… اسلام مسائل را، همه مسائلی که مربوط به زندگی بشر در اینجا و در آنجاست و مربوط به رشد انسان، تربیت انسان، ارزش انسان هست، همه اینها در اسلام هست و در هیچ مکتبی از مکتبهایی که الآن رایج است؛کتبهای انحرافی، این طور عنایتی که اسلام به مسائل دارد [آنها ندارند]. که قبل از اینکه نکاح واقع بشود بین مرد و زن، راجع به آداب نکاح، راجع به آداب زمان حمل، راجع به آداب بچه داری، راجع به آداب تربیت بچه، همه اینها در اسلام به طور وافی هست.
تأکید بر نجات جوانان از مهلکهٔ منحرفان بهدست پدران و مادران
… کشتار خلق مستضعف و آتش زدن اموال ملت و غارت بانکها ثابت گردید. اینان از اول تا کنون اسلام را وسیله اهداف شوم خود کرده و قرآن و نهج البلاغه را به بازی گرفته و جوانان پاکدل را به دام خود انداخته بودند تا جوانیشان را در راه اهداف استعماری آنان به تباهی کشند. و باز تاکید میکنم پدران و مادران این کودکان معصوم و جوانان بیتجربه کوشش کنند و جوانان و عزیزان خود را از این مهلکه که دنیا و آخرت آنان را تباه میکند نجات دهند. و ملت مبارز و متعهد با هوشیاری و پشتکار، جوانان و نونهالان را که سرمایه و مخازن ارزشمند کشورند از شرّ این منحرفین امریکایی نجات دهند. فردا ان شاء الله تعالی دبستانها و دبیرستانها و مراکز نوآموزها باز و به کار مشغول میشوند، و به خواست خداوند بزودی شاهد …
مراقبت والدین از گرفتار نشدن فرزندان، نصیحت و معرفی آنان
… وقتی زدند، گفتند که نه ما این کار را نباید بکنیم، یک جور دیگر باید بکنیم، باید در مخفی این کار را بکنیم. اینها یک عدهای کمی هستند که بسیارشان گرفتار شدند و بسیاری از خانههایشان از بین رفته و یک جزئی مانده و یک دسته بازیخوردهای که ما واقعاً متاسفیم از این. پدر و مادرها توجه کنند بچههایشان را که چه میکنند و چه میگذرد، این دختر بیچاره را نگذارند که در دام اینها بیفتد، این پسر بیچاره را نگذارند که در دام اینها بیفتد، خودشان آنها را نصیحت کنند و اگر نصیحتپذیر نیستند معرفی کنند. یک تکلیف شرعی است، کسی که میخواهد یک مسلمان را بکشد شما باید قبل از اینکه او بکشد معرفیاش کنید و اگر نکنید شما شریکید در این جرم. اگر این مطلبی که من عرض میکنم و این یک تکلیف شرعی الهی است که خود مردم سرتاسر کشور، خود مردم که در هر جا هستند نظر کنند ببینند …
تبریک به پدر برای تربیت چنین فرزندی
گرچه تمام شهیدان انقلاب و شهیدان عزیز و معظم یکشنبه شب،[1] از برادران ما و شما بودند و ملت قدرشناس برای آنان به سوگ نشستند و دشمنان اسلام در شهادت آنان شاد و اسلام عزیز سرافراز است لکن از فرزند عزیز شما شناختی دارم که باید به شما با تربیت چنین فرزندی تبریک بگویم. او از وقتی که خود را شناخت و در جامعه وارد شد، ارزشهای اسلامی را نیز شناخت و با تعهد و انگیزه حساب شده وارد میدان مبارزه علیه ستمگران گردید. او با دید وسیعی که داشت، سعی در گسترش مکتب و پرورش اشخاص فداکار مینمود. محمد شما و ما، خود را وقف هدف و برای پیشبرد …
لزوم تربیت اولاد در خانه و دبستان و دبیرستان
… که انقلاب را برگردانند به جای اولش. هر کس مجله میخواهد بنویسد باید مجهز باشد که این نسل آینده را تربیت کند. برای نسل آینده فکری بکنید. اسلام همه نسلها را مکلف میداند. پیغمبر اسلام مکلف بودند برای همه نسلها. همچنین مکلفیم که برای نسلهای آینده کار کنیم. باید تربیت ما از اولاد در خانه و دبستان و دبیرستانها باشد. ان شاء الله موفق باشید که مجلهتان تربیتکننده باشد زیاد نوشتن نباشد، خوب نوشتن باشد.
توجه زنان سرپرست کودکان به تربیت انسانی آنان
در راس همه امور تربیت انسانی است. همه انبیا [آمدند] برای تربیت مردم، که اشخاصی که در قوّه دارند چیزهایی را، این قوّهها را بالفعل کنند: انسان بالقوّه، انسان بالفعل بشود؛ استقامت داشته باشد در کارها، در عقاید؛ و به صراط مستقیم حرکت کند. شما خواهران، آنی که مُتکفِّل بچههاست، توجه کنند که بچهها را تربیت انسانی بکنند. و آن که متکفل یک جمعیتی است، آن جمعیت را دعوت به راه خدا و صراط مستقیم بکند. این راه مستقیم الهی است که میتواند انسان را از نقص رو به کمال ببرد و از ظلمات به نور برساند.
تربیت جوانان و کودکان مطابق انسان مطلوب اسلام نه استعمار
و حالا که بحمد الله مملکت از خودتان است، دیگر دست آنها کوتاه شده است، و امیدواریم تا آخر کوتاه باشد، خودتان به فکر باشید که همه چیزتان را اصلاح بکنید. اول خودتان را اصلاح بکنید. اول مهذب بشوید و تعلیمات اسلامی را که برای آدمسازی است، آن تعلیمات را عمل به آن بکنید و بعد هم جوانها را، بچهها را تربیت کنید که ما بعد از یک مدتی متحول بشویم به یک انسانهایی که اسلام میخواهد؛ نه یک انسانهایی که استعمار میخواهد.
اشتغال خودجوش مردم به تربیت کودکان بینیاز از تبلیغ
بحمد الله آنی که حالا به ما مژده میدهد همین تحولی است که پیدا شده؛ یعنی جوانها از آن طرف کشیدند به خیابانها و فریاد زدند بر ضد استعمار و بر ضد دیکتاتوری. حالا هم رشد همچو شده است که مشغولند، خودشان به طور خودکار، بدون اینکه تبلیغاتی لازم داشته باشند به طور خودکار، مشغولند به اینکه تربیت کنند بچهها را.
برنامهٔ اسلام برای بارداری، شیردهی و تربیت در دامن مادر و پدر
… مردی را انتخاب کند؛ مرد چه زنی را انتخاب کند، در انتخابش از ابتدا برنامه هست که زنها چه مردی را انتخاب کنند؛ و مردها چه زنی را انتخاب کنند. بعد هم حتی اوقات ازدواج، یک اوقات مثلًا با برکتی باشد. بعد هم کیفیت ازدواج و کیفیت همه چیز یک برنامه خاصی داشته باشد. بعد هم زمان حمل برای مادر چه برنامههایی باشد. بعد هم وقتی که بچه را شیر میدهد، در زمان شیر دادن چه برنامههایی باشد. بعد هم در دامن مادر که میخواهد بچه تربیت بشود، چه جور تربیت بشود. بعد هم در حمایت پدر که بچه میخواهد تربیت بشود، چه بشود. بعد هم در مدرسه که میرود، چه باشد. برای اینکه برنامه همه مکتبهای توحیدی، که اسلام در راس آنهاست، برنامه آدم درست کردن است. میخواهند انسان درست کنند. قرآن اصلًا آمده است که یک انسان صحیح درست کند؛ انسانساز است. از این جهت همان طوری که یک کشاورز اگر بخواهد …
دامن مادر بزرگترین مدرسهٔ تربیت کودک
دامن مادر بزرگترین مدرسهای است که بچه در آنجا تربیت میشود. آنچه که بچه از مادر میشنود غیر از آن چیزی است که از معلم میشنود. بچه از مادر بهتر میشنود تا از معلم. در دامن مادر بهتر تربیت میشود تا در جوار پدر؛ تا در جوار معلم. [این] یک وظیفه انسانی است، یک وظیفه الهی است، یک امر شریف است؛ انسان درست کردن است.
امکان نجات یک ملت به دست کودکی که خوب تربیت شود
خداوند- انشاءالله- شما بانوان را که مرکز پرورش بچههای کوچک هستید، تا آخر موفق کند شما را به اینکه این بچهها را خوب آموزش و پرورش بدهید. بله، پرورش از دامن شما شروع میشود؛ دامن بانوان است که بچههای خوب را پرورش میدهد. ممکن است که یک بچهای که شما خوب تربیت بکنید یک ملت را نجات بدهد. توجه داشته باشید که بچهها را خوب تحویل جامعه بدهید و آموزشتان با پرورش باشد. خداوند به همه شما توفیق بدهد، سلامت بدهد، سعادت بدهد. سلام بر همه شما خانمها!
پذیرش بیشتر فرزند از مادر نسبت به معلم و جامعه
… مگر یک عوامل بسیار قویای باشد که او را برگرداند- و الّا تا آخر به همان تربیت بچگی و کوچکی که شده است تا آخر به همان تربیت باقی میماند. از این جهت محیط خانوادگی یکی از جاهای بسیار مهم است برای تربیت اولاد. و دامن مادر هم یکی از جاهای بزرگ است برای تربیت. و بچه در دامن مادر و از مادر بیشتر از هر کس، بیشتر از معلم، بیشتر از رفقایی که بعدها پیدا میکند، بیشتر از اجتماع، در دامن مادر بیشتر قابل این است که قبول کند چیزها را. علاقهای که اولاد و بچه به مادر دارد به هیچ کس ندارد. و حرف مادر را قبول میکند و نقش میشود در مغزش حرفهای مادر. و از اینجا اگر چنانچه یک مسائلی، یک مطالبی همان به طور بچگانه یادش بدهند، تربیتش بکنند، نظر به این داشته باشند که بچهمان خوب بار بیاید، نه نظر به اینکه هر چی شد، یک علف هرزهای بار بیاید. اگر مادرها این بنا را بگذارند که بچههایشان را خوب تربیت بکنند، محیط …
تربیت فرزند، شغل انبیا و نخستین شغل مادران
… و محبت مادر از سر او کم بشود، این بچه عقده پیدا میکند. بسیاری از این مفسدههایی که در جامعه واقع میشود، از این بچههایی هستند که عقده دارند؛ از این انسانهایی هستند که عقده دارند. مبدا یک عقده بزرگ، این جدا کردن بچه از مادر است. محبت مادری لازم دارد بچه. بنا بر این، این شغل که شغل انبیا است و انبیا هم آمدند برای اینکه انسان درست کنند، این شغل اول شما هست؛ در اول تربیت بچه.
تکلیف بانوان به پرورش انسان مهذب در دامان خود
… مکتب اسلام یک مکتب مادی نیست؛ یک مکتب مادی- معنوی است. مادیت را در پناه معنویت، اسلام قبول دارد. معنویات، اخلاق، تهذیب نفس. اسلام برای تهذیب انسان آمده است؛ برای انسانسازی آمده است. همه مکتبهای توحیدی برای انسانسازی آمدهاند. ما مکلفیم انسان بسازیم. شما خانمها، که زحمت کشیدید و اینجا آمدید، در این زحمت مکلفید انسان بسازید. مکلفید در دامنهای خودتان انسان مهذب بار بیاورید. مقصد اسلام و مقصد همه انبیا این است که آدمها را تربیت کنند؛ صورتهای آدمی را آدم معنوی و واقعی کنند. مهم در نظر انبیا این است که انسان درست بشود. اگر انسان تربیت شد، همه مسائل حل است. یک مملکتی که دارای انسان مهذب است، تمام مطالبش حل است. انسان آگاه مهذب همه …
تربیت انسان قطعکنندهٔ منافع بیگانه در دامن مادران با فضیلت
از اول بنا بر این بود که نگذارند انسان درست بشود، که نبادا اینها منافعشان از دستشان برود. آنکه میتواند منافع را از دست اینها ببرد انسان است. انسانی که میتواند منافع اینها را به باد فنا بدهد آن در دامن فضیلت مادرها تربیت میشود. از اینجا شروع میشود. مادر و مادر بودن و اولاد تربیت کردن بزرگترین خدمتی است که انسان به انسان میکند. این را کوچکش کردند. این را منحطش کردند. این خیانت را به جامعه ما کردند. مادر بودن را در نظر مادرها منحط کردند. در صورتی که اشرف کارها در عالم مادر بودن است و تربیت اولاد. همه …
پرورش بزرگانی چون مالک اشتر در دامن مادران
… تربیت اولاد بالاترین چیزی است که در همه جوامع از همه شغلها بالاتر است. هیچ شغلی به شرافت مادری نیست. و اینها منحط کردند این را. این خیانت بزرگی است که به ما کردند، و به ملت ما کردند. مادرها را منصرف کردند از بچه داری .... بچه داری را یک چیز منحطی حساب کردند؛ در صورتی که از دامن همین مادرها مالک اشتر پیدا میشود. از دامن همین مادرها حسین بن علی پیدا میشود. از دامن همین مادرها اشخاص بزرگ پیدا میشوند که یک ملت را نجات میدهند. اینها این را منحطش کردند. شما را به یک صورتی میخواهند حفظ کنند. مادرها را [اگر] بتوانند به صورت عروسک در آورند. عروسک! که هیچ کار نداشته باشد به سرنوشت ملت خودش. هیچ کاری به این نداشته باشد که سرنوشت این ملت باید چه بشود، و من چه نقشی دارم در سرنوشت این ملت.
کوشش اجانب برای مبتذل کردن مادری و غافل کردن پدر از تربیت
… و شریفترین شغل را دارد: شغل بچه داری. شریفترین شغل در عالم بزرگ کردن یک بچه است، و تحویل دادن یک انسان است به جامعه. این همان بود که خدای تبارک و تعالی در طول تاریخ برایش انبیا فرستاد، در طول تاریخ از آدم تا خاتم. انبیا آمدند انسان درست کنند. شغل مادری؛ که مع الاسف اجانب این شغل را پیش ما مبتذل کردند؛ و مادرهای بچههای ما را از بچهها جدا کردند، نه همه، مقداری را؛ این شغل بزرگ را مبتذل کردند که از دامن این مادر، بچه- بچه صحیح بیرون نیاید. و بعد که به دبستان میرود و بعد که تحت حمایت پدر میآید، پدر را هم یک کاری بکنند که توجهش به بچه نباشد؛ تربیت نکند. بعد هم در دبستان؛ بعد هم در دبیرستان؛ بعد هم در همه جای دیگر؛ در بالاتر از این. اینها میخواهند که انسان در این کشورها نباشد. اگر انسان در این کشورها باشد، دست آنها کوتاه خواهد شد. میخواهند مسلمانِ صحیح مومن، مومن باللَّه، آنکه شهادت را فوز میداند، در این …
نقش مادران در تربیت تقوایی، اسلامی و ملی فرزندان
… نبود که اینها بخواهند برای خانمها خدمت بکنند، اینها میخواستند که این طبقه [را] هم با زور و با فشار نابود کنند. آن مآثری که اینها دارند، آن خدمتهایی که این قشر میتوانند به ملت بکنند، آن خدمتهای ارزندهای که بانوان ما عهده دار آن هستند، از دستشان گرفته بشود؛ و نگذارند اینها آن خدمت اصیلی که باید بکنند و آن تربیت بچهها، که بعدها مقدرات مملکت به دست آنهاست، اینها نگذارند که این خدمت انجام بگیرد؛ مبادا بچهها در دامن اینها تقوا پیدا بکنند؛ در دامن اینها تربیت اسلامی بشوند؛ تربیت ملی بشوند؛ و بعد در دبستانها که آمدند و بعد در دبیرستانها که رفتند، نتوانند آنها با تبلیغاتی که آنجا میکنند و استادهایی که از خودشان آنجا میگذارند و مبلغینی که در آنجا دارند نتوانند اینها را برگردانند.
هدف رژیم پهلوی: گرفتن تربیت اولاد از دست مادران
… که دارند کنار بزنند، و به خیال خودشان نیمی از این جمعیت ایران را آزاد کنند! دیدید که چه جور «آزاد» کردند. من دیدم که- شماها شاید اکثراً یادتان نباشد- من دیدم که چه کردند با این بانوان محترم ایران؛ چه فشارها آوردند؛ با سرنیزهها این کار بیجا را انجام دادند. و بعد هم خواستند نتیجه بگیرند که کار اصیل را از دست اینها بگیرند [تا] تربیت اولاد را اینها نتوانند بکنند.
محروم شدن دامن مادران، مرکز تربیت اطفال، از تربیت صحیح
… نه آن طوری که آنها میخواستند. آنها نظرشان به این نبود که زن یک اشتغالی پیدا بکند. نظرشان به این بود که زن را مثل مردها هم، زنها را و مردها را، از آن مقامی که دارند منحط کنند، نگذارند یک رشد طبیعی از برای قشر زن پیدا بشود؛ یا یک رشد طبیعی از برای قشر مرد. نگذارند بچههای ما تربیت صحیح بشوند. و لهذا از آن اول جلویش را گرفتند. دامن بانوان که مرکز تربیت اطفال است بسیاریاش از این [موهبت] محروم شد. بعد در دبستانها بچهها رفتند، آنجا هم با تبلیغات سوئی، با کتابهای منحرفی، آنها را منحرف کردند. بعد در دانشگاه که رفتند، عمال خود آنها نگذاشتند رشد صحیح بکنند. نگذاشتند دانشمندان صحیح تربیت بشود. اشخاص ملی صحیح، اشخاص اسلامی صحیح، تربیت بشود. ما از آن کارهایی …
تربیت اطفال در دامان بانوان برای خدمت به اسلام و انسانیت
… انسان را به همه ابعادی که دارد، به بُعد روحانی و به بُعد جسمانی، بُعدهای سیاسی، اجتماعی، فرهنگی- همه بُعدها- بُعد نظامی؛[1] این اسلام آمده است که به ما راه تربیت را نشان بدهد. ما هم باید به تبع اسلام تربیت کنیم جوانان خودمان را، تربیت کنیم بانوان خودمان را. بانوان ما تربیت کنند اطفال خودشان را در دامن خودشان؛ وقتی که بزرگ شدند، تربیت کنند آنها را تا برسند به آن وقتی که برومند شوند و برای اسلام و برای انسانیت خدمتگزار باشند.
آداب اسلامی دوران حمل و شیردهی و دامن مادر و سایهٔ پدر
… که هست در کار اینها هم در او تاثیر دارد؛ و لهذا مثل یک کشتکار بسیار دقیق، بسیار دلسوز، اسلام به نوع انسان مراعات کرده است. و از آن اول تا زمانی که ازدواج میشود؛ ازدواج که شد، چه تربیتی در ازدواج است. بعد در قضیه لقاح چه جور آداب؛ آداب بسیار در آنجا هست. بعد در زمان حمل آداب بسیار در آنجا هست. بعد در زمانِ- عرض میکنم- رضاع آداب بسیاری در آنجا هست. بعد در دامن مادر آدابی هست. بعد در ظل پدر آدابی هست. بعد در مدرسه آدابی هست. بعد در اجتماع آدابی هست. این بچه را از آن وقتی که باز به دنیا نیامده مراعات کرده تا برسد به مرتبه عالی. و برای همه اینها دستور دارد. و سایر رژیمهای عالَم، سایر دولتهایی که در عالم هست، به اینها اصلش کاری ندارد. آنها فقط یک کاری دارند و …
احکام اسلام برای تربیت انسان در دامن مادر و نزد معلمان
… به افراد است. و کیفیت، از اوّلی که متولد نشده است یک فرد؛ یک احکامی برای توطئه[2] تولد یک فرد صحیح، سالم، مهذب. و در حالی که ازدواج حاصل میشود بین شوهر و زن؛ و قبل از ازدواج- برای انتخاب همسر؛ و در زمان ازدواج و در زمان معاشرت زوجیْن با هم؛ در زمانِ حمل؛ در زمان شیر دادن بچه؛ زمانی که بچه در دامن مادر باید تربیت بشود؛ زمانی که بچه در پیش معلمهای اول باید تربیت بشوند- تمام اینها در اسلام حکم دارد و برای تربیت یک بشر قوانین دارد. و علاوه بر اینها، مذهب اسلام مثل مذهب مسیح نیست که راجع به حکومت و راجع به اداره مملکت دستوری نداشته باشد یا اگر داشته باشد به مسیحیین نرسیده باشد. اسلام حکومت دارد، و حکومتش همان نحوی که حکومتهای دیگری هست و تشکیلات دارد، تشکیلات دارد لکن تشکیلاتی که تمامش …
تکالیف پدر و مادر در تربیت فرزند از تولد تا بزرگی
… واقع شد، در حال ازدواج هم تکالیف هست؛ و اینها همه برای رشد آن ثمرهای است که باید بیاید. آن وقتی که بناست انعقاد نطفه بشود آداب دارد، چیزهایی در آن هست. همه برای اینکه رشد پیدا بشود. آن وقتی که وقت حَملِ مادر است، که آبستن است مادر به بچه، این هم آدابی دارد. آن وقتی که بچه میآید به دنیا، تربیت همان بچه کوچولویی که تازه متولد شده، کیفیت معاشرت مادر با آن بچه و تکالیف این مادر نسبت به آن بچه، باز یک چیزی دارد. هر چه بچه بزرگ میشود، تکالیف پدر و مادر نسبت به او زیادتر میشود؛ و تا آن اندازه که پدر و مادر میتوانند تربیت کنند، اینها مکلفند بر تربیتش. بعد به یک جایی میرسد که تربیت از تربیت پدر و مادری میگذرد و تربیت معلمی میشود؛ آنها هم همهاش آداب الهی دارد. تا آن وقتی که خود انسان مستقل بشود، بازدارد، باز قوانین هست. قدم به قدم، اسلام قانون دارد، تا آن وقتی که میخواهد بمیرد، قوانین هست؛ برای بعد از …
سفارش به مراقبت از درس، تهذیب اخلاق و رفتار فرزند در غیاب پدر
میدانم که محتاج به تذکر نیست که از حسین[4] و مادرش[5] بسیار دلجویی نمایید و همین طور از سایرین. البته احمد در نبودن ما در [امر] درس و تهذیب اخلاق و حُسن رفتار در خارج و داخل مراقبت میکنید. از خداوند صلاح همه را خواهانم
سفارش به بانوان به تربیت خوب فرزندان
… سهیم و شریک هستند، در این نهضت سهیم هستند، شریک هستند بلکه باید گفت که اینها پیشقدم هستند، باید گفت که مردها از اینها الهام گرفتهاند در این نهضت، ان شاء الله خداوند همهتان را تایید کند؛ موفق باشید؛ سعادتمند باشید؛ و مملکت خودتان را خودتان اداره بکنید؛ و بچهها را خوب تربیت بکنید.
تربیت انسانها بهعنوان شغل انبیا
خداوند شما مومنات را حفظ کند که در نهضت اسلامی حظ کافی داشتید، و الآن هم برای مستمندان کمک کردید؛ و کمکهای شما بسیار با ارزش است. کمکهای بانوان ارزشش چند برابر کمکهای مردان است. خداوند شما را حفظ کند، و شما را برای تربیت انسانها، که شغل انبیا است ... حفظ کند. سلام بر همه شما و رحمت بر همه شما.