رفتن به محتوای اصلی

دانشجو

نام‌های دیگر: دانشجویان، دانشجوی بومی، دانشجویان دختر، خوابگاه دانشجویی، خوابگاه دانشجویان

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

قشر دانشجو و نقش، وظایف و مسائل آن.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:پیام به‌مناسبت برگزاری سمینار هفته وحدت حوزه و دانشگاه— ۱۳۶۰/۰۹/۲۷

سیر زمانی

از ۱۳۶۰ تا ۱۴۰۴
۱۳۶۰۱۴۰۴

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

تعریف در کلام رهبر

کلمه‌ى «دانشجو» هم باز همین‌جور از لحاظ بار معنایى از جهت دیگرى حامل یک معانى خیلى جالب توجّه و مهمّى است. دانشجو یعنى جوان طالب علمى که آینده دست او است؛ این خصوصیّات، در کلمه‌ى «دانشجو» هست. دانشجو یعنى جوان، قهراً چون دانشجویى مال دوران جوانى است؛ طالب علم بودن هم که خب در کلمه‌ى دانش و جستجوى از دانش هست؛ آینده هم دست او است، چون فرض این است که آینده‌ى کشور به سمت اداره‌ى علمى کشور پیش میرود؛ یعنى اداره‌ى عالمانه و منطبق بر موازین دانش. هر کشوری به این سمت که پیش برود و هر چه این دایره گسترش پیدا کند در هر کشورى، در هر جامعه‌ای که علم و فهم و محاسبه‌ى دقیق در همه‌ى شئون او دخالت داشته باشد، آن جامعه وضعش بهتر است. بنابراین دانشجو یعنى کسى که ناظر به آینده است، متعلّق به آینده است و آینده هم متعلّق به او است.
دانشجو باید اینجا قرار بگیرد؛ جایگاه دانشجو اینجا است. دانشجو میتواند مثل یک معلّم، مثل یک هشداردهنده، مثل یک چراغ راهنما عمل کند؛ به قدر توان خودش در محیطِ مساعدِ مناسبِ خودش. میتوانید عمل بکنید. این، آن چیزی است که به نظر من هویّت دانشجویان عزیز ما این است؛ این حالت توانایی برای بیان کردن، برای تبیین کردن و توضیح دادن.

شاهدها (۳۹۱ پاراگراف)

دانشجویان فرزندان برگزیدهٔ خانوادهٔ بزرگ ملت ایران

… این یک بخش از نوع برخورد با این حادثه است. البته حادثه، خیلی تلخ بوده؛ از جهات مختلف تلخ بوده است. اوّلاً مربوط به یک شخص نبوده، مربوط به یک جمع بوده است. این خیلی فرق میکند که انسان مشکلی را برای یک فرد ایجاد کند، یکی را مثلاً کتک بزند، تا این که جماعتی را. ثانیاً حادثه، مربوط به قشر دانشجو بوده است؛ یک قشر مغتنم در جامعه ما و فرزندان برگزیده این خانواده. در واقع این طور است دیگر؛ دانشجو جزو بچه‌های برگزیده این خانواده بزرگی است که اسمش ملت ایران است. طبعاً وقتی نسبت به اینها حادثه‌ای انجام میگیرد، انسان بیشتر جریحه‌دار و ناراحت میشود. ثالثاً در محیط دانشگاه بوده؛ چون خوابگاه هم جزو محیط دانشگاه و کوی دانشگاه، مال دانشجویان است. رابعاً شب و وقت استراحت و محیط امن و امان زندگی بوده است.

توانایی دانشجویان آگاه در بهره‌برداری روحی و معنوی از حوادث

… تبدیل شود، و دیگر این که این حادثه، به یک حادثه کاملاً مضر تبدیل گردد. خود آن اشخاص، دو نوع میتوانند برخورد کنند. البته اگر آن اشخاص، مثلاً مردم بیسواد، بیمعلومات و دور از معارف باشند، باید دیگران به آنها کمک کنند که چگونه از این برخورد نوع دوم استفاده کنند؛ اما چنانچه آن افراد، اشخاص فرزانه و هوشمند و باسواد و آگاهی باشند - کما این که قشر دانشجو از این قبیل است - خودشان میتوانند آن استفاده بعدی را که استفاده روحی و معنوی است، به نحوی بکنند که برایشان مایه برکت باشد؛ نه این که برای آنها مایه شئامت باشد.

مظهر شور و نشاط و خلاقیت و آرمان‌گرایی در نظر امام

… خردمند و آن روح قدسی زمان است. این رابطه، یکسویه نیست. امام نیز از آغاز نهضت اسلامی و بویژه از آغاز دوران پیروزی، به دانشگاه و دانشجو بچشم رکنی مهم برای بنای آینده‌ی انقلاب و کشور مینگریست و اهتمامی که از ایمان و عشق و حکمت، منشأ گرفته بود، بدان میگماشت. در نظر امام، دانشگاه نه تنها مرکزی برای فراگرفتن دانش، که عرصه‌یی برای پرورش اصیلترین نیروهای اداره‌ی کشور بود و دانشجو نه فقط جوانی طالب علم، که مظهر شور و نشاط و خلاقیت و آرمانگرایی.

حضور در دفاع و سازندگی و پایبندی به آرمان‌های اسلامی

در عرصه‌ی دانش و تحقیق: ده برابر شدن کمیت دانشجویی، پیدایش و گسترش رشته‌های متعدد علمی وتحقیقی، فراگیرشدن تحصیلات‌عالی، بروز استعدادهای درخشان در میدان ابتکار و اختراع از ثمرات همان خودباوری و اعتماد بنفس است که انقلاب اسلامی به جامعه‌ی دانشگاهی بخشید. در عرصه‌های فرهنگی و دینی و سیاسی نیز حضور دانشجویان و دانشگاهیان در فرصتهای خدمت به نظام اسلامی و جانفشانی در میدان دفاع و سازندگی، و پایبندی به آرمانهای اسلامی و روح صفا و تعبد در قشر عظیمی از دانشجویان و اساتید، از آثار همان جهتگیری انقلابی و محصول درس جاودان امام بزرگوار است.

هشدار به دانشجویان واردشونده به دستگاه دولتی دربارهٔ جاذبه‌های دنیا

… آن حرف میزند، بعضیها را میگزد و ناراحت میشوند- به‌خاطر همین است. دنیاطلبی یک لغزشگاه است که هیچ مرزی هم نمیشناسد الّا تقوا، یا یک نظارت قرص و محکم که کسانی ناچار باشند چیزهایی را رعایت کنند. تازه آنها هم ممکن است از طرق غیرقانونی و قاچاق، کارهای خلاف بکنند. من در پنج، شش سال قبل از این، برای یک مجموعه‌ی دانشجویی پیام دادم؛ چون آنها دانشجویانی بودند که یواش‌یواش وارد تشکیلات دولتی میشدند. من به آنها گفتم مواظب باشید چرب و شیرین دنیا، شما را به خودش متوجّه نکند. یعنی یک جوان دانشجو میتواند در معرض چنین لغزشی قرار گیرد؛ کمااین‌که یک مسؤول هم میتواند در معرض لغزش قرار گیرد. این مسأله‌ی ثروتهای بادآورده که ما مطرح کردیم و دستگاه قضایی حرکتی را نسبتاً در اوّلِ کار شروع کرد و بعد همین مطبوعاتی که ملاحظه میکنید، سعی کردند …

آرزوی برخورداری کامل دانشجو از امکانات و لزوم تلاش برای آن

من آرزو میکنم که روزی دانشگاه ما -چه دانشگاه دولتی، چه دانشگاه آزاد- به حدی برسد که دانشجو در آن‌جا غرق در امکانات باشد. حقیقتاً ما باید برای این تلاش کنیم. الان دانشجویان دانشگاه دولتی ما متأسّفانه امکانات زیادی ندارند. خیلی از دانشگاههای دولتی ما -مثل همین دانشگاه الزّهرا که چند روز قبل از این در این‌جا صحبت این دانشگاه بود- چقدر از لحاظ امکانات، از لحاظ فضای آموزشی و چیزهای دیگر مشکل دارند. خیلی از دانشگاههای …

فلسفهٔ وجود دانشگاه بودن دانشجو و لزوم رعایت مصالح و نیاز او

… ایده‌ای را به صورت منطقی نشنیده‌ام که کسی مطرح کند که دانشجو بیاید دانشگاه را اداره کند؛ نه. دانشجو میهمان دانشگاه است؛ اصلاً مدیر دانشگاه نیست. دانشگاه یک مدیر لازم دارد؛ تشکیلاتی لازم دارد؛ طرّاحانی لازم دارد که بلاشک باید مصالح دانشجو را در نظر بگیرند؛ چون اساساً فلسفه‌ی وجود دانشگاه، دانشجوست. اگر دانشجویی نداشتیم، دانشگاهی نمیخواستیم؛ چیز دیگری درست میکردیم. پس مصالح او، سرنوشت او، نیاز او، نیاز کشور به او، همه باید رعایت شود؛ اما این‌که دانشجو بیاید دانشگاه را اداره کند، نه. من نه چنین چیزی را به‌عنوان یک ایده‌ی منطقی و علمی و مطرح شنیده‌ام و نه هم اصلاً این کار منطقی است.

نفی منع بحث دانشجویان و جوانان دربارهٔ عیب‌ها

اما این که درباره برخی از مسائل که به نظر ما عیب است، ما دانشجویان، ما جوانان، ما مجموعه خاص، آیا بحث بکنیم یا نکنیم؛ نه، من نمیگویم نباید بحث بکنیم. البته من اعتقادم این است بحث کنید، منتها سعی کنید بحثتان واقعی باشد؛ یعنی ذهنی نباشد. بحثهای ذهنی که با واقعیتها و با اخبار و حقایق سر و کار ندارد و فقط براساس تحلیل است، خیلی گمراه کننده است.

توصیه به تعمیق اندیشه و تقویت ارتباط با خدا و تأمل در منابع دینی

… امکان هم برای شما فراهم است. همین تلاش را که دوستان کردند، با زحمات و در واقع با رهبری و تعلیم حضرت آقای مصباح(دامت‌برکاته) - که وجود شریف ایشان، واقعاً از مفاخر زمان ما و از برکات خدا بر ملت و بر حوزه‌ها و بر جوانان ماست - قدر بدانید و دنبال کنید. این فکرها را در خود تعمیق نمایید. ارتباطتان را با خدا روزبه‌روز قویتر و در منابع دینی تأمّل کنید. فکر کنید، کار کنید؛ خدا هم کمک خواهد کرد.

لزوم بی‌تفاوت نبودن دانشجویان به مسائل جامعه

خیلی خوب. البته من دوست می‌داشتم که در این جلسه، بیشتر شما خانمها صحبت کنید و من مستمع باشم. دلم می‌خواهد که این حرفهای خوب، از زبان شما خانمهای زبده و برگزیده خارج شود و من کمتر صحبت کنم. درعین‌حال این جمله را عرض می‌کنم. ببینید؛ من که گفتم دانشجویان سیاسی باشند، معنایش این است که یک نفر وقتی در جامعه‌ای زندگی می‌کند، مسائلی در این جامعه وجود دارد که به سرنوشت جامعه مربوط است؛ این دخترها، این پسرها، این دانشجویان خودشان را از آنها برکنار ندانند.

هدف توطئه‌های دشمنان قرار گرفتن نسل جوان و دانشجویان

… پیشرفت علمی و رشد فکری و نورانیت معنوی روزافزون بیش از همیشه نیازمند است. نه از آن‌رو که دانشجویان ما در این سه زمینه از گذشته عقبترند، زیرا همه می‌دانند که دانشگاهِ امروز ما به برکت انقلاب اسلامی، در هر سه زمینه، از گذشته بسی جلوتر و برتر و شتابنده‌تر است. بلکه از آن‌رو که اولاً حفظ عزت و استقلال کشور، در گروِ پرورش نسل کنونی در همه‌ی عرصه‌های علمی و دینی و سیاسی است و ثانیاً امروز بار دیگر دشمنان این ملت، نسل جوان و به ویژه دانشجویان را هدف توطئه‌های ویرانگر خود ساخته‌اند.

نقش دانشجویان در مبارزه با تحجر با افزایش دانش و معرفت

مطلب بسیار مهم و قابل توجّهی است. البته من در این‌که این بزرگترین مشکل ما باشد، تردید دارم؛ اما بلاشک جمود و تحجّر هرجا باشد، یک مشکل است و راه از بین بردنش هم این است که شما - که دانشجویان - هرچه میتوانید به کیفیّت فکری خودتان در زمینه دانش و معرفت بیفزایید. هر یک نفر از شما، وقتی که اهل دانش، فرهنگ، فرزانگی، روشنفکری و فرهیختگی است، میتواند این مفاهیم را در عمل گسترش دهد؛ یعنی درست نقطه مقابل جوّ جمود و تحجّر. اگر بخواهیم با جمود بجنگیم، جنگ با جمود این‌گونه است؛ یعنی جنگ فرهنگی است. جنگ با جمود، جنگ شمشیری نیست؛ چون از مقوله فرهنگ است. تحجّر و جمود هم نوعی فرهنگ است؛ منتها فرهنگ بسته! بایستی با روشهای فرهنگی با آن مقابله کرد. …

هوشمندی، ایمان و احساس استقلال و عزت دانشجوی ایرانی

بنابراین سرعت پیشرفت علمی ده‌ساله ما به قدر سرعت علمی دویست‌ساله امریکا نیست؛ اما من میخواهم به شما این را بگویم که دانشجوی ایرانی، با هوشمندیاش، با ایمانش، با احساس استقلالش، با احساس عزّتی که امروز در ملت ایران و بخصوص در جوانان و دانشجویان ما هست، اگر سی سال کار کند، امید هست که به قدر صد سالِ دیگران پیشرفت کند.

دانشجو عنصری متعلق به فضای دانشگاه و قداست و شیرینی دوران دانشجویی

من همیشه از سالها قبل به دانشجویان سفارش کرده‌ام که دانشجو عنصری است که متعلّق به همین فضاست. شما هم وقتی که بیرون رفتید، دیگر دانشجو نیستید؛ یکی دیگر جای شما می‌آید و او این خصوصیات را پیدا میکند. عنصر دانشجو، متعلّق به این فضاست. دوران دانشجویی، چیز خوبی است، چیز مقدّسی است، چیز شیرینی است؛ بخصوص برای ما که عمری گذرانده‌ایم، چیز خیلی زیبایی است. نگذارید با درگیریهای شما با یکدیگر، این هویّت دانشجویی و مجموعه دانشجویی را خراب کنند؛ حواستان جمع باشد. این توصیه من بود به مناسبت موضوعی که برای امروز اتّفاق افتاده بود؛ فکر کردم به شما بگویم و گفتم.

دعوت دانشجویان به‌عنوان قشر روشنفکر به شناخت فضای فرهنگی کشور

… کسی که تقریباً همه جوانیم را در فضای روشنفکرىِ زمان خودم گذرانده‌ام و با خیلی از این چهره‌های معروف روشنفکری ایران، یا از نزدیک آشنا بوده‌ام، یا با آثارشان آشنا بوده‌ام و درست آنها را میشناسم - از شاعرشان، نویسنده‌شان، هنرمندشان - مطرح کنم و با شما حرف بزنم. دلم میخواهد شما جوانان این دوره، قدری فضای فرهنگ کشورتان را بشناسید؛ چون شما جزو قشرهای روشنفکر هستید. ببینید کجا قرار دارید، چه بوده و چه شده و میخواهند چه بشود. مایلم شما این نکته را توجّه کنید.

لزوم فکر و کار دانشجویان به‌عنوان قشر روشنفکر دربارهٔ این موضوع

شما دانشجویان، خودتان جزو قشرهای روشنفکرید. روی این موضوع باید فکر و کار کنید. البته من اگر بخواهم در این زمینه صحبت کنم، با این یک ساعتی که صحبت شد، مطلب تمام نمیشود؛ چون نمونه‌ها و مثالهای فراوانی وجود دارد؛ حرفهای فراوانی در این زمینه هست؛ انتقادهای گوناگونی از حرفهای کسانی که در این زمینه‌ها حرف زده‌اند، وجود دارد که من اگر بخواهم …

قطع نکردن رابطه با قشر دانشجو و عزم به حضور دوباره در دانشگاه‌ها

… سخنرانى و پاسخ به سؤالات داشتم؛ حالا هم ان‌شاءالله‌ خواهم آمد. باز این چند سالى هم که فاصله شده، این را هم خود من هیچ‌وقت راضى نبودم که نیایم به دانشگاه. افراد مدام میگفتند دانشگاه [برای] چه؛ لکن الان من راضى نیستم از اینکه این چندساله به دانشگاه نیامده‌ام. ان‌شاءالله‌ برنامه‌ریزى میکنم و باز هم مى‌آیم دانشگاه‌هاى مختلف، از ‌جمله دانشگاه تهران. یعنى نمیتوانم رابطه‌ام را با قشر دانشجو، به خاطر همین اهمّیّتى که از نظر من دارد قطع کنم.

تلقین اشتباهات سیاسی برخی مجموعه‌های دانشجویی از بیرون دانشگاه

… به استدلال، البتّه همراه با شرایط دانشجویى باشد ــ که از جمله‌اش درس خواندن و در کار تحقیق و درس پیشرفت کردن است ــ مخاطبى باقى نمیماند مگر اینکه به جهتى که شما میخواهید و به سمتى که شما رو دارید، گرایش پیدا خواهد کرد؛ مگر کسانى که دچار مرض و بیمارى هستند. این اشتباهاتى که در دانشگاه گاهى مشاهده میشود ــ [مثلاً] بعضى از این مجموعه‌ها که از لحاظ سیاسى اشتباهاتى دارند ــ غالباً چیزهایى است که از بیرون دانشگاه به اینها تلقین شده و مال خود جماعت دانشجو نیست؛ این را توجّه داشته باشید. اشکالاتى است که از بیرون تزریق کرده‌اند، تلقین کرده‌اند، تحمیل کرده‌اند بر مجموعه‌هاى گوناگون دانشجویى؛ اینها از خود فضاى دانشجویى برنمیخیزد و در آنجاها صفا و رو کردن به حقیقت و معنویّت وجود دارد. از این استفاده کنید.

لزوم ارتباط صمیمانه و روحانی روحانیون با مجموعه‌های دانشجویی

… بدهد و بتوانید صرف وقت بکنید و این مجموعه را هر چه قوی‌تر، عمیق‌تر، هوشمندتر و آگاه‌تر بکنید و عناصر فاضل و متدیّن و آگاه و عارف به وضع را هر چه بیشتر در این مجموعه وارد بکنید. گاهى اوقات در یک دانشگاه [فقط] یک نفر هست، خوب است دو نفر باشد، پنج نفر باشد. مجموعه‌هاى دانشجویى را تقسیم کنید؛ با آنها ارتباطات خوب، دوستانه، صمیمانه، ارتباطات روحانى، ارتباطات آخوندى برقرار کنید؛ همچنان که مردم عادت کرده‌اند که با روحانیّون ارتباط داشته باشند؛ ارتباط صمیمانه، دوستانه، نه ارتباطات شبیه پشتیبانىِ کمیته‌ى امدادى؛ آنها مسائل فرعى است. بعضى خیال میکنند که پشتیبانى از اینها این است که بیایند گرفتاری‌هایشان را مطرح کنند که «ما این‌قدر قرض داریم، ما این‌قدر فلان داریم»؛ نه، اینها نیست، اینها کارهاى فرعى است؛ مشغول شدن به این کارها مطلقاً انحراف از آن خطّ اصلى است؛ [بلکه] …

مسئولیت مضاعف دانشجو در برابر جهت‌گیری‌های جامعه به سبب جوانی و فرهنگی بودن

… را بر طرف کنیم. چرا؟ چون قشر دانشجو جوان است؛ این یک. علاوه بر این در فضای فرهنگی است؛ این دو. چنانچه این جامعه‌ای که دانشجو در آن زندگی میکند، دارای یک حرکت و جهتگیری و سمتگیری باشد - فرض بفرمایید مثل جامعه‌ی ما که سمتگیریهای مشخّص انقلابی در سطح جهان دارد؛ علاوه‌ی بر آنچه که در داخل دارد - این مجموعه‌ای که هم جوان است و احساسات جوانی دارد، هم فرهنگی و با هوش و روشنفکر و آگاه است؛ نسبت به آن جهتگیریها یک مسؤولیت مضاعف پیدا میکند. (این هم میشود یک چیز اضافه). آن وقت این مجموعه‌ای که علاوه بر اینها، مسؤول هم هست - فرض بفرمایید ما امروز چند صد هزار، یا یک میلیون دانشجو داریم؛ یک میلیون جوان دیگر هم غیر دانشجو ممکن است باشند که در کارخانه‌ها، خانه‌ها و دکانها پراکنده‌اند. ما نمیتوانیم آن …

تأثیرپذیری دانشجو از حرف پرهیجان یا خوش‌ظاهر، نقطهٔ ضعف محیط دانشجویی

… صحیح میتوانند این فرصت را مورد بهره برداری قرار دهند؛ وارد دانشگاه شوند و آن را به یک بهشت برین تبدیل کنند؛ هم تفکّرات و روشهای غلط میتوانند وارد دانشگاه شوند. این یک نقطه‌ی ضعف است. یعنی نقطه‌ای است که باید در معاشرت و در برخورد دانشجویی به آن توجّه داشت. دانشجو جوان و آزاد فکر است. به طور طبیعی حسّاس و احساساتی است. ممکن است تحت تأثیر هر حرف پر هیجان، یا حرف خوش ظاهری قرار گیرد. باید به این توجّه داشته باشید. این یک نقطه‌ی ضعف است. البته عمده هم همین است؛ نمیخواهم نقاط ضعف را ردیف کنم. فعلاً در محیط دانشجویی، این یک نقطه‌ی قابل توجّه است.

مطالبهٔ اسلامی کردن دانشگاه از سوی دانشجویان انقلابی از آغاز انقلاب

… یک مسأله‌ی ذوالابعاد و خیلی عمیق است. همان‌طور که حضرت آقای جنّتی بیان کردند و جناب آقای صدر - در این نوشته‌ی متین و پر مغز خودشان - خواندند، این کاری است که آینده‌ی این کشور و انقلاب به آن وابسته است. نه این‌که از اوّل انقلاب دنبال این کار نبوده‌اند؛ چرا. اصلاً از اوّل انقلاب، دانشجویان دلسوز و دردمند و انقلابی و مؤمن، اوّلین کسانی بودند که به این مسأله توجّه کردند و به ما مراجعه میکردند و از ما ملتمسانه و مصرّانه میخواستند که در این زمینه اقدامی شود؛ تا این‌که آن اقدامات اوایل انقلاب در دانشگاهها پیش آمد و انجام پذیرفت که همه در جریان هستید. بعد از آن هم امام رضوان‌اللَّه تعالی علیه، ستاد انقلاب فرهنگی را تشکیل دادند و بر همین مبنا، شورای عالی انقلاب فرهنگی تکمیل آن بود که تشکیل شد. اصلاً همه‌ی اینها برای …

بی‌افتخاری جوانان و تلاش دانشجویان برای خروج از کشور در دوران استبداد

… روز، برای بیگانگان و طمعکاران خارجی، بهشت بود. برای کسانی که جز به زیان ملت ایران اقدامی نمیکردند، نقطه امنی بود. اما برای ملت ایران، برای صاحبان این سرزمین و برای فرزندان این خانه، فضایی ناامن، زندگیای ناخوش، محیطی از همه سو یأس‌آور و مرگبار به شمار میآمد. جوان این مملکت، احساس افتخار نمیکرد. دانشجوی این مملکت، آن روز، همه همّتش این بود که خود را به نحوی به بیرون از این مرزها برساند و همان‌جا سرگرم شود. کسانی که میخواستند برای کشور و ملت خود تلاش کنند، خونِ دل میخوردند.

بی‌تقصیری دانشجویان دوران پهلوی در نبود کار علمی اصیل

… ایرانی انجام گرفته است، در گذشته، حقیقتاً کار قابل توجّهی انجام نگرفته است. کدام اختراع مهم، کدام کشف بزرگ، کدام قطع وابستگی به بیگانه از سوی دانشگاه دوران رضاخان و پسر رضاخان انجام گرفت؟ در آن دوران، دانشگاه روزبه‌روز کشور را به خارج وابسته‌تر میکرد. البتّه تقصیرِ جوانان دانشجو هم نبود. من به عنوان آدمی که از نزدیک قضایای آن روز را در مقابل چشم داشته است، شهادت میدهم. جوانان دانشجوی آن روزِ ما، خودشان هیچ تقصیری نداشتند. محیطی درست کرده بودند که در آن کارِ علمی اصیل، امکان نداشت. در این اواخر، چنان فرهنگ غربی و غربیها - بخصوص امریکا - را در چشم جوان، بزرگ و موضع و موقع آن را دست نیافتنی کرده بودند که جوان مسلمان دانشجوی ما به هر جا هم میرسید، اصلاً فکر نمیکرد که ممکن است این فاصله‌ی ژرف علمی را کسی طی کند و به آن‌جاها برسد! اصلاً فکرش …

خطر از دست رفتن عقیدهٔ دانشجو به روحانیت و دین بر اثر ارائهٔ ناقص

… اقداماتی که شروع شده و بعضاً تحقّق پیدا کرده، امید است دیگر جای آن نگرانی نباشد. این نگرانىِ بنده در گذشته بود. البته مطلب این نبود که توقّع داشته باشیم روحانی، دانشجویان را به دین و به روحانیت، معتقد و علاقه‌مند کند؛ نه. میترسیدیم طوری شود که اثر معکوس دهد. اثر معکوس که میگوییم، یعنی درگیریها و ارائه‌ی ناقصِ چیزی که ایمان دانشجو را نتواند به خود جلب کند، موجب شود که دانشجویان همان عقیده‌ای هم که قبلاً به روحانیت پیدا کرده بودند و به تبع آن، عقیده به دین را از دست بدهند. این نگرانىِ بنده بوده است. حال ممکن است بعضی از آقایان این نگرانی را چندان موجّه ندانند و بگویند: خوب؛ روحانی میرود آن‌جا؛ اگر نتوانست کاری کند، نتوانسته است دیگر. زیر صفر که نخواهد شد!

افزایش ایمان دانشجو با اعتراف به ندانستن و مطالعه برای روشن شدن مسئله

… نگران بودم و آن‌طور تصوّر میکردم. امروز هم اگر بخواهیم وجود بابرکت آقایان در دانشگاهها، ان‌شاءاللَّه از همه جهت مبارک و برکاتش مسلّم و محقّق و ماندگار و مستمر باشد، راهش این است که هم در برخورد علمی و هم در برخورد اخلاقی با دانشجویان، نهایت احتیاط رعایت شود. اگر در محیط دانشجویی موضوعی مطرح میشود که اطّلاع چندانی از آن نداریم، هیچ مانعی ندارد بگوییم: این مسأله درست برایمان روشن نیست؛ باید به مطالعه بپردازیم تا مسأله را روشن کنیم. اتّخاذ این رویه، ایمان دانشجو را نسبت به ما زیاد خواهد کرد. فرض بفرمایید حادثه‌ای در دانشگاه پیش می‌آید که چند نفر دانشجو نسبت به آن حساسیت دارند. آنها دوروبرِ ما میآیند تا مطالبی را عنوان و القا کنند. اگر واقعاً به نظر ما - بیننا و بین‌اللَّه - حکم شرعی و خداپسند بودنِ قضیه صاف نشد، آن را صریح و روشن بگوییم. گاهی …

پیشرفت دانشجویان مراکز علمی نیروهای مسلح در صلاح، پیروزی در چالش با باطل

برای نیروهای شر آفرین، همه چیز براساس شر مطلوب و پسندیده است. اگر بخواهیم این حرفها را در محیط کار و درس شما و در این دانشگاه - که از افتخارات نیروی هوایی است - تصدیق کنیم، باید بگوییم: هر چه زمان پیش میرود و هر دوره که از دوره‌های تحصیلی شما میگذرد، اگر شما دانشجویانِ این دانشگاه و سایر مراکز علمىِ نیروهای مسلّح، در راه صلاح و نیکی پیشرفت کنید، در این چالش با نیروهای باطل، یک سنگر به جلو رفته و یک خاکریز دشمن را در هم نوردیده‌اید. این را به یقین بدانید که یکی از ابزارهای قدرت استکبارىِ قدرتمندانِ زورگوىِ امروزِ دنیا، فسادهای شخصی است و هریک نفر انسان که فاسد شود، قدرت استکباری در سطح جهان، یک قدم به جلو رفته است. فلسفه این امر نیز واضح است. زیرا قدرتهای شیطانی، با فساد انسانها، قدرت …

دانشجویان ساختهٔ انقلاب؛ کاستی اعتقادی آنان تقصیر مربیان دین

در دانشگاه هنوز انگیزه‌هاى ضدّدینى کم نیست؛ نمیگویم در بین دانشجویان زیاد است؛ دانشجوها بچّه‌هاى این ملّتند؛ حالا که بچّه‌هاى انقلابند. بچّه‌هایى که امروز در دانشگاه هستند، همه بچّه‌هاى ساخته ‌و پرداخته‌ى انقلابند؛ اگر کسرى‌اى هم در اعتقادات آنها باشد، تقصیر ما است، تقصیر کسانى است که بایستى دین را به اینها تعلیم میدادند. دانشجو در محیط دانشگاه از لحاظ اعتقاد دینى و عمل دینى و گرایش دینى هیچ مشکلى ندارد امّا بعضى از دست‌اندرکاران و استادان هنوز هم هستند که نسبت به دین و احساسات دینى و ایمان دینى و انگیزه‌هاى دینى و انقلابى مسئله‌‌دارند. اینها باید نتوانند اثر بگذارند در …

دانشجویان سررشته‌دار آیندهٔ کشور

رشد اندیشه‌ى ناب اسلامى در میان قشرهاى دانشگاهى بویژه دانشجویان که سررشته‌دار آینده‌ى کشورند و بهره‌گیرى از استعداد و شور و جوشش خداداد این بخشِ ارزشمند جامعه براى گستردن تفکّر درست و تعالى و ایمانِ زلال دینى در سطح کشور و جهان، از جمله‌ى مقاصد بزرگ جمهورى اسلامى بوده و در این راه تلاشهاى ارجمندى به کار رفته است. طنین نداى امام بزرگوار ما همواره در فضاى کشور زنده خواهد ماند که دانشگاه مؤمن و متعبّد به هدایت الهى را یکى از آرزوهاى بزرگ میدانست و فضلاى روحانى و دانشگاهى را به همکارى در این راه توصیه میفرمود. بى‌شک حضور علماى دینى و چهره‌هاى جوان حوزه‌اى در عرصه‌ى …

توصیه به دانشجویان خارج از کشور به نرفتن در جلسات همراه با مشروب

این‌گونه است. ما هم خوشمان مى‌آید که کسى رعایت اصول خودش را پیش ما بکند. رعایت کردن اصول غیر از بداخلاقى است؛ غیر از ناسازگارى است. «نه آقا؛ من اصولم است. من دینم است.» به همه‌ى دانشجویان هم که آن‌جا هستند، همین را بگویید. بعضى از دانشجویان سؤال مى‌کنند: «آقا! در دانشگاه جلساتى درست مى‌کنند که در وضع دانشگاهى‌مان بى‌اثر نیست. البته مشروب هم هست. اجازه مى‌دهید برویم؟» من مى‌گویم: «نه آقا؛ نروید.» اثر کدام است!؟ اینها توهمات است! اگر به این توهمات راه دادید، تا بى‌نهایت، شما را مى‌برد. براى خود بنده هم - البته در دوران ریاست جمهورى - تجاربى از این قبیل پیش آمده بود.