حال معنوی خاص ایشان در سوم شعبان با یاد پاسداران و امام حسین (ع)
در مثل چنین روزى -روز سوّم ماه شعبان- بیش از همهچیز، انسان به یاد امام عظیمالشّأن فقیدمان، آن خورشید درخشان زندگى ما و آن برق لامع[2] تاریخ پُرفرازونشیبمان میافتد؛ که آن بزرگوار روز سوّم شعبان در هیجان و حال مخصوص و در خصوصیّات روحى عجیبى قرار میگرفتند مثل بعضى از مناسبتهاى دیگر. یاد پاسداران و این جوانان عاشق مؤمن مخلص فداکارى که نظیرشان را در طول تاریخِ ما کم میشود پیدا کرد، ایشان را به هیجان میآورد؛ یاد سیّدالشّهدا حسینبنعلى (علیه الصّلاة و السّلام) روح بزرگ آن بزرگوار را به اهتزاز[3] میآورد و در معنویّتِ همهجانبهی وجود مقدّس سیّدالشّهدا غرق میشدند. همچنین یاد ماه شعبان و مناجات شعبانیّه و معنویّات این ماه و استقبال ماه مبارک رمضان، به ایشان حال و معنویّت خاصّى میداد. بارها در این مناسبتها و در این مناسبت، ایشان را با همین خصوصیّات و جلوههاى معنا دیده بودیم و زیارت کرده بودیم. و امیدواریم که تصویر نورانى چهرهی آن عزیز فقید و آن راحل عظیم، همواره در این مناسبت و همهی مناسبتها مقابل چشم همهی ما باشد؛ که این راه روشن ما …
مرهون بودن توفیقات ایشان به انس با دعا، مناجات و ارتباط با خدا
و من اعتقادم این است که اگر امام بزرگوار بینظیر ما -که واقعاً ما در میان مردم این زمان، نظیرى براى ایشان نمیشناسیم و بعد از ائمّهی هدا و اولیاءالله (علیهم السّلام) نظیر ایشان را بسیار کم میشناسیم- با این مفاهیم مأنوس نبود، با مناجات و دعا سروکار نداشت، اهل تضرّع و استغفار و استغاثه و گریه و مناجات و دعا و توسّل نبود، بسیار بعید بود که خداى متعال این همه توفیق را به ایشان ارزانى میداشت. موفّقیّتهاى این بزرگوار به میزان زیادى مرهون همین ارتباط با خدا، باز بودن راه دل او با درگاه الهى و استغاثه و مناجات و دعا و مانند این چیزها بود. و انسان پیشرفت لحظهبهلحظهی این مرد معنوى و الهى را در طىّ این سالهاى اخیر احساس میکرد. هر ماه رمضانى که بر این بزرگوار میگذشت، انسان میدید که نورانیتر شده؛ و خداى متعال او را هدایت میکرد. این راهى که ما در طول این ده سال، یازده سال پشت سر امام حرکت کردیم، …
دعای کمیل و مناجات شعبانیه پاسخ ایشان دربارهٔ دعای مورد انس
من از ایشان سؤال کردم در میان این دعاهاى معروف، شما به کدامیک از آنها بیشتر اُنس دارید یا به کدام بیشتر اعتقاد دارید -یادم نیست دقیقاً سؤال من چه بود؛ یکى از این دو سؤال، در این حدودها، چیزى پرسیدم- ایشان بعد از تأمّلى فرمودند دعاى کمیل و مناجات شعبانیّه. و شما وقتیکه به این دو دعا مراجعه میکنید، با اینکه همهی دعاهاى دیگر هم -[مثل] دعاى ابیحمزهی ثمالى، دعاى امام حسین در روز عرفه و دعاهاى فراوان دیگر- رابطهی با خدا است، امّا در این دو دعا، حالت استغفار و انابه و استغاثه و تضرّع به پروردگار را به شکل …
سلسلهجنبان کاروان شهادت که برای خدا میگفت، عمل میکرد و میزیست
امسال شهداى ما میزبانِ میهمانى ملکوتیاند؛ آن که خود سلسلهجنبان کاروان شهادت و محبوب دل همهی شهیدان بود؛ آن که یاد او به جوانان پاک و نورانىِ ما نشاط مجاهدت و درس طهارت و نزاهت[1] میداد و فرشتگان را به مصاف اهریمنصفتان میکشاند؛ آن که براى خدا میگفت و براى خدا عمل میکرد و براى خدا میزیست و انسانها را با گفتار و عمل، با خدا آشنا میکرد. آرى، امام عزیز و بزرگ ما اکنون در میان ما نیست؛ همانطور که شهدا در میان ما نیستند؛ امّا هم او و هم آنان، در ذهن و دل ما، در راه زندگى ما و در صراط مستقیم انقلاب ما، حاضر و زنده و فعّالند. اثر وجود آن بزرگمَرد و یاران شهیدش، تنها به دوران زندگیشان متعلّق …
قیام برای خدا در همهٔ گفتنها، سکوتها و کارهای ایشان
… احساس مسئولیّت میکردند. یکى دو صفحه نوشته بودند. آن نوشته، حاکى از یک حرکت ارتجالى[8] نیست؛ و معلوم میشود در ذهن شریف ایشان «اَن تَقوموا لِله مَثنیٰ وَ فُرادیٰ»[9] سابقه دارد. در تمام مراحل زندگى اماممان، بحمدالله دیگر چیز پوشیدهاى در کلّیّات باقى نماند؛ ماها و شما و همهی ملّت ایران دیدند که حرکت ایشان براى خدا است، گفتنش براى خدا است، امتناع از گفتن و سکوتش هم براى خدا است؛ هر کارى که ایشان انجام میداد، با قصد قیام لله بود. و تنها همین یک چیز هم بود که موجب شد به دست آن بزرگوار -که قطعاً مرتبهی تالىِ[10] پیغمبران و ائمّه بود- یک معجزه اتّفاق بیفتد. این چیزى که اتّفاق افتاده، یک معجزه است. این تحوّل عظیم جهانى به دنبال انقلاب اسلامى، یک معجزه است. این معجزه به دست امام اتّفاق …
امام چراغی نورانی؛ ستایش زهد و راستگویی او حتی از سوی دشمنان
… شخصِ خود امام، آدم خوبى بود؛ شخص خودش. و خوبىِ او توانست تمام قلمرو حضور او را خوب و متلألئ بکند. وقتى کسى خوب است، حولوحوش او هم تحت تأثیر او قرار میگیرد؛ خانهی خودش را خوب میکند، دوستان خودش را خوب میکند، کشور خودش را خوب میکند، دنیاى خودش را خوب میکند. امام مثل یک چراغى بود که همه جا را منوّر میکرد؛ چون خودش منوّر بود، خودش ظلمانى نبود. واقعاً آدم خوبى بود. هر کسى را ما دیدیم -حتّى دشمنان امام- شخص او را از لحاظ زهد و پارسایى و بیطمعى به دنیا و بیاعتنائى به دنیا و راستگو بودن در ادّعاها و مانند اینها، تعریف کردند؛ و تعریفى بود.
ماندگاری راه و رهنمودهای امام و لزوم شناخت و قدردانی از کار بزرگ او
اگرچه ما امسال در حالى یادبود ورود امام بزرگوارمان به کشور و ایجاد تحوّل عظیم انقلاب به دست آن بزرگمَرد را گرامى میداریم که امام در میان ما نیست -و این براى همهی ما غمى جانگزا و سنگین است- امّا اگر امام نیست، خداى او و راه او و رهنمودهاى او و انگشت نورانى اشارهی او که همیشه ما را به راه راست هدایت میکرد، هست. مهم این است که ما کار بزرگ امام را بشناسیم و قدر بدانیم.
تعبیر هدایت انقلاب از آغاز بهدست دستی غیبی
… یک لطف الهى بود، کار خدا بود که شما به این فکر بیفتید، این تصمیم را بگیرید -چون بعد از آن، یک حادثهاى اتّفاق افتاده بود که اگر ایشان آن تصمیم را نمیگرفتند، براى ما خیلى مشکلات درست میکرد، دردسرِ حسابى میشد- واقعاً این کار خدا بود که شما این تصمیم را گرفتید. ایشان به من گفتند -من این تعبیر را آمدم و عیناً در دفترم، از زبان ایشان یادداشت کردم؛ از بس براى من مهم بود- از اوّل انقلاب، در همهی قضایا، مثل اینکه یک دستى دارد ما را هدایت میکند و پیش میبرد. این خیلى حرف عجیبى بود از امام که امام اینطور قضاوت کنند نسبت به این قضیّه. یک وقت کلّاً آدم میگوید که خدا پشت سر ما است، خدا به ما کمک میکند؛ خب، نوعِ کمک الهى مختلف است. امّا [اینکه] آن مرد حکیم، اینجور، با این صراحت، با آن ذهن والا -که همهی دقایقِ …
عظمت شخصیت و حساسیت فوقالعاده به مدح و پیوند با ائمه (ع)
امام عزیزمان، آن انسان بزرگ زمان ما که حقّاً و انصافاً انسان بزرگی بود -ما شرح حال آدمهای بزرگ را در کتابها خواندهایم، بعضاً هم از نزدیک دیدهایم؛ امّا این انسان، انسان دیگری بود و با همهی انسانهای بزرگی که ما شناختهایم، فاصلهی زیادی داشت و حدّش به همان حدود اولیاءالله میخورد؛ آن سَبکْ انسان بود، نه مثل این انسانهای بزرگی که در دنیای امروز و گذشته وجود داشتند که بهعنوان انسانهای بزرگ شناخته میشدند؛ این رهبر بزرگ ما با آنها تفاوت زیادی داشت؛ انصافاً شخصیّت عظیمی بود- در رابطهی با این مسائلِ خواندن و مدح و زندگی ائمّه (علیهم السّلام) و پیوند عاطفی و محبّت و تقویت این رشته، حسّاسیّت فوقالعادهای داشت. [وقتی] کسی در این حدّ از مقام، اینقدر به این مسئله اهتمام بورزد، نشاندهندهی عظمت مسئله است. این عاطفهی مردم ما و پیوندشان با ائمّه (علیهم السّلام) و عشقشان -که در شادی آنها حقیقتاً شاد میشوند و در عزای آنها حقیقتاً محزون و غمگین میشوند- چیز بسیار مهمّی …
زنده کردن زنان با طرح ارزشها و شخصیتهای صدر اسلام
و همهی ما -بخصوص زنهای ما، زنهای این جامعه- باید حقگزار و قدردان رسالت و پیام امام بزرگوار و رهبر و پیشوای فقید عظیمالشّأنمان باشیم که با قیام خود، با حرکت خود، با مطرح کردن حقایق و ارزشها و عظمتهای اسلامی و درخشندگیهای شخصیّتهای صدر اسلام از جمله فاطمهی زهرا (علیها سلام)، ما را -و بیش از همه زنهای ما را- زنده کرد. زن در جامعهی خودباختهی نظام پلید پادشاهی، حقیقتاً و از همهی جوانب مظلوم بود؛ زن در جامعهی ما و در ایران ما مظلوم بود. اگر زن میخواست وارد مقولهی علم بشود، باید قید دین و تقوا و عفاف را میزد. مگر میشد در دانشگاهها، در محیطهای آموزشی و مراکز علمی و …
تسخیر دلهای ملت و مسلمانان و گشودن قلعههای استکبار
… خود عاشق بود و عاشقانه سخن میگفت؛ بندهی سلم[7] خدا بود و دلها را سلم خود میساخت؛ دردمندانه میخروشید و دردهاى مهلکى را که افیون مخدّر شیطانها از یاد آدمیان برده و از درمان محروم ساخته بود، علاججویانه به احساس آنان برمیگردانید و به درمان نزدیک میساخت. یاد و نام امام خمینى بزرگ که خداوند، فتحالفتوح تصرّف دل هشیاران این ملّت و خیل عظیمى از مسلمانان و مستضعفان جهان را نصیب او ساخته بود و او با این سلاح الهى، قلعههاى تصرّفناپذیر استکبار را یکى پس از دیگرى گشود، و رأس استکبار یعنى آمریکاى جهانخوار را مرعوب ساخت و تخت امپراتوریهاى بیمنازع را متزلزل ساخت؛ مسلمانان جهان را بیدار کرد و هستههاى مقاومت اسلامى را با دم گرم و صلاى امید خود متشکّل ساخت؛ جمهورى اسلامى را پدید آورد و از لابهلاى هزاران مانع و مزاحم و معارض، بسلامت به اوج اعتبار و قدرت رسانید و خطرناکترین دشمنان آن -یعنى سردمداران نظامهاى غربى- را …
استقامت بیانحراف در مبارزه؛ الگوی هنرمندان متعهد و همهٔ قشرها
… نقاط دنیا یک حکومت اسلامى بیاید درست کند، واقعاً یک چیز معجزآسایى بود؛ بدون مبالغه، یک چیزِ شبیه معجزه بود. و این بزرگوار با آن قوّت ارادهی خودش توانست همهی این نیروهاى عظیم مردمى را به کار بگیرد و این معجزه را تحقّق ببخشد؛ البتّه به کمک پروردگار. خیلى مهم است که آن روح لطیف، با این قوّت اراده و با آن استقامت در راه، در طول سالهاى متمادى مبارزه -با این همه مشکلات- یک سر مو از این راه، چپ و راست نرفت. به نظر من ایشان براى همهی ماها- براى شماها بهعنوان هنرمندان متعهّد و مؤمن، و براى هر قشرى به عناوین مختلف- الگو هستند؛ از ایشان بایستى تعلیم گرفت.
تأکید امام بر همکاری مردم با مسئولان با وجود آگاهی از ضعف دستگاهها
… نجات داده. این اعتماد، مسئولین را در طول دوران حیات بابرکت امام عزیزمان شجاعت و جرئتِ کار داده. شما در دوران امام بزرگوار میدیدید که ایشان چقدر بر روی حمایت مردم از مسئولین تکیه میکردند. اینجور نبود که امام، ضعفهایی را که در دستگاهها هست، ندانند و نبینند؛ چرا، امام ضعفها را مشاهده میکردند؛ شاید از بسیاری هم دقیقتر و بهتر. ضعفهایی که در دستگاههای دولتی بود، ضعفهایی که در قوّهی قضائیّه بود، ضعفهایی که در بخشهای مختلفی از دستگاه وسیع ادارهی کشور بود، بر امام پوشیده نبود؛ امّا با وجود این، تأکید امام این بود که مردم باید با مسئولین همکاری کنند و پشت سر مدیران کشور قرار بگیرند تا آن مدیران بتوانند این ضعفها را برطرف کنند. امروز هم همانجور است. امروز هم سه نقطه وجود دارد که من توصیه میکنم به شما برادران و خواهران و همهی ملّت ایران.
تکامل معنوی مستمر امام و نقش روحیات او در پیروزیهای انقلاب
بنده مکرّراً در طول این چندساله فکر میکردم، به ذهنم میرسید که بخش مهمّى از پیروزیهاى ما ناشى است از روحیّات شخص امام، یعنى حقیقتاً آن بزرگوار علاوه بر اینکه حقّاً و انصافاً یک ذات ممتاز و یک موجود ممتاز و تربیتشده و ریاضتکشیده و بر روى خود کارکرده بودند -همهی کسانى که از قدیم ایشان را میشناختند، این را تصدیق میکنند- امّا احساس میکردیم که در همین دوران انقلاب هم ایشان در درون خود متوقّف نبودند؛ دائم در حال پیشرفت بودند، دائم در حال تکامل بودند؛ مثل اولیاى خدا، مثل وجود مقدّس پیغمبر و ائمّه که آنها هم تا لحظهی مرگشان دائماً در حال پیشرفت و تحوّل و تکامل بودند. یعنى رسول اکرم در لحظهی بعثت، مثل لحظهی رحلتشان نبودند. در آن ۲۳ سال ایشان خیلى پیشرفتها و ترقّیّاتِ براى ما افراد عادىْ دهشتانگیزى …
تربیت پیامبرگونهٔ انسانهای والا در ظلمات مادیت جهان
خدا را شکر که نَفَس روحاللهىِ آن عبد صالح و آن یادگار پیامبران و اولیا (سلام الله علیهم) نقشى معجزنشان و پایدار در کتیبهی تاریخ نشاند؛ یعنى انسانهاى والا و نفوس طیّبهاى با تربیت پیامبرگون خود پدید آورد که در ظلمات جاهلیّت و مادّیّتى که طاغوتهاى زمان و امپراتوران زر و زور در جهان پدید آورده و بر آدمیان تحمیل کردهاند، چون ستارگان فروزانى بدرخشند و پرتوِ فضیلت و معنویّت را در پیرامون خود بپراکنند و عروج روحى و معنوى و ارزشهاى حقیقى را به جهان بنمایند. خدا را شکر که زحمت و تلاش آن وارث پیامبران و راهروِ راه آنان را برکت بخشید و پاداش او و امّتش را با پیروزى عظیمى که قرنها آرزوى همهی مصلحان و ژرفاندیشان اسلامى بود، ارزانى داشت و این پیروزى را با فتوحات درخشانى در عرصههاى گوناگون و از همه بالاتر، در عرصهی …
وجود امام نعمت الهی و بهرهگیری دهساله از حکمت و هدایت او
خدا را سپاس میگوییم که نعمت بزرگ و بینظیر وجود این عبد صالح و این نفحهی الهى را به ملّت ما ارزانى داشت و با آن، نِعَم خود را بر ما تمام کرد. ده سال مجاورت این بازماندهی سلسلهی اولیا و صلحا، در شمار عزیزترین مقاطع تاریخ ما است که در آن از حکمت و هدایت او که الهام ربّانى بر قلب مبارک او بود، بهره بردیم. و اینک وصیّتنامهی او است که وجود او را در ذهن و عمل ما زنده میدارد و هدایت او را براى ما استمرار میبخشد. فسلام الله علیه یوم ولد و یوم قام و اقام شعبه و یوم ارتحل الى جوار ربّه و یوم یبعث حیّا.
حضور و ارادهٔ امام، پشتوانهٔ مسئولان و منشأ فضای معنوی و حماسی
… یک محنت عظیم ملّى آمیخته بود و آغشته بود -نه مال یک قشر، نه مال یک جمع، نه مال یک گوشهی مملکت- یک ملّت دچار محنت بود؛ محنت جنگ که بر او تحمیل شده بود. و در کنار این، جوشش فداکاریها و ایثارها و جلوههاى زیباى حضور انقلابى ملّت در صحنههاى گوناگون هم بود؛ و بر روى همهی اینها، به آن خیمهی منوّر حضور امام و نظر فراگیر آن بزرگوار و ارادهی همه جا حاضر او -که واقعاً مثل کوهى پشت سر ما بود- دلخوش و دلگرم بودیم. هم زحمت میکشیدیم، هم محنت عمومى را درک میکردیم، هم از احساسات مردم و از تلاشهاى مردم و فداکاریهاى مردم به هیجان میآمدیم، و هم در یک فضاى آمیختهی به معنویّت و عرفان و حماسه و اراده و عزمى که از وجود امام و از حضور امام ناشى میشد زندگى میکردیم. واقعاً این یک چیزى است که دیگر قابل تکرار شدن و قابل تجدید شدن نیست.ما این هشت سال را در زندگیمان و در خاطرهمان، [باید] خوب حفظ کنیم. هشت سال عجیبى بود، هشت سال پُرماجرایى بود و یکى از مقاطع عظیم ملّت ایران بود. و خداى متعال اینجور مقدّر کرده بود که در این …
تکیهگاه ملت و مسئولان و گرهگشای مشکلات کشور در دوران حیات
امّا به یک معنا -که این براى ملّت ایران و مسئولین قابل توجّه است- ما امروز یک فصل جدیدى را آغاز میکنیم. ما آن خانوادهی بزرگ و فعّالى هستیم که امیدش، اتّکائش و قوّت قلبش به پدر این خانواده بود. با بودن او، همهی تکیهها بعد از خدا به او بود. هر مشکلى براى کشور و مسئولین پیش میآمد، سرانگشت هنرمند و کارآمد او بود که گره را باز میکرد. در جنگ، در سیاست خارجى، در مسائل داخلى، در مسائل اقتصادى و در مسائل اجتماعى، بحقْ ملّت و دولت و مسئولین، پشتشان به امام بزرگوارمان گرم بود. این واقعیّتى است که ما ده سال اینجور حرکت کردیم و سِیر کردیم و این کشور را اداره کردیم.بارها بنده در دوران این مسئولیّت ممتدّى که از روزهاى اوّل انقلاب داشتم، به یاد این جملهی امیرالمؤمنین (علیه الصّلاة و السّلام) میافتادم که میفرماید: کُنّا اِذَا اشتَدَّ …
پیوند جهتگیری سیاسی انقلابی با عاطفهٔ عاشورایی و احیای روضهخوانی
البتّه یک جملهی دیگر را هم عرض کنم. امام با ظرافت، آن تصوّر غلط روشنفکرمآبانهی قبل از پیروزى انقلاب را که در برههاى از زمان رایج بود، از بین بردند: ایشان جهتگیرى سیاسىِ مترقّىِ انقلابى را با جهتگیرى عاطفى در قضیّهی عاشورا گره و پیوند زدند، روضهخوانى را و ذکر مصیبت را احیا کردند و فهماندند که این یک چیز زائد و تجمّلاتى و قدیمى و منسوخ در جامعهی ما نیست؛ یک چیز لازم است، یعنى یاد امام حسین و ذکر مصیبت آن حضرت و بیان فضایل آن بزرگوار و مصائب آن بزرگوار به شکل رایج و معمول و گریهآور و عاطفهبرانگیز و تکاندهندهی دلها باید در بین مردم ما باشد، بلکه از آنچه هست قویتر هم بشود؛ چه به شکل روضهخوانى، چه به شکل …
لزوم زنده نگه داشتن یاد امام با بیان شخصیت و افکار و جهتگیریهایش
… بشود؛ که البتّه کهنه هم نخواهد شد. امام با شخصیّت خود و با عظمت خود و با خصوصیّاتى که در او بود و بعد از معصومین در هیچ کس جز او ندیدهایم و نشنیدهایم، پایهی اصلى و ریشهی این درخت طیّب و شجرهی طیّبه است. این ریشه باید همیشه محکم و زنده و تروتازه بماند. یاد امام را زنده کنیم و زنده بداریم؛ با [بیان] ابعاد حقیقى شخصیّت او، بیان افکار او، بیان بخشهایى از وصیّتنامهی او، بیان محکمات و مسلّمات فرمایشات او و جهتگیریهاى او.
امام ریشهٔ نظام و انقلاب و احیاگر ملت و ظرفیتهای آن
… بود، همین نهجالبلاغه بود، امّا او نبود، او بهعنوان یک شروعکننده و رهبر -قبل از شروع نهضت- کار خودش را آغاز نکرده بود، [لذا] هیچچیز نبود، هیچچیز نداشتیم، روزبهروز عقبتر میرفتیم، روزبهروز بیشتر توى سرمان میخورد و روزبهروز بیشتر شخصیّت ما هضم میشد. بعد او پدید آمد، قدم در صحنه گذاشت، مثل وجودى که ماهیّات را هستى میبخشد، تحقّق میبخشد، مثل خورشیدى که میتابد و اشیاء را آشکار میکند، مثل روحى که به کالبدى دمیده میشود و اجزاى آن کالبد را زنده میسازد، ما را زنده کرد، ما را نمایان کرد، ما را به حرکت درآورد. آنوقت ارزش جغرافیایى ما، ارزش تاریخى ما، فرهنگ گذشتهی ما، قرآن ما، نهجالبلاغهی ما، انسان ما و ملّت ما به کارمان آمد. او کلید بود؛ او ریشهی این درخت بود. این ریشه باید محفوظ بماند. نکته این است. اگر این نظام از ریشهی خود یعنى از امام عزیز خود جدا بشود، مثل درختى است که «اُجتُثَّت مِن فَوقِ الاَرض».[4] همین آیهی شریفهی «اُجتُثَّت مِن فَوقِ الاَرض»، یعنى یک درختى است که این را از روى زمین ارّه کردهاند و بین …
پیوند پایدار با امام پس از رحلت، همانند پیامبران
ما نباید بگذاریم نظام اسلامى از آن ریشهی خودش -یعنى از امام- جدا بشود. خب شما ممکن است بگویید امام که از ما جدا شد؛ او در عالم ملکوت، در عالم برزخ، و در عالم ارواح، عالم دیگرى و بساط دیگرى و عیش دیگرى دارد و ما از او جدا ماندیم. من عرض میکنم شخصیّت امام، مثل شخصیّت پیغمبران، فقط به وجود خارجى او نبود. خب، آن روزى که حضرت موسىٰ از مردمِ خودش گرفته شد، آیا بنیاسرائیلِ آن روز و امّت موسىٰ بکلّى از منبع خودشان جدا شدند؟ نه. ارتباط و اتّصال در شخصیّتهاى معنوى و روحى که به وجود خارجىِ آنها وابسته نیست. آن روزى که رسول اسلام، حضرت محمّدبنعبدالله رحلت فرمود، آیا امّت اسلام [از منبع خود] جدا شد؟ بى پیغمبر شد؟ ماها که قرنها و نسلها بعد آمدیم، دیگر پیغمبر نداشتیم؟ چرا، ما هم پیغمبر داشتیم؛ درحالیکه جسم آن پیغمبر پیش ما نبود؛ او هم در یک عالم دیگرى بود، او هم …
زنده نگهداشتن یاد امام شرط کمرنگ نشدن فکر او
امّا یک نکته هست: اگر ما این فکر را بخواهیم نگه داریم، امّا شخصیّت امام -یعنى یاد او، خاطرهی او- مورد اهتمام ما نباشد، مطمئنّاً دچار اشتباه خواهیم شد. لذا شما راجع به امام حسین میبینید که به ما گفتهاند هر سال گریه کنید. خب گریه کردن به معناى زنده بودنِ یک مصیبت است، یعنى همین دیروز اتّفاق افتاده. خب، موجودى که هزار و چند صد سال قبل از دنیا رفته و به شهادت رسیده، امروز چرا باید براى او گریه کرد؟ این براى …
الگوی ایمان، اخلاص و عمل که با ارتحالش دنیا را تکان داد
الگو براى ایمان و اخلاص و عمل هم همین بزرگوارى بود که امروز دنیا را با وفات خود و ارتحال خود به لرزه درآورده. مثل پیغمبران، مثل اولیا که بهصورت طبیعى فقدان آنها دنیا را تکان میدهد، این بزرگوار -که قطعاً جزو اولیاءالله بود- با ارتحال خودش دنیا را تکان داد. این براى ما الگو بود: ایمانش به خدا و به راه خودش و به هدفهاى خودش در حدّ اعلىٰ بود، اخلاصش یک اخلاص بیشائبه بود، فداکارى و آمادگى به کارش را هم که در طول سالهاى متمادى -حتّى قبل از آنکه نهضت در سال ۴۱ شروع بشود- نشان داده. ملّت ایران هم انصافاً امّت خوبى براى آن امام بودند. حقّاً و انصافاً آن امام، همینجور امّتى میخواست، و ملّت ایران پیش پروردگار و پیش ملائکةالله و پیش ارواح معصومین و پیش تاریخ سربلندند. این ملّت بزرگ، خوب جواب مؤمنانه و مخلصانهاى به آن امام عظیم داد. بعد …
پناه و تسلای مردم در مصیبتهای پیشین
پیش از این، در هر مصیبتى ما به او پناه میبردیم و او وزن و مقدار آن را در بیان خود به ما میفهماند و هم او ما را تسلّا میداد: شهادت مطهّرى، درگذشت طالقانى، شهادت شهداى محراب، فاجعهی هفتم تیر و هشتم شهریور، و پیش از آنها، پانزده خرداد و هفده شهریور و دیگر مصائب ...؛ امّا امروز کجا است آن میزانِ عظیم که وزن و مقدار این مصیبت را بسنجد، و کیست آن دریادلى که جویبارهاى خروشان و آشفتهی ما را در سینهی پُرعمقِ خود به سکینه و اطمینان نائل سازد؟ مگر به حضرت بقیّةالله (ارواحنا فداه) ملتجى شویم و به او تسلیت گوییم و از او تسلّا …
مصداق آیات جهاد، هجرت، قیام برای خدا و حزبالله
او با جهاد و هجرت که مؤمنان را در حیطهی ولایت الهى قرار میدهد، مصداق «اِنَّ الَّذینَ ءامَنوا وَ هاجَروا وَ جّْهَدوا بِاَموالِهِم وَ اَنفُسِهِم فى سَبیلِ الله»[2] شد. او با استقبال از خطر و جان بر کف گرفتن در راه خدا، در زمرهی کسانى درآمد که ستایش الهىِ «وَ مِنَ النّاسِ مَن یَشرى نَفسَهُ ابتِغاّْءَ مَرضاتِ الله»[3] در وصف آنان سروده شده است. او با قیام تاریخیاش در راه خدا و تلاش بینظیرش براى اقامهی قسط و عدل و نجات مستضعفان از ظلم و تبعیض، پاسخى افتخارانگیز به نداى «کونوا قَوّامینَ لِله»[4] و «کونوا قَوّامینَ بِالقِسط»[5] داد. او خشم و برائت نسبت به مشرکین و کفّار عنود[6] و عطوفت و مودّت نسبت به مسلمانانِ سراسر جهان را مصداق کاملی از «اَشِدّآءُ عَلَى الکُفّارِ رُحَمآءُ بَینَهُم»[7] ساخت. او با مناجات و تهجّد و تضرّع مخلصانه، در سِلک «عَسى اَن یَبعَثَکَ رَبُّکَ مَقامًا مَحمودًا»[8] درآمد. او آمر به معروف و ناهى از منکر و مجاهد فیسبیلالله بود. او با قطع هر پیوندى که با پیوند محبّت حق و فناى در حق ناسازگار بود، مصداق «رَضِیَ اللهُ عَنهُم وَ …
تحقق قرآن در نفس و زندگی امام
او با عمرى که روزها و ساعت و لحظههایش با مراقبه و محاسبه سپرى میشد، صدها آیهی قرآن را که در توصیف مخلصین و متّقین و صالحین است، مجسّم و عینى ساخت. او قرآن را نهفقط در محیط زندگى جامعه و با تشکیل جامعهی اسلامى، بلکه در نفْس خود و زندگىِ خود تحقّق بخشید.
نجات مظلومان، لرزاندن تخت ستمگران و بخشیدن عزت و معنویت
او آن روحالله بود که با عصا و ید بیضاى موسوى و بیان و فرقان مصطفوى به نجات مظلومان کمر بست، تخت فرعونهاى زمان را لرزاند و دل مستضعفان را به نور امید روشن ساخت. او به انسانها کرامت، و به مؤمنان عزّت، و به مسلمانان قوّت و شوکت، و به دنیاى مادّى و بیروحْ معنویّت، و به جهان اسلامْ حرکت، و به مبارزان و مجاهدان فیسبیلالله شهامت و شهادت داد.
شکستن بتها و نشان دادن امکان انسان کامل شدن و رهایی ملتها
او بتها را شکست و باورهاى شرکآلود را زدود. او به همه فهماند که انسان کامل شدن، علیوار زیستن و تا نزدیکى مرزهاى عصمت پیش رفتن، افسانه نیست. او به ملّتها نیز فهماند که قوى شدن و بند اسارت گسستن و پنجه در پنجهی سلطهگران انداختن، ممکن است. لمعات[10] قرب حق را صاحبان بصیرت در چهرهی منوّر او دیدند و طعم بِرّ الهى را که در حیات و ممات بر او میبارید، همه چشیدند؛ دعاى او مستجاب شد که میگفت: اِلٰهى لَمیَزَل بِرُّکَ عَلَىَّ اَیّامَ حَیاتى فَلا تَقطَع بِرَّکَ عَنّى فى مَماتى.[11]
شکوفایی روزافزون میراث امام همچون کلمهٔ طیبه
از این پس دنیا شاهد شکوفایى روزافزون خمینى کبیر خواهد بود. نهالى که او نشانده و بذرى که او افشانده، همان کلمهی طیّبهاى است که «اَصلُها ثابِتٌ وَ فَرعُها فِى السَّمآءِ × تُؤتى اُکُلَها کُلَّ حینٍ بِاِذنِ رَبِّها».[12]