باید کوشش کنید تا طرز حکومت اسلام و رفتار حکام اسلامی را با ملتهای مسلمان به اطلاع دنیا برسانید تا زمینه فراهم شود که حکومت عدل و انصاف به جای این حکومتهای استعمارزده که اساس آن بر ظلم و چپاولی است، برقرار شود. اگر قشرهای جوان از هر طبقه که هستند ماهیت حکومت اسلام را که با کمال تاسف جز چند سالی در زمان پیغمبر اسلام- صلی الله علیه و آله- و در حکومت بسیار کوتاه امیر المومنین- علیه السلام- جریان نداشت، بفهمند، اساس حکومتهای ظالمانه استعماری و مکتبهای منحرف کمونیستی و غیره، خود به خود برچیده میشود. این کاخهای مجلل آسمانخراش و آن کامجوییهای رویایی سلاطین جور و حکومتهای باطل که با دسترنج ملتها فراهم شده است، مردم را به سوی حزبهای منحرف میکشاند. اگر حکومت اسلام که رئیسش با رعیت یکسان و دار الحکومهاش مسجد روی خاکهای گرم و سلطانش با کفش و جامه کهنه حکومت میکند و ملت در پناه آن با آرامش و در سایه عدل زندگانی میکند، روی کار آید، اساس انحرافات چپ و راستی بر باد میرود.حکومت اسلامی
نامهای دیگر: حکومت دینی
توضیحتهیهشده با هوش مصنوعی
حکومت مبتنی بر احکام و ارزشهای اسلام، ضرورت، ویژگیها و وظایف آن.
نخستین کاربرد در متنهای این سایت:سخنرانی در جمع اقشار مختلف مردم (15 خرداد، عملکرد دولت و رسالت علما)— ۱۳۴۳/۰۱/۲۶
سیر زمانی
از ۱۳۴۳ تا ۱۳۶۷۱۳۴۳۱۳۶۷
روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.
تعریف در کلام رهبر
- تنها مرجع استناد برای ما، زمان پیغمبر و زمان امام علی است.جواب: خیر. منظور این نیست که رهبران مذهبی خود حکومت را اداره کنند. لکن مردم را برای تامین خواستههای اسلام رهبری میکنند؛ و چون اکثریت قاطع مردم مسلمان هستند، حکومت اسلامی از پشتیبانی آنان برخوردار شده و متکی به مردم میگردد. در مرحله اول، هدف مستقل نمودن کشور و قطع ایادی و سلطه خارجی و داخلی متکی به خارج است، و نیز قطع هر نحو سلطه چه سیاسی و نظامی و چه فرهنگی و اقتصادی است و بیرون راندن استعمار و استثمارگران- هر که باشند- و اختصاص دادن مخازن و منابع کشور به مردم رنج کشیده و در فقر و بیماری غوطه خورده که قرنها خصوصاً قرن حاضر به واسطه کجرویهای رژیمها با همه بدبختیها مواجه بودهاند و تمام مخازن و ثروت کشور را رژیمهای فاسد از بین برده و به جیب خارجیها یا داخلیهایی که در خدمت آنان بودهاند ریختهاند. مرحله دوم، تصفیه کامل وزارتخانهها و ادارات دولتی و موسسات دولتی و ملی از اشخاص خائن و استفاده جو و انگلهاست و سپردن کار به کاردانان وطنخواه امین؛ و نیز حذف زواید شعبهها و کرسیهایی که کار مفید برای کشور ندارند و فقط برای استفاده رسانیدن به اشخاص بیصلاحیت ایجاد شده و حذف هزینههای فوق العاده و حاتمبخشیها که موجب تزلزل بودجه دولت شده است. و پس از آن، مراحل دیگری است که بتدریج اصلاح میشود. و قبل از هر چیز برای رسیدن به این مراحل و تشکیل حکومت اسلامی باید این سد بزرگ را که سلسله پهلوی است از سر راه ملت برداریم و با وجود شاه و بستگانش به هیچ اصلاحی دسترسی ممکن نخواهد بود.شاهدها (۴۱۲ پاراگراف)
لزوم بنای حکومت بر موازین اسلامی به سبب مسلمانی بیش از نود درصد ملت
- از حقوق اولیه هر ملتی است که باید سرنوشت و تعیین شکل و نوع حکومت خود را در دست داشته باشد. طبیعی است که چون ملت ایران بیش از نود درصد مسلمانند، باید این حکومت بر پایههای موازین و قاعده اسلامی بنا شود.برتری رفتار حاکم اسلامی بر حاکمان دموکراسیها در ادای حق مردم
… باز کرد. عرب رفت بوسید! گفت من میخواستم ببوسم بدن رسول الله را! ولی مساله این بوده و مطلب این است که یک رئیس مطلق حجاز آن وقت بوده است و بعضی جاهای دیگر، او بیاید بالای منبر و بگوید هر کس حق دارد بگوید، یک نفر نیاید بگوید به اینکه تو دهشاهی از من برداشتی! حالا اگر چنانچه هر یک از این ممالک دموکراسی را بیاورید، یکی برود بالای منبر بگوید که هر که حق دارد بگوید، اولًا میگوید این را؟ حق میدهد به ملت که اگر یک شلاقی زده باشد، بیا شلاقش را بزن؟ این حق را کدام دموکراسی، کدام سلطان، کدام رئیس جمهور، کدام- عرض میکنم- سلطان عادل و رئیس جمهور عادل و دموکراسی یک همچو کاری میکند؟ این اسلامی است که میگویید استبداد است و این دموکراسیهای دیگر! ما میگوییم که دموکراسی نیست ممالک شما. استبداد با صورتهای مختلف، رئیس جمهوریهایتان هم مستبدند به صورتهای مختلف؛ منتها اسمها خیلی زیاد است! الفاظ خیلی زیاد است! محتوا ندارد.استقرار حکومت اسلامی خواست ملت با پشتوانهٔ خون خود
- راه حل ملی در ایران امروز، همان چیزی است که عموم ملت در بیش از یک سال گذشته با پشتوانه خون خودشان به گوش همه دنیا از جمله امریکا و سایرین رسانده است و آن هم عبارت است از سقوط سلسله پهلوی و برچیده شدن نظام شاهنشاهی و استقرار حکومت اسلامی.اتکای حکومت اسلامی به آرای عمومی
- در اسلام معیار، رضایت خداست و نه شخصیتها. ما شخصیتها را با حق میسنجیم، و نه حق را با شخصیتها. معیار، حق و حقیقت است. بر خلاف اسلام، کمونیستها شخصیت را بت و قدرت را در او متمرکز میسازند. حکومت اسلامی ما متکی به آرای عمومی خواهد بود. و همه احزابی که برای مصالح ملت ما کار کنند، آزاد خواهند بود.رفتن رژیم و برقراری حکومت اسلامی، مقصد ملت
- امیدوارم کار به جهاد مسلحانه نرسد و همین طور که ملت عمل میکند مسائل حل شود و مقصد ملت، که رفتن رژیم و برقراری حکومت اسلامی است، تحقق پیدا کند. لکن اگر مسائل خیلی طول کشیده و پیچیده شود، ممکن است در آن تجدید نظر نماییم.زندگی سادهٔ حاکم اسلامی در برابر حاکمان کمونیست
… است؛ وقتی که برایش غذا میآورند، ایشان غذا برای افطارش میآورد، میبیند که نمک آورده و شیر؛ میگوید تو چه وقت دیدی من دو تا خورش داشته باشم؟ یکیاش را بردار. میگویند که رفته است نمک را بردارد؛ گفته است: به جان من شیر را بردار. با نمک دو لقمه دست برد و خورد. این حکومت ماست، حکومت اسلام است، حاکم اسلام است؛ آن هم حاکم کمونیست و مارکسیسم و اینها.خواست همهٔ اقشار ملت در کنار آزادی و استقلال
… حل کنیم، لکن این مطلب که دارند درست میکنند برای ملت ایران که ملت ایران وحشی است و آزادی نمیتواند بپذیرد، یا ملتی است که از زیادی آزادی دادش درآمده است، این مطلب را شما باید منعکس کنید و بفهمانید که مساله و داد ملت ایران چیست و اینها چه چیز میخواهند. بچه هشت ساله شان داد میکند «آزادی، استقلال، حکومت اسلامی»، پیرمردش هم همین را حالا میخواهد، ملایش هم این را میخواهد، عرض میکنم که اهل منبرش هم این را میخواهد، فضلایش هم این را میخواهند، بازاری هم این را میخواهد، دبیرستانی هم این را میخواهد؛ اینها میخواهند آزاد باشند. گرفتار بودند؛ پنجاه سال اختناق؛ اینها میخواهند که مستقل باشند. سالهای طولانی، بیش از پنجاه سال تحت اسارت [بودند]؛ میخواهند بیرون بیایند از این اسارت. ماها باید در اینجا که هستیم تبلیغ کنیم؛ یعنی بگوییم به این افراد این مملکت،[16] …رد اتهام دیکتاتوری با استناد به محکومیت امیرالمؤمنین (ع) نزد قاضی
… که باید بدهی این را؛ شما در تمام حکومتهای دنیا (حضرتْ امام بوده آن وقت، آن وقت خلیفه بود، سلطان بود، قاضیای که خودش نصب کرده بود، خواست او را که بیا به محکمه قضا؛ رفتند. یهودی بود آن شخصِ طرفش؛ با هم نشستند در محضر قاضی.[2] قاضی بر خلاف حضرت امیر رای داد؛ محکوم کرد حضرت امیر را) شما در تمام این حکومتهای دیپلماسی، حکومتهایِ عرض میکنم دموکراسی، پیدا بکنید یک حکومت این طوری؛ آن وقت بگویید که دیکتاتوری است. بله، شما خیال کردید که حکومت اسلام، این حکومتی است که در حجاز هست! حکومت حجاز به اسلام مربوط نیست. اینها هم یک دیکتاتورهایی هستند که با صورت میخواهند بگویند اسلام. یا آنی که حالا در پاکستان- این نظامی-[3] آمده، سرش نمیشود اسلام چیست.رد هراس از سختگیری بر مردم و کنار گذاشتن فرهنگ در حکومت اسلامی
حکومت اسلامی یک همچو حکومتی است. حاکمش با آن ادنی فردش در حقوق مثل هم هستند، و عملشان این طوری باید باشد. ما که میگوییم حکومت اسلامی، نترسید از آنکه خیال کنید حالا اگر حکومت اسلامی شد، یا الله، میافتند به جان مردم؛ همه مردم را چه میکنند؛ فرهنگشان را کنار میگذارند؛ نمیدانم کارهایشان را [رها میکنند]؛ عقب میروند به زمان کذا!خواست حکومت اسلامی در برابر سلطنت فاسد
فریاد ما که میگوییم ما حکومت اسلامی میخواهیم و مرگ بر این سلطنت کثافتکاری؛ برای این است که ما میبینیم که- خودمان میبینیم یکوقت تاریخ میخوانیم- سلاطین سابق هر چه بودند، جبار بودند، لکن خیانت در آنها کم بوده. جبار بودند، تبهکار بودند، تعدی میکردند به مردم؛ اما مملکتشان را به یک مملکت دیگری، منافع مملکتشان را به مملکت دیگری …کشور مطلوب، اسلامی به همهٔ معنا، بینظیر امروز و موجود در گذشته
- اولًا، اسلام قوانین اساسیاش انعطاف ندارد و بسیاری از قوانینش با نظرهای خاصی انعطاف دارد و میتواند همه انحای دموکراسی را تضمین کند. کشوری که ما میخواهیم، کشوری اسلامی به همه معناست و اکنون در خارج نظیرش نیست، ولی در گذشته وجود داشته است.استقلال و آزادی در سایهٔ حکومت عدل اسلامی، هدف ملت
1- باید ملت ما از روحانی و سیاسی تا دانشگاهی و بازاری و دهقان و کارگر و کارمند از موضع قاطعی که تا کنون داشتهاند، که آن برچیده شدن رژیم منحط پهلوی و به دست آوردن استقلال و آزادی در سایه حکومت عدل اسلامی است، یک قدم عقبنشینی نکنند که عقبنشینی، کشتار سفاکانه شاه را افزایش میدهد، و سستی در این راه، خون پاک جوانان عزیز ما را پایمال میگرداند و مسئولیت آن به عهده همه ماست.خواستن حاکمی که دستکم دزد و چپاولگر و ظالم نباشد
… صحبتی دیگر بکند، حضرت آن چراغ را خاموش کرد فرمود که تا حالا من حساب بیت المال را میکردم، این چراغ مال بیت المال است؛ از بیت المال برای خودش صرف میکردم، حالا تو میخواهی با من صحبت کنی، صحبت دیگری است ربطی به بیت المال ندارد، خوب چراغش را چرا ما روشن کنیم. البته کسی قدرت ندارد مثل حضرت امیر عمل کند، هیچ کس در عالَم نمیتواند این طور [باشد]، لکن ما یک حاکمی میخواهیم که دزد نباشد! ما این قدر حالا راضی شدهایم که لا اقل این قدر دزدی نکند، این قدر مال این ملت را چپاول نکند، این قدر ظلم به این ملت نکند.امکان بازگرداندن حقیقتخواهان به اسلام با بحث و اقناع در حکومت اسلامی
… برابر سی میلیون نفر که به نام اسلام قیام کردهاند نیرویی به حساب نمیآیند. اما مسئله مهم این است که با توجه به گذشته، عده مارکسیستها بسیار کمتر شده است. علت آن است که اسلام در ابعاد سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، نیازهای مردم را برای ترقی واقعی برمیآورد. وقتی ما با وجود این رژیم که علیه اسلام است و کارش ناراضیتراشی است، به این کار بسیار با اهمیت از راه اقناع جوانان توانا شدهایم، همین امر نشان میدهد که در صورت استقرار یک حکومت اسلامی و بسط آزادیها و افزایش امکانات ترقی واقعی برای مردم، میتوان از راه بحث و اقناع- با عملی کردن اسلام- آنها را که خواهان حقیقت و عدالتند به دامن اسلام بازگرداند.آزادی و دموکراسی کامل و برابری شخص اول با آخرین فرد
امام: ساواک، خیر؛ لازم نیست. فشار نخواهد بود. ساواک جز ظلم و تعدی و فشار بر ملت نداشته؛ در حکومت اسلامی نخواهد بود. حکومت اسلامی مبنی بر حقوق بشر و ملاحظه آن است. هیچ سازمانی و حکومتی به اندازه اسلام ملاحظه حقوق بشر را نکرده است. آزادی و دموکراسی به تمام معنا در حکومت اسلامی است. شخص اول حکومت اسلامی با آخرین فرد مساوی است در امور.فریاد همهٔ مردم برای اسلام و حکومت اسلامی
… را انجام بدهد، باید نقطه اتکا داشته باشند؛ و در بین مسلمین قرآن نقطه اتکاست که همه با هم مجتمع میشوند در آن؛ روحانیت مورد اتکاست که همه با هم مجتمع میشوند در آن. الآن که ایران قیام کرده است بحمد الله، الآن هم نقطه اتکا همین روحانیین هستند و همین اسلام است. همه مردم الآن فریاد اسلام میزنند، همه مردم فریاد حکومت اسلامی میزنند.رد ادعای برهم خوردن زندگی مردم با برپایی حکومت اسلامی
این جور نیست که اگر یک حکومت اسلامی پیدا بشود، دیگر زندگی مردم را به هم میزند؛ و توپ و تانک و این چیزها دیگر نمیخواهیم و ما میخواهیم الاغ سوار بشویم؛ حرفهای مفت است که میزنند. کجای قرآن، کجای احکام قرآن، کجای احکامی که خود روحانیون [دارند] یک همچو کلمهای ازشان صادر شده است که ما با مظاهر تجدد مخالفیم. ما با مظاهر انحرافات مخالفیم آقا. چیزهایی که مظاهر تمدن بوده وقتی که به دست این مفسده جوها و این استفاده گرها میافتد، از آن صورتی …از بین بردن وضع آشفته و رد تحریف شاه از آن
… بیشتر از این است که الآن ما نمیتوانیم تصورش را بکنیم. این وضع عده کثیری از مردم که در خود شهر تهران زندگی دارند میکنند با یک چادری، با یک کوخی، بیهمه چیز؛ نه یک چراغ دارند، نه یک- عرض بکنم که- آب دارند؛ اسفالت و این حرفها هم که اصلًا معنی ندارد برای آنها! ما که میگوییم حکومت اسلامی، میگوییم این وضع باید از بین برود. نمیگوییم که حکومت اسلامی ... شاه میگوید که اینها میگویند باید ما برگردیم به آن زمانی که با الاغ راه برویم! کدام آدم این حرف را زده که شما باید با الاغ بروید؟! ما میگوییم که این وضع را باید به هم زد. و تا محمد رضا و دودمان پهلوی هست، ما نمیتوانیم یک روی آزادی و یک روی استقلال برای مملکتمان ببینیم. این یک نوکری هست که گذاشتهاند او را اینجا و «مامور» برای وطنش هست! خودش هم میگوید «ماموریت برای وطنم»! راست میگوید …برچیدن هرجومرج و اسراف و هرزهگری به برکت حکومت اسلامی
… کوتاه کردن دست زمامداران، کرسینشینان خیانتکار، با همت ملت بزرگ به اداره کشور بپردازید؛ و سرمایههای عظیمی که امروز به دست دزدهای غارتگر بین المللی و دودمان پهلوی و بستگان آنان و هیات حاکمه و دیگران تباه میشود، در راه صلاح و خیر ملت و مملکت به کار اندازید. بساط هرج و مرج و اسراف و هرزه گریها را به برکت حکومت اسلامی درهم پیچید و کشور خود را نجات دهید. و به خدای بزرگ اتکال کنید که نگهدار و معین شماست.کوشش برای برپایی حکومت عدل اسلام از بزرگترین عبادات و سیرهٔ انبیا
مردم مسلمان ایران به دنبال برگزاری نماز عید، دست به عبادت ارزنده دیگری زدند که آن فریادهای کوبنده علیه دستگاه جبار و چپاولگر برای بپاداشتن حکومت عدل اسلام است که کوشش در این راه از اعظم عبادات است، و فدایی دادن در راه آن سیره انبیای عظام، خصوصاً نبی اکرم و وصی بزرگ او، امیر مومنان است. این جانب از فداکاریهای ملت ایران تشکر کرده و قدرت و عظمت او را در پناه قرآن و احکام اسلام از خداوند متعال با تضرع خواهانم.ایجاد حکومت اسلامی بهعنوان هدف غایی مبارزه
امروز که ما به خط «الله» قدم به قدم به هدف نزدیکتر میشویم باید همه را به اتحاد و برابری و برادری دعوت کرده و نقاط حساسی را که مردم به خاطر آن خود را جلو رگبار گلوله شاه قرار میدهند نشان دهیم. امروز باید افراد محترم «نهضت آزادی ایران» در داخل و خارج، و جمیع جناحهای اسلامی- ایّدهم الله تعالی- بدون از دست دادن فرصت، دست در دست یکدیگر نهاده و در این امر حیاتی، که برچیده شدن رژیم پهلوی است مبارزه، و بدون مناقشات، ملت را به سوی هدف غایی که ایجاد حکومت اسلامی است هدایت نمایند. امروز سستی و سردی و سرگرم شدن به مسائل جزئی انتحار است؛ انتحاری فضاحت بار. خطر به قدرت رسیدن شاه از اختلاف و سستی گروهها، خطری نیست که بتوان همه ابعاد آن را پیشبینی کرد؛ خطر سقوط یک ملت بزرگ و اسلام عزیز است.ریشه دواندن طرح حکومت اسلامی در عروق مردم ایران
باز با کمال علاقه به ملت ایران هشدار میدهم که به دنبال دولت، شاه دم از انتخابات زد. هر کس که سخنان او را شنیده باشد خوب میفهمد که شاه با طرح مسئله انتخابات میخواهد مسیر اصلی حرکت اسلامی ایران را که سرنگونی این دودمان است تغییر دهد و ملت را اغفال نماید. ولی دیگر دیر شده و طرح حکومت اسلامی در عروق مردم ایران ریشه دوانده است، و به امید خدا پیروزی از آنِ ماست.پیش نیامدن قیام مردم بر ضد حکومت صحیح، دلسوز و اسلامی
… اینکه خودش در دست بگیرد قدرت را، آدمکشی را خودش در دست بگیرد. مبادا جا را خالی کند یکی بیاید جایش. چه بروی چه نروی تو دیگر رفتنی هستی بیچاره. و خودت این کار را کردی، ما این کار را نکردیم، ملت این کار را نکرده. تو این کار [را کردی]، اساس را تو درست کردی. اگر یک حکومت صحیح بود، یک قدرت صحیح بود، و یک مُجری قدرت صحیح بود و دلسوز ملت بود، اسلامی بود، ممکن بود این مسائل پیش بیاید؟ ممکن بود تظاهری بر خلافش بشود؟ امکان نداشت یک همچو چیزی. پس اینکه میبینید که همه یکدل و یکجهت تظاهر بر ضد تو میکنند، بدان که زیر سر خودت است این مسائل، تو این کارها را کردی.نپذیرفتن ریاست شخصی امام و انتخاب افراد آشنا به فکر اسلامی حکومت
- شخصاً نه. نه سن من و نه موقع و نه مقام من، و نه میل و رغبت من متوجه چنین امری نیست. اگر موقعیت پیش آید، ما در میان کسانی که در جریان مفاهیم و فکر اسلامی مربوط به حکومت هستند، شخصی و یا اشخاصی را که مستعد تعهد چنین امری باشند انتخاب خواهیم کرد.امید به اجرای احکام الهی و مشاهدهٔ حکومت حق و عدالت اسلامی
بحمد الله تعالی طبقات مسلمین خصوصاً در ایران، به جنبشْ آگاهانه گراییدهاند و به هیچ وجه قائم به شخص یا اشخاص نیست، و امید است بزودی به نتیجه مطلوبه، که اجرای احکام الهی و کوتاهی دست جباران و مُترَفین است برسد؛ و به برکت نویسندگان آگاه و دلسوز، انحرافات مشهوده از میان برخیزد و ملتها، خصوصْ ملت ایران، حکومت حق و عدالت اسلامی را مشاهده کنند. «انّه قریبٌ مجیب». از زحمات جنابعالی برای سامان دادن به جنگزدگان متشکرم؛ و اگر از من تاییدی بخواهید کیفیت آن را مرقوم دارید تا ان شاء الله- مع الامکان- عمل شود. و السلام علیکم و رحمه الله.لزوم تحقیق در احکام اسلام و کیفیت حکومت اسلامی و آگاه کردن ناآگاهان
… اسلام را نصب العین قرار دهید. مساجد و محافل دینیه را، که سنگرهای اسلام در مقابل شیاطین است، هر چه بیشتر گرم و مجهز نگه دارید، و با این استعمارزدگان بیعاطفه با روی قهرآمیز و چهره متنفر روبه شوید، و از احکام خلاف عدل و انصاف آنها هر قدر میتوانید تخلف کنید. برادران خود را تواصی به حق و تواصی به صبر کنید، و احکام اسلام و کیفیت حکومت اسلامی را تحقیق و نصب العین خود قرار دهید، و ناآگاهان را آگاه نمایید. باشد که خداوند قهار اساس این ظلم را برچیند.لزوم اهتمام بیشتر به طرح حکومت اسلامی و بررسی مسائل آن
… میباشد که ملتها را آگاه سازید و نقشههای شوم و خانمانسوز استعمارگران را برملا نمایید، در شناسایی اسلام بیشتر جدیت کنید، تعالیم مقدسه قرآن را بیاموزید و به کار بندید، با کمال اخلاص در نشر و تبلیغ و معرفی اسلام به ملل دیگر و پیشبرد آرمانهای بزرگ اسلام بکوشید. برای پیاده کردن طرح حکومت اسلامی و بررسی مسائل آن اهتمام بیشتری به خرج دهید. مهذب و مجهز شوید؛ متحد و متشکل شده و صفوف خود را فشرده تر سازید؛ هر چه بیشتر همفکر و انسان فداکار بسازید. از برملا کردن نقشههای دستگاه جبار ایران علیه اسلام و مسلمین غفلت نورزید. صدای برادران رنجدیده و مسلمان ایران را به دنیا برسانید و با آنان همدردی کنید. …تبدیل حکومت پس از امیرالمؤمنین (ع) به سلطنت و شاهنشاهی
قضیه معاویه از چیزهایی بود که با دست سابقین، آن مشایخ سابق، این زحمت برای مسلمین و اسلام پیش آمد. این اختلاف داخلی که بدتر از هر نحو اختلافی بود پیش آمد و حضرت امیر- سلام الله علیه- مبتلا شد به این اساسی که آنها درست کرده بودند. و بعد از ایشان هم حکومت از صورت اسلامی بکلی خارج شد و به صورت مَلِکُ الملوکی یا شاهنشاهی بیرون آمد. و تا آخر هم، تا حالا هم اسلام به خودش یک حکومت اسلامی [ندید]، مگر یک چند صباحی که حضرت امیر- سلام الله علیه- بعد از رسول الله و بعد از آن حرفها متصدی امر شدند؛ آن هم با آن همه گرفتاریهایی که پیدا کرد: گرفتاری جنگ جمل، گرفتاری صفین، گرفتاری جنگ خوارج- آن همه گرفتاریها که بود. مع ذلک این چند صباحی که حضرت امیر- سلام الله علیه- حکومت کردند و برنامه حکومتی خودشان را تعیین کردند، همین چند صباح هم، برای مسلمین و برای …دشواری فهماندن حکومت و نظامات سیاسی و اقتصادی اسلام حتی به مسلمانان
… چهره نورانی اسلام کشیده و اسلام را با معماریها و نقاشیها و ابنیه عالیه و هنرهای زیبا معرفی نموده و حکومتهای جائرانه ضد اسلامی اموی و عباسی و عثمانی را به اسم خلافت اسلامی به جامعهها تحویل دادهاند، و چهره واقعی اسلام را در پشت این پردهها پنهان نگاه داشته؛ به طوری که امروز مشکل است ما بتوانیم حکومت اسلام و تشکیلات اساسی و سیاسی و اقتصادی و اجتماعی آن را بر جوامع بشری- حتی مسلمین- بفهمانیم. باید کوشش کرد و پرده از تبلیغات مسموم چند صد ساله اجانب برداشت.برنامهٔ حکومت در اسلام و ادارهٔ ممالک بزرگ با عزت در تاریخ
… تعالی- تکویناً- سپرده شده است و آنها مسئولند بر حفظ اسلام و حفظ وحدت کلمه اسلام و حفظ احکام اسلام و معرفی کردن اسلام را به دنیای متمدن که گمان نشود اسلام مثل مسیحیت هست، فقط یک رابطه معنوی ما بین افراد و خدای تبارک و تعالی است و بس. اسلام برنامه زندگی دارد؛ اسلام برنامه حکومت دارد؛ اسلام قریب پانصد سال- تقریباً یا بیشتر- حکومت کرده است؛ سلطنت کرده است؛ با اینکه احکام اسلام در آن وقت باز آن طور اجرا نشده است که باید اجرا بشود لکن همان نیمه اجراشدهاش ممالک بزرگی را، وسیعی را، اداره کرده است با عزت و شوکت از همه جهات، از همه کیفیات. اسلام مثل سایر ادیانی که حالا در دست است- شاید آنها هم در وقت خودش این طور بودهاند لکن سایر ادیانی که حالا در دست است، خصوصاً مسیحیت که هیچ ندارد جز چند کلمه اخلاقی و راجع به تدبیر مُدُن و راجع به سیاست مدن و راجع به کشورها و راجع به اداره کشورها برنامه …