حقیقتاً حادثهی تلخ و ضایعهی سنگین فقدان رهبر کبیر ما و امام بزرگوار ما، بدون شک تلخترین و مصیبتبارترین حوادثى است که در طول تاریخ انقلابمان براى ملّت ایران پیش آمده؛ بلکه از جملهی حوادث نادرى است که همهی مسلمانان جهان را تحت تأثیر قرار داده این مصیبت و این ضایعه. از طرفى یک ابتلاء الهى هم هست؛ یک امتحان الهى است براى مردم ما و همهی اقشار این ملّت بزرگ و قهرمان و مقاوم. همهی امتحانات الهى همینجور است که آن کسانى که با این امتحان روبهرو میشوند یا با عمل خود و ارادهی خود و با حُسن انتخاب خود از این امتحان سربلند بیرون میآیند -که در این صورت [آن] حادثهی مصیبتبار و تلخ، یک پلّهاى خواهد شد در راه تعالى و تکامل آنها؛ اگرچه مصیبت است، سخت است، تلخ است، امّا اگر کسانى که با این مصیبت روبهرو میشوند بتوانند با تصمیم درست، با انتخاب درست، با حرکت درست، کار درست را پیدا کنند و انجام بدهند، همین حادثهی تلخ و مصیبتبار براى آن ملّت، آن مردم، آن کسانى که با این امتحان مواجه شدهاند، یک وسیلهی تعالى و تکامل خواهد شد- امّا اگر بعکس، با امتحان الهى، با ابتلاء الهى، بد برخورد بشود و اگر انسان یا جامعه، با عدم بصیرت، با ضعف اراده، با سردرگمى، با عدم استفادهی از فرصتهاى الهى، با رو آوردن به ضعفها و نقصهاى بشرى با حادثهی مصیبتبار مواجه بشوند، آن مصیبتْ آنها را نخواهد ساخت، آنها را پیش نخواهد برد، بلکه براى آنها مصیبت مضاعفى را به بار خواهد آورد.رسول گرامى اسلام از حادثهاى مثل جنگ اُحد و شکستى که براى مسلمین در آن حادثه به وجود آمد، بهعنوان یک درس و یک پلّهاى به سوى تکامل استفاده کرد. همین امام و رهبر و پیشواى بزرگمان، در طول این ده سال از حوادثى که بسیار براى همهی ما تلخ و سنگین و مصیبتبار بود، بهعنوان یک عاملى در جهت تقویت ما و پیشرفت ما استفاده کرد. قبل از پیروزى انقلاب، در اوایل نهضت، از حوادثى مثل حادثهی مدرسهی فیضیّه یا حادثهی پانزدهم خرداد -با آن همه فشار و سنگینیاى که براى مردم داشت- امام عزیزمان و رهبر کبیر فقیدمان بهعنوان یک گامى، یک ابزارى، یک وسیلهاى به سمت اهداف انقلابى خود و ملّت استفاده کرد، مردم را پیش برد. به این ترتیب امتحان الهى براى یک ملّت، میشود یک امتحان موفّق. امتحان اینجور است. همهی آزمایشها و امتحانها دو طرف دارد: یا آن ملّت یا شخصى که دچار آزمایش است در آن امتحان موفّق میشود و پیروز میشود، یا شکست میخورد. رحلت امام عزیزمان براى ما یک امتحان است.امتحان الهی
نامهای دیگر: امتحان، امتحان ملتها
توضیحتهیهشده با هوش مصنوعی
آزمایش افراد و ملتها از سوی خدا در حوادث و تکالیف.
نخستین کاربرد در متنهای این سایت:بیانات در اجتماع اقشار مختلف مردم به مناسبت شهادت دکتر مصطفیٰ چمران— ۱۳۶۰/۰۴/۰۲
سیر زمانی
از ۱۳۶۰ تا ۱۴۰۳۱۳۶۰۱۴۰۳
فقط سال ۱۳۶۰همهٔ سالها
تعریف در کلام رهبر
این حوادث امتحان است، ابتلاء است. امتحان بدین معنا نیست که یک آزمایشى است تا خدا ما را بشناسد، یا یک آزمایشى است که ما خودمان، خودمان را بشناسیم؛ هیچ کدام از اینها نیست؛ بلکه امتحان، عبور از یک مرحله است، مواجه شدن با یک بار سنگین است، یک گردنه است در یک مسیر، که شما یا از این گردنه عبور خواهید کرد، یا پشت گردنه خواهید ماند؛ از این دو حال خارج نیست. مصائب دنیا در حکم بارهاى سنگینى است که بر دوش شما قرار میگیرد؛ یا این بار را بلند خواهید کرد و این بار کمر شما را نخواهد شکست، یا زیر این بار میمانید، درمیمانید، عاجز میشوید؛ از این دو حال خارج نیست. خداى متعال امتحانها را بر سر راه افراد و ملّتها قرار میدهد تا این ملّتها این بارها را بردارند، از این گردنهها عبور کنند و به این وسیله به مقامات عالى برسند و در جایگاه شایسته و مناسب خود قرار بگیرند. به حوادث با این دید نگاه کنید.این ایثار و این گذشت، یک نماد است برای مؤمنانی که میخواهند راه حقیقت را، راه تعالی را، راه عروج به مدارج عالیه را طی کنند. بدون گذشت، امکان ندارد. همهی امتحانهائی که ما میشویم، در واقع نقطهی اصلیاش همین است؛ پای یک ایثار و یک گذشت به میان میآید. گاهی گذشت از جان است، از مال است؛ گاهی گذشت از یک حرفی است که کسی زده است، میخواهد با اصرار و لجاجت پای آن حرف بایستد؛ گاهی گذشت از عزیزان است؛ فرزندان، کسان. امتحان یعنی عبور از وادی محنت. یک محنتی را، یک شدتی را جلوی پای یک انسانی یا یک ملتی میگذارند؛ عبور از این محنت، امتحان است. اگر توانست عبور کند، به آن منزل مقصود میرسد؛ اگر نتوانست - نتوانست استعداد مندرج در وجود خود را بروز دهد، نتوانست بر هوای نفس غالب بیاید و عبور کند - میماند؛ امتحان این است. امتحان الهی برای این نیست که خدا ما را بشناسد، ببیند ما در چه وزنی، در چه حدی هستیم؛ خود امتحان در حقیقت یک گام است به سوی مقصد. من و شما که امتحان میشویم، معنایش این است که اگر توانستیم از این شدت و از این محنت عبور کنیم، یک وضع جدیدی، حیات جدیدی، مرحلهی جدیدی را به دست میآوریم. در این خصوص، یک ملت و یک شخص تفاوتی نمیکند.شاهدها (۵ پاراگراف)
شمول آزمایش الهی بر افراد و ملتها و ابتلای امروز ملت ایران
مسئلهى امتحان و آزمایش افرادِ انسان در دوران زندگى در قبال امانت و تعهّد تکلیف، یکى از مسائل اساسى و مهمّى است که امروز یک مصداق آن در برابر چشم ما است؛ آزمایش الهى، هم براى افراد هست، هم براى امّتها و ملّتها. ما امروز هر دو نوع آزمایش را در برابر خود داریم؛ هم ملّت ما به عنوان یک ملّت جدیدالولاده در قبال آزمایش سنگین الهى است و هم در این بازار گرم جهاد و شهادت، تکتک ما در برابر آزمایش سنگین الهى قرار داریم.توجه به خط اسلام و جهاد امتحان عمومی امروز ملت
ما اگر از دکتر چمران تجلیل میکنیم، در حقیقت از خطّ اسلام و جهاد و مبارزهى براى حاکمیّت قوانین اسلامى با استفاده از شیوههاى اسلامى داریم تجلیل میکنیم؛ و این همان چیزى است که امروز ملّت ما باید متوجّه به آن باشد و امتحان عمومى ملّت ما این است.وضع کنونی جامعه آزمایشی برای ملتهای جهان و برای تاریخ
… اسلامىاى را به جنگ با خود بطلبند و جانهایى را فدا کنند، در چه راهى دارند حرکت میکنند؟ آن سیاستبازانى که حاضرند براى دستمالى، قیصریّهاى را آتش بزنند و با تکیه بر خواستها و افکار و نظرات معوَج خود در مقابل یک ملّت قرار بگیرند، در کدام راه دارند حرکت میکنند؟ این یک آزمایش است براى ملّتهاى جهان که به وضع کنونى جامعه نگاه کنند و ببینند؛ ملّت خود ما که بحمدالله هوشیار و آگاه است و مىبیند؛ یک آزمایش براى دیگران است، یک آزمایش براى تاریخ است.اجتماع در شهادت چمران بهمنزلهٔ قرار گرفتن در برابر آزمایشی سنگین
اجتماع بزرگ شما به مناسبت شهادت سردار پُرافتخار اسلام و برادر سربلندِ عزیز فراموشنشدنیِ ما مرحوم دکتر مصطفىٰ چمران ــ که یادش براى ما و براى ملّت ما هرگز فراموش نخواهد شد ــ در حقیقت قرار گرفتن در برابر یک چنین آزمایش عظیم و سنگینى است. خداوند متعال میفرماید: مِنَ المُؤمِنینَ رِجالٌ صَدَقوا ما عاهَدُوا اللهَ عَلَیه؛ یعنى بعضى از مردم در مقابل تعهّدشان و تکلیفى که با خدا بر سر آن عهد بستهاند، صدق و راستى به خرج میدهند؛ فَمِنهُم مَن قَضیٰ نَحبَهُ وَ مِنهُم مَن یَنتَظِر، بعضى راهشان را پیمودند …زندگی جهادی چمران تا شهادت مصداق آزمایش الهی
… شود. در اوّلین فرصتى که توانست با چوب زیربغل راه برود، باز لباس نظامى را پوشید و در روز پانزدهم و شانزدهم دىماه ــ که یکى از روزهاى مشکل و فراموشنشدنى جبهههاى ما و نیروهاى ما در اهواز بود ــ در حالى که چوب زیر بغلش بود، سوار شد و باز [در جنگ] شرکت کرد؛ یعنى در سختترین مراحل کار را رها نکرد و همین زندگى را ادامه داد و داد و سرانجام هم در هنگامى که همهى غمهایى که در روز ورود او به اهواز ــ نسبت به اهواز ــ از دلها زدوده شده بود و سهم بخش عظیمى از مشکلات از بین رفته بود، جام شهادت را نوشید و به جوار قرب الهى پیوست. این یک آزمایش است.