لزوم شناخت و جدا کردن پیرایههای دروغ و نقلهای خلاف از واقعهٔ عاشورا
… بیان بکنیم، قهراً یک مُلابِساتى[11] دارد، یک خصوصیّاتى هست. شما فرض بفرمایید که [دربارهی] سخنى که امام با یارانش در شب گفته، خب پیدا است میتوانید بگویید: در تاریکى شب، در تاریکى غمانگیز یا حزنآورِ آن شب، و از این قبیل. این پیرایهها نه مضر است نه دروغ. امّا بعضى از پیرایهها دروغ است؛ بعضى از نقلها خلاف است؛ حتّى آنچه در بعضى از کتابها نوشته شده است، مناسب شأن و لایق مفهوم و معناى نهضت حسینى نیست؛ اینها را بایستى شناخت و جدا کرد؛ [بنابراین] اوّلین مسئله این است که ما حادثه را خالص کنیم. [بعد اگر] آن حادثهی خالصشده و دقیق و متقن را به انواع بیانهاى هنرى -از شعر و نثر و سبک روضهخوانى که خودش یک سبک هنرىِ مخصوصى است- بیامیزیم، اشکالى ندارد؛ این کار مهمّى است؛ ما این کار را باید …
رواج آن گرایش به سبب بیان تحریفآمیز روایت عاشورا
… در تفکّر اسلامى چیز بدى نبود؛ یک ذخیره بود براى عالم اسلام و بخصوص قشر جوان- لکن یک گرایش شبهروشنفکرانه به وجود آمده بود که ما بیاییم این مسائل ایمانى و اعتقادى اسلام را از مسائل عاطفى و احساسى جدا کنیم؛ از جمله مسائل مربوط به عاشورا و روضهخوانیها و گریه. شاید بسیارى در آن روزها بودند که با توجّه به اینکه در ماجراى ذکر عاشورا و روایت فداکارى اباعبدالله (علیه الصّلاة و السّلام) چیزهایى وارد شده بود و احیاناً به شکلهاى تحریفآمیزى بیان میشد، این حرف برایشان مطلوب و شیرین بود و این گرایش رشد میکرد؛ لکن ما در صحنهی عمل بوضوح دیدیم که تا وقتى مسئله از طرف امام بزرگوارمان بهصورت رسمى و علنى در چهارچوب قضایاى عاشورا مطرح نشد، هیچ کار جدّى و واقعیاى انجام نگرفت.