کلمهى «دانشجو» هم باز همینجور از لحاظ بار معنایى از جهت دیگرى حامل یک معانى خیلى جالب توجّه و مهمّى است. دانشجو یعنى جوان طالب علمى که آینده دست او است؛ این خصوصیّات، در کلمهى «دانشجو» هست. دانشجو یعنى جوان، قهراً چون دانشجویى مال دوران جوانى است؛ طالب علم بودن هم که خب در کلمهى دانش و جستجوى از دانش هست؛ آینده هم دست او است، چون فرض این است که آیندهى کشور به سمت ادارهى علمى کشور پیش میرود؛ یعنى ادارهى عالمانه و منطبق بر موازین دانش. هر کشوری به این سمت که پیش برود و هر چه این دایره گسترش پیدا کند در هر کشورى، در هر جامعهای که علم و فهم و محاسبهى دقیق در همهى شئون او دخالت داشته باشد، آن جامعه وضعش بهتر است. بنابراین دانشجو یعنى کسى که ناظر به آینده است، متعلّق به آینده است و آینده هم متعلّق به او است.دانشجو
نامهای دیگر: دانشجویان، دانشجوی بومی، دانشجویان دختر، خوابگاه دانشجویی، خوابگاه دانشجویان
توضیحتهیهشده با هوش مصنوعی
قشر دانشجو و نقش، وظایف و مسائل آن.
نخستین کاربرد در متنهای این سایت:پیام بهمناسبت برگزاری سمینار هفته وحدت حوزه و دانشگاه— ۱۳۶۰/۰۹/۲۷
سیر زمانی
از ۱۳۶۰ تا ۱۴۰۴۱۳۶۰۱۴۰۴
فقط سال ۱۳۷۹همهٔ سالها
تعریف در کلام رهبر
دانشجو باید اینجا قرار بگیرد؛ جایگاه دانشجو اینجا است. دانشجو میتواند مثل یک معلّم، مثل یک هشداردهنده، مثل یک چراغ راهنما عمل کند؛ به قدر توان خودش در محیطِ مساعدِ مناسبِ خودش. میتوانید عمل بکنید. این، آن چیزی است که به نظر من هویّت دانشجویان عزیز ما این است؛ این حالت توانایی برای بیان کردن، برای تبیین کردن و توضیح دادن.شاهدها (۲۲ پاراگراف)
لزوم حساسیت همراه با احساس تکلیف همگان نسبت به دانشجویان
هر کس در کشور ما نسبت به جامعهی جوانِ دانشجو حسّاسیتِ همراه با احساس تکلیف نداشته باشد، بدون شک دچار غفلت است. همه باید امروز قدر نسل جوان را - بخصوص جوانی که در راه کسب علم و معرفت قدم برمیدارد - بدانند؛ نسبت به سرنوشت او دارای حسّاسیت باشند و در برابر این سرنوشت مهم و تعیین کننده، خودشان را مسؤول بدانند. همهی مسؤولان کشور باید این احساس را داشته باشند.امکان تقوا در درس، معاشرت، فعالیت سیاسی و موضعگیری دانشجو
یک دانشجو هم میتواند در درس خود باتقوا باشد؛ در معاشرت خود باتقوا باشد؛ در تلاش سیاسی خود باتقوا باشد؛ در موضعگیری خود باتقوا باشد؛ در انتخاب آیندهی خود باتقوا باشد. میتوان با تقوا حرکت کرد؛ شاخصش هم این است که آنجایی که وظیفه را شناختید و آن را حس کردید و احساس کردید که این وظیفه شما را فرا میخواند، هیچ عامل دیگری نتواند شما را از حرکت به سوی آنچه که وظیفه است، باز بدارد. خصوصیت عمدهی …علاقهٔ دانشجویان به منطق قرآن در برابر تفکرات مارکسیستی
بنده از دورهی جوانی با دانشجویان سروکار داشتهام. در دورهای که برای اقامت از قم به مشهد رفتم، برای طلاّب درس تفسیر را شروع کردم. بعد دیدم که یک مشت جوان هم لابلای طلبهها پیدا میشوند و میآیند شرکت میکنند. فهمیدم که اینها دانشجو هستند. احساس کردم که در بین جوانهای دانشجو علاقهای نسبت به تفسیر قرآن وجود دارد و اینها مایلند که در مقابل تفکّرات مارکسیستی - که آن روز هم بهشدّت ترویج میشد - یک منطق مستحکم و قوی را در اختیار داشته باشند، که آن منطقِ قرآن است.نقش اصلی دانشجویان مؤمن در بیرون راندن گروهکها از دانشگاه
… است و من باید بروم و برنامهی مسجد دانشگاه را تعطیل نمیکنم. بالاخره از نقطهای به مسجد دانشگاه آمدیم و دیدیم تعداد بسیار معدودی از بچهها آنجا ماندهاند. بالاخره آمدند و ما را قانع کردند که در دانشگاه نمانیم. من از دانشگاه بیرون آمدم، آنها هم بیرون آمدند؛ بعد هم خود همین جوانهای دانشجو و مردم، اینها را از دانشگاه اخراج کردند. در آن زمان دولت اعلام کرد و امام پشتیبانی کردند و مردم به دانشگاه ریختند و سطح دانشگاه را چنان مملو از جمعیت کردند که این گروهها مثل نمکی که در آب حل شود، حل شدند. دانشگاه از دست گروهکها بیرون آمد؛ پیشروش هم خود دانشجویان بودند. محیط دانشجویی این است؛ محیط صفا، محیط صداقت، محیط صمیمیت، محیط پاسخگویی به احساسات درست. لذاست که تقوا و پرهیزگاری هم حقیقتاً برای مجموعهی جوان - که شما باشید - کاملاً میسّر است.مقابله با تلاش برای ناامید کردن و از بین بردن محیط رشد، چالش عمدهٔ دانشجویان
البته کسانی تلاش میکنند که این امکانات و این ظرفیتها و فضای مساعد را از این کشور و این ملت بگیرند. به نظر من امروز عمدهترین چالشی که در مقابل دانشجویان - همه قشرهای دانشجو و همهی گروههای دانشجویی - وجود دارد، مواجهه و مقابله با کسانی است که سعی میکنند این محیط متناسب رشد را در جامعهی ما از بین ببرند و افراد را ناامید کنند؛ سطح درس و علم را در مراکز دانشگاهی پایین بیاورند؛ علم را بیرونق کنند؛ کلاسها را بیرونق کنند؛ دانشجویان را به کارهای گوناگونِ حاشیهای - به تنازعهای گوناگون، به انگیزههای سیاسی بیمعنی و پوچ - سرگرم کنند.دانشجویان و دانشآموزان امید آیندهٔ ملت و نیاز کشور به آنان
دانشجویان و دانشآموزان که جوانان فعّال در عرصه علم و دانش و معرفت و آگاهیاند و خود را برای آینده اداره کشور در لایههای مختلف آماده میکنند، در واقع امیدهای آینده ملت و جامعهاند. یعنی این کشور و این ملت و این نظام برای آینده خود نیاز به این جوانان دارد. پس یکی از عناصر اصلی برای عزّت هر کشور و تأمین آینده هر کشور، جوانانی هستند که امروز مشغول تحصیلند. هرچه تحصیل اینها، کارکرد اینها، پرورش فکری و اخلاقی و دینی اینها بهتر و بیشتر باشد، آینده کشور از همه نظر بیشتر تأمین است؛ علاوه بر اینکه در هر برههای از …مسئولیت و افتخار مشارکت در بنای کشوری مستقل و مقتدر و حراست از انقلاب
نسل دانش پژوه امروز، میتواند در بنای کشوری مستقل و مقتدر و پیشرو سهیم گردد و بنای شامخی را که نسل انقلاب با فداکاریهای کمنظیر خود در میان طوفان ستیزهها و کینه ورزیها بر پا داشت، استحکام و ماندگاری بخشد و هشیارانه از آن حراست کند. این مسؤولیتی و نیز افتخاری عظیم است.قدردانی از ملت، فرهنگ، ایمان و نظام اسلامی و آمادگی برای نقشآفرینی
عزیزان! ملت خود، فرهنگ خود، ایمان خود، نظام اسلامی سر افزار خود را قدر بدانید و خود را برای یاری رساندن و نقشآفرینی در آن آمادهسازید.لزوم اثرگذاری دانشجویان مؤمن و انتقال معارف در دانشگاه
آنچه که من عرض میکنم، این است که در محیط دانشگاه سعی بر اثرگذاری کنید. به آنچه فرا گرفتید، اکتفا نکنید؛ سعیتان این باشد که آن را منعکس و منتقل کنید. در محیط دانشگاه، دلها و فکرهای زیادی هستند که میتوان آنها را با شعاع این معارف، منوّر کرد. سعی دشمن این است که جوانها از این معارف دور بمانند. همچنان که در قرآن ملاحظه میکنید «و هم ینهون عنه و ینأون عنه[4] ». دربارهی پیام پیغمبران نیز همینطور بوده است. دربارهی پیام پیغمبر اسلام نیز همینطور بود. دشمنان، هم دیگران را از قرار گرفتن در شعاع این …پاسخ بدون گزینش به پرسشها بهمنزلهٔ پرسش فرزندان از پدر
… بسیار کمی هم پارهای درخواستهای شخصی و خصوصی مطرح شده است، که من اینها را جدا کردم. تعداد نزدیک به سیصد ورقه هم سؤال است. اگر ما بخواهیم سیصد دقیقه هم صرف این کار بکنیم، پنج ساعت طول میکشد و در واقع برای من عملی نیست که بخواهم همهی سؤالها را جواب بدهم. درعینحال گفتم بههیچوجه سؤالها را گزینش نکنند؛ لذا آنها را همینطور در اینجا گذاشتهاند و من یکییکی آنها را بر میدارم و پاسخ میدهم. امیدوارم در این فرصتی که تا اذان ظهر در خدمت شما هستم، بتوانم مقدار قابل توجّهی از این سؤالها را پاسخ بدهم. البته از نظر من همهی سؤالها، سؤالهای فرزندان از پدرشان است. این سؤالها بسیار هم گسترده است؛ مسائل کشور، مسائل دانشگاه، مسائل سیاسی، مسائل اقتصادی؛ همه چیز در این پرسشها دیده میشود.دغدغهٔ مسئولان دانشگاه امیرکبیر و پیگیری رفع این مشکلات
… همین بود. آنها هم در چارچوب محدودیتهایی قرار گرفتهاند. در آن جلسه، در خصوص گسترش فضای دانشگاه و مسائل مربوط به سلفسرویس صحبت شد. آنها این مشکلات را با من مطرح کردند؛ در حالی که این مسائل بایستی با وزارت علوم یا با سازمان مدیریّت و برنامهریزی مطرح شود. البته من این مسائل را دنبال خواهم کرد و به دفتر هم گفتهام که دنبال کنند. به مسؤولان هم سفارش کردهام و باز هم سفارش خواهم کرد؛ لیکن منظورم این است که این مشکلات رفاهی و دانشجویی و تحصیلات و اینترنت و کامپیوتر و این چیزهایی که شما در دانشگاه دارید، اتّفاقاً مشکلات همین آقایان هم هست و همینها را با من مطرح کردند. میخواهم بگویم که آنها به فکر این مشکلات هستند و امیدواریم که انشاءاللَّه برطرف شود.دغدغهٔ مسئولان دانشگاه و امید به حل تدریجی مشکلات
من این نکته را در ابتدای صحبتم عرض کردم. مسؤولان دانشگاه همین چیزها را با من در میان گذاشتند و دغدغههای آنها نیز همینهاست و من امیدوارم که انشاءاللَّه این مشکلات را بتدریج حل کنند. البته من از دوستی که این نامه را نوشتهاند، گله میکنم. میدانید که پلیتکنیک یک کلمهی فرنگی است؛ واقعاً چه امتیازی دارد که آن را بر «دانشگاه صنعتی امیرکبیر» ترجیح بدهیم!؟ خواهش میکنم بعد از این بگویند «دانشگاه امیرکبیر».لزوم آگاهی جوان دانشجو از اهداف و مطامع غرب در فکر، تصمیم و اقدام
… معتقد میشوند! اگر بگویید چرا، شما را به دُگم بودن و تحجّرگرایی متّهم میکنند که چرا شما با پلورالیزم فرهنگی مخالفید؛ در حالی که خودشان در زمینه تعریف منافع و مفاهیمی که این منافع بر آن مبتنی است، بههیچوجه معتقد به پلورالیزم نیستند و آن را قبول نمیکنند! اینهاست که بایستی جوان مسلمان و جوان دانشجو، از سر آگاهی نسبت به این اهداف و مطامع فکر کند، تصمیم بگیرد، حرف بزند و اقدام کند. عدّهای به عنوان حرف نو، همان حرفها را به فارسی برمیگردانند و دربارهاش حرف میزنند و مقاله مینویسند و همه ارزشهای یک انقلاب و پایههای مستحکم فکری یک ملت را مورد خدشه و مناقشه قرار میدهند. در حالی که اینها حرف نو نیست؛ اینها حرفهای شناخته شده است؛ منشأ این …لزوم اصلاحطلبی دانشجوی مسلمان به معنای درست کلمه
… است. اگر امروز به جای حکومت مردمىِ پُرنشاطِ مستقّلِ شجاعِ جمهوری اسلامی در این کشور، یک حکومت پادشاهىِ مرتجعانه مطیع غرب بود، اینها آن را اصلاحطلب میدانستند. آنگونه اصلاحطلبی برای خودشان خوب است. اگر آن نوع اصلاحطلبی خوب است، بروند برای خودشان عمل کنند. اصلاحطلبی - با معنای درست این کلمه - جزو لاینفک انقلاب است و یک دانشجوی مسلمان نمیتواند اصلاحطلب نباشد. اصلاحطلبی یک پُز سیاسی نیست؛ از این به عنوان یک پُز سیاسی و وسیلهای برای جذب دل این و آن نباید استفاده کرد؛ از آن برای موجّه کردن چهره نباید استفاده کرد. اصلاحطلبی، یک تکلیف و یک مجاهدت است. دولت و ملت موظّفند اصلاحطلب باشند؛ البته اجازه ندهند که …ناکامی محاسبات غلط دشمنان در دانشگاه به دست خود دانشجویان
و اما در خصوص دانشگاه. من معتقدم که دانشگاه پایگاه اصلی انقلاب بوده و باز هم خواهد بود. نسل جوان دانشجو اجازه نخواهد داد که دانشگاه خانه امن دشمنان این ملت و فریبخوردگان بیگانه شود. یک روز محاسبات غلطی کردند، از دست خود دانشجویان تودهنی خوردند. امروز هم مثل این که باز عدّهای دوباره میخواهند همان محاسبات غلط را بکنند؛ ولی مطمئن باشند که از دست خود دانشجویان باز هم تودهنی خواهند خورد.جستجوی سنگری مستحکم برای مقابله با تفکرات مارکسیستی در دانشگاه
جوانهای مسلمان و مبارز در محیط دانشگاه، دنبال این بودند که سنگر مستحکمی بیابند تا بتوانند با این تفکّرات مقابله کنند. من یک مسجدِ جداگانه را برای تفسیر قرآن مخصوص دانشجویان تعیین کردم و گفتم روزهای جمعه فقط برای دانشجویان قرآن تفسیر میکنم. همهی کسانی که مجامع جوان را دیده بودند، این استقبال باعث تعجّبشان شده بود. مسجدی را که تعیین کرده بودیم، از جوانان پُر شد و چون ظرفیت آن …اهمیت همزمان کار علمی و کار دینی و تبلیغی
… محیط دانشگاه و محیط دانشجویی است. اینکه جمعی از جوانان - چه پسرها، چه دخترها - با انگیزهی دین در مجموعهای گرد بیایند و در محیط دانشجویی به تبلیغ دین و معارف اسلامی بپردازند و به اسلامی کردن محیط دانشگاهها کمک کنند، شرف بزرگی است و ارزش مضاعفی هم دارد. هم کار علمی شما اهمیت دارد، هم کار دینی و تبلیغی شما بسیار مهم است.پاک و بیآلایش بودن محیط دانشجویی
محیط دانشجویی، محیط جوان و محیط پاک و بیآلایشی است. روح و دل جوان ناآلوده است و هنوز به طمعها و گرفتاریهای گوناگونی که بسیاری از مردم دنیا به آن مبتلا میشوند، دچار نشده است. جوانها میتوانند در محیطی که به آنها امکان داده میشود، مشعل هدایت را درست بگیرند. این هدایت، مشعل دین است؛ مشعل فکر امام است؛ مشعل آن راه …استعدادهای درخشان و کارهای امیدبخش دانشجویان
… در جاهایی هم ممکن است دشمن توفیقاتی به دست آورده باشد. سعیشان این است که در محیط دانشجویی و در دانشگاهها، با ایجاد تشنج، با ایجاد ناامنی، به اسم شعار، به اسم تظاهرات، به اسم فلان، کلاسها را از فعالیت و نشاط و تلاش بیندازند و استاد و دانشجو را بیکار کنند. همه میبینند که امروز دانشجویان ما استعدادهای درخشانی را نشان میدهند. ما در جاهایی در میان کارهای دانشجویی، چیزهایی را مشاهده میکنیم که حقیقتاً امید بخش است و نشان دهنده آینده خوب و روشن است. یکی از کارهای دشمن، ایجاد ناامنی در محیط دانشگاههاست؛ یعنی کاری کنند که درس خواندن، کلاس رفتن، درس گفتن و آزمایشگاه، یک امر ناممکن و دشوار شود. یا ناامنیهای شهری به وجود آورند؛ مثل همان وضعیتی که در ۲۱ و ۲۲ تیرماه سال ۷۸ در تهران پیش آوردند؛ جان انسانها، جان …صفا و نورانیت فضای مجامع دانشجویی
بههرحال آن جمع، جمع دانشجویی بود. این هم طبیعی است؛ چون از پیش اعلام شده بود که من به این دانشگاه میآیم؛ لذا بعضی از دانشجویان از دانشگاههای دیگر بلند شدند و به آنجا آمدند. من که نگاه میکردم، به نظرم میرسید که جوّ کاملاً دانشجویی و با همان صفا و نورانیّت مجامع دانشجویی است که من از دیرباز با آنها آشنا بودهام و خدا را شاکرم. امیدواریم امروز هم جلسهی خوبی باشد.امید به بهرهمندی کشور از علم و خدمات دانشجویان
بنده هم دعا میکنم که خدای متعال انشاءاللَّه همهی شما را موفّق و مؤید بدارد. آن روزی هم که کشور از وجود شما، از خدمات شما، از علم و دانش و تحقیق شما و حضورتان در مراکز گوناگون بهرهمند شود، انشاءاللَّه فرا خواهد رسید.وجود دهها هزار دانشجو در استان مرکزی از امکانات استان
البته من خواستم این سفارش را بخصوص در این استان و در شهر اراک به مسؤولان استان هم بکنم - که یادداشت کردم و در جلسه به خود آنها هم خواهم گفت؛ اما اینجا هم اشارهای بکنم - که از نیروی جوانان در این استان باید استفاده شود. این استان دارای امکانات دانشگاهی زیادی است؛ دهها هزار دانشجو امروز در این استان وجود دارد؛ این یکی از امکانات است. در این استانی که از لحاظ صنعتی، کشاورزی و زمینههای فکری و فرهنگی، دارای قابلیتهای بزرگی است، با برنامهریزىِ خوب میشود از این نیروی جوان استفاده کرد و باید استفاده شود.