رفتن به محتوای اصلی
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

خواندن و حفظ قرآن و پیوند همیشگی مردم با آن.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در خطبه‌های نماز جمعه تهران— ۱۳۵۹/۰۳/۰۹

سیر زمانی

از ۱۳۵۹ تا ۱۴۰۴
۱۳۵۹۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۶۹همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

این ماه همچنین بهار قرآن است. اُنس با قرآن، معرفت اسلامی را در ذهن ما قوی‌تر و عمیق‌تر میکند. بدبختی جوامع اسلامی به ‌خاطر دوری از قرآن، دوری از حقایق قرآن و معارف قرآن است. آن کسانی از مسلمانان که معانی قرآن را نمیفهمند و با آن اُنس ندارند که وضعشان معلوم است؛ حتّی آن کسانی هم که زبان قرآن زبان آنها است و میفهمند، به خاطر عدم تدبّر در آیات قرآن، با حقایق قرآنی آشنا نمیشوند و اُنس نمیگیرند. می‌بینید که آیه‌ی «لَن یَجعَلَ اللهُ لِلکٰفِرینَ عَلَی المُؤمِنینَ سَبیلًا»[8] ــ یعنی خداوند مؤمنین را زیردست و زبون کفّار قرار نداده ــ در کشورهای عربی و به وسیله‌ی مردم عرب‌زبان در دنیا خوانده میشود، امّا عمل نمیشود؛ [چون] توجّه نیست، تنبّه نیست، تدبّر در آیات قرآن نیست، لذا کشورهای اسلامی عقب‌مانده‌اند. اُنس با قرآن، یعنی قرآن را خواندن و باز خواندن و باز خواندن و در مفاهیم قرآنی تدبّر کردن و آنها را فهمیدن. و فارسی‌زبان‌ها میتوانند از ترجمه‌ی قرآن استفاده کنند و کلمات قرآنی را به طور تقریب بفهمند و مضامین آیات قرآن را دریابند و در آنها فکر کنند و تأمّل کنند. اگر در آیات قرآن تأمّل کنیم، اراده‌ی ما قوی‌تر از این خواهد شد، استقامت ما بیشتر خواهد شد. همین آیات قرآنی است که توانست در روزگاری انسانهایی را تربیت کند که با دنیای کفر و ظلمات بستیزند، و همین معارف است که ملّت بزرگ ما را وادار کرد و مجهّز کرد که با دنیای مدرنِ مُظلَمِ[9] جاهلیّت ــ جاهلیّت مدرن، جاهلیّت قرن بیستم ــ مقابله کند. امیدواریم ملّت ما روزبه‌روز به قرآن و حقایق قرآنی نزدیک‌تر بشود.

شاهدها (۱۰ پاراگراف)

خواندن مکرر و تدبر در مفاهیم قرآن و تقویت معرفت اسلامی

… المُؤمِنینَ سَبیلًا»[8] ــ یعنی خداوند مؤمنین را زیردست و زبون کفّار قرار نداده ــ در کشورهای عربی و به وسیله‌ی مردم عرب‌زبان در دنیا خوانده میشود، امّا عمل نمیشود؛ [چون] توجّه نیست، تنبّه نیست، تدبّر در آیات قرآن نیست، لذا کشورهای اسلامی عقب‌مانده‌اند. اُنس با قرآن، یعنی قرآن را خواندن و باز خواندن و باز خواندن و در مفاهیم قرآنی تدبّر کردن و آنها را فهمیدن. و فارسی‌زبان‌ها میتوانند از ترجمه‌ی قرآن استفاده کنند و کلمات قرآنی را به طور تقریب بفهمند و مضامین آیات قرآن را دریابند و در آنها فکر کنند و تأمّل کنند. اگر در آیات قرآن تأمّل کنیم، اراده‌ی ما قوی‌تر از این خواهد شد، استقامت ما بیشتر خواهد شد. همین آیات …

لزوم گسترش فهم و انس با قرآن در میان یکایک مردم

از مجموع این آیات و روایات درباب قرآن نتیجه این می‌شود که ما باید فهم قرآن و انس با قرآن را گسترش دهیم در جامعه ما باید یکایک مردم با قرآن آشنا شوند، امروز به نام دین گاهی چیزهائی برذهن برخی از مردم حاکم است که اگر با قرآن آشنا باشند می‌فهمند که اینها از دین نیست. بسیاری از مشکلات و سؤال‌ها و ابهامات و عقده‌ها که درذهن‌ها هست با آشنائی عمیق با قرآن برطرف می‌شود و بسیاری از مشکلات و ناراحتی‌ها و بحران‌های روحی که ناشی از جهل به معارف اسلامی است با برکت آشنائی با قرآن مرتفع می‌شود.

محرومیت پیش از انقلاب و اقبال گستردهٔ جوانان و کودکان به قرآن پس از انقلاب

ما قبل از انقلاب، اصلاً محروم بودیم از این کار؛ البتّه گوشه ‌و کنار یک چند نفرى گاهى دُور هم جمع میشدند و یک تلاوتى میکردند امّا این رشد روزافزون و این سیل عظیم [اقبال] جوانها و بچّه‌ها به قرآن، اصلاً مال بعد از انقلاب است. لذا قبل از انقلاب گاهى بعضى از قرّاء مى‌آمدند ایران، کسى نمیفهمید که اینها کِى آمدند، کِى رفتند. من یادم مى‌آید که شیخ ابوالعینین آمد مشهد. من قبلاً نوارهاى او را زیاد شنیده بودم و دورادور خیلى خوشم مى‌آمد از خواندن او لکن کسى که او را دعوت کرده بود اوقاف بود؛ اینها کسانى بودند که ما با اینها بکلّى قطع رابطه بودیم. با اینکه خیلى هم دوست میداشتم که گوش …

لزوم آشنایی همهٔ افراد جامعه با قرآن و انحصاری نبودن آن

در حرکت عمومی جامعه این اثر را می‌گذارد که در جامعه قرآن در انحصار افراد خاصی نباشد بلکه همه افراد جامعه و مجموعه‌های مختلف در جامعه، با قرآن آشنا باشند و از هدایت قرآنی بهره بگیرند و این هدایت قرآنی همان چیزی است که در قرآن بر روی آن زیاد تکیه شده است، قرآن اصرار دارد که نور است «قَدْ جَاءَکُم‌ مِنَ اللَهِ نُورٌ وَ کِتَـابٌ مُّبِینٌ» همانا برای شما آمد از سوی خدا نور، یعنی همین قرآن و کتاب مبین و آشکار «یَهْدِی بِهِ اللَّهُ مَنِ اتَّبَعَ رِضْوَانَهُ سُبُلَ السَّلَامِ» به‌وسیله این کتاب خدای متعال آن کسانی را که از رضایت و خشنودی او تبعیت می‌کنند هدایت می‌کند به راه‌های سلامت و آرامش، یعنی در دنیای ستیزه‌گری بین ماده و معنا در دنیای آسیب‌پذیری انسان از عوامل گوناگون آن عاملی که می‌تواند انسان را به عافیت حقیقی برساند آشنائی و عمل به قرآن است « وَیُخْرِجُهُمْ مِنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ بِإِذْنِهِ» این قرآن انسان‌ها را از تاریکی‌ها به سوی نور خارج می‌کند « یَهْدِیهِمْ إِلى‌ صِراطٍ مُسْتَقِیم» و آنها را به راه راست هدایت می‌کند، پس قرآن در این آیه خودش را نور و هدایت کننده به راه راست و رساننده انسان به ساحل نجات تعریف می‌کند. از این وسیله هدایت چقدر یکایک ما بهره می‌بریم؟

محرومیت از فواید قرآن بدون آشنایی و انس با آن

و آیات متعدد دیگری درباره قرآن و فضیلت قرآن و رسالت و هدف قرآن در خود کتاب کریم قرآن هست ما از این فواید مادامی که با قرآن آشنا نباشیم و انس نداشته باشیم محروم خواهیم بود.

اشتیاق دل‌ها به قرآن، نعمتی از سوی پروردگار

احسنت و اجملت، طیّب‌‌الله‌‌ انفاسکم. خب، خیلى استفاده کردیم از آقایان. خدا را شکر میکنیم که دلهاى ما را مشتاق قرآن قرار داد؛ خود این نعمتى است از طرف پروردگار عالم. خدا را شکر میکنیم که الحمدلله‌‌ تلاوتهاى خوب قرآن در اختیار ما قرار میگیرد. ما همیشه در دوران حکومت طاغوت در این کشور، آرزو میبردیم که محافل قرآنى باشد، مجالس قرآنى باشد، فضاى قرآنى باشد، از اساتید قرآن استفاده کنیم، و نمیشد؛ الحمدلله‌‌ که حالا خدا توفیق …

انس با خدا و قرآن، دستاورد ارزشمند دوران اسارت

شما عزیزان مثل گذشته به خدا توکّل کنید، با خدا ارتباطتان را حفظ کنید. دستاورد دوران اسارت را که اُنس با خدا و اُنس با قرآن و صبر در مصیبت‌ها و مشکلات است، براى خودتان مثل ذخیره‌ى ارزشمندى نگه دارید. بحمدالله‌ عزیزان ما که برگشتند، از اردوگاه‌ها براى من خبر آوردند که [اسرا] اهل دعا، اهل نماز، اهل تهجّد، اهل راز و نیاز با خدا و اهل رابطه‌ى با خدا هستند؛ اینها را حفظ کنید؛ اینها خیلى ارزشمند است؛ مایه‌ى پیروزى ما اینها است. بیچاره آن کسانى که در مصیبت‌هاى …

رواج آموختن و تدبر در قرآن به‌ویژه برای جوانان و نوجوانان

… منکر آسان گردد؛ مساجد به ‌عنوان پایگاه‌هاى معنویّت و تزکیه و هدایت، روزبه‌روز گرم‌تر و پُررونق‌تر شود و نشان ایمان و عمل و اخلاق اسلامى، در گوشه ‌و ‌کنار جامعه، از جمله در مراکز دولتى و ادارات و دانشگاه‌ها، همه را به پیروى از تعالیم نورانى قرآن تشویق نماید؛ کتاب خدا در میان مردم حضور واقعى بیابد و آموختن و تدبّر و تعمّق در آن، براى همه بخصوص جوانان و نوجوانان، امرى رایج و دایر گردد. در این مورد، مسئولیّت علما و آگاهان و نویسندگان و گویندگان و رسانه‌هاى عمومى، بسى مهم و خطیر است.

انس عمومی با قرآن، مقدمهٔ فهم قرآن

… به بعضى از شما برادرها گفت استاد قرآن ــ یعنى هیچ بحثى در این نیست ــ شماها موظّفید، شماها مسئولید، باید بکنید این کار را؛ سازمانها هم باید بکنند؛ سازمان تبلیغات است، اوقاف است، بقیّه‌‌ى مراکزِ [مربوط به] این ‌‌طور چیزها است؛ شما موظّفید این کار را بکنید. خب، این مقدّمه است؛ مقدّمه‌‌اى براى فهم قرآن. فهم قرآن آن ‌‌وقتى که اُنس عمومى با قرآن باشد، ممکن و آسان است.

زمینهٔ گستردهٔ شیوع آشنایی با قرآن در ایران

… خوب شده‌اند و خیلى پیش رفته‌اند. گاهى در این مسابقات جهانى هم شرکت میکنند و درجات بالا را آنجا حائز میشوند. بعضى از این دوستانى که از جاهاى دیگر و کشورهاى عربى آمدند، میگویند اینها جورى کلمات و حروف عربى را تلفّظ میکنند که آدم باورش نمى‌آید اینها عرب نیستند؛ این نشان میدهد که زمینه‌ى شیوع آشنایى با قرآن در ایران خیلى زیاد است.