسانی بشود از آن گذشت. همه باید خود را مخاطب این کلام حساب کنند. من به همه میگویم؛ هم به اهل سنّت، هم به شیعه، هم به کتاب‌نویسان، هم به شعرا، هم به مطبعه‌چیها، هم به کسانی که در بین مردم پایگاهی دارند، حرفی میزنند و مستمعی دارند. همه باید این حقیقت را بفهمند و دشمن را بشناسند. مواظب باشید که دشمن در سنگر خودی جا نگیرد. مواظب باشید که شما به جای تهاجم به دشمن، به خودی حمله نکنید. عالِم به زمان باشید؛ یعنی دشمن و دوست و عرصه مبارزه را بشناسید. اینها خیلی مهمّ است.

لزوم آگاهی مردم هرمزگان از آنچه در نزدیکی‌شان می‌گذرد و معنای تهدید دشمن

عزیزان من، جوانان استان هرمزگان، روحانیّون محترم، قشرهاى مختلف! شما بر لب این آبراه مهم، بر لب تنگه‌ى هرمز، در ساحل هزار کیلومترى خلیج ‌فارس باید این حقایق را خوب بدانید؛ بدانید در نزدیکى شما چه میگذرد، بدانید تهدید دشمن یعنى چه، و بدانید دشمن اسلام و دشمن ملّتها و دشمن استقلال و آزادى کشورها اگر به یک کشورى هم تعرّض نمیکند، نه از باب این است که نمیخواهد، از باب این است که نمیتواند. با ملّت ایران، با این ملّت یکپارچه و مستحکم و مؤمن، با این احساسات صمیمانه‌ى بین مسئولین و ملّت، هیچ قدرت مادّى‌اى در دنیا وجود ندارد که بتواند مبارزه کند و بر آن فائق بیاید. با چنین ملّتى هر کس مبارزه کند، محکوم به شکست است؛ با چنین کشورى و ملّتى و حکومتى هر …

لزوم فهم هدف دشمن به‌جای توقع اعتراف از او

… و هم بعضی مسؤولان دیگر را که در این زمینه‌ها مواضع خوبی گرفتند. حال چیزهایی هم ممکن است مربوط به سلایق و لحنها باشد؛ با آنها کاری نداریم. آنچه اصولی و مهم بود، همین مسائل مربوط به رابطه و مذاکره و حکومت صهیونیستی بود، که اینها خوب گفته شد و مطالب خوبی بود. حال دشمن اگر نخواهد که به این حرفها - که برخلاف میل اوست - اعتراف کند، دشمن است دیگر؛ ما از دشمن چه توقّعی داریم؟ ما باید خودمان بفهمیم که هدف و غرض دشمن چیست.

آشکار شدن حساسیت‌های دشمن از نقاط برجسته در تبلیغاتش

این برای آنها، مقداری از موفقیّت است که ممکن است ذهنهای بعضیها را آشفته کند، دلهای بعضیها را بلرزاند، یا دوستان جمهوری اسلامی را در خارج از این کشور، مردّد کند. من چندی پیش هم در صحبتی گفتم که در واقع دشمنان ما با نقاطی که در تبلیغاتشان برجسته میکنند، نوعی خدمت به طرّاحان و گردانندگان نظام جمهوری اسلامی میکنند! آن خدمت این است که مشت خود را باز میکنند؛ نشان میدهند که بر روی چه چیزهایی حسّاسیت دارند.

لزوم معرفی نفس اماره، شیطان بزرگ و ایادی او در تبلیغ

… و مردم یک کشور، عمل اقتصادى، عمل سیاسى و موضع‌گیری‌هاى سیاسى، مشمول بحث عبودیّت شد، آن ‌وقت دعوت شما هم میتواند شامل این مسائل باشد و باید باشد، چاره‌اى ندارید؛ باید اخلاق بگویید، اخلاق سیاسى هم بگویید؛ [باید] اخلاق و معنویّت بگویید، تحلیل سیاسى هم بدهید؛ دشمن درونى را که نفْس امّاره یا شیطان رجیم است، معرّفى بکنید؛ دشمن اجتماعى را هم ــ که شیطان بزرگ است یا شیطانهاى گوناگونند ــ معرّفى کنید؛ ایادى شیطان و اَذناب[18] او را معرّفى کنید.

حساسیت‌های دشمن نشانگر نقاط تمرکز ما با تحلیل منطقی نه انفعال

… کنند که بله، اختلاف هست! مثل اینکه دشمن سعى میکند به جبهه‌ى حق شکست وارد کند، [ولی] وقتى ‌که دید نمیتواند، شایعه مى‌اندازد که دارند شکست میخورند؛ الان است که شکست بخورند، الان است که عقب‌نشینى کنند؛ کار دشمن همین است. شما نقطه‌ى مقابل او باید حرکت کنید. این خدمتى است که دشمن به ما میکند؛ به ما نشان میدهد که روى این نقطه حسّاس است؛ در واقع معلوم میشود که ما روى این بایستى متمرکز بشویم. البتّه ما عکس‌العملى و انفعالى حرکت نمیکنیم نسبت به رفتار دشمن، [بلکه واکنش ما] یک تجزیه‌ و ‌تحلیلِ منطقى و خردمندانه است.

رد ساده‌انگاری دربارهٔ توان دشمن در تخریب عقاید با تلاش و هزینهٔ ده‌ها ساله

… از شرع مقدّس که در زندگى و سرنوشت آینده‌ى فرد و جماعت اسلامى و امّت اسلامى تأثیر مثبت بارزى داشته است، دشمنان رفته‌اند سراغ این عقیده یا این توصیه و به نحوى با آن کلنجار رفته‌اند تا آن را اگر بتوانند از بین ببرند، اگر [هم] نتوانند، روى محتوایش کار کنند. خب ممکن است شما بگویید که دشمن مگر چه‌کاره است، دشمن چطور میتواند کارى کند که عقاید اسلامى از استفاده‌ى مردم خارج بشود؛ نه، این خطا است؛ دشمن میتواند، منتها نه در کوتاه‌مدّت، [بلکه] در طول سالهاى متمادى؛ گاهى ده‌ها سال زحمت میکشند براى اینکه بتوانند یک نقطه‌ى درخشانى را کور کنند یا کم‌رنگ کنند یا یک نقطه‌ى تاریکى را به وجود بیاورند؛ سالهاى متمادى می‌نشینند پول خرج میکنند. یکى زحمت میکشد، تلاش میکند، توفیق پیدا نمیکند، بعد از او کسان دیگرى مى‌آیند.

فریب‌خوردگی کسانی که چشم بر دشمنان امت اسلام می‌بندند

دنیای اسلام نیازمند وحدت و همبستگی است. امّت اسلام با دشمنان مشترکی مواجه است و کسانی که چشم خود را بر روی دشمنان ببندند، در واقع، خود را فریب داده‌اند.

لزوم آگاهی از نقشه‌های دشمن و خطر غفلت از آن

… خود حرکت بکنند، اگر ملّتهاى به‌اصطلاح در حال توسعه، همه این‌جور عمل میکردند ــ که بحمدا‌لله‌ ملّت ایران این‌جور عمل میکند ــ یقیناً میدان براى زورگویى‌ها و استکبارها و قلدرى‌هاى بین‌المللى باز نمیشد. متأسّفانه دنیا این‌جور نیست امّا ملّت ایران این‌جور است. امّا با وجود اینکه در راه سازندگى و پیشرفت باید گوش ملّت، بدهکار حرفهاى دشمن نباشد و پیش برود، در عین ‌حال باید بداند دشمن درباره‌ى او چه فکرى دارد، چه نقشه‌اى را براى دشمنى طرح کرده است. برادران و خواهران عزیز! اگر از دشمن غافل شدید و غافل شدیم، یقیناً دشمن از این غفلت استفاده خواهد کرد و راه پیشرفت و استقلال ملّت را سد خواهد کرد.