رفتن به محتوای اصلی
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

حاضر و نمایان شدن عمل‌ها و خصلت‌های انسان در قیامت.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:سخنرانی در جمع طلاب نجف (تهذیب نفس و حفظ وحدت)— ۱۳۴۶/۰۶/۰۱

سیر زمانی

از ۱۳۴۶ تا ۱۳۶۳
۱۳۴۶۱۳۶۳

فقط سال ۱۳۶۱همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

عمل برای نفع جامعه است؛ عمل برای رشد جوانها و جامعه است؛ و این عمل یک عمل روحانی است، یک عمل الهی است که همین صورتش در آن عالم هست و شما به آن صورتها می‌رسید در آن عالم که فوق تصور ماهاست، آن عالم همه چیزهایی که در اینجاست، مثل این صوتی که انسان این را یک جایی منعکس می‌شود و پس می‌دهد، تمام این اعمالی که ما در اینجا انجام می‌دهیم این مثل آن صوت انعکاس دارد. و بعد که ما از اینجا رفتیم به آن عمل می‌رسیم، می‌بینیم. در آیه قرآن هست که فَمَنْ یَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّهٍ خَیْراً یَرَهُ[1]؛ هر کس عمل خیری بکند همان عمل خیر را می‌بیند، خودش را می‌بیند. این عمل در آنجا به صورتهای خوب در می‌آید، به صورتهای مناسب در می‌آید، و از بعد از مرگ انسان همراه آدم است تا آخر؛ و مَنْ یَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّهٍ شَرّاً یَرَهُ[2]؛ هر کس هر مقدار، هر ذره‌ای که عمل شرّ به جا بیاورد، آن هم در آن عالم می‌بیند؛ خود او را در آن عالم می‌بیند. جهنم و بهشت از عمل من و شما موجود می‌شود؛ عمل ما ابزار کار است برای آنجا. بنا بر این هدر ندهید این عمر را؛ این عمر شریفی که خدای تبارک و تعالی به شما داده است که در اینجا کسب کنید و کارهای خوب بکنید و هدایت کرده شما را برای کارهای خوب، کارهای مفید برای جامعه، کارهای مفید برای خودتان. این برای این‌ است که خدای تبارک و تعالی علم داشته است، مطلع بوده است بر واقعیات که هر کس هر کاری بکند اینجا، همین کار [را] در آنجا خواهد دید. نظیر دواهایی که انسان اینجا می‌خورد، یا سمهایی که انسان می‌خورد در اینجا آثارش را می‌بیند، این هم در آنجا خودِ عمل را می‌بیند. آنجا دیگر انسان خودش را می‌بیند. بنا بر این، عقل انسان اقتضا می‌کند که این چند روزی که در اینجا هست، این عمرش را به هدر ندهد که از بین برود؛ بالاتر اینکه در راه شرّ و در راه بد خرج نکند که وبال گردنش بشود آنجا. اینجا هر چه کار خوب بکنید برای خودتان، برای جامعه‌تان، این [را] در آنجا ان شاء الله می‌بینید.
لکن یک جای دیگری هم هست که در آنجا شکنجه‌هایی است که ما نمی‌توانیم بفهمیم. و آن از خود اعمال است. این طور نیست که نظیر اینجا یک فراشی از خارج بیاید و شکنجه کند. خود عمل انسان چنانچه صالح باشد، خود آن عمل در آنجا به انسان می‌رسد. و چنانچه «عمل» ناصالح باشد، همان به او می‌رسد؛ و مَنْ یَعمَل مِثقَالَ ذَرَّهٍ شَراً یَرَه. از آن طرف هم: فَمَن یَعمَل مِثْقَالَ ذَرَّهٍ خَیراً یَرَهُ.[1] خودش را می‌بیند. هر ذره‌ای که انسان عمل می‌کند یک صورت ما وراء طبیعت دارد. اینجا زبانش را آدم دراز می‌کند، زبان درازی می‌کند، یک مسلمانی را، یک مومنی را فحش می‌دهد، غیبت می‌کند؛ آن مومن فرض‌ کنید در امریکاست؛ شما از اینجا به او فحاشی می‌کنید یا غیبتش را می‌کنید؛ اینجا که این زبان این قدر دراز شده است، در آنجا صورتش این است که همین زبان دراز می‌شود تا آنجا از رویش عبور می‌کنند! در حدیث است این زبان درازی اینجا، آنجا صورت دارد. این شکنجه‌های ناجوانمردانه‌ای که به جوانهای ما کردند، هر شکنجه صورت دارد آنجا. هر داغی که کردند داغ می‌شوند آنجا، همین عملْ آنجا صورت پیدا می‌کند. همین عملْ شکنجه می‌شود آنجا.
اهل معرفت می‌گویند که هر چیزی که در بهشت و در جهنم ظهور پیدا می‌کند سابقه ندارد، از خود آدم است. در روایت هم هست اینکه زمین بهشت و جهنم قاع[3] است، هیچ چیز ندارد، صاف است. و در یک روایتی هم که سابقاً من دیدم- حالا نمی‌دانم تمام معنایش درست چه جوری است- این است که گاهی در بهشت یک اشخاصی، ملائکه الله، مشغول یک بنا می‌شدند و گاهی می‌ایستادند. ظاهراً پیغمبر اکرم شاید در شب معراج این را ملاحظه فرمودند. سوال کردند از جبرئیل که چراگاهی می‌ایستند، گاهی کار می‌کنند. عرض کرد که اینها اعمالی [است‌] که مردم می‌کنند. مادامی که اشتغال دارند به عمل خیر، اینها مصالحشان محقق می‌شود و مشغول بنا می‌شوند. آن وقتی که آنها مشغول این کار نیستند آنها هم. در هر صورت، یک مسئله‌ای است این در پیش اهل معرفت که تمام چیزهایی که در جهنم و بهشت هست این از خود ماست. این طور نیست که خدای تبارک و تعالی یک آتشی تهیه کرده است که ما را بسوزاند، ما خودمان تهیه می‌کنیم. در قرآن هم هست که اینها اعمال شماست که به خودتان رد می‌شود.

صورت مسخ‌شدهٔ دلبستگان به مادیات در عالم دیگر

… یک سلطان یا یک امیر و دیده بود که مجلس [به‌] همه چیز مزین است، همه چیز هست. در این بین، آب دهان می‌خواست بیندازد. نگاه کرد به اطراف و آب دهنش را توی صورت آن امیر انداخت. امیر اعتراض کرد که برای چه؟ گفت: من هر چه نگاه کردم، کثیفتر از صورت تو در اینجا نیافتم. شما اگر آن ورق را ببینید، انسان اگر آن صفحه دوم عالم را ببیند و در آنجا ببیند که اینهایی که ارزششان را به این مسائل می‌دانند، آن وقت می‌بینید که در آنجا، صورت آنها آن قدر مشوه [است‌] و صورت انسانی هم نیست، یک صورت دیگری است، تا ببینی سگباز است و همه دلش را به سگ داده است، صورت سگ است.

مسلم بودن تجسم اعمال و اخلاق نزد اهل نظر

مسئله تجسم اعمال و تجسم اخلاق و اینها یک مسئله‌ای است که در پیش اهل نظر و محققین مسلّم است. و در روایات ما هم هست کسی که غیبت می‌کند، در روایات هست که زبانش به اندازه بین مکه و مدینه ظاهراً هست، دراز می‌شود و مردم در روز حشر از روی این زبان عبور می‌کنند. این نتیجه غیبت است. یک کسی که زبانش از این ور شهر به آن ور شهر دراز می‌شود و اعراض مردم را ذکر …

احتمال تجسم اخلاق و اعمال پس از مرگ، انگیزهٔ اصلاح جدی مؤمنان

تجسّم اخلاق و اعمال و لوازم آنها و ملازمه آنها با انسان، از ما بعد موت تا قیامت کبری و از آن به بعد تا تنزیه و قطع رابطه به وسیله شدّت‌ها و عذاب‌ها در برازخ و جهنّم و عدم امکان ربط با شفیع و شمول شفاعت امری است که احتمال آن کمر انسان را می‌شکند و مومنان را به فکر اصلاح به طور جدّی می‌اندازد. هیچ کس نمی‌تواند ادّعا کند که قطع به خلاف این احتمال دارد مگر آنکه شیطان نفسش چنان بر او مسلّط باشد و با او

دیدن خود عمل خیر و شر در آن عالم و انعکاس عقاید و اخلاق

ما گرفتار اعمال خودمان هستیم در آن عالم، از خارج به ما چیزی نمی‌دهند. ما هستیم که بنا می‌کنیم اساس آن عالم را. این همه اعمال شماست که به شما رد می‌شود. انَّها هِی اعْمالُکُمْ تُرَدُّ الَیْکُمْ[10] فَمَنْ یَعْمَلْ مِثْقال ذَرّهٍ خیراً یَرَه.[11] نه اینکه ثوابش را می‌برد، خودش را می‌بیند وَ مَنْ یَعمَلْ مِثْقَالَ ذَرّهٍ شَرّاً یَرَه.[12] خود شرّ را می‌بیند، خود آن عمل را در آنجا می‌بیند. کارهای ما، عقاید ما، اخلاق ما؛ تمام اینها در آنجا منعکس است. و من امیدوارم که برادری را در اینجا مستحکم کنیم تا در آنجا منعکس بشود و برادر باشیم. مخاصمه مال اهل جهنم است. خصام اهل النار،[13] یکی از مصیبتهایی که اهل جهنم مبتلا هستند همین خصامی است که با هم دارند، جنگ و نزاعی است که به هم دارند؛ به هم می‌پرند مثل سگ! و …

رسیدن صورت غیبی اعمال این جهان به انسان در آن جهان

برادری از اموری است که هم قرآن کریم فرموده است که [مومنان‌] در این عالم برادرند و هم فرموده است که در بهشت برادر هستند و در سریرها در روبروی هم می‌نشینند و برادرند.[9] من امیدوارم که این آثار حالا تحقق پیدا کند تا منعکس بشود در آنجا. و می‌دانیم که هر چه که در اینجا باشد، صورت غیبی‌اش در آنجا به ما می‌رسد.