ثمرات گوناگون از سایه و چوب تا اکسیژن و مقابله با آلودگی
نکتهی دوّم: میوهی درخت فقط همان میوهای نیست که شما از درخت میوهدار میچینید؛ سایهی این درخت هم میوه است، چوب این درخت هم میوه است، هوایی که ایجاد میکند و اکسیژنی که به هوا میدهد میوه است، مبارزهای که این درخت با آلودگیها و آلایندههای هوا میکند میوه است؛ همهی اینها میوههای این درخت است. بنابراین، انواع و اقسام ثمرات را شما از این سرمایهگذاریِ خوبتان میبرید. بخصوص در زندگیِ ماشینیِ امروز که متأسّفانه آلایندهها زیاد شدهاند و به ضرر انسان تمام میشود، وجود درخت واقعاً یک نعمت بابرکت و یک لطف الهی است.
نقش اساسی در زندگی و تمدن بشری: تصفیهٔ هوا، غذا، دارو و تلطیف روح
بحمدالله مجدّداً فرصتی پیش آمد برای سخن گفتن از درخت و گیاه، و از فضای سبز و محیط زیست؛ خداوند متعال گیاه را و درخت را یک عامل مهمّی در جریان زندگی بشر قرار داده است. گیاه و درخت و سبزه و آنچه از آنها ناشی میشود، در ساخت تمدّن بشری یک پایهی مهم و اساسی است؛ گیاهان و درختان، هم هوا را تصفیه میکنند، هم برای بشر غذا تولید میکنند، هم مایهی تلطیف روح و روان بشری هستند، هم نماد آبادانی و خرّمی محیط زندگی بشر محسوب میشوند، هم بسیاری از داروهای مورد نیاز انسان از گیاهان به دست میآید، بعلاوهی منافعی که در چوب و برگ و ریشه و مانند اینها وجود دارد؛ بنابراین میبینید که گیاه و درخت و سبزه یک عامل اساسی و مهمّی در زندگی بشر است.
مظهر حیات، نمایشگر معجزهٔ الهی و راه دسترسی انسان به منابع غذایی
… شخصاً درخت میکارم و این کار مخصوص امسال نیست. ولی امسال، تعمّداً انتخاب کردم که این درختکاری و احترام به گیاه و تجلیل از منطق نگاهبانی از منابع طبیعی و فضای سبز، در ملأ عام انجام گیرد؛ چون احساس میکنم حقیقتاً کشور به این قضیه بهطور جدّی نیازمند است. درخت، مظهر حیات در طبیعتی است که ما آن را بانگاه عامیانه، بیجان میپنداریم. درخت وگیاه، در استفاده از منابع غیرقابل دسترسی دراعماق زمین و در میان ذرّاتِ خاک وتبدیل آنها به یک موجود مجسّمِ زیبای بالنده رشد یابنده زنده، نمایشگر یک معجزه عظیم الهیاند. درخت و گیاه، تاکنون تنها راهروهایی هستند که انسان از طریق آنها توانسته به منابع عظیم و متنوّع غذایی در زیرخاک دسترسی پیدا کند؛ آن منابع را استحصال نماید و عالم وجود و زندگی بشر را از آن بهرهمند سازد.
گیاه، پایهٔ اساسی وجود انسان و حیوان و چرخهٔ طبیعت
… است که «واللَّهُ خَلَقَکُم مِن تُرابٍ»[1] ؛ من و شما منتسب به نطفهای هستیم که تولید شده از مواد گیاهی و حیوانی است که اینها فرآورده خاکند. پس با یک واسطه یا دو واسطه، همه آحاد بشر و همه آحاد حیوان، متولّد از خاکند؛ «منها خَلَقْناکم»[2] و واسطه هم گیاه است. اگر گیاه نباشد، انسان نیست. اگر گیاه نباشد، حیوان نیست. با توجّه به چرخه پیچیده طبیعت و تأثیر متقابل آب و هوا و خاک و درخت بر روی یکدیگر، اگر گیاه نباشد هوا هم نیست. گیاه یک پایهاساسیِ وجود است؛ ولی متأسفانه ما گیاه و درخت را با این چشم نگاه نمیکنیم. از این روست که مراتع تخریب میشوند، جنگلها تخریب میشوند و درختها و باغها در محیطهای شهری - حتی در محیطهای غیر شهری احیاناً به توهّمِ منافع موهوم - از بین میروند.