این ماه همچنین بهار قرآن است. اُنس با قرآن، معرفت اسلامی را در ذهن ما قویتر و عمیقتر میکند. بدبختی جوامع اسلامی به خاطر دوری از قرآن، دوری از حقایق قرآن و معارف قرآن است. آن کسانی از مسلمانان که معانی قرآن را نمیفهمند و با آن اُنس ندارند که وضعشان معلوم است؛ حتّی آن کسانی هم که زبان قرآن زبان آنها است و میفهمند، به خاطر عدم تدبّر در آیات قرآن، با حقایق قرآنی آشنا نمیشوند و اُنس نمیگیرند. میبینید که آیهی «لَن یَجعَلَ اللهُ لِلکٰفِرینَ عَلَی المُؤمِنینَ سَبیلًا»[8] ــ یعنی خداوند مؤمنین را زیردست و زبون کفّار قرار نداده ــ در کشورهای عربی و به وسیلهی مردم عربزبان در دنیا خوانده میشود، امّا عمل نمیشود؛ [چون] توجّه نیست، تنبّه نیست، تدبّر در آیات قرآن نیست، لذا کشورهای اسلامی عقبماندهاند. اُنس با قرآن، یعنی قرآن را خواندن و باز خواندن و باز خواندن و در مفاهیم قرآنی تدبّر کردن و آنها را فهمیدن. و فارسیزبانها میتوانند از ترجمهی قرآن استفاده کنند و کلمات قرآنی را به طور تقریب بفهمند و مضامین آیات قرآن را دریابند و در آنها فکر کنند و تأمّل کنند. اگر در آیات قرآن تأمّل کنیم، ارادهی ما قویتر از این خواهد شد، استقامت ما بیشتر خواهد شد. همین آیات قرآنی است که توانست در روزگاری انسانهایی را تربیت کند که با دنیای کفر و ظلمات بستیزند، و همین معارف است که ملّت بزرگ ما را وادار کرد و مجهّز کرد که با دنیای مدرنِ مُظلَمِ[9] جاهلیّت ــ جاهلیّت مدرن، جاهلیّت قرن بیستم ــ مقابله کند. امیدواریم ملّت ما روزبهروز به قرآن و حقایق قرآنی نزدیکتر بشود.انس با قرآن
توضیحتهیهشده با هوش مصنوعی
خواندن و حفظ قرآن و پیوند همیشگی مردم با آن.
نخستین کاربرد در متنهای این سایت:بیانات در خطبههای نماز جمعه تهران— ۱۳۵۹/۰۳/۰۹
سیر زمانی
از ۱۳۵۹ تا ۱۴۰۴۱۳۵۹۱۴۰۴
روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.
تعریف در کلام رهبر
شاهدها (۱۳۴ پاراگراف)
نقش انس و تدبر در قرآن در تعمیق معرفت دینی
دوستان عزیز! من به شما عرض بکنم؛ انس با قرآن و تدبر در قرآن، همچنین تدبر در ادعیهی مأثورهای که اعتبار دارد - مثل صحیفهی سجادیه و بسیاری از دعاها - در تعمیق معرفت دینی خیلی نقش دارد. تعمیق معرفت دینی خیلی مهم است. یک وقت یک کسی همینطور روی احساسات، در نماز جماعت هم ممکن است شرکت کند، در اعتکاف هم شرکت کند، در مجلس عزای حسینی هم شرکت کند، در فلان تظاهرات دینی هم شرکت کند، اما این معرفت در عمق جان او وجود نداشته باشد؛ لذا سر یک پیچی، سر یک …لزوم انس پژوهندهٔ قرآنی با مجموع قرآن از راه تلاوت و تدبر شخصی
یک نکتهی دیگر در مورد پژوهشهای قرآنی این است که در پژوهشهای قرآنی توجه به کارهای علمىِ مبنائی و اصولی خیلی لازم است. اینجور نیست که هر کس عربی بلد بود، بتواند از قرآن همهی مطالب را بفهمد و درک بکند؛ بتواند یک پژوهندهی قرآنی باشد؛ نه. اولاً انس با خود قرآن لازم است؛ یعنی پژوهندهی قرآنی باید با مجموع قرآن مأنوس باشد؛ تلاوت قرآن، دوباره خواندن قرآن، سه باره خواندن قرآن، تدبرهای شخصی در قرآن، کمک میکند به اینکه ما وقتی در یک موضوع خاصی در قرآن دنبال حقائق میگردیم، دربارهی آن موضوع بتوانیم راه به جائی ببریم؛ پس خود انس با قرآن لازم است.انس زنان با قرآن، مایهٔ حل بسیاری از مشکلات جامعه
… بدهد. من از همهی خانمهای محترم، بانوان گرامی که در بخشهای مختلف کشور در کار قرآنی فعالند، صمیمانه تشکر میکنم. و حضور شماها در عرصهی کار قرآنی، به جامعهی زن کشور الهام خواهد داد و زنان کشور ما - یعنی نیمی از جمعیت - را انشاءالله به قرآن متمایل خواهد کرد. و اگر زنها با قرآن مأنوس بشوند، بسیاری از مشکلات جامعه حل خواهد شد؛ چون انسانهای نسل بعد در دامن زن پرورش پیدا میکند و زنِ آشنای با قرآن و مأنوس با قرآن و متفاهم با مفاهیم قرآن، خیلی میتواند در تربیت فرزند تأثیراتی داشته باشد و امیدواریم انشاءالله به برکت این حرکت عظیم شماها، فردای جامعهی ما بمراتب از امروز قرآنیتر باشد.رشد انس با قرآن در کشور و مقدمه بودن جلسات تلاوت برای رهایی از بیگانگی با قرآن
… خوب بود. بعضی حقیقتاً در حد ضابطه، در حد استاندارد؛ چه از حیث اداء؛ چه از حیث لحن، از حیث تجوید، از حیث توجه به مضامین و مفاهیم و تنظیم اداء به تناسب مضامین و مفاهیم؛ از این جهات هم جوانهای ما بحمداللَّه پیشرفت خوبی کردهاند. اینها خوب است. بارها هم عرض شده است که این جلسات و این ترغیبها به تلاوتهای خوب، مقدمه است برای اینکه جامعهی ما انس با قرآن پیدا کند. از بیگانگی با قرآن که سالهای متمادی و طولانی کشور ما و ملت ما دچار آن بوده است، نجات پیدا کند، به قرآن نزدیک بشود؛ این تدریجاً دارد پیش میرود. البته خیلی هنوز فاصله است تا آنجائی که همهی ملت ما، همهی جوانان ما، مرد و زن ما، با قرآن انس پیدا کنند، که وقتی انس با قرآن پیدا شد، آن وقت این مجال به وجود خواهد آمد که انسان از قرآن استفتاء کند، سخن قرآن را در …بهرهمندی از قرآن مشروط به انس و دلسپردن به آن
… زمان ریاست آقای دکتر حداد عادل یک سنت خوب دیگری به آن اضافه شد و آن خواندن ترجمهی قرآن بود - که نمیدانم حالا هم ساری و جاری است یا نه - که خیلی خوب است. این قرآن نباید فقط حالت شکلی پیدا کند؛ باید گوش کنیم، از کلمات قرآن بهره ببریم. دلمان را بدهیم به قرآن. هر کلمهای از این کلمات قرآن میتواند یک انقلابی در دلهای ما به وجود بیاورد؛ البته برای کسی که مأنوس با قرآن باشد. به حسب تجربه، آدمی که مأنوس با قرآن نباشد، بهرهی زیادی هم از قرآن نمیبرد. «ایّکم زادته هذه ایمانا». آیهای که میآمد، منافقین میگفتند ها چی شد؟ ایمانتان زیاد شد؟ چیزی از قرآن نمیفهمیدند. اگر انس با قرآن باشد و دل دادن به قرآن باشد، انسان آن وقت میبیند از هر کلمهی قرآن یک قطرهی مصفا و پاکیزهای نوش جان میکند؛ نوری به دل انسان …استفادهٔ جوانان از قرآنهای باترجمه برای فهم و انس با کلام خدا
و خدا را شکر میکنیم که قرآن ما دستنخورده باقی ماند و تا امروز تحریفنشده باقی ماند؛ از این استفاده کنیم. جوانها هم اگر معنای قرآن را - چون با عربی آشنا نیستند - نمیدانند، از این قرآنهای با ترجمه که امروز بحمداللَّه متنوع و متکثر و متعدد هم هست، ببرند، همینطور که آن خواننده دارد قرآن را میخواند، آیات را خط ببرند و ترجمهها را نگاه کنند، استفاده کنند، بفهمند. مستقیم از خود خدا بشنوید و کلام خدا را با دلهای خودتان آشنا کنید؛ دلها را مأنوس کنید. ما در این زمینهها کمبود داریم. در آموزش و پرورش باید تلاوت قرآن آنچنان به جوانها تعلیم داده بشود - ولو آیات برگزیده و انتخاب شده - که جوان ما که در کودکی این آیات را فرا گرفته، تا آخر عمر در همهی مواقع، این آیات مثل یک تابلوئی جلوی چشم او باشد؛ در مواقع …سودمندتر از هر واعظ و درس و سرمایهٔ ماندگار زندگی
… - یا اگر نمیتواند یک ختم قرآن بخواند، یک بخش عمدهای از قرآن را بخواند با تأمل، با تدبر؛ اگر عادت کند به تأمل و تدبر در قرآن در این مدتی که آنجاست - بتوانید عادت بدهید حاجی را به اینچنین سیرهها و رویههای ماندگار معنوی و روحی - این برای او میشود یک سرمایه. قرآن یک ذخیرهی تمامنشدنی است. انس با قرآن از هر واعظی، از هر رفیق ناصحی، از هر درسی برای انسان مفیدتر است. اگر حقیقتاً انسان با قرآن رابطه برقرار کند و قرآن را بخواند برای استناره و استفاده و استضائهی قلبی و معنوی خود، این برای او از هر واعظی بالاتر است. اگر انسان این انس را بتواند پیدا بکند، خیلی دستاورد بزرگی است.لزوم ارتباط دائم با قرآن و تلاوت روزانهٔ آیات
اشکال سوم این است که ما در ماه مبارک رمضان که ماه تلاوت قرآن و ماه نزول قرآن و ماه جلسات است و ما هم که این جلسه را داریم و جلسات فراوانی هم در مساجد و محافل گوناگون است، ماه رمضان که تمام شد، قرآن را ببندیم و ببوسیم و بگذاریم کنار. این نباید اتفاق بیفتد. قرآن را بایستی از خودمان جدا نکنیم. دائم باید با قرآن مرتبط و مأنوس باشیم. حالا در روایات دارد که هر روز لااقل پنجاه آیهی قرآن بخوانید. این، یکی از معیارهاست. اگر نتوانستید، روزی ده آیهی قرآن بخوانید؛ نگوئید سورهی حمد را میخوانم و این چند آیهی سورهی حمد با چند آیهی سورهی قلهواللَّه - یک رکعت - میشود همان ده آیهای که فلانی میگوید. نه، غیر از آن قرآنی که در نماز میخوانید - چه نماز نافله، چه نماز فریضه - قرآن …لزوم انس با قرآن، باور و فهم آن
بنابراین با قرآن انس بگیریم، قرآن را باور کنیم و قرآن را بفهمیم. کار قرآنی در کشور ما خوشبختانه به صورت انبوه انجام گرفته و دارد انجام میگیرد؛ اما نباید این حرکت هرگز دچار وقفه بشود. و شما جوانهای قرآنی عزیز را - که با قرآن مأنوس و مفتخر به قرآن هستید - توصیه میکنم که این راه و شیوه را و این منهج مبارک را ادامه دهید و …انس با قرآن، راه ایجاد عمق در اعتقادات و ایمان
… هستند، که به یک معانییی هم تظاهر میکنند؛ اما باطنشان اینطور نیست. این به خاطر این بود که اینها عمق نداشتند. البته این یکی از عوامل است؛ یک عامل هم شهوات و دنیاطلبی و امثال اینهاست که کسانی را هم که عمق دارند، منحرف میکند. بسیار کسانی بودند که عمق نداشتند. یکی از راههایی که این عمق را در اعتقادات انسان، در مبانی فکری انسان، در روح انسان، در ایمان انسان ایجاد میکند، انس با قرآن است. بنابراین در زندگی حتماً قرآنِ با تدبر را در نظر داشته باشید و نگذارید حذف شود.دنبال کردن تلاوت برجسته برای عمومیت یافتن انس با قرآن
من بارها گفتهام، باز هم میگویم: ما تلاوت برجستهی قرآن را در این کشور دنبال میکنیم، برای اینکه اُنس با قرآن و تلاوت قرآن در بین مردم عمومیت پیدا کند. عزیزان من! باید با قرآن اُنس پیدا کنید. زبان ما، زبان قرآن نیست؛ میتوانیم به ترجمهی قرآن مراجعه کنیم؛ اما عمقیابی مضامین قرآنی فقط با مراجعهی به ترجمه نمیشود؛ کما اینکه با خواندن متن قرآن هم برای کسانی که میفهمند، همیشه به دست نمیآید؛ با تدبر به دست میآید؛ با عمقیابی به دست میآید.تلاوت قدم اول و لزوم انس و نگهداشتن مفاهیم قرآن بهعنوان برنامهٔ زندگی
برادران من ! این خواندن و تلاوت قرآن، قدم اول است، قدم آخر نیست. اول، آشنایی و انس با قرآن لازم است. بعد، مفاهیم قرآنی را به صورت سطورِ قطعی و مجسمِ برنامهی زندگی در مقابل چشم نگه داشتن، تا ما را به این طرف و آن طرف نکشانند؛ یک روز ما را به سمت کمونیسم بکشانند، یک روز به سمت لیبرالیسم؛ یک روز از سوسیالیسم بگویند، یک روز از سرمایهداری. قرآن را وقتی که یاد گرفتیم و با آن آشنا شدیم، نمیتوانند ما را به این طرف و آن طرف بکشانند؛ چون خط روشن قرآن ما را هدایت میکند. و آنگاه، پیاده …حرکت عمومی جامعه بهسوی قرآن پس از انقلاب و لزوم تقویت آن
ما را برای مدّتهای طولانی، به طرق مختلف از قرآن دور نگه داشتند. امروز ما میخواهیم فضای قرآنی داشته باشیم؛ باید به قرآن برگردیم. البته بیستوپنج سال است که جامعه ما بهطور جدّی و با حرکت دستجمعی و عمومی به سمت قرآن حرکت میکند. قبل از انقلاب هم حرکت قرآنی وجود داشت، ولی مثل حرکتهای فردی بود. حرکت جمعىِ جامعه، بعد از حاکمیت نظام اسلامی است که حرکت خوبی هم بوده و هنوز تا رسیدن به نقطه مطلوب فاصله دارد. نتیجه آن حرکت این شده که شما امروز میبینید پیر و جوان و زن و مرد ما تا حدود زیادی با قرآن اُنس دارند. حضور جوانانی که در هر گوشه و بخشی از بخشهای جامعه با قرآن مأنوسند، نتیجه همان حرکت است که بایستی تقویت شود. تقویتِ حرکت مذکور به این است که شما قرّاء بتوانید قرآن را با صدا و شیوه خوب و زیبا بخوانید. اهمیت دادن به این جلسات برای همین است که اهمیت فراگیری …انس امام با قرآن و الهام تصمیمات ایشان از مضامین قرآنی
معرفت قرآنی در دل امام زنده بود. امام خیلی قرآن میخواندند. از جمله کارهای امام، اُنس با قرآن بود. خیلی اوقات وقتی ما خدمت ایشان میرفتیم، قرآن دم دستشان بود و مشغول خواندن بودند. تصمیماتی که امام میگرفتند، با الهام از مضامین قرآنی بود. میدانید جنگ اُحد سه مرحله را پشتسر گذاشت: یک مرحله، مرحلهی پیروزیِ اوّل بود که به اردوگاه دشمن ریختند و دشمن پا به فرار گذاشت. مرحلهی دوم، مرحلهی شکست بود؛ ناشی از این بود که این پیروزی، عدّهای را که باید از تنگه حراست میکردند، به طمع انداخت؛ بنابراین …آشنایی با متن قرآن قدم اول عمل کامل به آن
قدم اوّل برای عمل کامل به قرآن، آشنایی با متن قرآن است. در دوره رژیم طاغوت، مردم ما با قرآن آشنا نبودند. کسانی که میتوانستند قرآن را از رو بخوانند - آن هم به صورت غلط - محدود بودند. جوانان و کسانی که در مدارس دوره پهلوی رشد پیدا کرده بودند، هیچ با قرآن آشنایی نداشتند. اگر یک وقت پدر و مادر مؤمنی داشتند، آنها را در …نورانی شدن دل و جان و زدوده شدن ظلمات در پرتو انس با قرآن
عزیزان من! قرآن نور است و حقیقتاً دل و روح را روشن میکند. اگر با قرآن اُنس پیدا کنید، میبینید که دل و جان شما نورانی میشود. به برکت قرآن بسیاری از ظلمات و ابهامها از قلب و روح انسان زدوده میشود. آیا این بهتر نیست؟ «یخرجهم من الظّلمات الی النّور». بهوسیله قرآن است که خدای متعال میفرماید: «اللَّه ولىّ الّذین امنوا یخرجهم من الظّلمات الی النّور»[1] . به برکت قرآن است که انسان از ظلمات اوهام، اشتباهات، خطاها و غلطها، به نور هدایت راه پیدا میکند. قرآن، …توصیه به رواج انس با قرآن در مجموعهٔ حوزهٔ هنری
به نظر من براى این کار، قرآن را رایج کنید در مجموعهى خودتان؛ یعنى آقایانى یا خواهرانى که احیاناً مشغول کار هستند، با قرآن اُنس پیدا کنند. قرآن چیز عجیبى است؛ افسوس که با کلمات نمیشود آن احساس و برداشت را انسان بیان بکند. به نظر من واقعاً قرآن یک چیز عجیبى است؛ البتّه قرآن را با زبان خودش باید فهمید؛ ترجمهى قرآن نمیتواند قرآن باشد؛ حالا اگرچه یک چیزکى را نشان میدهد امّا به نظر من با قرآن اُنس …رشد روزافزون انس با قرآن و آموزش آن در جامعه
خدا را شکرگزاریم که یک ماه رمضان دیگر و یک محفل قرآنی دیگر، نصیب شد و در این جمع بسیار خوب، شما قراء عزیز، جوانان عزیز و مأنوسین با قرآن را زیارت کردیم. این در حالی است که بحمدالله رشد انس با قرآن و آموزش آن، امسال از سال گذشته بهتر است و تقریباً بهطور روزافزون، این معنا در جامعهی ما محسوس است. خدا را شکر میکنیم که قرآن را در چشمها و دلهای مردم کشور ما شیرین کرد؛ دلهای جوانان ما را به قرآن متوجه نمود و استعدادهای جوانان ما را به سمت قرآن جهت داد. من صداهایی خوب و قوی میشنوم که میتوانند در خدمت قرآن و تلاوت قرآن قرار گیرند. وقتی قرآن خوب تلاوت شد، …بذر انس جوانان با قرآن و نزدیک شدن جامعه به هدفهای قرآن در آینده
تلاوت قرآن یک سرگرمی و تفنن نیست، بلکه کاری اصولی است. اگر امروز بذر انس با قرآن در بین جوانان پاشیده شود، سالها بعد نتیجهی نهایی خودش را ظاهر خواهد کرد. امروز فقط نگاه میکنید و جوانانی را میبینید که صداهای خوش، حنجرههای قوی و استعدادهای درخشان خود را در راه فهم قرآن به کار انداختهاند و شما لذت میبرید. امروز فقط همین است. اما در آینده، وقتی که این موج روزبهروز وسیعتر و پیوستهتر شود و کار بهجایی برسد که انشاءالله عمدهی جوانان ما با قرآن انس بگیرند، آن وقت جامعه به هدفهای قرآن هم نزدیک خواهد شد و دل جوانان با قرآن آشنا خواهد گردید.استعداد همهٔ کودکان و لزوم همت برای آشنا کردن نوباوگان با قرآن
… قرآن، هر کدام از اینها براى ما حقیقتاً یک مژده است؛ این بچّهها که اینجور عاشقانه به قرآن میپردازند، جاى سپاس دارد در پیشگاه خداوند متعال. البتّه من همین جا باید از پدر این بچّهى کوچک[2] تشکّر کنم؛ از پدر این قرّاء[3] و اساتید و مربّىهایشان[4] تشکّر کنم. و بدانند ملّت ما که همهى بچّههاى کوچک ما همین استعداد را دارند؛ یک همّت لازم است؛ یک رسیدگى لازم است تا ما این نوباوگان را با قرآن آشنا کنیم.توصیه به قاریان جوان به افزایش رابطه، تلاوت و تدبر در قرآن
عزیزان من، قرّاء قرآن، جوانهاى پاکدل انقلابى ما! این رابطه را روزبهروز با قرآن بیشتر کنید. در خانوادهها عطر قرآن را در فضا منتشر کنید، قرآن را بخوانید و بخوانید، در قرآن تدبّر کنید. دشمن نمیخواهد مسلمانها آیات قرآن را مثل عَلَم در دست بگیرند؛ چون قرآن تکلیفها را معیّن کرده؛ تکلیف مسلمانها را، تکلیف جهاد را، تکلیف زندگى اسلامى و مرگ اسلامى را؛ دشمنها نمیخواهند.عقب بودن از کاروان انس با قرآن با وجود پیشرفت پس از انقلاب
… در دوران پهلوی اینها را بکلی از بین برده بودند؛ این مدارس رسمی هم که مطلقاً چنین چیزی نداشت. البته فقط تعدادی از این جلسات و دورههای قرآن فعالیت داشتند و بعضی از افراد در گوشه و کنار کشور - تهران، مشهد، اصفهان و سایر جاها - مشغول بودند؛ اما هیچ چیز نبود؛ هرچه شده، از انقلاب به این طرف است؛ درعینحال ما احساس میکنیم که از کاروان فراگیری و انس با قرآن عقب هستیم.توصیه به همراه داشتن قرآن و تلاوت آن در اوقات فراغت
در آن دوران طاغوت، من در مشهد جلسات تفسیر و درس قرآن داشتم؛ به جوانانی که میآمدند، میگفتم که هر کدام از شماها یک نسخهی قرآن در جیب بغلتان داشته باشید؛ اگر در جایی منتظر کاری میایستید و فراغتی پیدا میکنید - یک دقیقه، دو دقیقه، پنج دقیقه، نیم ساعت - قرآن را باز کنید و به تلاوت آن مشغول شوید، تا با این کتاب انس پیدا کنید. تعدادی که اینطور عمل کرده بودند، هرچند بسیار اندک بودند، لیکن احساس میکردم که اینها با اینکه غالباً هم عربی نمیدانستند، اما از لحاظ فهم معارف اسلامی، از دیگران برجستهتر بودند و به طور ممتازی با آنها تفاوت داشتند.بالا رفتن معرفت عمومی کشور با انس با قرآن
انس با قرآن، معرفت عمومی یک کشور را بالا میبرد. قرآن، همه چیز ماست؛ نور است. این جوانان ما از وقتی که با قرآن مأنوس شدند، وضعیت خیلی فرق کرد. ما در طول هشت سال جنگ، زیر آتش توپ و تفنگ، جوانانی را در جبههها داشتیم که به مجردی که بر زمین مینشستند و اندک فراغتی پیدا میکردند، قرآنشان را باز میکردند و مشغول …لزوم انس طلاب با قرآن و پیامدهای انزوای قرآن در حوزه
مطلب چهارم این است که در عین حالى که فقاهت اساس امر است، از علوم دیگر اسلامى در حوزهها نباید غفلت بشود. مثلاً قرآن، علم قرآن، شناسایى قرآن، فهم قرآن، اُنس با قرآن باید به عنوان یک علم، یک رشته در حوزهها وجود داشته باشد؛ طلّاب ما باید قرآن را حفظ کنند یا لااقل بخشى از قرآن را، یا حدّاقل به آن مأنوس باشند. چقدر مفاهیم اسلامى است که در قرآن هست و ما اگر در فقه بخواهیم بحث کنیم به فکر آنها نمىافتیم. و این انزواى قرآن در حوزههاى علمیّه و عدم اُنس ما با قرآن خیلى مشکلات براى ما درست کرده است و بعد از این هم خواهد کرد و تنگنظرى به ما خواهد داد.شوق همهٔ ملت به قرآن از قرائت و تجوید تا فهم و فقه
الحمدلله حالا که شما آمدید ایران، در شرایطى آمدهاید که همهجاى کشور ما بحمدالله پُر است از شوق قرآن؛ الحمدلله. خدا را شکر میکنیم که سرتاپای وجود جوانهاى ما، بچّههاى ما، همهى ملّت ما، شوق به قرآن است؛ قرائتاً، تجویداً، فهماً، فقهاً؛ از همه جهت. سابق اینجور نبود؛ در گذشته، این سلاطین و حکّام طاغوتى، مردم را از قرآن دور نگه داشته بودند. گاهى کسانى پیدا میشدند یک کارهاى قرآنى میکردند، امّا در سطح خیلى پایینى. من یادم هست؛ همین آقاى شیخ ابوالعینین آمد مشهد، من تازه از زندان آزاد شده بودم. آمدم مسجد …لزوم گسترش فهم و انس با قرآن در میان یکایک مردم
از مجموع این آیات و روایات درباب قرآن نتیجه این میشود که ما باید فهم قرآن و انس با قرآن را گسترش دهیم در جامعه ما باید یکایک مردم با قرآن آشنا شوند، امروز به نام دین گاهی چیزهائی برذهن برخی از مردم حاکم است که اگر با قرآن آشنا باشند میفهمند که اینها از دین نیست. بسیاری از مشکلات و سؤالها و ابهامات و عقدهها که درذهنها هست با آشنائی عمیق با قرآن برطرف میشود و بسیاری از مشکلات و ناراحتیها و بحرانهای روحی که ناشی از جهل به معارف اسلامی است با برکت آشنائی با قرآن مرتفع میشود.محرومیت پیش از انقلاب و اقبال گستردهٔ جوانان و کودکان به قرآن پس از انقلاب
ما قبل از انقلاب، اصلاً محروم بودیم از این کار؛ البتّه گوشه و کنار یک چند نفرى گاهى دُور هم جمع میشدند و یک تلاوتى میکردند امّا این رشد روزافزون و این سیل عظیم [اقبال] جوانها و بچّهها به قرآن، اصلاً مال بعد از انقلاب است. لذا قبل از انقلاب گاهى بعضى از قرّاء مىآمدند ایران، کسى نمیفهمید که اینها کِى آمدند، کِى رفتند. من یادم مىآید که شیخ ابوالعینین آمد مشهد. من قبلاً نوارهاى او را زیاد شنیده بودم و دورادور خیلى خوشم مىآمد از خواندن او لکن کسى که او را دعوت کرده بود اوقاف بود؛ اینها کسانى بودند که ما با اینها بکلّى قطع رابطه بودیم. با اینکه خیلى هم دوست میداشتم که گوش …انس عامهٔ مردم با الفاظ قرآن گام نخست عمل به قرآن و راه فهم مفاهیم آن
… را گوش کردهاند و بتدریج رشد کردهاند و الان به برکت همین، یک قشر و یک طبقهی خوبى به وجود آمدند که خودشان هم استادند؛ یعنى از همین طریق استاد شدند؛ یعنى بدون اینکه کلاس و دورهاى دیده باشند، بتدریج با استماع و دقّت و مطالعهی کتابهاى قرائت، استاد شدند. اگر یک ملّتى بخواهد به قرآن عمل کند، قدم اوّلش آشنایى با همین الفاظ و ظواهر قرآن است. عامّهی مردم باید با قرآن اُنس بگیرند؛ این اُنس، حرکت به سمت مفاهیم قرآن را تضمین میکند.توصیه به تکرار و حفظ ده آیه از سورهٔ بقره و مراجعه به ترجمه
من هفتهى قبل ده آیه از قرآن را که در مورد جهاد فى سبیلالله بود، توصیه کردم که برادران و خواهرانم تکرار کنند و بخوانند. بعضى از برادران و خواهران خواستند من در اطراف آن آیات توضیحى بدهم، امّا توضیح را به ترجمهها و تفسیرها و تدبّر خود شما واگذار میکنم. مقصود این است که با این آیات اُنس بگیرید. این هفته هم به همهى برادران و خواهرانم توصیه میکنم سورهى بقره از آیهى ۱۹۹ ــ در بعضى از قرآنها آیهى ۲۰۰ ــ را تا ده آیه، آیهى ۲۰۹ یا ۲۱۰، هر روز تکرار کنید. این ده آیه را بخوانید و به ترجمهاش مراجعه کنید. اوّلِ آیات، «فَـاِذا قَضَیتُم مَنـاسِکَکُم فَاذکُرُوا اللهَ کَذِکـرِکُم ءاباّْءَکُم اَو اَشَدَّ ذِکرًا’»[17] [است که] سعى کنید اینها را حفظ کنید و به ترجمههایش هم مراجعه کنید. پروردگارا! ما را لحظهاى از یاد خودت غافل مدار. و انّ احسن الحدیث و ابلغ الموعظة کتاب الله حیث یقول: